(6100 S. K. m. 371)
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili ile ihbar olunanlardan ... İnş. Tic. ve San. A.Ş. vekili tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
YARGITAY KARARI
Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili; müvekkilinin davalıya ait işyerinde arıza servis elemanı olarak 31/12/2007 tarihinde çalışmaya başladığını, taşeron şirketler ile davalı arasındaki ilişkinin muvazaalı olduğunu, İş Teftiş Kurulu Başkanlığı'nın raporları ile bu durumun tespit edildiğini, rapora karşı açılan davanın reddedildiğini, bu nedenle müvekkilinin baştan beri davalının çalışanı olarak kabul edilmesi gerektiğini iddia ederek ilave tediye alacağının davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı Cevabının Özeti:
Davalı vekili, taşeron şirketler ile aralarındaki ilişkinin muvaazalı olduğuna dair müfettiş raporuna karşı açılan davada verilen kararın Yargıtay denetiminden geçmeden kesinleşmesi nedeniyle dikkate alınamayacağını, ihale makamı olduklarını, kendilerine husumet yöneltilemeyeceğini, iddiaların doğru olmadığını ve taleplerin zamanaşımına uğradığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.
Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kabulüne karar verilmiştir.
Temyiz:
Kararı davalı vekili ile ihbar olunanlardan ... İnş. Tic. ve San. A.Ş. vekili temyiz etmiştir.
Gerekçe:
1- İhbar olunan ... İnş. Tic. ve San. A.Ş. temyizi Yönünden;
İhbar olunan aleyhine açılmış bir davanın olmadığı ve bu nedenle davada taraf sıfatının da bulunmadığı ayrıca aleyhine bir hüküm de kurulmadığı, ihbar olunanın kararı temyiz etme hakkının olmadığı anlaşılmakla ihbar olunanın temyiz dilekçesinin REDDİNE,
2 - Davalı ....’nin Temyizi Yönünden;
Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Taraflar arasında davacının ilave tediye ücretinin miktarı hususunda uyuşmazlık bulunmaktadır.
Somut olayda, davaya konu alacağın hesabında hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacının emsali olduğu bildirilen bir işçinin aldığı ücretlere Toplu İş Sözleşmesi artışları esas alınarak hesap yapılmış ise de, davacı işçi kesinleşen muvazaa kararı gereği baştan itibaren davalı işverenin işçisi olsa da, davacının sendika üyesi olup olmadığı, dayanışma aidatı dilekçesi verip vermediği, emsal olarak hesaplamalarda dikkate alınan işçinin öncesinde davalı işyerinde sendika üyesi olarak çalışıp çalışmadığı dosya kapsamından anlaşılamamaktadır. Her ne kadar davalı işveren ile dava dışı alt işverenler arasındaki ilişkinin muvazaaya dayandığı anlaşılmakta ise de, toplu iş sözleşmesinden yararlanabilmek için işçinin sendika üyesi yahut dayanışma aidatı ödemiş olması gerekir. Öncelikle davacı işçinin sendika üyesi olup olmadığı, dayanışma aidatı dilekçesi verip vermediği tespit edilmeli; davacı sendika üyesi değil ise Toplu İş Sözleşmesindeki artışlardan yararlanma imkanı bulunmadığından, ilave tediye hesabı, varsa aynı işyerinde çalışan ve sendika üyesi olmayan emsali işçinin ücreti esas alınarak belirlenmeli, bu şekilde emsal işçi yoksa fiilen almakta olduğu ücreti üzerinden hesap yapılmalıdır.
Davacı sendika üyesi ise sendikaya üyeliğin işverene bildirildiği tarih öncesinde toplu iş sözleşmesinden yararlanma imkanı bulunmadığından varsa aynı işyerinde çalışan ve sendika üyesi olmayan emsali işçinin ücreti esas alınmalı, bu şekilde emsal işçi yoksa davacının sendikaya üye olduğu tarihte almakta olduğu ücreti esas alınarak, Toplu İş Sözleşmesi'nden yararlanmaya başladığı tarihte yürürlükte olan toplu iş sözleşmesi hükümleri uygulanmak suretiyle artışlar yapılmalı ve tespit edilen ücretlerine göre davaya konu işçilik alacağı hesaplanmalıdır. Eksik inceleme ile yazılı şekilde ücret tespiti esas alınarak hüküm kurulması hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç:
Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı nedenlerden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine, 04/11/2020 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)