(1918 S. K. m. 27, 33, 49, 56) (647 S. K. m. 5) (4926 S. K. m. 3, 38) (765 S. K. m. 2)
Dava: Kaçakçılık suçundan sanıklar Mehmet Bilen ile İsmet Düzgüner'in beraatlarına ilişkin İskenderun Ağır Ceza Mahkemesince 24.12.1996 gün ve 137-197 sayı ile verilen kararın katılan hazine vekili ile katılan Ahmet Turhan vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, dosyayı inceleyen Yargıtay 7. Ceza Dairesince 28.05.1998 gün ve 3576-4805 sayı ile; sanıkların toplu kaçakçılık suçundan cezalandırılmalarına karar verilmesi gerektiği ve suça konu çaylar, araç ve varsa teminat hakkında nihai hükümde bir karar verilmemesi isabetsiz görülerek hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
Yerel Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılamada 22.09.2000 gün ve 99-155 sayı ile bozma kararının gereği yerine getirilmiş; bu kez sanıkların suçlarının sübuta erdiği kabul edilerek sanık İsmet Düzgüner'in 1918 sayılı Yasanın 27/2-3, 33/son maddeleri uyarınca 9 yıl ağır hapis ve diğer sanıkla birlikte müteselsilen sorumlu olmak üzere 1.216.159.200 lira ağır para cezası ile cezalandırılmasına, sanık Mehmet'in ise 1918 sayılı Yasanın 27/2-3-son, 33/son maddeleri gereğince 18 yıl ağır hapis ve 1.216.159.200 lirası diğer sanıkla müteselsilen sorumlu olmak üzere 2.432.318.400 lira ağır para cezasıyla cezalandırılmasına, sanıklara hükmedilen tazmini nitelikteki ağır para cezalarının ödemekte acizleri halinde sanıkların sorumlu oldukları kısımlara göre 647 sayılı Yasanın 5 ve 1918 sayılı Yasanın 56. maddeleri uyarınca karar tarihi itibariyle bir günü 4.563.000 liradan hapsedilerek para cezalarının sanık İsmet için 133 gün, sanık Mehmet için ise 266 gün üzerinden infazına kaçak eşyanın naklinde kullanılan 31 KA 427-KC 723 plaka sayılı aracın 1918 sayılı Yasanın 47. maddesi gereğince zoralımına, zoralım gerçekleşince alınan 10.00.000 lira kefaletin iadesine, aksi takdirde hazineye gelir kaydına karar verilmiştir. Bu kararın da sanıklar vekilleri ile katılan Ahmet Turhan vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 7. Ceza Dairesince 05.12.2001 gün ve 11779-19052 sayı ile; olay hükümet memurlarınca haber alınmadan evvel gümrüğe başvurarak transit eşyadaki eksikliğin ortaya çıkartılmasını sağlayan sanık Mehmet hakkında 1918 sayılı Yasanın 49/1. maddesinin uygulanıp uygulanmayacağının tartışılmaması; kabul ve uygulamaya göre ise hükmolunan 1.216.159.200 lira tazmini para cezasından sanıkların müteselsilen sorumlu tutulması ve sanık Mehmet hakkında 1918 sayılı Yasanın 27/son maddesi uyarınca müstakilen para cezası tayin olunarak nispi harç ve nispi vekalet ücretinin de müteselsilen sorumlu tutuldukları orana göre ayrı ayrı hesaplanması ve sıfatları itibariyle müdahil mal sorumluları lehine maktu vekalet ücreti tayin edilemeyeceği gözetilmeden hüküm kurulması isabetsizliğinden hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
Yerel Mahkemece 02.10.2002 gün ve 18-268 sayı ile; diğer bozma nedenlerine uyularak gereği yerine getirilmiş ancak, sanık Mehmet hakkında 1918 sayılı Yasanın 49. maddesinin uygulanması gerekip gerekmediğinin tartışılması hususundaki bozma nedeni yönünden; aracın İskenderun Gümrük Müdürlüğünce 988 nolu kurşun mühürle mühürlenerek sanıklara teslim edildiği aracın Habur Gümrüğüne vardığında ise sağlam vaziyette 886 nolu kurşun mührün bulunduğunun tesbit edildiği, bu husus nazara alındığında ve dosya kapsamına göre söz konusu aracın bizzat sanıkların bilgisi dahilinde kurşun mühürü sökülmek suretiyle 1002 sandık çayın yine sanıkların bilgisi dahilinde yurtiçinde bırakıldığı, sanık Mehmet'in bu durumu bilmesine rağmen malın sayımını istediği ancak malların nerede olduğunu ve kimlere teslim edildiğine dair bilgi vermediği ve kurşun mühürlerin nasıl değiştirildiğini açıklamadığı tam aksine kendisini ve suç ortağını korumak maksadıyla suçun gerçek faillerinin ortaya çıkmasını zorlaştıracak iddialar ortaya attığı, bu sanık hakkında 1918 sayılı Yasanın 49. maddesinin uygulanmasına yer olmadığı gerekçesiyle önceki hükümde direnmiştir.
Bu kararın da katılan idare vekili ile sanıklar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya, Yargıtay C. Başsavcılığının "bozma" istekli 06.10.2003 günlü tebliğnamesiyle Birinci Başkanlığa gönderilmekle Ceza Genel Kurulunca okundu, gereği konuşulup düşünüldü:
CEZA GENEL KURULU KARARI
Sanıklar Mehmet Bilen ve İsmet Düzgüner'in kaçakçılık suçundan cezalandırılmalarına karar verilen olayda Özel Dairece ile Yerel Mahkeme arasındaki uyuşmazlık, sanık Mehmet hakkında 1918 sayılı Yasanın 49. maddesinin uygulanma koşularının bulunup bulunmadığının belirlenmesi noktasında toplanmaktadır.
Ancak, sanıkların hükümlendirildiği 1918 sayılı yasa, yerel mahkemece direnme kararı verilmesinden sonra 19.7.2003 tarih ve 25173 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Yasasının 38. maddesi ile yürürlükten kaldırılmıştır. Öte yandan, 4926 sayılı Yasanın 3. maddesinde kaçakçılık sayılan eylemler yeniden tanımlanarak kaçakçılık suçlarının öğeleri yeniden belirlenmiş ve farklı yaptırımlar öngörülmüştür. Bu nedenle, TCY.nın 2. maddesi hükmü de göz önünde tutularak sanıkların hukuki durumlarının yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunmaktadır.
Bu itibarla diğer yönleri incelenmeyen Yerel Mahkeme direnme hükmünün öncelikle açıklanan nedenden dolayı bozulmasına karar verilmelidir.
Sonuç: Yerel Mahkeme direnme hükmünün, yukarıda açıklanan nedenle diğer yönleri incelenmeksizin BOZULMASINA, dosyanın yerine gönderilmek üzere Yargıtay C. Başsavcılığına TEVDİİNE, 23.12.2003 günü oybirliği ile tebliğnamedeki isteme uygun olarak karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy