(765 S.K. m. 59, 513, 522)
Dava: Köy Merasına tecavüz suçundan sanıklar (M.B.) ve arkadaşlarının hükümlülüklerine dair ERCİŞ Asliye Ceza Mahkemesinden verilen 19.11.1982 gün ve 146-209 sayılı hüküm, C.Savcısı ve sanıkların temyizleri üzerine Yargıtay 6. Ceza Dairesince incelenerek 22.12.1983 gün ve 6155-10018 sayılı ilam ile bozulmasına karar verilmiştir.
C.Başsavcılığının CMUK.nun 322. maddesi uyarınca Özel Daire kararının kaldırılarak hükmün onanması istemini bildiren 2.2.1984 gün ve 25 sayılı itiraznamesiyle dosyanın Birinci Başkanlığa gönderilmesi üzerine Ceza Genel Kurulunca okundu, gereği konuşulup düşünüldü :
Karar: Köy merasına sanıklar (M.B.) ve 11 arkadaşının TCK.nun 513/2, 522, 59 ve 647 sayılı kanunun 4/1. maddesi uyarınca sonuç olarak 3125'er lira ağır para cezasıyla cezalandırılmalarına dair Erciş Asliye Ceza Mahkemesinden verilen hükmü, sanıklar ve mahalli C.Savcısının temyizi üzerine inceleyen Özel Daire :
"Sanıkların geçici olarak yaylaya çadır kurmaktan ibaret olan eylemlerinin taşınmazın aynına elatmak niteliğini taşımadığı halde yazılı gerekçeyle hükümlülük kararı verilmesi" isabetsizliğiyle bozmuş,
Bu karara C.Başsavcılığı yasal süresinde "sanıkların kendi köylerine ait olmayan Evbeyli köyü mer'asına çadır kurmak ve hayvan barınağı yapmak suretiyle hayvanlarını da birlikte götürerek işgal ettikleri hususunda genellikle aksi bir savunmada bulunmamışlar, sadece mülkiyet iddiasını ileri sürmüşlerdir. Her ne kadar duruşmadaki ifadelerde sanıkların mer'aya hayvan sokmak ve otundan yararlanmak dışında bir amaçla girmelerinin sözkonusu olmaması gerekir. Ayrıca 23.6.1972 günlü Kaymakamlık men kararında inşa edilmiş hayvan barınaklarının da kaldırılmalarına karar verilmiştir.
Esasen sanıklar mer'a işgalini kabul ederek mülkiyet iddiasında bulunduklarına ve bu iddiaları da sabit olmadığına göre olayda müşteki tarafın mer'adan yararlanmasına engel çıkartma durumları da vardır.
Bu itibarla bozmaya ilişkin daire kararı kaldırılarak hükmün onanması gerekir" gerekçesiyle itirazda bulunmuştur.
İncelenen dosyaya ve delillere göre :
Evbeyli köyü adına tahsisli 163 parsel no.lu mer'aya (M.Ç.) ve arkadaşlarının tecavüzle hayvan barınağı yapıp hayvan otlattıklarından Erciş Kaymakamlığı 23.6.1972 gün ve 19 sayılı son kararıyla tecavüzlerinin önlenmesi ve hayvan barınaklarının kaldırılmasına karar verilip bunun mahallen infaz olunduğu buna rağmen bu yerin ecdatlarından kalma kendi köylerine ait mer'a (yayla) olduğunu ileri süren sanıkların her sene olduğu gibi, suç tarihinde de buraya hayvanlarıyla çıkarak konaklayıp yazı geçirdikleri ve köy mer'asını zapt ve tasarruf ederek Evbeyli köyünün bu yerden istifadesine mani oldukları anlaşılmıştır.
TCK.nun 513/2. maddesi "köy hükmi şahsiyetine ait olduğunu veya öteden beri köylünün müşterek istifadesine terk edilmiş bulunduğunu bilerek mer'a harman yeri, yol ve sulak gibi gayrimenkulleri kısmen veya tamamen zapt ve tasarruf eden veya sürüp eken kimse hakkında 1. fıkrada yazılı cezalar tatbik olunur." demektedir.
Bu hüküm köy hükmi şahsiyetine ait mallara vaki tecavüzlerin yıldan yıla artması karşısında 6123 sayılı yasa ile TCK.na eklenmiştir.
Maddeden de anlaşılacağı üzere, suçun konusunu köy hükmi şahsiyetine ait veya öteden beri köylünün ortak yararına bırakılmış taşınmaz mallar oluşturur.
Bu suçun maddi unsuru zapt ve tasarruf etmek veya sürüp ekmektir.
Zaptetmek; taşınmazın semerelerinden faydalanmaksızın başkalarının faydalanmasına engel olmaktır. (Dönmezer : Kişilere ve Mala Karşı Cürümler, 10. Bası, Sahife 395; A.P. Gözübüyük : Türk Ceza Kanunu Açıklaması Cilt 4, Sahife 624)
Tasarruf etmek; kullanmak ve faydalanmaktır ve oldukça uzun süre devam eden müdahalelerdir. Birkaç günlük tasarruf, kanunun aradığı anlamda değildir. (C.G.K. 22.6.1970 gün, 95-249; 29.06.19634 gün, 306-304; 6. C.D. 24.2.1963 gün, 6413-6574 sayılı kararları ile Dönmezer, a.g.e. : 395 S. Gözübüyük; a.g.e.; 625 S. Erem; Türk Ceza Hukuku Hususi Hükümleri 11. Cilt, 1. Bası Sahife 1150)
Olayımızda; müşteki köye tahsisli olduğunu bilen sanıkların ecdatlarından kalma kendi mer'aları olduğunu ileri sürerek tahsis ve men kararına rağmen bu yere, yaylaya çıkıp çadır kurup hayvanlarını otlatmak suretiyle elatmaları ve bunu bir mevsim boyunca devam ettirmeleri, önceki yıllarda da aynı iddia ile benzer davranışlarda bulunmaları nedeniyle müşteki köyün tasarrufuna engel olmaları bakımından eylemleri yasanın öngördüğü zapt ve tasarruf etme niteliğini taşır.
Bu itibarla C.Başsavcılığı itirazının kabulü ile Özel Daire bozma kararının kaldırılmasiyle usul ve kanuna uygun olan mahalli mahkeme hükmünün onanmasına karar verilmelidir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle C.Savcılığı itirazının kabulüyle Özel Daire bozma kararının kaldırılmasına; toplanan delillere, uygulama ve takdire göre C.Savcısı ve sanıkların yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan mahalli mahkeme mahkumiyet hükmünün ONANMASINA, 18.6.1984 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy