(3257 S. K. m. 9, 11, 12) (1412 S. K. m. 257)
Dava: Bandrolsüz video kaseti bulundurmak suçundan sanık Fadil'in eyleminin 3257 sayılı Yasanın 12. maddesine aykırılık oluşturduğu, idari yaptırıma bağlandığından mahkemenin görevsizliğine ilişkin Çorlu Sulh Ceza Mahkemesince 17.9.1998 gün ve 590-723 sayı ile verilen kararın sanık tarafından temyiz edilmesi üzerine, dosyayı inceleyen Yargıtay Yedinci Ceza Dairesince 12.09.2000 gün ve 7328-10888 sayı ile;
Bandrolsüz ve belgesiz video kaseti bulundurmak eylemi 3257 sayılı Kanunun 9. maddesi delaleti ile 111/d maddesiyle müeyyideye bağlandığı nazara alınmadan yazılı şekilde görevsizlik kararı verilmesi isabetsizliğinden hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
Yerel Mahkeme ise 20.12.2000 gün ve 988-1249 sayı ile, Yasanın 11/d maddesinde gösterim eylemi suçun esaslı unsuru olarak belirtilmiş olup 9. maddenin 2. fıkrasında belirtilen yasaklama hükmünün, konu kamu davasında söz konusu olmadığı açıktır. Kamu davası bandrolsüz kaset bulundurmaktan dolayı açılmış olup mahkememiz kararın da gösterim unsurunun sabit olmadığı belirtilmiştir. Bu durumda bulundurma eylemi acaba gösterime sunma suçunun kalkışma aşaması olarak değerlendirilebilir mi? 12. maddede bulundurmak eylemi ayrıca idari yaptırıma bağlanmış olup böyle bir değerlendirmenin mümkün olmadığı açıktır. gerekçesiyle önceki hükümde direnmiştir.
Bu kararın da Yerel C.Savcısı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya, Yargıtay C.Başsavcılığının onama istekli tebliğnamesiyle Yedinci Ceza Dairesine ve Özel Dairece Birinci Başkanlığa gönderilmekle Ceza Genel Kurulunca okundu, gereği konuşulup düşünüldü.
Karar: Özel Daire ile Yerel Mahkeme arasındaki uyuşmazlık, sanığın eyleminin hangi suç niteliğine uyduğu, dolayısıyla yaptırım uygulama görevinin mahkemeye mi, yoksa idareye mi ait olduğu noktasında toplanmaktadır.
Uyuşmazlık konusunun çözümünde sağlıklı bir hukuki sonuca ulaşabilmek için konuya ilişkin yasal düzenlemelerin incelenmesinde yarar bulunmaktadır. 3257 sayılı Sinema, Video ve Müzik Eserleri Yasasının 9. maddesinde, Bakanlık ile mülki idare amirleri eserlerin dağıtım ve gösterilmeleri sırasında bunların işletme belgeleri ile bandrollerini ve eser üzerinde herhangi bir değişiklik olup olmadığı hususunda eseri her zaman denetleyebilirler. İşletme belgesiz veya bandrolsüz veya üzerinde değişiklik yapılan eserler toplatılarak C.Savcılıklarına suç duyurusu ile birlikte sevk edilir.
Mülki idare amirleri bölgenin özellikleri sebebiyle toplumsal bir olaya sebebiyet vermesi muhtemel eserlerin dağıtım ve gösterimini, gerekçesini de belirtmek suretiyle yetki ve görev sınırları içerisinde yasaklayabilirler.
Bakanlık ve mülki idare amirlerince yapılacak herhangi bir denetim sonucunda eserin, Devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğü, milli egemenlik, Cumhuriyet, milli güvenlik kamu düzeni, genel asayiş, kamu yararı genel ahlak ve genel sağlık, örf ve adetlerimize aykırı bulunması halinde eser yasaklanır ve kanuni takibat açılır.
Mahalli mülki amirlikler ve belediyeler bandrol ve işletmeci ruhsatlarını denetleme yetkisine sahiptir.
11. maddesinin d bendinde, 9. maddenin 1. fıkrasında belirtildiği şekilde , eserleri işletme belgesiz veya bandrolsüz veyahut bandrolleri ve işletme belgesi olmasına rağmen aslına uygun olmayan şekilde gösterenler ile 2. fıkra gereğince konulacak yasaklamaya riayet etmeyenlerin fiilleri başka bir suçu oluştursa bile..., aynı maddenin 3. fıkrasına göre haklarında takibata geçilenlerden suçları sabit görülenlere fiilleri ayrı bir suç oluştursa dahi... cezalandırılırlar.
İdari Ceza başlıklı 12. maddesinde ise, 9. madde hükmüne aykırı olarak işletme belgesiz veya bandrolsüz ve özel işaretsiz eserlerin ve kopyalarının her biri için belediyelerce 10.000 lira para cezası tahsil edilir.
Belediye sınırları dışında bu cezalar, mahallin en büyük mülki amirliği tarafından verilir... hükümleri yer almaktadır.
Bu yasal düzenlemelerden sinema, video ve müzik eserlerinin işletme belgesiz, bandrolsüz veya bunlar olmasına karşın aslına uygun olmayan bir şekilde gösterilmesi eylemi ile mücerret bulundurulması eyleminin ayrı yaptırımlara tabi eylemler olarak öngörüldüğü anlaşılmaktadır. Bu eylemlerden işletme belgesiz veya bandrolsüz eser bulundurma eylemi anılan Yasanın 12. maddesiyle idari yaptırıma bağlanmış, yaptırım uygulama görevi ise belediyeler veya mülki amirliklere verilmiştir. Zira yaptırımı Ceza Mahkemelerinin görevine giren 3257 sayılı Yasanın 11. maddesinin (d) bendinde gösterme unsuru öngörüldüğü halde gösterime sunmadan bandrolsüz veya işletme belgesiz kaset bulundurma eyleminde böyle bir öğeye yer verilmemiştir.
Yasal düzenlemeye ilişkin bu açıklamalar ışığında somut olay ele alınıp değerlendirildiğinde;
Olay tarihinde sanığın işlettiği birahanede bir adet bandrolsüz ve isimsiz, porno içerikli video kaseti elde edilmiş olup dosya kapsamında bu kasetin gösterime sunulduğuna ilişkin herhangi bir bilgi ve belge bulunmamaktadır. Çorlu C.Savcılığının sanık hakkındaki 7.10.1997 gün ve 2263-1196 sayılı iddianamesinde suç bandrolsüz kaset bulundurmak şeklinde gösterilmiş ve sanığın çalışmakta olduğu birahanede İlçe Emniyet Müdürlüğü görevlilerince yapılan aramada bandrolsüz video kasetinin ele geçirildiği, sanığın ön ödeme tebliğine rağmen yasal süresinde bunu yerine getirmediği iddiasıyla kamu davası açılmıştır.
CYUY. nın 257. maddesine göre hükmün konusu iddianamede gösterilen eylemdir. İddianamede anlatılan eylemin dışına çıkılarak, dava konusu yapılmayan bir eylem nedeniyle yargılama yapılması ve açılmayan davadan hüküm kurulması olanaksızdır. Kaldı ki dava konusu yapılmayan diğer eylemlerle ilgili olarak zamanaşımına kadar her zaman dava açılabilir.
Görüldüğü gibi sanık hakkında suça konu kasetin gösterime sunulması veya porno içerikli olması eylemleri ile ilgili herhangi bir dava açılmamış olup, dava konusu yapılan eylemi bandrolsüz video kaseti bulundurmaktır. Bu nedenle sanığın eylemi idari yaptırıma tabi olup, Yerel Mahkemece görevsizlik kararı verilmesi isabetli olduğundan direnme kararının onanmasına karar verilmelidir:
Çoğunluk görüşüne katılmayan kurul üyeleri ise, Suça konu video kasetinin porno içerikli olması karşısında Özel Daire bozma kararı yerinde olduğundan uyulması gerekirken direnme kararı verilmesi isabetsiz olduğundan hükmün bozulmasına karar verilmelidir. görüşüyle karşı oy kullanmışlardır.
Sonuç: Açıklanan nedenlerle Yerel Mahkeme direnme hükmünün ONANMASINA, dosyanın yerine gönderilmek üzere, Yargıtay C. Başsavcılığına tevdiine, 09.10.2001 günü tebliğnamedeki isteme uygun olarak oyçokluğu ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy