(765 S. K. m. 31, 36, 59, 163) (2709 S. K. m. 24)
Dava: Lakliğe aykırı proganda yapmak suçundan "Sanık Şevket Kılıç'ın TCK.nun 163/3, 59, 31, 36. maddeleri gereğince dört sene iki ay ağır hapisine, ağır hapis süresi kadak kamu hizmetlerinden yasaklanmasına, emanete kayıtlı bildirilerin, kitapların ve bantların zoralımına" ilişkin olarak Konya Devlet Güvenlik Mahkemesince 13.1.1988 gün ve E. 1987/53-1988/2 sayı ile verilen hükmün, sanık tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen 9. Ceza Dairesi, 30.3.1988 gün ve 966/3572 sayı ile;
(Almanya'da işçi olarak çalışan sanığın, izinli olarak yurda gelirken yanında getirmiş olduğu ve Hac dönüşü köyünde bazı çocuklara verdiği" kuran kurslarında okuyan talebelerimiz için hazırlanmış islami sorular ve cevaplar" başlıklı 99 soru ve cevaptan oluşan, 7 sahifeden ibaret dava konusu teksir yazısı kül halinde ele alınıp değerlendirildiğinde, Laikliğe aykırı olarak, Devletin sosyal ve ekonomik veya siyasi veya hukuki temel düzenini dini esas ve inançlara uyduracak şekilde propaganda veya telkini içermediği; evinde yapılan aramada ele geçen dini kitaplar, dergi ve teyp bantlarının okunmak, okutulmak veya dinlenip-dinletilmek üzere başkalarına verildiğinin saptanamadığı dosyadaki resimlerin nerede ve ne gibi maksatla çekildiği belli olmayıp sanık aleyhine yorumu gerektirecek bir mahiyet arz etmediği gibi, mevcut delillerin, sanığın TCK.nun 163/1. maddesinde öngörülen laikliğe aykırı propaganda veya telkin kastıyla hareket ettiğini kabule müsait bulunmadığı gözetilmeden yazılı düşüncelerle mahkumiyet hükmü tesisi) isabetsizliğinden bozmuştur.
Bu karara karşı 26.4.1988 gün ve 55 sayı ile itiraz yoluna başvuran C. Başsavcılığınca:
(Sanığın eylemi nedeniyle, 99 sual içerisinde yer alan soru ve cevapla, dini kuralların sadece dinsel açıdan ğretilmesi amacıyla yetinilmeye yapının din kurallarına uygun olması zorunluluğunun da telkin edildiği içeriği itibariyle sanığın eyleminin TCK.nun 163/3. maddesine mümas suçu oluştuğu; nitekim bozma ilamına katılan Yüksek Yargıtay sayın üyelerinin de katıldığı gibi, bu belgenin muhtelif kişilere sanık tarafından verildiğinin anlaşılmasına, aramada bulunan diğer eşyaların mahiyetleri ve içeriklerinin sanığın kastını belirleyici nitelikte bulunmasına göre mahkemece kurulan mahkumiyet hükmünün onanması görüşünün uygun olacağı sonucuna verildiğinden, Özel bozma kararının kaldırılarak, Yerel Mahkeme kararının onanmasına karar verilmesi) talep olunmuştur.
Dosya içeriğine göre;
1966 yılından beri Almanya'da işçi olarak çalışan sanığın, izinli gelirken, Batı Berlin Mevlana Camii İmamı ve Din Dersleri Hocası Yakup Telek tarafından hazırlanan "Kur'an Kurslarında okuyan Talebelerimiz için hazırlanmış islami sorular ve cevapları" başlıklı, 99 soru ve cevaptan oluşan ve ... sahifeden ibaret suç konusu teksir edilmiş yazıları da yanında getirdiği gidip geldikten sonra kendisini evinde ziyaret eden 1973-1975 doğumlu Ni.libol, Fadime Akça, Fatma Akçe, Dudu Emirdağ, Ayşe Şengül ve Emine Elibol çocuklara "bunu ezberlerseniz, size boncuk ve beşibirlik değerinde hediye vereceğim" diye dağıttığı; yapılan ihbar üzerinde sanığın evinde yapılan aramada Bakanlar Kurulunca yurda sokulması yasaklanmış "İslam Çağrısı" ve "Hicret .... lıkli dört adet dergi dahil on yedi adet Türkce-Arapça yazılı dergi, en .... isimleri yazılı kitap, sanığın çocuklarla çekilmiş başı bereli kendi resmi .... adedi Kur'anı Kerim olmak üzere 31 adet kaset bulunmuştur.
Bu kaset, dini kitap ve dergileri sanığın okutulmak veya dinletilmek üzere başkalarına verdiği saptanamamıştır. Başka bir deyişle bunlar suçla .... li değildir. Bu itibarla içeriklerinin irdelenmesine gerek yoktur.
Sanığın dağıttığı yedi sahifelik teksir yazısı, genel de dini konulu çeşitli soru ve cevaplardan ibaret olup:
(... 73-İslamda teşettürün hükmü nedir? Cevap: Tesettür Farzdır. kadınların elleri, yüzü, topukları hariç diğer azalarının görünmesi haramdır ... erkeklerin ise diz kapakları ile göbeğinin görünmesi haramdır ... 80 - Laikliği ..... ? Cevap: Bu kelime aslen Fransızca bir kelimedir. Ve lügat manası ile "ruha inanmayan kimse, dini olmaan fikir, müessese, sistem ve prensip" demektir ..... sı dinsizlik demektir ... 81 - İnsanı ifsad eden, harama götüren nedir? Cevap: Kötülüğe alet edilen televizyon, müstehcen roman, dinsiz kitap, münafık .... ve imansız liderlerdir. 82 , Müslüman kızın vazifesi nedir? Cevap: dini ..... rettiği şekilde giyinmek ve yaşayışına dininin emir ve yasakları doğrultusuna yön vermektir .... 83- Devletsiz müslüman nedir? Cevap: küfür sistemlerine esir ve köledir.) şeklinde, tümüyle ele alınıp incelendiğinde yazı içinde bir kaç soru ve cevaba konu yapılan hususlar dinin devlet düzenine hakim kılınması yada devletin ana müesseselerinin din esaslarına uydurulması niteliğinde açıklamalar veya önermeler olarak görülememiştir. TCK.nun 163. Maddesi, Devletin, Sosyal veya ekonomik veya siyasi veya hukuki temel düzenini, laikliğe aykırı olarak, kısmen de olsa dini esas ve inançlara uydurmak maksadıyla cemiyet kurmayı veya propaganda yapmayı yasaklamaktadır.
2709 sayılı T.C. Anayasasının 24/1. maddesinde "Herkes, vicdan dini inanz ve kanaat hürriyetine sahiptir." hükmüne yer verilmiştir.
Laikliğe aykırı olarak ve Anayasamızın 24/son, TCK.nun 163. maddeleri gereğince de yasaklanan amaçlarla yapılmadığı sürece, dini bir konuda görüş açıklamak, kişinin inandığı dine ilişkin (hemen hemen bir dinde bulunan) emir ve yasak ... tekrarlaması suç teşkil etmez Sanığın başkalarına verdiği taksirlerde gerek tüm kapsamı gerekse tek tek soru - cevapları itibariyle müsnet suçu oluşturarak görüş, düşünce, ya da önerme yoktur.
Bu itibarla, sanığın beraatine karar verilmesinde zorunluluk bulunduğundan, C. Başsavcılığı itirazının reddine karar verilmelidir.
Çoğunluk görüşüne katılmayan Başkan ve Üyeler: (Çektirdiği resimler, evinde bulundurduğu yasaklanmış yayınların içeriği, kasetlerden birinin tamamen TCK.nun 163. maddesini ihlal eden konuşmalarla doldurulmuş bulunması, sanığın kendi kişiliğini açıklıkla ortaya koymaktadır.
Bu durumdaki bir kişinin, Kur'an Kursu öğrencisi olan kız çocuklarınıa hediyeler vaad ederek özellikle 80, 81,82, 83 soru ve cevapları laikliğe aykırı olan suç konusu yazıyı ezberletmesi, devletimizin temel düzenlerini dini esas ve inançlara uydurmak için propaganda yapmak amacıyla hareket ettiğini açıkla ortaya koyduğundan, C. Başsavcılığı itirazının kabulü gerektiğini) ileri sürerek, bu yolda oy kullanmışlardır.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle, C. Başsavcılığı itirazının reddine 06.06.1988 gününde ve 3/2' ikiyi geçen çoğunlukla karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy