(6100 S. K. m. 119)
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraflar vekillerince istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
YARGITAY KARARI
A) Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili, müvekkilinin 27.09.2004 tarihinde davalılardan ...,... Lojistik A.Ş.de uluslararası tır şoförü olarak çalışmaya başladığını, 01.11.2009 tarihinde diğer davalı şirkete devredilmesi üzerine çalışmasını ...,... Lojistik ve Dağıtım A.Ş.de sürdürdüğünü ve Bakırköy 40. Noterliğinden keşide ettiği 04.12.2013 günlü ihtarname ile iş sözleşmesini haklı olarak feshettiğini, davalılar nezdinde asgari ücret + 600.00 Euro sefer priminden oluşan ücret ile çalıştığını, ayda ortalama 1,5 sefer yaptığını ve ayrıca Avrupa’da ortalama 8 parsiyel taşıma yapıp parsiyel başına 25.00 Euro ücret aldığını, müvekkilinin son 2 yıldan beri daha zor ve riskli olan frigolu araç kullanmasına rağmen aynı ücreti almaya devam ettiğini, taleplerine rağmen ücretinde bir iyileştirme yapılmadığını, sigorta primlerinin gerçek ücreti üzerinden değil asgari ücret üzerinden yatırıldığını, seferlerine rastlayan tüm ulusal bayram-genel tatillerde çalışmasına rağmen karşılıklarının ödenmediğini, yıllık ücretli izinlerinin tamamının kullandırılmadığını, baskı ile imzası alınarak 40 gün ücretli izine çıktığı gösterilmesine rağmen bu dönemde çalıştırıldığını ve 15.06.2009 tarihinden itibaren zorunlu gayri resmi harcamalar için açık hesap adı altında verilen 100.00 Euro nun 50.00 Euro ya düşürüldüğünü ve bu nedenle sefer ücretlerinin 50.00 Euro eksik ödendiğini, bu nedenlere dayalı olarak iş sözleşmesini haklı olarak feshettiğini ve 04.12.2003 günlü fesih ihtarnamesinde talep edilmesine rağmen kıdem tazminatı, sefer ücreti, ulusal bayram-genel tatil ücreti, yıllık izin alacaklarının ödenmediğini iddia ederek; aralarında organik bağ ve birlikte istihdam olgusu bulunan davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline ve işe giriş tarihinde alınan teminat senedinin müvekkiline iadesine veya iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
B) Davalı Cevabının Özeti:
Davalı vekili, davacı taleplerinin belirlenebilir nitelikte olması nedeniyle davacının belirsiz alacak davası açmakta hukuki yararı bulunmadığından HMK'nın 119/2. maddesi gereğince bu konudaki usuli eksikliğin davacı tarafından yerine getirilmesi gerektiğini, müvekkillerinden ... Lojistik A.Ş. nezdinde 27.09.2004 tarihinde işe başlayan davacının iş sözleşmesi yazılı onayı alınmak üzere ile 01.11.2009 tarihinde ...,... Lojistik ve Dağıtım A.Ş.ye devredildiğinden ve bu tarihten itibaren de adı geçen şirket nezdinde de çalışmasını sürdürdüğünden ve 01.11.2009 öncesi çalışma süresinde doğan ihbar-kıdem vs. hakları da aynı günlü taahhütname ile iş sözleşmesini devralan ...,... Lojistik ve Dağıtım A.Ş. tarafından üstlenilmekle iş sözleşmesini devreden müvekkillerinden ...,... Lojistik A.Ş.nin dava konusu alacaklardan bir sorumluluğu olmayacağından hakkındaki davanın husumet yönünden reddi gerektiğini, mevcudiyetini kabul etmemekle birlikte davacının ücret, sefer ücreti, ulusal bayram-genel tatil ücreti alacaklarının zamanaşımına uğramış olduğunu, davacı iş sözleşmesini 04.12.2013 günlü ihtarname ile şirketin zorunlu gayriresmi harcamalar için verdiği 100.00 Euro masraf avansını 50.00 Euro ya düşürdüğü, ulusal bayram-genel tatil alacaklarının ödenmediği gerekçesi ile feshettiğini bildirmiş ise de, bu iddiaları gerçeği yansıtmadığından iş sözleşmesini haklı bir neden olmaksızın istifa sureti ile feshettiğinin kabulü gerekeceğinden, istifa sureti ile iş sözleşmesini sona erdiren davacının kıdem tazminatına hak kazanması mümkün olmayacağını, asgari ücret ile çalışan davacının ücretlerinin bordrolarda tahakkuk ettirilerek banka hesabına ödenmiş olup, işçiye ödenen harcırah ve sefer primleri sigorta primine tabi olmadığından davacının iş akdinin feshini haklı kılacak bir sebebi de bulunmadığını, davacının imzalı bordrolarda gösterilen ücretlerin üzerinde ücret aldığını yazılı delil ile kanıtlaması gerektiğini, ücretlerinde indirim yapıldığı iddiasının gerçek dışı olup davacıya yol ücreti gibi arızi giderlerini karşılamak amacı ile açık hesap adı altında yapılan ödemelerin ücret olarak değerlendirilemeyeceğini, kaldı ki açık hesap olarak ödenen 100.00 euronun 50.00 euroya düşürülmesinde rızası bulunduğundan 15.06.2009 – 04.12.2013 tarihleri arasında 4,5 yıl açık hesap ücretinin eksik ödendiği iddiasının dürüstlük kuralına aykırı olduğunu ve davacıya haklı fesih imkanı veremeyeceğini, şirkette bayram-genel tatil günlerinde çalışılmadığı gibi, davacının görevi gereği yurt dışında bulunduğu dönemlerde de bugünlerde çalışmadığını ve tüm yıllık izinlerini kullandığından hayatın olağan akışına aykırı bu taleplerinin reddi gerektiğini, imzasını taşıyan talep dilekçeleri ile ücretsiz izin kullandığı dönemde çalıştırıldığı iddiasının kabul edilemeyeceğini, davacının müvekkili şirketten herhangi bir alacağı bulunmadığı gibi aksine aldığı iş avansları nedeni ile 8.525,35 TL borçlu bulunduğu cari hesap tablosu ile sabit olduğunu, bu konudaki talep haklarını saklı tuttuklarını, davacının tanık olarak gösterdiği kişilerin aynı konuda müvekkili şirket adına dava açan kişiler olduğundan beyanlarına itibar edilemeyeceğini savunarak haksız davanın zaman aşımı ve esas yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
D) Temyiz:
Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.
E) Gerekçe:
1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalıların tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2-Davacının iddia ettiği gibi sefer primlerinden 50,00 Euro düşürüldüğü davalının kabulündedir. Davalı düşürme işleminin işçinin rızası ile yapıldığını dört yıl bu şekilde çalıştıktan sonra bunu dava konusu etmesinin aynı zamanda dürüstlük kuralına aykırı olduğunu savunmuştur. Sefer priminden 50,00 Euro indirilmesi hususuna davacı işçinin rızası olduğu savunması ispat edilememiştir. İşçinin çalışırken bu hususu dava konusu etmemesi de rıza olarak değerlendirilemez. Açıklanan nedenle iddia olunan kesinti işverenin kabulü ile ispatlandığından buna yönelik alacak talebinin kabulü yerine reddi hatalıdır.
F) Sonuç:
Temyiz olunan kararın yukarda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine, 01/07/2020 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)