- Yargıtay/Aile Hukuk 1/88
D.1/88 (Dava No. 55/87; Lefkoşa)
YÜKSEK MAHKEME HUZURUNDA
Mahkeme Heyeti : Şakir Sıdkı İlkay, Başkan, Niyazi
F.Korkut, -Taner Erginel
İstinaf Eden : Ersoy Arnavutoğlu, Lefkoşa
(Davalı)
ile
Aleyhine İstinaf Edilen : Şerif Gonce Arnavutoğlu n/d
Şerif Gonce Arif n/d Şerif Dilerman,
- Lefkoşa (Davacı)
arasında
İstinaf eden namına : Aydın Kalfaoğlu
Aleyhine istinaf edilen hazır değil
Fasıl 339, Türk Aile (Evlenme-Boşanma) Kanunu, Madde 31-
Mahkemenin boşanmada kusurlu tarafa iki- seneden çok ve bir seneden az olmamak üzere evlilik yapamama cezası vermesi. - Kusurlu tarafın ikinci bir evlilik yapamayacağı müddet asgari süre olarak saptandığında Mahkemenin gerekçe vermesi gerekmez. Ancak asgari sürenin üzerinde verirken gerekçelerin- verilmesi gerekir. Kusursuz tarafın evlenebileceğine dair emir vermeye gerek yoktur.
Davacı Lefkoşa Aile Mahkemesinde açtığı davada Davalı ile arasında Davalının kusuru sonucu şiddetli geçimsizlik olduğu iddiasıyla boşanma talebinde bulundu.
Aile Mahkeme-si, davayı dinledikten sonra Davalının kusurları yüzünden geçim5iılik olduğu kanaatine vardı ve Davacı lehine boşanmaya hükmetti. Ayrıca Davalınııı iki sene süre ile evlilik yapmaktan men olunmasına karar verdi.
Davalı iki sene süre hususunda istinaf etti.- İstinaf Mahkemesi, Mahkemenin iki sene ikinci bir evlilik yapmaktan Davalının men edilmesi hususunda Mahkemenin gerekçe göstermediğini, taraflar arasııida mizaç ve karakter ayrılığını da dikkate aldıktan sonra men cezasının bir seneye indirilmesine -karar verdi.
-----------------------
HÜKÜM
Şakir Sıdkı İlkay, Başkan: Bu istinaf Lefkoşa Aile Mahkemesinin müstenifin iki yıl süre ile yenı bir evlilik yapmamasına dair vermiş olduğu emirden yapılmıştır.
Taraflar 8.1.1982'de evlendiler-. Tarafların 1985'de doğan bir kız çocukları vardır.
Aleyhine istinaf edilen davacı, Lefkoşa Aile Mahkemesinde açtığı bir dava ile, davalı ile arasında, davalının kusuru sonucu, şiddetli geçimsizlik olduğunu iddia ederek boşanma ve diğer bazı talepler-de bulundu. Davacı, davalı ile aralarında şiddetli geçimsizlik yanında karakter ve mizaç ayrılığı bulunduğunu da ileri sürdü. Davalı ise dosyaladığı müdafaa takririnde taraflar arasındaki geçimsizliğin kusurunun davacıya ait olduğunu iddia etti ve boşanma -için mukabil bır talepte bulundu.
Davayı dinleyen Aile Mahkemesi taraflar arasındaki evlilik münasebetlerinin, beraber hayatı imkansız kılacak derecede gergin olduğu kanaatına vardı ve tarafların boşanmasına karar verdi. Mahkeme, ayrıca, geçimsizliğin kus-urunun davalıya ait olduğu kanaatına vardı ve boşanma verirken, diğerleri yanında davalının 2 yıl süre ile ikinci bir evlilik yapmaması için emir
verdi. Mahkeme ilaveten davacının ikinci bir evlilik yapmakta serbest olması hususunda da bir emir verdi. İsti-naf, yukarıda da belirtildiği gibi, Mahkemenin, davacının iki yıl sûre ile ikinci bir evlilik yapmaması için vermiş olduğu emirden yapılmıştır.
İstinaf ihbarnamesinde 4 istinaf sebebi mevcut olmakla beraber esas itibarıyle Mahkemenin davaliyı ikinci bi-r evlilik yapmaktan 2 yıl gibi bir süre menetmekle ve gerekçelerinı hükmünde belirtmemekle hata etmiş olduğu ileri sürülmüştür.
Fasıl 339 Türk Aile Yasasının 31. maddesi aynen şöyledir:
"31. When a divorce is granted, the Court shall fix a period of not -less than one year and not more than two years within which the party in fault shall not contract a second marriage, unless the Court for special reasons which shall be recorded fixes a shorter period.
Provided that the period, which may lapse under a dec-ree of judicial separation, shall be taken into account for the purposes of this section."
Maddenin metninden gSrülebileceği gi-bi Mahkeme kusurlu tarafın ikinci bir evlilik yapamayacağı süreyi,1 yıdan az ve 2 yıldan fazla olmamak üzere, saptamakla mûkelleftir. Maddeye g8re Mahkeme özel sebeplerle daha az bir süre de tespit edebilir.
Bu meselede Mahkeme kusurlu olduğuna kanaat get-irdiği davalının evlenmeme müddetini yasanın öngördüğû azami sûre olan 2 yıl olarak saptadı. Mahkeme, bu hususta, yasanın öngörduğü azami sûreyi saptarken neleri dikkate aldığını hükmûnde belirtmiş değildir. Kusurlu tarafın ikinci bir evlilik yapamayacağı -müddeti yasanın öngördûğü asgari sûre olarak saptadığında Mahkemenin bu hususta gerekçe vermesi gerekmez. Ancak bu müddet yasanın öngördüğü asgari sürenin üzerinde satandığı takdirde bunun gerekçelerinin belirtilmesi gerekir ki istinaf yapıldığı takdirde Y-argıtay saptanan sürenin makul veya fazla olup olmadığına karar verebilsin.
Bu meselede boşanmanın geçimsizliğe istinaden verilmiş olduğu, geçimsizliğe müstenif davalının kusuru sebebiyet vermiş olmakla beraber buna taraflar arasındaki karakter ve mizaç a-yrılığının da katkısı bulunduğu önünde bulundurulduğunda İlk Mahkemenin saptamış olduğu iki yıllık sürenin açıkça fazla olduğu görüşündeyiz. Kanımızca bu sürenin bir yıl olarak saptanması doğru ve uygundur.
Son olarak bir hususa daha değinmek istiyoruz. M-ahkeme kusurlu tarafın ikinci bir evlilik yapamayacajı süreyi saptayıp bu hususta bir emir vermekle mükellef olmakla beraber kusursuz tarafın evlenebileceğine dair emir vermesi gerekmemektedir.
Sonuç olarak istinaf kabul edilir ve İlk Mahkemenin müstenif -davalının iki yıl süre ile ikinci bir evlilik yapmaması hususunda vermiş oldiığu emir değiştirilerek bu süre bir yıla indirilir.
İstinaf masrafları ile ilgili herhangi bir emir verilmez.
Şakir Sıdkı İikay Nfyazi F.Korkut Taner Erginel
B-aşkan Yargıç Yargıç
6 Nisan 1988
Full & Egal Universal Law Academy