(5237 S. K. m. 50, 52, 62, 85)
Taksirle bir kişinin ölümüne neden olma suçundan sanık ...'ın TCK'nın 85/1, 62, 50/1-a ve 52/2-4. maddeleri uyarınca 18.200 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına ve taksitlendirmeye ilişkin Adana 6. Asliye Ceza Mahkemesince verilen 28.05.2013 tarihli ve 697-478 sayılı hükmün sanık müdafisi tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 12. Ceza Dairesince 10.03.2015 tarih ve 6993-4476 sayı ile;
“İncirlik Hava Üssünde ABD Hava Kuvvetlerine bağlı er rütbesi ile görev yapan ...’un olay günü arkadaşları ile birlikte Seyhan Baraj Gölünde kano ile gezinti yapıp, yapay Sevgi Adasına gittikleri, saat 15.00 sıralarında yağmur yağması sebebiyle ada üzerinde bulunup, Adana Büyükşehir Belediyesine ait 210x225x260 cm ebadındaki sacdan imal trafo binasına sığındığı, üzerinde tehlike ve uyarı işaretleri bulunmayan, ancak kapısı üzerinde asma kilit bulunan trafo binası kapısını zorlayarak içeri girmesini müteakip, bina içindeki trafoya yaslandığı sırada elektrik akımına kapılarak öldüğü olayın yargılaması sonunda, trafo binası da dahil adı geçen Belediyeden park, bahçe vs. aydınlatma, bakım ve onarım işini almış bulunan Baran Mühendislik adlı firmanın Adana Bölge Sorumlusu olan sanık ... 'ın, trafo binası üzerine uyarı ve tehlike işaretleri koymadığı ve trafo binası kapısının yetkisiz kişilerce açılmasını engelleyecek şekilde kilitle muhafazasını sağlamadığı gerekçesiyle mahkûmiyetine karar verilmiş ise de, halktan kişilerin girişinin yasak olduğu ifade edilen ada üzerindeki trafo binasına gündüzleyin, kapı ve kilidini zorlayarak giren, söz konusu kapıdan 1-1,5 metre içeride olduğu görülen trafoyu görmesine ve açık tehlikeyi anlayacak yaşta ve tecrübede olmasına rağmen içerideki trafoya yaslanan ölenin tamamen kusurlu olduğunun anlaşılması karşısında; sanığın beraati yerine yazılı şekilde mahkûmiyetine karar verilmesi," isabetsizliğinden bozulmasına karar verilmiştir.
Adana 6. Asliye Ceza Mahkemesi ise 28.05.2015 tarih ve 302-445 sayı ile;
"...Mahkememizce yapılan yeniden yargılama neticesinde;
Suça konu trafonun bulunduğu yere halkın girişinin yasaklandığına ilişkin resmî bir karar olduğuna ilişkin bir belgenin bulunmadığı, polis tarafından olay yeri incelemesi sırasında çekilen görüntü kayıtlarında ve olay yerinde inceleme yapan bilirkişi raporlarındaki resimlerde, olay yerinde birden fazla piknik masası ve sandalyesinin olduğu, ayrıca suça konu trafo üzerinde görevlilerce yazılmadığı açıkça anlaşılan yazıların olduğu, sanığın savunmasında trafoya güvenlik amacıyla koydukları tabelaların çalındığı, yine trafoya başka boyaların yapıldığı konusunda ifadede bulunduğu bir bütün hâlinde değerlendirildiğinde bozma ilamında kusur tespitine gerekçe gösterilen '...Halktan kişilerin girişinin yasak olduğu ifade edilen...' gerekçesi Mahkememizce yerinde görülmemiş, böyle bir yasak olmadığı gibi yasak olsa bile fiilen uygulanmadığı anlaşıldığından bu hususun sanığın kusursuzluğuna ilişkin gerekçe yapılamayacağı değerlendirilmiştir.
Yine aynı şekilde bozma gerekçesinde yazılı '...Trafoyu görmesine ve açık tehlikeyi anlayacak yaşta ve tecrübede olmasına rağmen..." ifadesi Mahkememizce yerinde görülmemiştir. Zira ölenin açık tehlikeyi fark etmediğinin kabulü, Mahkememizin sanığın kusurlu olduğu yönündeki gerekçesini doğrulayacak niteliktedir. Ölenin açık tehlikeyi fark etmesine rağmen olayın gerçekleştiğinin kabulü ise olayın taksirle olmadığının kabulünü gerektirir, bu yönde dosya içerisinde herhangi bir delil ve iddia bulunmamaktadır.
Soruşturma aşamasında C. Başsavcılığınca yaptırılan bilirkişi incelemesinde görev alan elektrik mühendisi bilirkişi, yine Mahkememizce yapılan keşifte görev alan elektrik mühendisi Yrd. Doç. Dr. bilirkişi ve ayrıca en son dosyanın tevdi edildiği iş güvenliği başmüfettişi, elektrik mühendisi ve yüksek mühendis emekli iş güvenliği uzmanı bilirkişilerden oluşan bilirkişi heyeti olayın oluş şekline, dosya kapsamındaki delillere uygun kendi uzmanlık alanında yaptıkları ve yine uzmanlık alanına ilişkin mevzuatı da göz önünde bulundurdukları değerlendirmede ittifak hâlinde sanığın olayın oluşumunda kusurlu olduğunu rapor etmişler dosya kapsamındaki delillere göre de Mahkememizin vicdani kanaati bu yönde oluşmuştur." şeklindeki gerekçeyle bozmaya direndiğinden bahisle sanığın önceki hüküm gibi cezalandırılmasına karar vermiştir.
Bu hükmün de sanık müdafisi tarafından temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 14.09.2015 tarihli ve 260971 sayılı "bozma" istekli tebliğnamesi ile Yargıtay Birinci Başkanlığına gelen dosya Ceza Genel Kurulunca 07.12.2016 tarih ve 772-852 sayı ile 6763 sayılı Kanun'un 38. maddesi ile 5320 sayılı Kanun'a eklenen geçici 10. madde uyarınca kararına direnilen Daireye gönderilmiş, aynı madde uyarınca inceleme yapan Yargıtay 12. Ceza Dairesince 01.03.2017 tarih ve 31-1540 sayı ile direnme kararının yerinde görülmemesi üzerine Yargıtay Birinci Başkanlığına iade edilen dosya, Ceza Genel Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçelerle karara bağlanmıştır.
TÜRK MİLLETİ ADINA
CEZA GENEL KURULU KARARI
Sanık A. K. hakkında taksirle bir kişinin ölümüne neden olma suçundan kurulan beraat hükmü temyiz edilmeksizin kesinleşmiş olup direnmenin kapsamına göre inceleme, sanık ... hakkında taksirle bir kişinin ölümüne neden olma suçundan kurulan mahkûmiyet hükmü ile sınırlı olarak yapılmıştır.
Özel Daire ile Yerel Mahkeme arasında oluşan ve Ceza Genel Kurulunca çözümlenmesi gereken uyuşmazlık; bir kişinin ölümüyle neticelenen olayda sanığın kusurunun bulunup bulunmadığının belirlenmesine ilişkin ise de Yargıtay İç Yönetmeliği'nin 27. maddesi uyarınca öncelikle, Yerel Mahkemenin kararının “yeni hüküm” niteliğinde olup olmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir.
Ceza Genel Kurulunun süreklilik kazanmış uygulamalarına göre şeklen direnme kararı verilmiş olsa dahi;
a) Bozma kararı doğrultusunda işlem yapmak,
b) Bozma kararında tartışılması gerektiği belirtilen hususları tartışmak,
c) Bozma sonrası yapılan araştırma, inceleme ya da toplanan yeni delillere dayanmak,
d) Önceki kararda yer almayan ve daire denetiminden geçmemiş olan yeni ve değişik gerekçe ile hüküm kurmak,
Suretiyle verilen hüküm, direnme kararı olmayıp yeni bir hükümdür. Bu nitelikteki bir hükmün temyiz edilmesi hâlinde ise incelemenin Yargıtayın ilgili dairesi tarafından yapılması gerekmektedir.
İncelenen dosya kapsamından;
Yerel Mahkemece “Toplanan delillerin birlikte değerlendirilmesi neticesinde; ...Toroslar Elektrik Dağıtım A.Ş.'nin 11.07.2012 tarihli yazısı, Adana Büyükşehir Belediye Başkanlığının 02.10.2012 tarihli yazısı ve ekindeki şartnameye göre Sevgi Adasında bulunan elektrik trafosunun bakım, onarım ve kontrolünün Adana Büyükşehir Belediyesi Başkanlığında iken 20.07.2010 tarihli sözleşme ile B.. Mühendislik İnşaat Dış Ticaret Ltd. Şti.'ye ait olduğu...Trafo binasının kapısının bakımsız, kapılarının kilitsiz olması ile olay arasında illiyet bağı bulunmakta olup Belediyeye ait elektrik tesislerinin işletme, bakım ve onarım işlerini üstlenen Baran Mühendislik İnşaat Dış Ticaret Ltd. Şti.'nin Sevgi Adasındaki trafo tesislerinin bakımını zamanında yapmaması, çalınan ve kırılan kapı kilitlerinin ve ikaz levhalarının yerine yenisini takmaması sebebiyle şirketin Adana Bölge Sorumlusu sanık ...'ın olayın oluşumunda tali kusurlu olduğu,” şeklindeki gerekçe ile sanığın cezalandırılmasına ilişkin ilk hükmün Özel Dairece, sanığın olayda kusurunun bulunmaması nedeniyle beraatine karar verilmesi gerektiğinden bahisle bozulmasından sonra yapılan yargılama sonucunda; "Soruşturma aşamasında C. Başsavcılığınca yaptırılan bilirkişi incelemesinde görev alan elektrik mühendisi bilirkişi, yine Mahkememizce yapılan keşifte görev alan elektrik mühendisi Yrd. Doç. Dr. Bilirkişi ve ayrıca en son dosyanın tevdi edildiği iş güvenliği başmüfettişi, elektrik mühendisi ve yüksek mühendis emekli iş güvenliği uzmanı bilirkişilerden oluşan bilirkişi heyeti olayın oluş şekline, dosya kapsamındaki delillere uygun kendi uzmanlık alanında yaptıkları ve yine uzmanlık alanına ilişkin mevzuatı da göz önünde bulundurdukları değerlendirmede ittifak hâlinde sanığın olayın oluşumunda kusurlu olduğunu rapor etmişler dosya kapsamındaki delillere göre de mahkememizin vicdani kanaati bu yönde oluşmuştur....” biçiminde ilk hükümde gösterilmeyen, olayda sanığın kusurunun bulunduğuna dair kanaat bildiren bilirkişi raporlarına da dayanılmak suretiyle önceki kararda yer almayan ve Özel Daire denetiminden geçmemiş olan yeni ve değişik gerekçeler gösterilerek sanığın mahkûmiyetine karar verildiği anlaşılmaktadır.
Bu itibarla, Yerel Mahkemenin son uygulaması direnme kararı niteliğinde olmayıp önceki hükümde yer almayan delillere dayanılarak yeni ve değişik gerekçelerle hüküm kurulmuş olması nedeniyle yeni hüküm niteliğinde olduğundan, Özel Daire denetiminden geçmemiş bulunan yeni hükmün de doğrudan ve ilk kez Ceza Genel Kurulu tarafından ele alınması mümkün olmadığından dosyanın temyiz incelemesi için Özel Daireye gönderilmesine karar verilmelidir.
Sonuç: Açıklanan nedenlerle;
Adana 6. Asliye Ceza Mahkemesince verilen 28.05.2015 tarihli ve 302-445 sayılı karar "yeni hüküm" niteliğinde olduğundan, dosyanın temyiz incelemesi için Yargıtay 12. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİ EDİLMESİNE, 02.05.2019 tarihinde yapılan müzakerede oybirliği ile karar verildi. (¤¤)