- Yargıtay/Ceza 9/79
(Dava No. 1989/78;Girne)
Yüksek Mahkeme Huzurunda.
Mahkeme Heyeti: Ülfet Emin, Başkan, Şakir Sıdkı İlkay, Salih S. Dayıoğlu.
İstinaf eden: Mehmet Zeki Kaplama, Girne şimdi Cezaevi, .Lefkoşa.
ile-
Aleyhine istina-f edilen: Başsavcılık.
Arasında.
İstinaf eden namına: Menteş Aziz, Gözel Halim, Vedat Orhan Çamtepe.
Aleyhine istinaf edilen namına: Mustafa Özkök.
Darbetme - Asayiş memurunu darbetme.
Rahatsızlık - Umumi bir yer-de sulhu bozacak tarzda yüksek sesle bağırıp çağırma.
İtale-i lisanda bulunma
Usül - Tadilât - İstinaf ihbarnamesinde tadilât - Ceza Usulü Tüzüğü Tüzüğün 24(1) nizamı - İstinaf ihbarnamesinde yapılan tadilâtın esas istinaf sebeplerinin dışına çıkmaması p-rensibi - Ceza aleyhine yapılan bir istinafta tadilât talebinin cezaya karşı değil de mahkûmiyet aleyhine olması neaeniyle reddi.
Cezaya ka.rşı istinaf - İlk Mahkemenin Sanığa 3 ay hapis cezası vermesi - Sanığın cezaya karşı istinafı.
İstinaf ihbarnames-inin tadili - İstinaf ihbarnamesinin Başmukayyite bir ihbar vererek ve karşı tarafa da bir sureti gönderilerek tadil edilebilmesi.
OLAY: Trafik kazası yapan Sanık, tutuklu olarak bulunduğu karakolda polis çavuşunu darbederek ve rahatsızlık yaratarak ita-le-i lisanda bulundu. Sanık bu suçlardan itham edildi ve suçunu Mahkemede kabul etti. İlk Mahkeme Sanığa 3 ay hapis cezası verdi. Sanık cezanın fahiş olduğunu iddia ederek istinaf etti. Daha sonra Sanık Avukatı istinaf sebeplerini değiştirerek mahkûmiyet a-leyhine de istinaf etmek istedi.
SONUÇ: Yüksek Mahkeme, Sanık avukatının yapmak istediği tadifatın esas istinaf sebeplerini ilgilendirmediğini, Sanık avukatının ceza yerine mahkûmiyet aleyhine istinaf etmek istediğini dikkate alarak tadilât talebini redd-etti. Modern infaz sistemlerinin amacının suçluyu ıslah edip topluma kazandırmak olduğunu belirten
Yüksek Mahkeme, Sanık lehine olan bütün faktörleri dikkate aldıktan sonra Sanığa verilen 3 ay hapis cezasını 17 güne indirdi.
Atıfta Bulunulan Yargısal İçt-ihatlar:
1- Yargıtay/Ceza 44/78.
HÜKÜM
Ülfet Emin, Başkan: Hükümlü 7 Mart 1979 tarihinde Girne Kaza Mahkemesınde 20.10.1978 tarihinde Girne'de Girne Emniyet Müdürlüğünde görevli üniformalı Emniyet mensubu PÇY 1629 Vedat Göçer'i darbettiğinden ve aynı -tarih ve mahalde umumi bir yerde ortada makul sebep olmaksızın sulhu bozacak bir tarzda yüksek sesle bağırıp çağırıp rahatsızlık yaptığından ve aynı tarih ve mahalde Girne Emniyet Müdürlüğünde görevli PÇY 1629 Vedat Göçer'i darbetmesine sebep olacak şekild-e tahrikte bulunduğundan yani "Ananı sikeyim, orosbu çocuğu, ibne, puşt" sözleri ile italei lisaııda bulunduğundan l. davadan üç ay, 2. davadan 15 gün ve 3. davadan da 15 gün, birlikte çekilmek koşulu ile, hapis cezasına çarptırıldı.
Hükümlü 9 Mayıs 1979 -tarhinde dosyaladığı bir istinaf ihbarnamesi ile sadece ceza aleyhine istinaf eyledi. İstinaf ihbarnamesinde ayrı ayrı olarak 4 istinaf sebebi ileri sürüldü. Özet olarak tüm 4 istinaf sebebi verilen cezanın suç ile orantılı olmadığı ve cezanın aşikâr suret-te fahiş olduğuna dayanmaktadır. 'Daha sonra hükümlünün avukatları 14 Mart 1979 tarihinde Ceza Usulü Nizamlarının 24(1) nizamına dayanarak istinaf sebeplerini tadil eden bir ihbar vermişlerdir. Ceza Usulü Tüzüğünün 24. nizamına göre istinaf eden, istinafın- duruşma gününden önce, Başmukayyit'e bir ihbar vererek istinaf sebeplerini tadil edebilir, Başmukayyide verilen ihbarın bir sureti de karşı tarafa verilir. Kanaatımızca Ceza Usulü Tüzüğünün 24. nizamı tahtında yapılabilec Ek istinaf sebepleri değişikliği -esas istinaf sebeblerinin dışına çıkamaz. Başka bir deyişle istinaf cezaya karşı yapılmışsa sadece ceza hususunda istinaf sebepleri değiştirilebilir. Halbuki 14 Mart 1979 tarihinde nizam 24 tahtında dosyalanan tadilât cezaya karşı istinaf sebeplerirıi ilgi-lendirmez, doğrudan doğruya mahkımiyeti ilgilendirmektedir. Kanaatımızca mahkûmiyeti ilgilendiren herhangi bir istinaf sebebi Ceza Usulü Tüzüğünün 24. maddesi uyarınca yapılamaz. Bu meselede daha önce belirttiğimiz gibi istinaf sebeblerini tadil eden 14 M-art 1979 tarihli sebepler mahkûmiyete karşı yapılan bir istinafı ilgilendiren sebepler olduğundan bu sebepler bu istinafta nazarı itibara alınamaz. 9 Mart 1979 tarihli istinaf ihbarnamesinde ileri sürülen sebepler, Mahkeme huzurunda İddia Makamı namına sav-cının ve hükümlü namına avukatının söyledikleri nazarı itibara alındığında, sanığın 20 Ekim 1978 tarihinde sabah saat 3.55'te bir trafik kazası yaptığı, bu trafik kazasında arkadaşlarının yaralandığı, arkadaşlarını hastahaneye götürdüğü, daha sonra kendisi- tutuklu olarak Polise getirildiği ve bu durumda Polis çavuşunu darbettiği ileri sürülmektedir. Her ne kadar da hükümlü avukatının Alt Mahkemede söylediklerinde şoktan bahsedilmemekte ise de trafik kazası nedeni ile sanığın şok geçirmesi büyük olasılıdır. -Modern ceza infaz sisteminde suçluyu cezalandımanın ereği ondan öç almak değildir. Bunun tamamen aksine suçluyu düzeltip iyileştirerek onu yararlı bir kişi haline getirip topluma kazandırmak ve böylece toplumu korumaktır. Bu hususu da Mahkemenin nazarı iti-bara alması gerekirdi. Hükümlünün 31 yaşında olduğu, o güne kadar herhangi bir sabıkası olmadığı, suçunu nasıl işlediği, suçunu Mahkemede kabul ettiği ve Polis Çavuşunun davalıyı affettiği nazarı itibara alındığında hükümlüye verilen 1. davada 3 aylık hapi-s cezası aşikâr surette fahiştir. l. davada verilen cezanın, kanaatımızca bugûne kadar hapiste kaldığı gözönünde tutulduğunda, 3 aydan, bugün serbest bırakılmasını sağlamak amacıyle, 17 gün hapis cezasına indirilir. Aynı davada hükümlü 2 ve 3. davalardan 1-5'er gün hapis cezasına çarptırılmıştır. Peşinen şunu söylemek gerekir ki 2. ve 3. davalardaki olgular tamamen aynıdır ve gerek 2, gerekse 3. davadan hükümlüye ceza verilmemesi gerekirdi, aynı olguları ilgilendirdiği cihetle bir suçtan cezalandırılması ger-ekirdi. Bu hususta birçok içtihat kararları bulunmakla beraber en son içtihat kararı 15 Ocak 1979'da Yargıtay/Ceza 44/78 sa.yılı davada belirlenmiştir.
Esas suç öyle görülüyor ki 3. davadaki suçtur. Yani italei lisanda bulunmaktır. Bu italei lisanda bulun-urken rahatsızlık doğmuştur. Dolayısıyle hükümlünün sadece 3. davadan cezalanması gerekirdi. Yine tüm olgular gözönünde tutularak 3. suç için hükümlünün hapis cezası ile cezalandırılması doğru değildi. Aşikâr surette fahiştir. Bu nedenle 2 ve 3. dava için -İlk Mahkemenin vermiş olduğu 15'er gün hapis cezası iptal edilir ve onun yerine 3. dava için lOOTL. ceza vermesi emredilir. 2. dava için herhangi bir ceza verilmez.
Sonuç olarak istinaf kabul edilir. 1. davada verilen 3 ay hapis cezası 17 güne indirilir. -2. davada 15 gün hapis cezası iptal edilir ve başka ceza verilmez, 3. davada 15 gün hapis cezası iptal edilir ve onun yerine lOOTL para cezası emri verilir.
(Ülfet Emin)(Şakir Sıdkı İlkay)(Salih S. Dayıoğlu)
Başkan Yargıç Yargıç
23 M-art 1979
Full & Egal Universal Law Academy