(765 S. K. m. 80, 355) (298 S. K. m. 174) (4483 S. K. m. 2, 18, Geç. m. 1) (1684 S. K. m. 1)
Dava: Gerçeğe aykırı seçmen bilgi fişi düzenlemek suçundan sanık Ahmet Demirtaş'ın TCY.nın 355, 80. maddeleri uyarınca cezalandırılması için Kırıkkale C. Başsavcılığınca 19.7.1999 gün ve 1154-930 sayılı iddianame ile açılan davada, Kırıkkale 1. Asliye Ceza Mahkemesi 9.8.1999 gün ve 340-259 sayı ile; seçmen kütüklerinin güncelleştirilmesi sırasında gerçeğe aykırı seçmen bilgi değişiklik formu düzenleyen ve mahalle muhtarı olan sanığın, seçimlerde doğrudan görevli olmaması nedeniyle hakkındaki soruşturmanın Memurin Muhakematı Hakkındaki Kanunu Muvakkat hükümlerine göre yapılması gerektiği gerekçesiyle yargılamanın durmasına karar vermiştir.
Kırıkkale Valiliği ise, 18.10.1999 gün 838 sayılı yazı ile 298 sayılı Yasanın 174. maddesi uyarınca genel hükümlere göre soruşturma yapılması için dosyayı iade etmiş, görev uyuşmazlığı doğduğu ileri sürülerek dosyanın gönderilmesi üzerine de Yargıtay Ceza Genel Kurulunca 21.12.1999 gün ve 313-322 sayı ile; Valilik yargı yetkisini haiz makamlardan olmadığı iyin görev uyuşmazlığı doğmadığı gerekçesiyle dosyanın incelenmeksizin mahalline iadesine karar verilmiştir.
Dosyanın yeniden gönderildiği Kırıkkale Valiliğince 21.3.2000 gün ve 13 sayı ile; sanık hakkında yüklenen suçtan dolayı genel hükümlere göre işlem yapılması gerektiği gerekçesiyle 4483 sayılı Yasanın 2/2. maddesi gereğince karar verilmesine yer olmadığına karar verilerek dosyanın Kırıkkale C.Başsavcılığına gönderilmesi nedeniyle Kırıkkale 1. Asliye Ceza Mahkemesince suç tarihine göre 4483 sayılı Yasanın yürürlükte bulunmadığı, aynı yasanın geçici maddesi uyarınca MMHK. hükümleri gereğince İl İdare Kurulunca karar verilmesi gerektiğinden bahis, dosyanın iadesi üzerine Kırıkkale Valiliğince bu kez İçişleri Bakanlığı Hukuk Müşavirliğinde görüş sorulmuş ve 21.3.2000 günlü Valilik kararının kesinleştiği ve 1684 sayılı Yasanın 1. maddesi uyarınca Kırıkkale 1. Asliye Ceza Mahkemesi ile Kırıkkale Valiliği arasında olumsuz görev uyuşmazlığı doğduğundan dosyanın Ceza Genel Kuruluna gönderilmesi gerektiğinin bildirilmesi nedeniyle dosya Kırıkkale Valiliğince 5.9.2000 gün ve 533 sayı ile iade edilmiştir.
Yargıtay C. Başsavcılığının görev uyuşmazlığı doğmadığından dosyanın incelenmeksizin iadesi istekli 11.12.2000 günlü tebliğnamesiyle Birinci Başkanlığa gönderilmekle Ceza Genel Kurulunca okundu gereği konuşulup düşünüldü:
CEZA GENEL KURULU KARARI
Mahalle muhtarı olan sanığın, mahallede oturmadığı halde dört kişi adına gerçeğe aykırı seçmen bilgi değişiklik formu doldurarak onayladığı iddiasıyla TCY.nın 355. 80. maddeleri uyarınca cezalandırılması için iddianame ile açılan davada Kırıkkale 1. Asliye Ceza Mahkemesi 9.8.1999 gün ve 340-259 sayı ile sanığın seçimlerde doğrudan görevli olmayıp suçun işlendiği sırada mahalle muhtarı olması nedeniyle hakkındaki soruşturmanın MMHK. hükümlerine göre yapılması için yargılamanın durdurulmasına karar vermiştir.
Dosyanın gönderildiği Kırıkkale Valiliği ise, 4483 sayılı Yasa uyarınca yaptırdığı ön inceleme doğrultusunda yasanın 2/2. maddesi gereğince karar verilmesine yer olmadığına karar vererek ve görev uyuşmazlığı doğmadığına ilişkin Ceza Genel Kurulunca 21.12.1999 tarihinde verilen karara rağmen, İçişleri Bakanlığı Hukuk Müşavirliğinin, 4483 sayılı Yasa uyarınca Valilikçe verilen 21.3.2000 günlü bu kararın kesinleştiği ve 1684 sayılı Yasanın 1. maddesi uyarınca olumsuz görev uyuşmazlığı doğduğuna ilişkin görüş yazışma dayanılarak 5.9.2000 günlü yazı ile dosyayı geri gönderdiği anlaşılmaktadır.
4.12.1999 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Yasa ile Devletin ve diğer kamu tüzel kişilerinin genel idare esaslarına göre yürüttükleri kamu hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli görevleri ifa eden memurlar ve diğer kamu görevlilerinin, görevleri nedeniyle işledikleri suçlar hakkında izin sistemi kabul edilmiş ve Yasanın 18. maddesi ile 4 Şubat 1329 tarihli Memurin Muhakematı Hakkında Kanunu Muvakkat yürürlükten kaldırılmıştır. Ancak, geçici 1. maddesindeki, Bu Kanunun yürürlüğe girmesinden önce Memurin Muhakematı Hakkında Kanunu Muvakkat hükümlerine göre başlatılmış bulunan işlemler adı geçen kanun hükümlerine göre sonuçlandırılır şeklindeki düzenleme ile MMHKM. hükümlerinin bir süre daha yürürlükte kalması sağlanmıştır.
4483 sayılı Yasanın Geçici 1. maddesinde başlatılmış bulunulduğuna değinilen işlemler sözcüğü sözlük anlamıyla ele alınıp incelendiğinde; işlem, bir sonuç yaratmaya yönelmiş iradenin açığa vurulması olarak tanımlanmaktadır. Sonuç terimi ise, çok defa ulaşılmak istenilen gaye ile işlemden doğan sonucu ifade için kullanılır. Gaye işlemin içinde olup, ondan ayrılamaz. Sonuç ise, işleme bağlanan ve onunla birlikte değerlendirilmesi gereken bir olgudur. Bu itibarla maddede yer verilen işlemler devimi suçun ortaya çıkması aşamasından başlayıp, kesin hükme kadar devam eden ve hukuki sonuç meydana getirmek amacıyla yapılan tüm faaliyetleri kapsadığından, MMHKM. hükümlerindeki usullere göre başlatılan soruşturmaların yine aynı yasadaki usul kuralları çerçevesinde sonuçlandırılması gerekmektedir.
Öte yandan, 1684 sayılı Yasanın 1 ve 4483 sayılı Yasanın Geçici maddeleri uyarınca, Yargıtay Ceza Genel Kurulunca çözülmesi gereken bir görev veya yetki uyuşmazlığından söz edilebilmesi için, olumlu veya olumsuz uyuşmazlığın yargı yetkisine sahip mahkemeler ile il veya ilçe idare kurulları arasında doğması gerekir. Cumhuriyet Başsavcılığı, Kaymakamlık veya Valilik makamları, yargı yetkisini haiz değillerdir.
İncelenen dosyada, Asliye Ceza Mahkemesince yargılamanın durdurulmasına ilişkin kararın verildiği 9.8.1999 tarihinde MMHKM henüz yürürlükten kaldırılmamış olup, bu yasa uyarınca idare tarafından somut olaya el konularak işleme başlanmış bulunması da nazara alındığında, 4483 sayılı Yasanın Geçici 1. maddesinin hükmü karşısında İdare Kurulunca bir karar verilmesi gerekmektedir. Kaldı ki, İdarenin örtüşen olaylara ilişkin uygulamalarının da bu doğrultuda bulunduğu Ceza Genel Kuruluna intikal eden diğer dava dosyalarından bilinmektedir. Bu itibarla Valilikçe somut olay nedeniyle İl İdare Kurulundan bir karar alınmadan dosyanın iade edilmesi isabetsizdir. Valilik, 1684 sayılı Yasanın 1. maddesinde sayılan yargı yetkisini haiz makamlardan olmadığı için olumsuz görev uyuşmazlığı doğmamıştır. Bu nedenle İdare Kurulu tarafından yöntemince ve yasaya uygun olarak bir karar verilmek üzere dosyanın incelenmeksizin iadesine karar verilmelidir.
Sonuç: Açıklanan nedenlerle görev uyuşmazlığı doğmadığından incelenmeyen dosyanın, gereği yapılmak üzere Kırıkkale Valiliğine İADESİ için Yargıtay C. Başsavcılığına TEVDİİNE, 19.12.2000 günü tebliğnamedeki düşünceye uygun olarak oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy