(4857 S. K. m. 1, 4) (5521 S. K. m. 1) (2004 S. K. m. 67)
Dava: Davacı, itirazın kaldırılmasına, takibin devamına, % 40 icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.
Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.
Hüküm süresi içinde davalı S. A. avukatınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi F.Benli tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: A) Davacı İsteminin Özeti:
Davacı, davalı ile kendisinin eşinin kurdukları adi ortaklıkta 16.02.2000 - 16.05.2003 tarihleri arasında müdür sıfatıyla çalıştığını, çalışma süresi boyunca ücretlerinin ödenmediğini, Beykoz İcra Müdürlüğünün 2005/1617 sayılı dosyası üzerinden ücret alacaklarının tahsiline ilişkin başlattığı icra takibinin davalı S.A.'ın haksız itirazı nedeni ile durduğunu ileri sürerek, itirazın iptali ile takibin devamına, asıl alacağın % 40'ı oranında belirlenecek icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Bu dava ile birleşen Üsküdar 1. İş Mahkemesinin 2008/917 E. 2008/886 K. sayılı dosyası üzerinden ise husumet davalı M. K.'na yöneltilerek tüm çalışma süresine ilişkin ücret alacakların tahsili talep edilmiştir.
B) Davalı Cevabının Özeti:
Davalı S.A. vekili, taraflar arasında işçi işveren ilişkisinin bulunmadığını, müvekkili ile davacının eşi arasında yapılan adi ortaklık sözleşmesinde resmi ortak olarak diğer davalı M. K. gösterilmiş ise de gerçekte davacının iş yerinde ortak sıfatı ile bulunduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.
Birleştirilen dosya da davalı olarak gösterilen M. K. davaya cevap vermemiştir.
C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalılar arasında adi ortaklık sözleşmesi kurulduğu, davacının adi ortaklığa yönetici olarak atandığı ve ortaklık ilişkisinin sona ermesine kadar ortaklığa ait iş yerinde yönetici olarak fiilen çalıştığı davacının ücret alacağının ödenmediği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
D) Temyiz:
Kararı davalı S. A. vekili temyiz etmiştir.
E) Gerekçe:
Uyuşmazlık, taraflar arasındaki ilişkinin İş Kanunu kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceği ve bu bağlamda iş mahkemesinin görevi noktasında toplanmaktadır.
4857 sayılı İş Kanununun 1 inci maddesinin ikinci fıkrası gereğince, 4 üncü maddedeki istisnalar dışında kalan bütün iş yerlerine, işverenler ile işveren vekillerine ve işçilerine, çalışma konularına bakılmaksızın bu Kanunun uygulanacağı belirtilmiştir.
İş Mahkemelerinin bulunmadığı yerlerde iş davalarına bakmak üzere bir asliye hukuk mahkemesi görevlendirilir. İş davalarına bakmakla görevli asliye hukuk mahkemesine açılan dava iş mahkemesi sıfatıyla açılmamış ise, mahkeme görevsizlik kararı veremez. Bu durumda asliye hukuk mahkemesi tarafından, verilecek bir ara kararı ile davaya iş mahkemesi sıfatıyla bakmaya devam olunur.
Davanın, İş Kanunu kapsamı dışında kalması halinde, mahkemenin görevsizliğine ve dosyanın görevli hukuk mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekir. Davanın esastan reddi usule aykırıdır.
5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 1 inci maddesi uyarınca, İş Kanununa göre işçi sayılan kimselerle işveren veya işveren vekilleri arasında, iş akdinden veya İş Kanununa dayanan her türlü hak iddialarından doğan hukuk uyuşmazlıklarının çözüm yeri iş mahkemeleridir.
Somut olayda, davalılar S. A. ve M. K. arasında imzalanan 16.02.2000 tarihli Adi Ortaklık sözleşmenin 6. maddesinde, ortaklığın işlerinin yürütülmesi, muhasebe ve idaresi ile yöneticiliğinin davacı tarafından yürütüleceği belirtilmiştir.
Davalı tanıkları uyuşmazlığa konu adi ortaklığın gerçekte davalı S. A.'ın eşi olan O. A. ile davacı arasında kurulduğunu, ancak resmi işlemlerde ortakların davalılar S. A. ve M. K. olarak gösterildiğini, davacın iş yerinde işçi olarak değil adi ortaklığın ortağı sıfatı ile çalıştığını ifade etmişlerdir
Davalı S. A. tarafından davacı aleyhine hizmet sebebi ile emniyeti suistimal suçuna ilişkin şikayette bulunması üzerine Beykoz 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 2004/326 Esas sayılı dosyası üzerinden davacı aleyhine kamu davası açıldığı görülmektedir.
Davacı bu davaya ilişkin mahkeme huzurunda alınan savunmasında müdahil ile eşi orasında adi ortaklık bulunduğunu, kendisinin bu ortaklığa muhasebeci ve yönetici olarak atanmadığını ve ortaklıkta hizmet görmesinin söz konusu olmadığını beyan etmiştir.
Her ne kadar yazılı adi ortaklık sözleşmesinin, davalılar S. A. ve M. K. arasında imzalanması nedeni ile, ortaklığın tasfiyesi ve hisse devir bedeli alacaklarının tahsili amacı davalıların birbirlerine karşı açtıkları davalarda açıkça adi ortaklığın muvazaalı olduğu ileri sürülmemiş ise de, davacının Beykoz 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 2004/326 Esas sayılı dosyasındaki savunmasının içeriği ile taraf tanıklarının anlatımlarından uyuşmazlığa esas adi ortaklığın muvazaalı olarak davalılar üzerinde gösterildiği, davacının adi ortaklığın paydaşı olduğu ve taraflar arasında işçi işveren ilişkisinin bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Saptanan bu durum karşısında uyuşmazlığın çözümünde genel mahkemelerin görevli olduğu dikkate alınarak görevsizlik kararı verilmesi gerekirken davanın kabulüne karar verilmesi isabetsizdir.
Sonuç: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 21.03.2012 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy