(2863 S. K. m. 65) (765 S. K. m. 71, 72, 79, 80)
Dava: 2863 sayılı yasaya aykırı davranmak suçundan sanık Ömer Özer'in, 2863 sayılı Yasanın 65/a,b TCY.nun 80, 71. 72. maddeleri gereğince sonuç olarak 3 yıl 6 ay ağır hapis ve 116.666 lira ağır para cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Elmalı Ağır Ceza Mahkemesince verilen 23.12.1988 gün 36/154 sayılı hükmün sanık ve davaya katılan vekilleri tarafından temyizi üzerine dosyayı incelenen Yargıtay 9. Ceza Dairesi 16.10.1989 gün 1373/4119 sayı ile;
1- Sanığın, doğal sit alanı olarak tespit ve tescil edilen ve üzerinde arkeolojik eserler de bulunan dava konusu Aşırlı adasında turistik tesis kurmak amacıyla yetkili merciinden izin almaksızın yapılaşmaya giderken, sözü edilen adanın korunması öngörülen doğal yapısının bozulmasına, tahribine, zarara uğratılmasına ve bu meyanda bir kısım arkeolojik eserlerin de tahribine yol açmasına ilişkin bulunan ve bir bütün halinde değerlendirilmesi gereken eyleminden ötürü TCK.nun 79. maddesi hükmü nazara alınarak an şedit ihlal itibariyle 2863 sayılı Kanunun 65/a maddesiyle tecziyesi icap ederken ayrıca 65/b maddesiyle de tecziyesine karar verilmesi,
2- Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 9. maddesi nazara alınmadan tevhitli davalar nedeniyle müdahil idare lehine tek vekalet ücretine hükmolunması" isabetsizliğinden bozmuş,
Yerel Mahkeme 20.03.1990 gün 173/26 sayı ile 2 nolu bozmaya uymuş, bozmanın 1. bendine ise "ilk iddianameye konu olan eylemler adada yapılan fiziki eylemlerdir. Birleştirilen dosyada ise inşai eylemler sözkonusu olup müstakilen suç sayılan eylemlerin bir bütün olarak değerlendirilmesi olanaksızdır. İddianame hukuki kesinti doğurmuştur. Dava açıldıktan sonraki eylemler ayrıca cezalandırılmalıdır" gerekçesiyle önceki hükümde direnmiştir. Bu hükmün de Yargıtayca incelenmesi C.Savcısı ile sanık ve katılan vekilleri tarafından süresinde istenildiğinden dosya, Yargıtay C.Başsavcılığının bozma istemli 25.4.1991 tarihli tebliğnamesiyle Birinci Başkanlığa gönderilmekla Ceza Genel Kurulunca okundu, Ceza Genel Kurulunda duruşmalı inceleme yapılacağına ilişkin yasal hüküm bulunmadığından sanık vekilinin duruşma isteğinin reddiyle, incelemenin duruşmasız olarak yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Sanık, doğal sit alanı olarak tespit ve kabul edilen Aşırlı adasında, hazırladığı projenin belirlenen koşullara uymaması ve tüm adayı kapsaması nedeniyle reddolunmasına rağmen turistik tesis kurmak amacıyla izinsiz yapılaşmaya gitmiştir. Sanığın; ağaç diktiği, kulube yaptığı, antik sarnıç kapağını denize düşürdüğü, izinsiz kazı yaptığı iddiasıyla ... 1.4.1987 tarihli ve antik limanı doldurarak beton rıhtım yaptığı, tuğla, taş ve ahşah malzeme ile gazino, fırın, tuvalet inşa ettiği, eski eserleri tahribe yönelik davranışlarda bulunduğundan bahisle 7.7.1987 günlü iddianame ile hakkında açılan davalar birleştirilmiş, 2863 Sayılı Yasanın 65/a, TCCY.80 ve 2863 sayılı Yasanın 65/b, TCY.nın 80. maddeleri gereğince cezalandırılmasına karar verilmiştir.
Açıklanan olayda, özel Daire ile Yerel Mahkeme arasında, oluş ve sübutta bir ihtilaf bulunmamaktadır. Uyuşmazlık, sanığın eylemlerinin birbirinin devamı niteliğinde mi, yoksa müstakilen cezalandırılması gereken ayrı olaylar mı olduğuna ilişkindir.
Sanık, gelir sağlamak amacıyla sit alanı içinde kalan adaya turistik tesis yapmıştır. Bu yerin ada olması ve deniz yolu dışında başka türlü ulaşım olanağının bulunmaması nedeniyle, deniz motorlarının yanaşması amacıyla beton iskele ve kalacakların günlük ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik binalar inşa etmiştir. Bu yapılaşma sırasında doğal yapı ve bazo tarihi eser ile kalıntılar zarar görmüştür. İnşai mahiyetteki eylemlerin işlenmesi sırasında, çevrenin zarar görmesi ve fiziki tahribat olması doğaldır. Sanığın amacı gelir sağlamak olup kasıt birliği ve tekliği mevcuttur. Eylem, bir bütün halinde değerlendirilmeli ve TCY.nın 79. maddesi nazara alınmalıdır. Bu nedenle; sanığın ayrıca, 3863 sayılı yasanın 65/b, maddesiyle de cezalandırılması isabetsizdir.
Olayda, bir suç işleme kararının yerine getirilmesi amacıyla kısa zaman aralıkları içinde yapılan eylemler söz konusudur. Kesintiler nazara alınarak TCY.nın 80. maddesi uygulanmalıdır. Bu nedenle direnme hükmü bozulmalıdır.
Çoğunluk görüşüne katılmayan bir kısım kurul üyeleri, "Mahkemece gösterilen gerekçeye göre direnme kararı doğru olup işin esasının incelenmesi için dosyanın Özel Daireye gönderilmesi gerektiği" düşüncesiyle,
Kurul üyelerinden Vural Savaş ise, (Sanık hakkında, 2863 sayılı Yasaya aykırı davranışta bulunmak suçundan, 1.4.4987 ve 7.7.1987 tarihli iddianamelerle, iki ayrı kamu davası açılmış ve davalar birleştirilerek görülmüştür. Dosya içeriğine göre, sanığın 1.4.1987 tarihli iddianamenin düzenlemesinden sonra da 2863 sayılı yasaya aykırı davranışta bulunduğu sabittir. Söz konusu iddianamenin düzenlemesinden önceki eylemlerle, sonraki eylemleri "aynı kasta" bağlayarak, aynı yerde bulunan başka arkeolojik eserlere karşı ve başka zamanlarda yapılan bu eylemleri "bir fiil" kabul ederek, TCK.nun 79. maddesinin uygulanması suretiyle sanığa tek ceza verilmesinin yasaya aykırı olduğu) görüşüyle,
Karşı oy kullanmışlardır.
Sonuç: Açıklanan nedenlerle, Yerel Mahkeme direnme hükmünün istem gibi BOZULMASINA, 27.05.1991 günü oyçokluğuyla karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy