(765 S. K. m. 275)
Memuriyeti gereğince yanında bulunan belgeyi yok etmek suçundan sanık A. Altanın TCK. nun 275/2. maddesi uyarınca 2 sene hapis cezasıyla cezalandırılmasına ve 3 ay memuriyetten mahrumiyetine ilişkin Hozat Asliye Ceza Mahkemesince verilen 30.3.1994 gün ve 1993/22-1994/5 sayılı hükmün sanık ve Üst C.Savcısı tarafından temyizi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 4. Ceza Dairesi 30.11.1994 gün ve 7982/10392 sayı ile kararı onamıştır.
Bu karara karşı 10.2.1995 gün ve 45921 sayı ile itiraz yoluna başvuran Yargıtay C.Başsavcılığı;
Sanığa uygulanan yasa maddesinin 2. fıkrasında ..eğer bundan dolayı vukua gelecek zarar hafif olur (sa).. ikinci surette bir seneden dört seneye kadar hapis ve muvakkaten memuriyetten mahrumiyet cezaları hükmolunur kuralı getirilmiştir. Fıkra metninde ...vukua gelecek zarar hafif olur... ibaresinden sonra yer alan ve sözcüğünün veya biçiminde anlaşılması gerekir. (S. Erman Ceza Hukuku Özel Bölüm Kamu İdaresine karşı işlenen suçlar 1992 S.457) Bu itibarla devamında düzenlenen çalınan veya yok edilen şey veya belgenin failce iade edilmesi hali konumuz dışındadır.
Sorunun özünü zararın azlığı kavramı oluşturmaktadır. Doktrinde resmen saklı tutulan şey veya belgeyi ortadan kaldırma, bozma tahrif veya tağyir etme suçu mal varlığına karşı işlenmediğinden zararın azlığının suça konu olan şey ya da belgenin ekonomik değerinin azlığı şeklinde değil suçu oluşturan fiille kamu idaresine verilen maddi veya manevi zararın azlığı olarak anlaşılması gerektiği (S.Erman a.g.e. s. 457) bir başka görüşe göre de zararın hafif olup olmadığının suç konusu veya eşya veya belgenin isbat kudretine göre tayin edilmesi lazım geldiği ifade edilmektedir. (F.Erem Evrak çalmak Adalet Dergisi 1958 sayı 3-4 s. 216 Türk Ceza Kanunu şerhi Özel hükümler cilt 11 1993 s. 1476) Doğal olarak zararın hafif olup olmadığı Mahkemece takdir edilecektir.
Bu açıklamalar ışığında olaya bakıldığında C.Savcılığı yazmanı olan sanığın ilçe merkezinde dükkanlarını açmayan bir kısım esnaf hakkında kollukça yapılan ve gereği için C.Savcılığına gönderilen evrakın arasında İmam Kahraman adlı şahsa ait ifade tutanağını çıkartıp yok ettiği ve evrakın önce bu kişinin adı yer almaksızın muktezaya bağlanarak Devlet Güvenlik Mahkemesi C.Başsavcılığına gönderilmesine karar verildiğinde kuşku ve duraksama yoktur. Ancak sanığın duruşmada içeriğini tekrar ettiği 9.2.1994 tarihli dilekçesinde olayın ortaya çıkmasından sonra İmam Kahramanın yeniden ifadesi alınarak soruşturma evrakına eklendiği ve yeniden mukteza tayin edilerek Devlet Güvenlik Mahkemesi C.Başsavcılığına gönderildiğini beyan etmiştir.
Yerel Mahkemece bu husus üzerinde durulmamıştır. Oysa yok edilen ifadenin yenilenmesi soruşturma evrakını bu suretle tamamlanmış ve başlangıçta var olması gereken tamamiyetin sağlanmış olması karşısında sanığın fiilinden dolayı kamu idaresinin ağır yada hafif olmayan bir zarara uğradığı veya niteliğine göre belgenin ispat gücünde bir eksiklik meydana geldiği söylenemeyeceğinden esas mahkemesince savunmanın doğruluğu tesbit edildiği takdirde bu hafifletici sebebin uygulanması gerekir. Eğer Mahkeme aksi kanıda ise söz konusu belgeyi yok etmenin kamu idaresi aleyhine ne gibi bir hafif olmayan zarar meydana getirdiğini ya da belgenin ispat gücünün ne suretle zayıfladığını yahut kalmadığını karar yerinde açıklaması gerekir. Bu da yapılmamıştır görüşüyle Özel Daire onama kararının kaldırılarak Yerel Mahkeme hükmünün bozulmasını talep etmiştir.
Dosya Birinci Başkanlığa gönderilmekle Ceza Genel Kurulunca okundu, Gereği konuşulup düşünüldü.
CEZA GENEL KURULU KARARI
İncelenen dosyaya göre;
Bir terör örgütünü desteklemek amacıyla dükkânlarını açmayan 99 esnaf hakkında kollukça tutanak düzenlenip Savcılık Katibi sanığa teslim edildiği, sanığın İmam Kahraman adlı şahsa ait ifade tutanağını evrak arasından çıkartıp 98 kişininkini işleme intikal ettirdiği, C.Savcısının işleme intikal ettirilen soruşturma evrakının elindeki listeye uymadığını görüp kuşkulandığı sanığın çekmecesini aradığı ve anılan ifade tutanağını bu çekmecede bulduğu; saptanan bu olayda çözümlenecek sorun sanığın eyleminden dolayı oluşan zararın hafif olup olmadığının belirlenmesidir.
TCK. nun 275. maddesinde yer alan eylem kamu yönetimine karşı işlenen suçlardandır. Maddede sayılan eylemlerden birinin gerçekleştirilmesiyle suç tamam olur. Bu itibarla suçun işlenmiş ve tamam olmuş sayılması için failin güttüğü amaca ulaşması ve özel bir zararın doğması şart değildir. Suçu oluşturan eylemle oluşan zararın hafif olması veya eşya ya da belgeden yarar sağlanmadan, değiştirilmeden ve kamu davası açılmadan önce geri verilmesi cezanın hafifletilmesini gerektirir. Suç oluştuktan sonra zararın giderilmesi takdiri indirim nedeni olabilirse de cezayı azaltıcı hal olarak değerlendirilemez.
Zararın hafif olup olmadığının takdiri hakime aittir. Ancak hakim bu takdirini kullanırken eşya veya belgenin ekonomik değerini değil suçu oluşturan eylemle kamu yönetimine verilen zararın boyutlarını ya da eşya veya belgenin ispat gücünü gözetmeli; takdirinde yanılgıya, çelişkiye, zafiyete düşmemelidir.
Maddi olayda yok edilen ifade tutanağı bir terör örgütünü desteklemek amacıyla dükkanını açmayan İmam Kahraman adlı şahsa aittir.
Sanığın amacının bu şahsı cezadan kurtarmaya yönelik olduğu gözetildiğinde eyleminden dolayı kamu idaresinin manevi olarak ağır zarar gördüğü açıktır.
Öte yandan ifade tutanağının yok edilmesi nedeniyle anılan şahıs hakkında C.Savcılığınca önce herhangi işlem yapılmamış ve işlenen suç takipsiz kalmıştır. Bu da tutanağın ispat yönünden önemli olduğunu gösterir.
Olayın açığa çıkmasından sonra İmam Kahramanın yeniden ifadesinin alınıp gereği için Devlet Güvenlik Mahkemesi C.Başsavcılığına gönderilen evraka eklenmesi yukarıda açıklandığı gibi oluşan zararın giderilmesi niteliğinde olup cezayı azaltıcı neden değildir.
Bu itibarla sanığın eyleminden dolayı oluşan zararın hafif kabul edilmesine olanak yoktur.
Oluşan zararın hafif olup olmadığının tartışılıp tartışılmadığına gelince;
Yerel Mahkeme sanığın eyleminden dolayı oluşan zararın hafif olmadığını kabul ederek buna göre uygulama yapmıştır. Olayın ortaya çıkmasından sonra İmam Kahramanın yeniden ifadesinin alınıp evraka eklenmesi oluşan zararı hafifletmeyeceğinden bu hususun tartışılmaması sonuca etkili görülmemiştir.
O halde Yargıtay C.Başsavcılığı itirazının reddine karar verilmelidir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle Yargıtay C.Başsavcılığı itirazının reddine 20.03.1995 günü oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy