(6100 S. K. m. 371)
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraflar vekillerince istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
YARGITAY KARARI
A) Davacı -Karşı Davalı İsteminin Özeti:
Davacı-karşı davalı vekili dava dilekçesinde özetle; 13.01.2014 tarihinde açtığı dava ile, müvekkilinin 16.05.2008 - 08.01.2013 tarihleri arası davalı bünyesinde uluslararası tır şoförü olarak asgari ücret + sefer primi sistemi ile çalıştığını, İtalya’nın Trıesta Limanından aldığı yükü Avrupa ülkelerine taşıdığını, (Fransa, Almanya, Belçika, İngiltere gibi birçok ülkeye) aylık ortalama 3 sefer yaparak 400 Euro sefer primi aldığını, sigorta primlerinin asgari ücret üzerinden gösterildiğini, bayram ve genel tatillerde çalışmasına rağmen bayram genel tatil ücretlerinin ödenmediğini, sefer primi alacaklarından mazot açığı bulunduğu gerekçesi ile toplam 1.000 Euro mazot kesintisi yapıldığını, en son yaptığı her sefer ücretinden 50 Euro olmak üzere toplam 700 Euro sefer prim kesintisi yapıldığını, müvekkilinin davalı işverenlik yetkililerine bu sıkıntılarını dile getirdiğinde işyerinde psikolojik baskı altına alındığını, bu sebeple müvekkilinin iş akdini haklı nedenle feshettiğini ileri sürerek; alacaklarını istemiştir.
B) Davalı_Karşı Davacı Cevabının Özeti:
Davalı-Karşı davacı vekili cevap ve karşı dava dilekçesinde özetle, davacının 16.05.2008 tarihinden itibaren müvekkili şirkette yurtdışı tır şoförü olarak çalışmaktayken 22.01.2014 tarihinden itibaren 6 iş günü üst üste izinsiz ve mazeretsiz olarak işe gelmediğini, işe gelmediğine ilişkin tutanaklar tanzim edildiğini, noter kanalıyla ihtarname çekildiğini, ihtarnameden netice alınamayınca davacının iş akdinin İş Kanununun ilgili hükümleri dairesinde 04.02.2014 tarihinde haklı nedenlerle feshedildiğini, davacının bu haksız ve yasaya aykırı davranışı nedeni ile kıdem tazminatı talep edemeyeceğini, müvekkili şirkette, araç bakım dönemlerinin gelmesi, araç arızası, şoförlerin vizelerinin bitmesi, günlerinin dolması ya da yıllık izinlerini kullanması için Türkiye’ye gelmeleri nedeniyle araç değişikliği yapıldığını, davacıya da bu nedenlerle 03.01.2014 tarihinde 06. DK 99.. plakalı çekiciyi alma talimatı verildiğini, 450 Euro da sefer avansı ödendiğini, davacının seferi tamamlamadığı gibi acil teslim edilmesi gereken yükü yerine götürmeyerek müvekkili şirketin zarara uğramasına neden olduğunu, bu konu ile ilgili mobiliz sistemi üzerinden şirket yetkilileriyle yapılan yazışmaların bulunduğunu, davacının şirkete verdiği yazılı taahhüdünde araç ayırımı yapmayacağını belirttiğini, davacının son görevle ilgili aldığı 450 Euro avansı iade etmediğini savunarak, davanın reddini, karşı dava bakımdan ihbar tazminatı alacağını istemiştir.
C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece özetle; SGK kayıtları, toplanan delillerin değerlendirilmesinde; davalı işverene ait işyerinde 16.5.2008-8.1.2014 tarihleri arasındaki dönemde 5 yıl 7 ay 23 gün süre ile en son 1.952,59TL net ve 2.731,24TL brüt ücretle çalışmış olduğunun anlaşıldığı, iş akdinin tazminat ödemesi gerektirmeyecek şekilde son bulduğu hususunda ispat külfeti kendisine düşen davalı işverenliğin bu yükümlülüğünü yerine getiremediği, davacının sigortalılık bildirimlerinin gerçek ücreti üzerinden bildirilmemesi ve genel tatil ücretlerinin ödenmemesi haklı nedenine dayalı olarak eylemli şekilde iş akdini feshettiği anlaşıldığından davacının kıdem tazminatı talep hakkının bulunduğu davalı karşı davacı işverenliğin ihbar tazminatı talep hakkının bulunmadığı, davalı karşı davacı işverenlikçe sefer avansı talep edilmiş ise de, dava dosyasına sefer primi ödemesinin, kesinti yapılması ve sefer primlerinden mahsup yapılmasına ilişkin bir kısım çizelge ve belge ibraz edilmesine rağmen bu çizelge ve belgelerden iş sözleşmesinin sona erdiği tarih itibariyle ne kadar kesinti yapıldığı, ne kadar mahsup yapıldığı tam olarak anlaşılmadığından davalı karşı davacı işverenliğin bu alacağının varlığını ispatlayamadığı anlaşılmakla, sefer avansı alacak talebinin reddine karar vermek gerekmiştir. Bunun yanında davacının ödendiği davalı işverenlikçe ispatlanamayan son aya ait 22 günlük ücret alacağının bulunduğu anlaşılmıştır. Yine aynı şekilde davacının genel tatillerde çalıştığı, bu çalışmasına karşılık gelen ücretinin ödendiği davalı işverenlikçe ispatlanamadığı anlaşılmakla, davacının genel tatil ücret alacağının bulunduğunun anlaşıldığı, her ne kadar davacı tarafça sefer primi alacağı talebinde bulunulmuş ise de, dosyaya sefer primi ödemesi kesinti yapılmasını ve sefer primlerinden mahsup yapılmasına yönelik bir kısım çizelge ve belge ibraz edilmiş olmasına rağmen bu çizelge ve belgelerden iş akdinin sona erdiği tarih itibariyle ne kadar kesinti yapıldığı, ne kadar mahsup yapıldığı anlaşılamadığından davalı işverenliğin talebinde olduğu gibi bu kalem alacak talebinin reddine davacının yıllık ücretli izinlerini kullandığı anlaşıldığından bu alacak kaleminin de reddine karar verilmiştir.
D) Temyiz:
Kararı karşı davacı-karşı davalı ... davalı-karşı davacı temyiz etmiştir.
E) Gerekçe:
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalı-karşı davacı vekilinin tüm, davacı-karşı davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2-Somut uyuşmazlıkta davalı-karşı davacı işveren davacı-karşı davalı işçinin açmış olduğu davaya verdiği cevap dilekçesinde açıkça işçiden işe girişte ilerde doğabilecek zararlara binanen teminat senedi aldıklarını kabul etmiştir.
İşveren davacı işçinin işverene verdiği bir zararı ispatlamadığı gibi işverenin işçiden alacaklı olduğunu da ispat edilebilmiş değildir. Bu durumda iş akdinin sona ermesi ile konusuz kaldığı anlaşılan teminat senedinin iadesine, mümkün olmaması halinde iptaline karar verilmesi gerekirken buna yönelik talebin reddi hatalıdır.
F) Sonuç: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 30.06.2020 tarihinde oybirliği ile karar verildi.(¤¤)