(5237 S. K. m. 53, 62, 204)
Resmî belgede sahtecilik suçundan sanık ...'ın TCK'nın 204/1, 62 ve 53. maddeleri uyarınca 1 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluğuna ilişkin Ankara 5. Ağır Ceza Mahkemesince verilen 10.03.2011 tarihli ve 393-66 sayılı hükmün, sanık tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 11. Ceza Dairesince 15.10.2015 tarih ve 10193-29728 sayı ile;
"...YMF Kırtasiye Ltd. Şti tarafından keşide edilmiş gibi görünen sahte çeki kullandığı iddia olunan sanığın, anılan şirketin yetkilisi...'e ait yetkinin 30.12.2008 tarihi itibariyle iptal edilerek kendisinin şirket yetkilisi olduğunu, bu tarihten önce ...Ltd. Şti'nin yetkilisi olduğunu ve YMF Kırtasiye Ltd. Şti ile aralarındaki ticari ilişki nedeniyle bu çeki aldığını ve ...Ltd. Şti'nin önceden aldığı krediye istinaden bankaya teminat olarak verdiğini savunması, hakkında karşılıksız çek keşide etme suçundan beraat kararı verilen...'in bu dava nedeniyle ...'nin 2009/514 esas, 2009/1098 karar sayılı dosyasında, şirketi fiilen 09.09.2008 tarihinde ...'a devrederken çek karnelerini de verdiğini ileri sürmesi, dosyada bulunan çek tevdi bordrosuna göre çekin 12.09.2008 tarihinde bankaya verildiğinin anlaşılması, sanıktan önceki YMF Ltd. Şti yetkililerinin dinlenmemiş olması karşısında, gerçeğin kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirlenmesi açısından, YMF Ltd. Şti yetkililerinin suça konu çek ile ilgili dinlenilip, şirketin fiilen devredildiği tarih araştırılarak, her iki şirket arasındaki varlığı iddia olunan ticari ilişkiye dair defter ve belgelerin incelenmesi ile çekteki yazı ve imzaların aidiyetinin yeniden bilirkişi marifetiyle belirlenmesinden sonra, sonucuna göre sanığın hukuki durumunun takdir ve tayini gerektiği gözetilmeden eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm kurulması" isabetsizliğinden bozulmasına karar verilmiştir.
Yerel Mahkeme ise 19.02.2016 tarih ve 457-36 sayı ile bozmaya direnerek önceki hüküm gibi sanığın resmî belgede sahtecilik suçundan mahkûmiyetine karar vermiştir.
Bu hükmün de sanık tarafından temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 15.04.2016 tarihli ve 135225 sayılı "bozma" istekli tebliğnamesiyle Yargıtay Birinci Başkanlığına gelen dosya, Ceza Genel Kurulunca 14.12.2016 tarih ve 659-1606 sayı ile; 6763 sayılı Kanun'un 38. maddesi ile 5320 sayılı Kanun'a eklenen geçici 10. madde uyarınca kararına direnilen daireye gönderilmiş, aynı madde uyarınca inceleme yapan Yargıtay 11. Ceza Dairesince 09.02.2017 tarih ve 371-881 sayı ile direnme kararının yerinde görülmemesi üzerine Yargıtay Birinci Başkanlığına iade edilen dosya, Ceza Genel Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçelerle karara bağlanmıştır.
TÜRK MİLLETİ ADINA
CEZA GENEL KURULU KARARI
Direnmenin kapsamına göre inceleme, sanık hakkında resmî belgede sahtecilik suçundan kurulan mahkûmiyet hükmü ile sınırlı olarak yapılmıştır.
Özel Daire ile Yerel Mahkeme arasında oluşan ve Ceza Genel Kurulunca çözümlenmesi gereken uyuşmazlık; sanığa atılı resmî belgede sahtecilik suçunun sübutu bakımından eksik araştırma ile hüküm kurulup kurulmadığının belirlenmesine ilişkindir.
İncelenen dosya kapsamından;
Keşidecisi YMF Kırtasiye ve Matbaa San. Tic. Ltd. Şti., hamil ve birinci cirantası ...Elektrik Ambalaj ve Matb. San. Tic. Ltd. Şti., keşide tarihi 18.01.2009 ve bedeli 21.000 TL olarak görünen suça konu çekin ibraz edildiği Eurobank Tekfen AŞ’nin vekili tarafından Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına karşılıksız çek keşide etme suçundan şikâyette bulunulması üzerine YMF Kırtasiye ve Matbaa San. Tic. Ltd. Şti.nin çekin ibraz tarihindeki yetkilisi... hakkında anılan suçtan kamu davası açıldığı,
Ankara 3. Asliye Ceza Mahkemesince yapılan yargılama sırasında, ...’in imza inkârında bulunması üzerine alınan 20.10.2009 tarihli bilirkişi raporunda; tetkik konusu çek muhtevasındaki yazı ve rakamlar ile keşideci imzasının... elinden çıkmadığı, keşideci imzasının adı geçenin örnek imza modellerine benzetilme gayretiyle takliden atıldığı, çekin iğfal kabiliyetini haiz olduğu tespitlerine yer verildiği,
Devam edilen yargılama sonucunda Ankara 3. Asliye Ceza Mahkemesince 04.11.2009 tarih ve 514-1098 sayı ile “...’in beraatine, sahtecilik ve işlenmesi muhtemel dolandırıcılık suçundan Cumhuriyet savcılığına suç duyurusunda bulunulmasına” karar verildiği, gereğinin takdir ve ifası için anılan dosyanın bir örneğinin de Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildiği,
Suç duyurusu üzerine yapılan soruşturma sırasında alınan 11.10.2010 tarihli bilirkişi raporunda; suça konu çekin arka yüzünde “...Elektrik Ambalaj...” içerikli kaşe izi üzerinde atılı bulunan ciranta imzasının sanık ... elinden çıktığı, çek üzerinde bulunan keşideci imzasının ve muhtevasındaki yazıların sanığın elinden çıktığını gösterir grafolojik uyumun tespit edilemediği, çekin iğfal kabiliyetini haiz olduğu tespitlerinin yer aldığı,
Yapılan soruşturma sonucunda da sanık hakkında resmî belgede sahtecilik ve dolandırıcılık suçlarından kamu davası açıldığı,
Eurobank Tekfen AŞ tarafından gönderilen 16.02.2011 tarihli yazıda; dava konusu çekin, ...Elektrik Ambalaj ve Matb. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından kredi teminatı olarak ibraz edildiğinin belirtildiği,
Eurobank Tekfen AŞ vekili tarafından 01.02.2011 tarihli dilekçe ekinde dosyaya ibraz edilen çek teslim bordrosuna göre; suça konu çekin 12.09.2008 tarihinde ...Elektrik Ambalaj ve Matb. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından bankaya sunulduğu,
Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi’nin internet sistemi üzerinden alınan 27.04.2007 tarihli ve 6796 sayılı nüshasında; sanığın ...Elektrik Ambalaj ve Matb. San. Tic. Ltd. Şti.ne 19.04.2007 tarihinden itibaren 1 yıl için dışarıdan müdür seçildiği; aynı sistemden ulaşılan 14.05.2008 tarihli ve 7062 sayılı nüshasında da sanığın görev süresinin 08.05.2008 tarihinden itibaren 1 yıl süre ile uzatıldığı yönündeki adı geçen şirkete ait kararların ilan edildiği,
YMF Kırtasiye ve Matbaa San. Tic. Ltd. Şti.nin hisse devri, müdür değişikliği ve yetki iptali konulu, 30.12.2008 tarihli kararına ilişkin ilanın yer aldığı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi’nin internet sistemi üzerinden alınan 14.01.2009 tarihli ve 7227 sayılı nüshasında; sanığın, şirket ortaklarından...’in şirketteki 1800 hissesini Ankara 42. Noterliğinin 09.09.2008 tarihli ve 16595 yevmiye numaralı; ...’in ise şirketteki 180 hissesini Ankara 26. Noterliğinin 30.12.2008 tarihli ve 22406 yevmiye numaralı noter devir senedi ile devraldığının, ...’in kalan 20 hissesini ise Ankara 26. Noterliğinin 30.12.2008 tarihli ve 22407 yevmiye numaralı noter devir senedi ile ....’e devrettiğinin, bu devirler neticesinde 30.12.2008 tarihinden itibaren şirket ortaklarının sanık ve .... olduğunun, bu tarih itibarıyla şirkette hissesi kalmayan...’in şirket müdürlüğü görevine son verilip yerine 30.12.2008 tarihinden itibaren 10 yıllığına şirket müdürü olarak sanığın seçildiğinin belirtildiği,
Dosya içerisinde bulunan Ticaret Sicil Memurluğunun 07.07.2010 tarihli yazısına göre; YMF Kırtasiye ve Matbaa San. Tic. Ltd. Şti.nin kuruluş tarihi olan 12.01.2007 tarihinden 28.04.2008 tarihine kadar ....’ın, 28.04.2008 tarihinden 30.12.2008 tarihine kadar...’in, 30.12.2008 tarihinden sonra ise sanığın şirketi temsil ve ilzama yetkili kılındığı,
Anlaşılmaktadır.
Ankara 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 2009/514 esas sayılı dosyasında karşılıksız çek keşide etme suçundan yargılanıp beraat eden... anılan Mahkeme dosyasında sanık sıfatıyla verdiği ifadesinde; çekteki keşideci imzasının kendisine ait olmadığını, YMF Kırtasiye ve Matbaa San. Tic. Ltd. Şti.ni fiilen 09.09.2008 tarihinden itibaren ... isimli şahsa devrettiğini, şirkete ait çek karnelerini de şirketle birlikte bu şahsa verdiğini beyan etmiştir.
Sanık aşamalarda; YMF Kırtasiye ve Matbaa San. Tic. Ltd. Şti.nin 30.12.2008 tarihinden itibaren yetkili müdürü olduğunu, bu şirketin kendisinden önceki müdürünün... olduğunu, suça konu çekin, YMF Kırtasiye ve Matbaa San. Tic. Ltd. Şti.nin büroşür, katalog gibi işlerini yapmaları nedeniyle bu şirket tarafından tahminine göre 2008 yılının 6, 7 veya 8. aylarında vadeli olarak önceden yetkilisi olduğu ...Elektrik Ambalaj ve Matb. San. Tic. Ltd. Şti.ne verildiğini, sonrasında anılan çeki, ...Elektrik Ambalaj ve Matb. San. Tic. Ltd. Şti.nin Eurobank Tekfen AŞ’den aldığı krediye teminat olarak bu bankaya verdiklerini, çekteki ciro imzasının kendisine ait olduğunu, keşideci YMF Kırtasiye ve Matbaa San. Tic. Ltd. Şti. altındaki imzanın ise kendisine ait olmadığını, keşideci imzasının sahte olduğunu bilmediğini, bu imzanın...’e ait olduğunu zannettiğini, suçlamayı kabul etmediğini savunmuş, ...Elektrik Ambalaj ve Matb. San. Tic. Ltd. Şti.nin defter ve kayıtlarını inceleyerek suça konu çekin nasıl ve ne şekilde geldiği, kim tarafından verildiği ve alındığı hususunda daha sonra bilgi vereceğini beyan etmiş, ancak 10.03.2011 tarihli oturumda; yaptığı araştırmada herhangi bir belgeye rastlayamadığını ifade etmiştir.
Resmî belgede sahtecilik suçu 5237 sayılı TCK’nın 204. maddesinde;
“(1) Bir resmî belgeyi sahte olarak düzenleyen, gerçek bir resmî belgeyi başkalarını aldatacak şekilde değiştiren veya sahte resmî belgeyi kullanan kişi, iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
(2) Görevi gereği düzenlemeye yetkili olduğu resmi bir belgeyi sahte olarak düzenleyen, gerçek bir belgeyi başkalarını aldatacak şekilde değiştiren, gerçeğe aykırı olarak belge düzenleyen veya sahte resmi belgeyi kullanan kamu görevlisi üç yıldan sekiz yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
(3) Resmi belgenin, kanun hükmü gereği sahteliği sabit oluncaya kadar geçerli olan belge niteliğinde olması halinde, verilecek ceza yarısı oranında artırılır.” şeklinde düzenlenmiştir.
Söz konusu suç, maddenin birinci fıkrasında seçimlik hareketli bir suç olarak tanımlanmış olup resmî belgenin sahte olarak düzenlenmesi, gerçek bir resmî belgenin başkalarını aldatacak şekilde değiştirilmesi veya sahte resmî belgenin kullanılması durumunda suç oluşacaktır.
Maddenin ikinci fıkrasında, resmî belgede sahtecilik suçunun kamu görevlisi tarafından işlenmesi ayrı bir suç olarak tanımlanarak daha ağır bir yaptırıma bağlanmış, maddenin üçüncü fıkrasında ise, suçun konusunu oluşturan resmî belgenin, kanunun hükmü gereği sahteliği sabit oluncaya kadar geçerli olan bir belge niteliğinde olması hâlinde cezanın yarı oranında artırılması gerektiği belirtilmiştir.
Sahtecilik suçlarının hukuki konusu kamunun güveni olup belgelerin gerçeğe aykırı olarak düzenlenmesi, tamamen veya kısmen değiştirilmesi ya da gerçek bir belgeye eklemeler yapılması eylemlerinin kamu güvenini sarstığı kabul edilerek yaptırıma bağlanmıştır.
Bu açıklamalar ışığında uyuşmazlık konusu değerledirildiğinde;
Keşidecisi YMF Kırtasiye ve Matbaa San. Tic. Ltd. Şti., hamil ve birinci cirantası ...Elektrik Ambalaj ve Matb. San. Tic. Ltd. Şti., keşide tarihi 18.01.2009, bedeli 21.000 TL olarak görünen ve keşideci imzasının sahte olduğu bilirkişi raporlarıyla tespit edilen suça konu çekin, ...Elektrik Ambalaj ve Matb. San. Tic. Ltd. Şti.nin yetkilisi olan sanık tarafından bu şirket adına Eurobank Tekfen AŞ’den çekilen krediye teminat olarak kullanıldığı olayda,
YMF Kırtasiye ve Matbaa San. Tic. Ltd. Şti.nin 30.12.2008 tarihinden önceki yetkilisi olan ve Ankara 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 2009/514 esas sayılı dosyasında karşılıksız çek keşide etme suçundan yargılanıp beraat eden...’in, anılan dosyada verdiği ifadesinde; çekteki keşideci imzasının kendisine ait olmadığını, YMF Kırtasiye ve Matbaa San. Tic. Ltd. Şti.ni fiilen 09.09.2008 tarihinden itibaren sanığa devrettiğini, şirkete ait çek karnelerini de bu şahsa verdiğini beyan ettiği, sanığın da aşamalarda; YMF Kırtasiye ve Matbaa San. Tic. Ltd. Şti.nin 30.12.2008 tarihinden itibaren yetkili müdürü olduğunu, suça konu çekin, YMF Kırtasiye ve Matbaa San. Tic. Ltd. Şti.nin büroşür, katalog gibi işlerini yapmaları nedeniyle bu şirket tarafından tahminine göre 2008 yılının 6, 7 veya 8. aylarında vadeli olarak önceden yetkilisi olduğu ...Elektrik Ambalaj ve Matb. San. Tic. Ltd. Şti.ne verildiğini, sonrasında anılan çeki, ...Elektrik Ambalaj ve Matb. San. Tic. Ltd. Şti.nin Eurobank Tekfen AŞ’den aldığı krediye teminat olarak bu bankaya verdiklerini, çekteki ciro imzasının kendisine ait olduğunu, keşideci imzasının sahte olduğunu bilmediğini, bu imzanın...’e ait olduğunu zannettiğini savunup ...Elektrik Ambalaj ve Matb. San. Tic. Ltd. Şti.nin defter ve kayıtlarını inceleyerek suça konu çekin ne şekilde geldiği, kim tarafından verildiği ve alındığı hakkında daha sonra bilgi vereceğini beyan etmesine rağmen 10.03.2011 tarihli oturumda; yaptığı araştırmada herhangi bir belgeye rastlayamadığını ifade ederek iddia ettiği ticari ilişkiyi ispatlayamadığı, YMF Kırtasiye ve Matbaa San. Tic. Ltd. Şti.nin hisse devri, müdür değişikliği ve yetki iptali konulu, 30.12.2008 tarihli kararına ilişkin ilana yer verilen Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi’nin internet sistemi üzerinden alınan 14.01.2009 tarihli ve 7227 sayılı nüshasına göre; sanığın, ... ile birlikte bu şirketin ortağı olan...’in şirketteki 1800 hissesini 09.09.2008 tarihinde devralarak bu tarihten itibaren şirketin büyük ortağı olduğu ve dosya içerisinde bulunan çek tevdi bordrosuna göre; suça konu çekin sanığın bu şirkete ortak olmasından üç gün sonra 12.09.2008 tarihinde, sanığın yetkilisi olduğu bir diğer şirket ...Elektrik Ambalaj ve Matb. San. Tic. Ltd. Şti. lehine sanık tarafından bankaya sunulduğu anlaşılmakla, tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde; sanığın, 09.09.2008 tarihinden itibaren büyük ortağı olduğu YMF Kırtasiye ve Matbaa San. Tic. Ltd. Şti.nin keşideci olarak göründüğü suça konu çekte yer alan keşideci imzasını takliden atıp/attırıp sahteliğini bilerek yetkilisi olduğu ...Elektrik Ambalaj ve Matb. San. Tic. Ltd. Şti. lehine kullanmak suretiyle resmî belgede sahtecilik suçunu işlediğinin sabit olduğu, bu hususta, yeniden bilirkişi raporu alınmasının, şirketler arasındaki ticari ilişkinin tespiti açısından defter ve belgelerin incelenmesinin, YMF Kırtasiye ve Matbaa San. Tic. Ltd. Şti.nin sanıktan önceki yetkilisi...’in yeniden ifadesine başvurulmasının ve...’den önce YMF Kırtasiye ve Matbaa San. Tic. Ltd. Şti.nin 28.04.2008 tarihine kadar yetkilisi olan ancak yetkili olduğu dönem itibarıyla dava konusu olayla bir ilgisi bulunmayan ....’ın dinlenmesinin dosya kapsamındaki delil durumunu değiştirmeyeceği gözetilerek Yerel Mahkemece kurulan hüküm yönünden araştırılması gereken herhangi bir husus bulunmadığı kabul edilmelidir.
Çoğunluk görüşüne katılmayan üç Ceza Genel Kurul Üyesi; sanığa atılı suçun sübutu bakımından eksik araştırma ile hüküm kurulduğu düşüncesiyle karşı oy kullanmışlardır.
Bu itibarla, Yerel Mahkemenin direnme kararına konu hükmünün direnme gerekçesinin isabetli olduğuna ve uygulamanın denetlenmesi için dosyanın Özel Daireye gönderilmesine karar verilmelidir.
Sonuç: Açıklanan nedenlerle;
1- Ankara 5. Ağır Ceza Mahkemesinin 19.02.2016 tarihli ve 457-36 sayılı, sanık hakkında resmî belgede sahtecilik suçu yönünden kurulan mahkûmiyet hükmünde araştırılması gereken herhangi bir husus bulunmadığına ilişkin direnme gerekçesinin İSABETLİ OLDUĞUNA,
2- Dosyanın, uygulamanın denetlenmesi için Yargıtay 11. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİ EDİLMESİNE, 04.02.2020 tarihinde yapılan müzakerede oy çokluğuyla karar verildi.(¤¤)