(1475 S. K. m. 75) (4857 S. K. m. 41)
Dava ve Karar: Davacı, kıdem tazminatı ile yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti, hafta tatil ücreti, genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Yerel mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
A) Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili, müvekkilinin emeklilik nedeni ile iş akdinin sona erdiğini ileri sürerek kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti, hafta tatili ücreti ve genel tatil ücreti alacaklarını istemiştir.
B) Davalı Cevabının Özeti:
Davalı vekili, taleplerin yersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
C) Bozma İlamı ve Yerel Mahkeme Kararının Özeti:
Yerel Mahkemenin ilk kararı Dairemizin 09.09.2014 tarih ve.... E., .... K. sayılı ilamıyla,
"1-..... davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Davacı işçinin fazla çalışma ve hafta tatili çalışması yapıp yapmadığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.
Somut olayda, olağan dışı çalışma şekli olan fazla mesai ve hafta tatili çalışmaları açısından alacak talebinde bulunan davacı, bunu ispatla yükümlüdür. Davacının bu iddialarını somut verilerle kanıtlayamadığı görülmektedir. Ancak bir kısım işyeri kayıtlarında davacının fazla mesai ve hafta tatili çalışması gözlenmekte olup, Mahkemece işyeri kayıtlarında gözlemlenen bu tahakkukların ödenip ödenmediği araştırılarak, bu tahakkukların karşılığının davacıya ödendiğinin kanıtlanamaması halinde, bu tahakkukların karşılığının hüküm altına alınması gerektiğinin gözetilmemesi hatalıdır.
Diğer taraftan, her 1 saatlik fazla mesai için 1,5 saatlik ilave ücret ödenmesi gerektiği, ayrıca, 1 hafta tatili gününde, günlük normal çalışma süresi olan 7,5 saatin çok daha altında dahi çalışıldığında, çalışılmasa dahi kanunen ödenmesi gereken (bir çalışma karşılığı olmayan) 1 günlük yevmiyeye ilaveten 1,5 tam günlük yevmiye tahakkuku daha yapılması gerektiği (hafta tatilinde çalıştığı saatin 1,5 katı ücret ödenerek sonuca gidilemeyeceği, hafta tatillerinde 7,5 saatten az da olsa yapılan çalışma için 1,5 günlük ilave yevmiye ödeneceği, hafta tatillerindeki çalışmanın günlük 7,5 saati aşan kısmının ise fazla mesai olarak ayrıca değerlendirileceği) gözetilmelidir.
3- Bölge Çalışma Müdürlüğü raporu ve bir kısım davalı şahidi beyanı ile davacının dini bayramlar haricide kalan genel tatillerde çalıştığı sabittir. Hesaplamanın bu sübut bulan duruma göre yapılması gerektiğinin ve ayrıca bordrolar da gözetilerek, genel tatil tahakkuku yapılan bordrodaki meblağın ödendiğinin ispatı halinde, bu ödeme miktarının mahsup edilmesi gerektiğinin düşünülmemesi hatalıdır. Bordrolardaki miktarın mahsubunda, bir genel tatil gününde, günlük normal çalışma süresi olan 7,5 saatin çok daha altında dahi çalışıldığında, çalışılmasa dahi kanunen ödenmesi gereken (bir çalışma karşılığı olmayan) 1 günlük yevmiyeye ilaveten 1 tam günlük yevmiye tahakkuku daha yapılması gerektiği (genel tatilinde çalıştığı saatin 1 katı ücret ödenerek sonuca gidilemeyeceği, genel tatillerde 7,5 saatten az da olsa yapılan çalışma için 1 günlük ilave yevmiye ödeneceği, genel tatillerdeki çalışmanın günlük 7,5 saati aşan kısmının ise fazla mesai olarak ayrıca değerlendirileceği) gözetilmelidir.
4- Taraflar arasında, işçilik alacaklarının zamanaşımına uğrayıp uğramadığı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.
Somut olayda, davalı vekilinin süresinden sonra yaptığı zamanaşımı savunması hakkında, davacı vekilinin zamanaşımı savunmasının süresinde olmadığını açıkça ileri sürmemesi karşısında, davalı vekilinin davaya karşı ileri sürdüğü zamanaşımı savunmasının değerlendirilmemesi hatalıdır.
5- Hüküm altına alınan alacakların net mi brüt mü olduğu belirtilmeyerek infazda tereddüt yaratacak şekilde karar verilmesi hatalıdır." gerekçesiyle bozulmuştur.
Mahkemece, bozmaya uyularak yapılan yargılamada bilirkişiden rapor alınmak suretiyle, davanın kısmen kabulüne karar verilerek, kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti hafta tatili ücreti ve genel tatil ücretleri %30 taktiri indirim yapılarak hüküm altına alınmıştır.
D) Temyiz:
Kararı taraflar temyiz etmiştir.
E) Gerekçe:
1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davacının tüm, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Taraflar arasındaki uyuşmazlık konusu, Dairemizin bozma ilamına uyulmasına rağmen bozma kararı doğrultusunda inceleme ve araştırma yapılıp yapılmadığı noktasında toplanmaktadır.
Vermiş olduğu bir hüküm Yargıtay tarafından bozulan ve Yargıtay'ın bu bozma kararına gerek iradi ve gerekse kanuni şekilde uymuş olan yerel mahkeme, bozma kararı doğrultusunda inceleme yapmak ve hüküm kurmak zorundadır.
Somut uyuşmazlıkta, bozmadan sonra alınan hükme esas bilirkişi raporunda zamanaşımı dikkate alınarak hesap yapılmış, ayrıca, fazla mesai açısından daha önce tahakkuk ettirilenler tanık beyanlarına göre hesaplanan fazla çalışma saatinden tenzil ederek bakiye saat üzerinden hesaplama yapılmış, genel tatil yönünden önceki rapor gibi hesaplama yapılmış, hafta tatili yönünden ise tanık beyanına göre hesaplama yapılmış ancak, Dairemizin 09.09.2014 tarihli bozma ilamının gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir.
Oysa, Dairemizin söz konusu bozma ilamında da belirtildiği üzere, bir kısım işyeri kayıtlarında davacının fazla mesai ve hafta tatili çalışması gözlenmekte olup işyeri kayıtlarında gözlemlenen tahakkukların ödenip ödenmediği araştırılarak, bu tahakkukların karşılığının davacıya ödendiğinin kanıtlanamaması halinde, anılan tahakkukların karşılığının hüküm altına alınması gerekirken hatalı rapora göre hüküm tesisi ve ayrıca, Bölge Çalışma Müdürlüğü raporu ve bir kısım davalı şahidi beyanı ile davacının dini bayramlar haricinde kalan genel tatillerde çalıştığı sabit olup, hesaplamanın bu sübut bulan duruma göre yapılması gerektiğinin ve bordrolar da gözetilerek, genel tatil tahakkuku yapılan bordrodaki meblağın ödendiğinin ispatı halinde, bu ödeme miktarının mahsup edilmesi gerektiğinin düşünülmemesi hatalı olup, hükmün bu yönlerden bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
F) Sonuç:
Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı bozulmasına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 26.01.2016 tarihinde oybirliği ile, karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy