- Yargıtay/Ceza 1/76
(Dava No. 3006/75 Lefkoşa)
YÜKSEK MAHKEME HUZURUNDA.
Mahkeme Heyeti: Şakir Sıdkı İlkay, Orhan Zihni Bilgehan ve
Salih- S. Dayıoğlu.
İstinaf eden: Cemaliye Ali, Lefkoşa.
(Sanık)
ile
Aleyhine istinaf edilen: Lefkoşa Türk Emniyet Müdürlüğü
A r a s ı n d a.
İstinaf eden namına:- F. Veziroğlu.
Aleyhine istinaf edilen namına: M. Akil.
İşgal - Konut işgali - Tahsis belgesi olmaksızın konut işgali -
31/1975 sayılı Ceza (Değişiklik) Yasası ile Fasıl 154 Ceza Yasasının 281. maddesine eklenen 281A maddesine aykırı işgal.
Zorla alık-oyma - Fasıl 154 Ceza Yasasının 88. maddesine aykırı evi
zorla alıkoyma - Bu maddenin bina ve işyerlerini kapsamaması, sadece arazileri kapsaması nedeniyle bu maddeye göre evi zorla alıkoyma suçunun oluşmaması.
31/1975 sayılı Ceza (Değişiklik) Yasası - -Yasanın 4..10.1975 tarihinde
yürürlüğe girmesi - Yasanın geriye dönük olmaması nedeniyle Yasanın yürürlüğe girmesinden önce tahsis belgesi olmaksızın gerçekleştirilen işgallere uygulanamaması.
Yasaların Geriye Yûrûmemesi (Yasaların Makable Şamil Olmamas-ı)
Makable şamil olmama - Tahsis belgesi olmaksızın işgal suçunu ihdas
eden 31/1975 sayılı Fasıl 154 Yasasının 281. maddesine 281A maddesini ekleyen Yasanın 4.10.1975'de yürürlüğe giriş tarihinden önce işlenen işgal eylemlerine uygulanamaması.
Mahkümiy-et ve ceza aleyhine istinaf - Yargıtayın mahkûmiyet
kararlarını iptal etmesi.
Fasıl 155 Ceza Usulü Yasası - Yasanın 144. maddesinin şart
Bendi - Yargıtayın istinaf sebebi olmaksızın esaslı bir adli hata olan ve büyük bir adaletsizlik oluşturan mahkûmi-yeti iptal edebilme yetkisi.
Yargıtayın istinaf sebebi olmasa bile esaslı adli bir hatayı düzeltme yetkisi.
Ceza Usulû - İstinaf sebebi olmaksızın Yargıtayın mahkûmiyeti iptal
etme yetkisi.
32/75 ve 33/75 sayılı Yabancı Taşınmaz Malları (Kontrol ve Yö-netim) Yasası ile Yabancı Taşınmaz Malların (Tahsis ve Değerlendirilmesi) Yasası - Tahsis belgesi olmaksızın ev işgaline ilişkin tasarrufun geri
alınmasının bu Yasalara göre mümkün olabilmesi.
OLAY: Sanık ı?umdan kalan ve başka bir kişiye tahsis edilmi-ş olan bir
eve girip yerleşti ve orda ikamet etmeye başladı.
Sanık K.T.F.D. kontrol ve yönetimindeki bir evi zorla alıkoyma ve kanunsuz olarak eve girme suçları ile itham edildi.
İlk Mahkeme Sanığı suçlu bularak 2 ay içinde evi tahliye etmesini emretti v-e ayrıca Sanığı 1 yıl sulh ve sukûnu muhafaza etmek üzere K.L.2S.-lık kefalete bağladı.
Sanık mahkûmiyet ve ceza aleyhine istinaf etmiştir.
SONUÇ: Yüksek Mahkeme, Müstenifin 4.10.1975 tarihinde yürürlüğe giren
Fasıl 154 Ceza Yasasının 281A maddesine gör-e tahsis belgesi olmaksızın eve girmekle itham edildiğini, halbuki Müstenifin eve girmesinin bu yasanın yürürlüğe girmesinden önce olduğunu yasa makable şamil olmadığına göre Yasanın yürürlüğe girmesinden önce eve giren Müstenifin bu Yasaya göre suçlanması-nın ve mahkûm edilmesinin sözkonusu olamayacağını beliıtti.
Yüksek Mahkeme Y/C 8/75 sayılı içtihat kararı ışığında Fasıl 154 Ceza Yasasının 88. maddesinin arazilere ilişkin olup evleri kapsamadığını, dolayısıyle Sanığı itham olduğu suçtan mahkûm etmenin mü-mkün olmadığını, bu konuda istinaf sebebi olmamakla beraber Müstenifin kanunun öngörmediği bir suçtan mahkûm edilmesinin büyük bir haksızlık olacağını belirtti ve Fasıl 155 Ceza Usulü Yasasının 144. maddesinin şart bendi altındaki yetkisine dayanarak Müste-nif aleyhindeki mahkûmiyeti iptal etti.
Atıfta Bulunulan Yargısal İçtihatlar:
1- 8/75 sayılı Ceza İstinaf.
__________________
H Ü K Ü M
Ş.S. İLKAY, Y.: Lefkoşa Kaz-a Mahkemesi müstenifi, Küçük Kaymaklıda
Kahramanlar Caddesi No.4'de kâin ve K.T.F. Devleti kontrol ve yönetiminde olup da Ali Musa isminde bir şahsa tahsis edilmiş olan evi Fasıl 154 Ceza Kanununun 88. maddesine aykırı olarak zorla alıkoyma ve 31/75 sayı-lı Yasa ile tâdil edilmiş olan Ceza Kanununun 281A maddesinin (1), (2), (3), (4) ve (5). fıkralarına aykırı olarak ayni eve kanunsuz olarak girme suçlarından kabahatlı bularak ithamnamedeki 2. ve 4. davalardan mahkûm etti. l. 3. ve 5. davalardan ise beraat- ettirdi.
Kaza Mahkemesi müstenifi mahkûm olduğu her dava üzerinden bir yıl süre ile sulh ve sükûnu muhafaza etmek üzere K.L.2S.-lık birer kefalete raptetti. Mahkeme, ilâveten, müsteızifin mezkûr evi iki aya kadar tahliye etmesini emretti.
Müstenif (sanı-k) 70 yaşlarında yoksul bir kimse olup Sosyal Yardım Dairesinden ayda K.L.6.500 yardım almaktadır.
Ev kendisine tahsis edilmiş olan Ali Musa ise Kıbrıs Barış Harekâtı malûl gazilerinden olup evli ve iki çocuk sahibidir.
Dava konusu ev Ali Musaya 13.3.197-5'de tahsis edildi. Tahsis edilmezden önce evin boş olduğu tesbit edildi. Tahsis belgesinin düzenlenip Ali Musa'ya verilmesi bir hafta kadar aldı. Ali Musa belgeyi alıp eve gidince evin işgal edilmiş olduğunu daha sonra da işgal edenin müstenif olduğunu gö-rdü ve İskân Dairesi'ne şikâyette bulundu. Bunun üzerine İskân Komisyonu Başkanı sanığı görüp evden çıkmasını talep etti. Sanık ise bu talebe uymağı red etti. Sanık daha sonra Polise davet edili itham edildi ve verdiği cevapta "Kabul ederim. Kimsem yoktur,- herkes yetiştirdiği eve girer ben de bu eve girdim" dedi. Mahkemedeki şahadetinde ise 1963'e kadar Küçük Kaymaklı'da oturduğunu, 1963 hadiselerinin çıkması üzerine Lefkoşa'da kızkardeşinin daha sönra da sair akrabasının yanına sığındığını, herkesin evinde- yaşamaktan usandığını, bunların kendisini kovduğunu, en son kızkardeşinin evinde kalmakta olduğunu ve dava konusu eve müsaadesiz girdiğini söyledi.
Dava ile ilgili olgular, Mahkeme huzurundaki şahadete göre, yukarıda izah edildiği gibidir. Davayı dinleye-n Kaza Mahkemesi, yukarıda da belirtildiği gibi, sanığı ithamnamedeki 2. ve 4. davalardan mahkûm etti, 1. 3. ve 5. davalardan ise beraat ettirdi.
İstinaf 4. dava üzerinden mahkûmiyet ve her iki dava üzerinden kesilen cezalar aleyhine yapılmıştır.
Müsteni-f, Mahkeme huzurundaki şahadetin 4. dava üzerinden verilen mahkûmiyeti desteklemediğini iddia etmiştir. Müstenif 4. dava tahtında, Ceza Kanununun 281A maddesine aykırı olarak, elinde tahsis belgesi olmaksızın bahse konu eve girmekle itham edildi. 281A madd-esi Ceza Kanununa 4.10.19i5 tarihinde yürürlüğe giren 31/75 sayılı Yasa ile ilâve edilmiştir. 31/75 sayılı Yasa ise makabline şamil değildir. Bu böyle olduğuna göre de bir kişi bu yasanın Ceza Kanununa getirdiği ilâve madde tahtında 4.10.1975'den ewel yer -alan herhangi bir eylemden ötürü itham edilemez ve kabahatlı bulunamaz. Bunun için olmalıdır ki müstenif, 4. dava tahtında, bahse konu eve 24.10.1975 tarihinde girmekle itham edildi. Halbuki Mahkeme huzurundaki şahadet 4.10.1975'den sonra işlenen böyle bir- suçun mevcudiyetini göstermemekte bilâkis müstenifin bahse konu eve Mart 1975'de girdiğini göstermektedir. Bu durumda müstenif 4. dava üzerinden mahkûm edilemezdi ve Kaza Mahkemesi kendisini bu dava üzerinden mahkûm etmekle hata etmiştir.
Müstenif, 2. da-va üzerinden, Ceza Kanununun 88. maddesine aykırı olarak, bahse konu evi zorla alıkoyma suçundan kabahatlı bulunup mahkûm edildi. İthamnameye göre zorla alıkoyma Mart, 1975'de yer aldı. Bu mahkûmiyet Yargıtay/Ceza 8/75 sayılı içtihat kararına bariz bir sur-ette ters düşmektedir. Bu içtihat kararına göre Ceza Kanununun 88. maddesi sadece araziye şamil olup binaları kapsamamaktadır. Bu durumda müstenif 2. dava üzerinden kanunen mahkûm edilemezdi. Mahkûmiyetin kanuni açıdarı hatalı olduğunu, bunun pek bariz bir- surette gözükmekte olduğunu ve müstenifin ilgili tarihte kanunun öngörmediği bir suçtan mahkûm edilmiş olduğunu göz önünde bulundurarak müstenifin, mahkûmiyeti iptal edilmediği takdirde, esaslı bir haksızlığa düçar olacağı kanaatına vardık. Bunun içindir -ki bu hususta istinaf sebebi mevcut olmamakla beraber, Ceza Usulü Kanununun 144. maddesinin şart bendi gereğince müdahale edip mahkûmiyeti iptal etmeği uygun gördük.
Müstenif aleyhine her iki dava üzerinden verilen mahkûmiyet iptal edileceği cihetle ceza -aleyhine yapılan istinafı tezekkür etmemiz gerekmemektedir.
Son olarak söylemek yerinde olur ki bu meselede müstenifin beraat etmiş olması bahse konu evi gayri kanuni olarak işgal etmeğe hak kazandığı anlamına gelmez ve evin tasarrufunun ger-i alınması için aleyhine 32/75 sayilı Yasa veya 33/75 sayılı Yasa tahtında, bunların ilgili mevzuatına gerektiği şekilde uyularak, takibat yapılabilmesi mümkün olabilir.
Netice itibarı ile istinaf kabul olunur ve 2. ve 4. davalar üzerinden verilen mahkûmi-yet kararları ve dolayısıyle kesilen cezalar iptal olunur.
(Şakir S. İlkay) (Orhan Z. Bilgehan) (Salih S. Dayıoğlu)-
-Yargıç Yargıç Yargıç
27 Şubat, 1976.
Full & Egal Universal Law Academy