(1412 S. K. m. 216, 226)
Dava: Gasp suçunu kolaylaştırmak ve adam öldürmek suçlarından sanıklar Şinasi ile Binali'nin hükümlülüklerine dair, (Trabzon Ağır Ceza Mahkemesi)nden verilen 19.3.1985 gün ve 22/41 sayılı hüküm, re'sen temyize tabi olup, sanık vekilinin de temyizi üzerine Yargıtay Birinci Ceza Dairesi'nce incelenerek bozulmuştur.
Direnmeye ilişkin aynı mahkemeden verilen 2.6.1987 gün ve 296/1 57 sayılı son hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, re'sen temyize tabi olup, sanık tarafından da süresinde verilen dilekçe ile istenilmiş olduğundan, dosya C. Başsavcılığı'nın hükmün onanmasını isteyen 10.11.1987 gün ve 1/3279 sayılı tebliğnamesiyle birinci Başkanılğa gönderilmekle; Ceza Genel kurulu'nca okundu, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Başka bir suçu hazırlamak ve kolaylaştırmak için iki kişiyi öldürmek ve 6136 sayılı Yasaya aykırı davranışta bulunmaktan sanıklar Şinasi'nin; TCK.nun 450/7, 59, 450/7, 70. maddeleri uyarınca idamına, 6136 sayılı Yasanın 13/1, TCK.nun 77/1. maddesi uyarınca 5000 lira ağır para cezasıyla cezalandırılmasına, sanık Binali'nin; TCK.nun 450/7, 55/1, 450/7, 55/1, 76. maddeleri uyarınca 36 sene ağır hapsine ilişkin Trabzon Ağır Ceza Mahkemesi'nden verilen hükmü Özel Daire; sanıkların eyleminin, asli faili belli olmayan suçun fer'i faili olarak tavsifi ve haklarında herbir maktulden dolayı TCK.nun 448, 65/3. maddeleri ayrı ayrı uygulanmak suretiyle tecziyelerine karar verilmesi gerektiği halde kesin delili mevcut olmayan gaye suç olan gasp suçunu işlemek için vasıta suç olan öldürme fiilini ika ettiklerinin kabulü ile yazılı şekilde hüküm kurulması, bundan ayrı olarak, hırsızlıktan TCK.nun 492/3. madde ile de hüküm kurulmaması, sanık Binali hakkında 59. maddenin tartışmasız bırakılması isabetsizlikleriyle bozmuştur.Yerel mahkeme; öldürme ve hırsızlık suçundan yapılan bozmaya karşı direnmiş, diğer bozma sebebine uyarak hüküm kurmuştur.
İncelenen dosyada;
Bir başka suçtan hükümlü olarak Mersin Cezaevi'nde bulunan sanık Şinasi'nin bozmaya karşı talimat yoluyla beyanı alınırken ağır ceza mahkemesinin heyetten hakim Ali naip tayin ederek talimatı ikmal edip mahalline iade ettiği görülmüştür.
Ceza Usul Yasası yalnızca tanık ve bilirkişi dinlenmesinde mahkemenin, naip hakim görevlendirilebileceğini hükme bağlamış (madde 216) buna karşılık sanığın sorgusu ve dinlenmesinde böyle bir düzenleme yapmamış, ağır cezalık suçlarda; davanın görüldüğü yer mahkemesinin yargı çevresi dışında bir başka suçtan tutuklu veya cezası infaz edilmekte olan sanığın sorgusunun bulunduğu yerdeki mahkeme aracılığı ile yaptırılacağını açıkça ifade etmiştir (226/4). Yasa bu durumda talimatı yerine getirme görevini mahkemeye vermiştir. Mahkemelerin nasıl teşekkül edeceği ise yasalarda açıklanmıştır. Usul Yasamız, talimat suretiyle yapılacak sorgulamalarda yalnızca haberdar edilmesi şartıyla C. Savcısının duruşmada bulunmasını zorunlu kılmamıştır ( madde 226/5.). Tanık ve bilirkişinin naiple dinlenmesine imkan tanıyan hükmün kıyas yoluyla, sanığın dinlenmesinde uygulanması da mümkün değildir.
Bu itibarla, Yargıtay'dan verilen bir bozma kararına karşı talimat suretiyle sanığın diyeceğinin sorulması halinde, talimatı yerine getirecek ağır ceza mahkemesinin heyetten bir hakimi naip olarak görevlendirmesi ve talimatı bu suretle yerine getirmesi usule aykırıdır. Bu sebepten hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle yerel mahkeme direnme hükmünün esası incelenmeksizin gösterilen sebepten dolayı BOZULMASINA, 01.02.1988 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy