(4857 S. K. m. 59) (6100 S. K. m. 31)
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
YARGITAY KARARI
Davacı İsteminin Özeti:
Davacı dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı şirket tarafından işletilen .... İmalat adlı işyerinde 04.04.2003 tarihinde dondurma ustası olarak çalışmaya başladığını, iş akdini tek taraflı olarak haklı sebeple 23.01.2015 tarihinde sona erdirdiğini, müvekkilinin ilk işe giriş yılı 2003 olmasına rağmen sigorta girişinin 2006 olarak yapılmasının, işverenin az personel ile çok iş yaptırmaya çalışmasının ve sürekli fazla mesai yapmak zorunda olmasının ve bu mesailerin ücretlerin ödenmemesinin fesih sebepleri olduğunu, müvekkilinin Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı’ nın 23.01.2015 tarihli yazısı gereği iş akdini feshedip haklarını talep ettiğini, davacının 29 yıllık sigorta süresini ve 2014 gün prim ödeme gün sayısını doldurduğunu ve bu yazıyı davalı işverene ihtarname ekinde sunduğunu, davacıya hafta tatili, ulusal bayram genel tatil alacaklarının ödenmediğini, yıllık izinlerinin kullandırılmadığını ve karşılığının da ödenmediğini iddia ederek bir kısım işçilik alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Cevabının Özeti:
Davalı vekili, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece yapılan yargılama sonucunda toplanan delillere göre ve bilirkişi raporu doğrultusunda yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Temyiz:
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
Gerekçe:
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2-Taraflar arasında yıllık izin ücretinin ödenip ödenmediği uyuşmazlık konusudur.
4857 sayılı Kanun'un 59. maddesinde, iş sözleşmesinin herhangi bir nedenle sona ermesi halinde, işçiye kullandırılmayan yıllık izin sürelerine ait ücretlerin son ücret üzerinden ödeneceği hükme bağlanmıştır. Yıllık izin hakkının ücrete dönüşmesi için iş sözleşmesinin feshi şarttır. Bu noktada, sözleşmenin sona erme şeklinin ve haklı nedene dayanıp dayanmadığının önemi bulunmamaktadır.
Yıllık izinlerin kullandırıldığı noktasında ispat yükü işverene aittir. İşveren yıllık izinlerin kullandırıldığını imzalı izin defteri veya eşdeğer bir belge ile kanıtlamalıdır.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 31. maddesinde, hakimin davayı aydınlatma ödevi düzenlenmiş olup, madde uyarınca, hakim uyuşmazlığın aydınlatılmasının zorunlu kıldığı durumlarda, maddi veya hukuki açıdan belirsiz yahut çelişkili gördüğü hususlar hakkında, taraflara açıklama yaptırabileceği, soru sorabileceği ve delil gösterilmesini isteyebileceği düzenlenmiştir.
Somut olayda, davalı senelik izin formları ve yıllık ücretli izin cetvelleri sunmuştur. İbraz edilen bu belgeler itiraz mahiyetinde olup, ödeme belgelerinin hakkı ortadan kaldıran özelliği nedeni ile yargılanmanın her safhasında nazara alınması gerekir.
Davacı dava dilekçesinde yıllık izinlerin kullandırılmadığını ve ücretinin ödenmediğini iddia etmektedir. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda; davalıya ait işyerinde 8 yıl 11 ay 12 gün çalıştığı ve 130 gün izin hakkı bulunduğu tespit edilerek hesaplanan yıllık izin ücreti alacağının Mahkemece hüküm altına alındığı anlaşılmaktadır. Davacının 8 yıl 11 ay 12 gün çalışmasına rağmen izin kullanmaması hayatın olağan akışına aykırı olduğundan 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 31. maddesi uyarınca hakimin davayı aydınlatma ödevi kapsamında davacının çalışma süresi boyunca herhangi bir zamanda yıllık ücretli izin kullanıp kullanmadığı, kullanmış ise kaç gün kullandığı hususu açıklattırılarak ve davalı tarafından sunulmuş, itiraz mahiyetinde olan izin talep formları ile yıllık izin cetvelleri de değerlendirilmek suretiyle karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı nedenlerle BOZULMASINA, peşin alınan harcın talep halinde ilgilisine iadesine, 07.12.2020 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)