(5953 S. K. m. 14) (4857 S. K. m. 34)
Dava: Davacı kıdem, ihbar ve işe başlatmama tazminatı ile boşta geçen süreye ait ücret ve yüzde beş fazla ödeme alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.
Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Ş. Çil tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: 1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, tarafların aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Davacı gazetecinin meslek kıdemi taraflar arasında tartışma konusudur, Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda hizmet süresi 5 yıldan az olarak belirlenmiş, davacı vekili meslek kıdeminin 5 yılı aştığını ileri sürerek bu durumun Başbakanlık Basın Yayın Enformasyon Genel Müdürlüğünden sorulmasını talep etmiştir. Mahkemece bu yönde gerekli araştırmaya gidilmeksizin eksik incelemeyle karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
3- Davacı gazetecinin iş sözleşmesinin feshi, işe iade sonrasında işverence işe başlatılmaması suretiyle 13.4.2006 tarihinde gerçekleşmiştir. İşe başlatma tazminatının işe başlatmama tarihindeki ücrete göre belirlenmesi gerekir. Yine boşta geçen en çok 4 aya kadar süre ücret ve diğer hakları feshi izleyen en çok 4 aylık sürede ödenmesi gereken haklar olarak belirlenmelidir. Dairemizin kararlılık kazanmış uygulaması bu yöndedir. (Yargıtay 9.HD, 20.11.2008 gün 2007/30092 E, 2008/31546 K) Dosya içinde başkaca veri bulunmadığı için bilirkişi tarafından geçersiz sayılan fesih öncesinde ödenen ücretlere göre hesaplamaya gidilmişse de, davacı vekili anılan rapora karşı itirazda bulunmuş ve işyerinde işçilere uygulanan ücret artışlarının belirlenmesini talep etmiştir. Davacı tarafın anılan itirazı üzerinde durulmalı ve işe başlatmama tazminatı ile boşta geçen süreye ait ücretler yönünden gerekli araştırmaya gidilmelidir, Gerekirse bilirkişiden ek hesap raporu alınmalıdır. Bu konuda da eksik incelemeyle karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
4- Feshin geçersizliğinin tespiti ve işçinin yasal süresi içinde başvurusu üzerine hak kazanılan en çok 4 aya kadar ücret, niteliği itibarıyla aylık, ücret gibi değerlendirilmelidir. Dairemizin uygulamasına göre işçi en çok 4 aya kadar bu dönemde adeta çalışıyormuş gibi değerlendirme yapılmalıdır. Sigorta primine tabi olan ve hizmet süresine eklenen sözü edilen süre ücretleri 5953 sayılı Basın Mesleğinde Çalışanlarla Çalıştırılanlar Arasındaki Münasebetlerin Tanzimi Hakkında Kanununun 14. maddesinde sözü edilen aylık ücret gibi değerlendirilmelidir, O halde boşta geçen süreye ait ücretlerin gününde ödenmemesi halinde de anılan yasada öngörülen günlük yüzde beş fazla ödeme kuralı geçerli olur. Mahkemece bu yönde hesaplama yaptırılmalı ve indirim hususu da düşünülerek bir karar verilmelidir.
5- Ücret için bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faiz 4857 sayılı İş Kanununun 34. maddesinde öngörülmüş ise de, davacı gazeteci olup 5953 sayılı Basın Mesleğinde Çalışanlarla Çalıştırılanlar Arasındaki Münasebetlerin Tanzimi Hakkında Kanununda anılan faize yer verilmemiştir. Böyle olunca hüküm altına alınan 4 aya kadar boşta geçen süre ücreti yönünden yasal faiz yerine bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faize karar verilmesi de hatalı olup ayrı bir bozma nedenidir.
Sonuç: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 31.03.2009 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy