(4857 S. K. m. 18, 22, 25, 26)
Dava: Davacı, kıdem, ihbar tazminatı ile sakatlık indirimi alacağının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Yerel mahkeme, isteğin reddine karar vermiştir.
Hüküm süresi içinde davacı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi D.Özcan tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar:
A) Davacı İsteminin Özeti:
Davacı, işveren vekili tarafından kendisine hakaret edilip işten kovulduğunu belirterek, kıdem-ihbar tazminatı ve sakatlık indirimi alacaklarını istemiştir.
B) Davalı Cevabının Özeti:
Davalı, davacının işini aksatıp uyarıları dikkate almaması ve sigara yasağına uymaması nedeniyle sözleşmeyi haklı nedenle feshettiğini belirterek, davanın reddini istemiştir.
C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davacının sigara yasağına uymaması, arkadaşlarıyla geçimsiz olması, işini düzgün yapmaması nedeniyle fesih haklı bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
D) Temyiz:
Kararı davacı temyiz etmiştir.
E) Gerekçe:
1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2- İş sözleşmesinin, işveren tarafından hatırlatıldığı halde işçinin görevlerini yapmamakta ısrar etmesi nedeniyle haklı olarak feshedilip feshedilmediği noktasında taraflar arasında uyuşmazlık söz konusudur.
4857 sayılı İş Kanunu'nun 25 inci maddesinin (II) numaralı bendinin (h) alt bendinde, işçinin hatırlatıldığı halde görevlerini yapmamakta ısrar etmesi durumunda işverenin haklı fesih imkânının bulunduğu hükme bağlanmıştır. İş görme edimi işçi tarafından işverenin verdiği talimatlara uygun olarak yerine getirilmelidir. İşverenin talimatlarının, bireysel ya da toplu iş sözleşmesi ile getirilebilecek sınırlamalar ile işçinin eğitimi, yeteneği ve takati gibi hususlara aykırılık oluşturmamalıdır. 1475 sayılı yasada işçinin hatırlatıldığı halde görevlerini yapmaması haklı fesih nedeni olarak sayılmış ve işçinin bu anlık durumu yeterli görülmüşken, 4857 sayılı yasa ile işçinin görevi yapmamakta ısrar etmesi kuralı getirilmiştir.
Bu noktada işverenin hatırlatmasının ardından sadece bir kez görevi yapmama yeterli sayılmamalıdır. İşçinin görevi yapmama eylemi hatırlatmanın ardından devamlılık arz etmelidir. İşveren tarafından fesih öncesinde, işçinin yapmakla yükümlü olduğu görevleri hatırlatılmalıdır. Bu hatırlatmanın sözlü ya da yazılı biçimde yapılması mümkündür. Bu konuda ispat yükü de işverendedir. İşçinin görev tanımının, bireysel ya da toplu iş sözleşmesinde açıkça öngörülmüş olması işverenin hatırlatma yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. İşçiye yapılacak hatırlatmada, işçiden yapması istenen görev açık biçimde bildirilmeli ve işin tamamlanmasına yetecek bir süre öngörülmelidir. Bildirimde, görevin hatırlatılması yeterlidir. Görevin gereklerinin yerine getirilmemesi durumunda iş sözleşmesinin feshedileceği hususunun ayrıca bildirilmesi gerekmez. İşçinin, verilen görevin bir kısmını yapmış olması halinde, bu davranışının nedenleri üzerinde durulmalı ve işverenin haklı fesih imkânının olup olmadığı, gerekirse uzman bilirkişilerce değerlendirilmelidir. Çalışma koşullarında işçi aleyhine değişiklik niteliğinde olan görevlendirmelerin, 4857 sayılı yasanın 22 inci maddesi uyarınca işçiyi bağlamayacağı açıktır. Bu kapsamda bir görevin yerine getirilmemiş olması işverene haklı fesih imkânı vermez.
Somut olayda, davacı, işverence işten kovulduğunu belirterek kıdem ve ihbar tazminatı istemiştir.
Davalı, davacının geçimsiz olup işini aksattığını ve uyarıları dikkate almadığını, sigara içme yasağına uymadığından haklı nedenle sözleşmeyi feshettiğini savunmuştur.
Mahkemece, savunmaya itibar edilerek talep reddedilmiştir.
Ceza Mahkemesi dosyasında dinlenene davalı tanıkları, 01.04.2008 günü davacının durumunu konuşmak için işveren vekilinin davacıyı yanına çağırdığı ve tartışmadan sonra davacıya hitaben artık seninle çalışmak istemiyorum dediği ve davacının iddiasının da bu yönde olduğu anlaşılmaktadır.
İşveren vekilinin bu davranışı ile davacının hizmet akdi sözlü ve bildirimsiz olarak feshedilmiştir. İşverence noter ihtarı ile düzenlenen fesih belgesi davacı işçiye sonradan tebliğ edilmiştir. Ayrıca, fesih belgesinde fesih nedeni olarak gereksiz sohbetlerle işini yavaşlatması ve mesaiye geç gelmesi ile ilgili tutanaklar neden gösterilmiştir.
Bu iddialar doğru olsa bile haklı nedenle feshi gerektirecek ağırlıkta eylemler olmayıp İş Kanunun 18. maddesi uyarınca geçerli nedenle fesih sebebi olabileceğinden ve eylem tarihinden itibaren İş Kanunu 26. maddesinde öngörülen 6 işgünlük süre de geçtiğinden davacının kıdem-ihbar tazminatı taleplerinin kabulü gerekirken kıdem-ihbar tazminatı talebinin reddi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
F) Sonuç:
Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı nedenlerden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 26.03.2012 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy