(4857 S. K. m. 41, 44, 46)
Dava: Davacı, fazla çalışma, hafta tatili, yıllık izin, ulusal bayram ve genel tatil alacağı, ilave tediye, kıdemli işçiliği teşvik primi alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.
Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi F.Benli tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar:
A) Davacı İsteminin Özeti:
Davacılar, murislerinin davalı Belediye Başkanlığına bağlı olarak 04.09.1995-13.08.2008 tarihleri arasında çalıştığını, iş yerinde fazla çalışma yaptığını, hafta tatilleri ve ulusal bayram genel tatil günlerinde çalışmanın devam ettiğini, yıllık izinlerinin kullandırılmadığını ve ilave tediye alacakları ile kıdemli işçiliği teşvik priminin ödenmediğini ileri sürerek, bir kısım işçilik alacaklarının tahsilini istemiştir.
B) Davalı Cevabının Özeti:
Davalı, davacıların murisinin hak kazandığı tüm işçilik alacaklarının eksiksiz ödendiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, davacıların murisinin fazla çalışma, hafta tatili ve ulusal bayram genel tatil günleri çalışma iddiasının ispatlandığı, bu çalışmalarının karşılığı ücret alacakları ile ilave tediye alacaklarının ödendiğine ve yıllık izinlerinin kullandırıldığına ilişkin davalı işveren tarafından delil ibraz edilmediği gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
D) Temyiz:
Kararı davalı taraf temyiz etmiştir.
E) Gerekçe:
1-) Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2-) Davacı işçinin fazla çalışma yapıp yapmadığı ve hafta tatillerinde çalışıp çalışmadığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.
Fazla çalışma yaptığını, hafta tatillerinde çalıştığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.
Fazla çalışma ve hafta tatili çalışma iddiasının ispatı konusunda iş yeri kayıtları, özellikle iş yerine giriş çıkışı gösteren belgeler, iş yeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların, tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı, hafta tatillerinde çalışılıp çalışmadığı araştırılmalıdır.
İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma veya hafta tatili çalışma ücretlerinin ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma ve hafta tatili çalışma karşılığı ücret alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille yapılabilir. Bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda, işçinin bordroda belirtilenden daha fazla çalışmayı yazılı belge ile kanıtlaması gerekir. İşçiye bordro imzalatılmadığı halde, fazla çalışma ve hafta tatili çalışma karşılığı ücret alacağı tahakkuklarını da içeren her ay değişik miktarlarda ücret ödemelerinin banka kanalıyla yapılması durumunda, ihtirazi kayıt ileri sürülmemiş olması, ödenenin üzerinde çalışma yapıldığının yazılı delille ispatlanması gerektiği sonucunu doğurmaktadır.
Somut olayda, davacıların murisinin fazla çalışma yaptığı ve hafta tatillerinde çalıştığı tanık Şeref Canbolat 'ın beyanı ile doğrulanmış ise de, bu tanık ile davacıların murisi ile 1 yıl kadar birlikte çalışmıştır.
Davacı tanığı; murisin yemekhanede çalıştığını beyan etmiştir. Davacıların murisinin yemekhanede fiili olarak ne iş yaptığı, günlük mesai saatleri dışında hafta tatilinde hangi sebeple çalıştırıldığına ilişkin hususlar tanığa açıklattırılmamıştır.
Mahkemece, tanıktan murisin tüm çalışma süresince fiilen yaptığı işin ne olduğu ve uyuşmazlık konusu dönemdeki çalışma koşulları açıklattırılmalı, davalı Belediye Başkanlığından uyuşmazlık konusu dönemde murisin fiilen çalıştırıldığı bölümdeki çalışma düzenine ilişkin kayıtlar celp edilmeli ve tüm deliller bir arada değerlendirilerek fazla çalışma ve hafta tatili talepleri hakkında karar verilmelidir.
F) Sonuç:
Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 14.03.2012 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy