-D.26/85 Yargıtay/Hukuk 10/85
(Dava No. 550/82; Lefkoşa)
Yüksek Mahkeme Huzurunda.
Mahkeme Heyeti: Şakir Sıdkı İlkay,Başkan, N.Ergin Salâhi, Aziz Altay.
İstinaf eden: 1. Bekir Azgın,- Lefkoşa.
2. Ahmet Okan, Lefkoşa
3. Şener Levent, Lefkoşa.
4. Sabahattin İsmail, Lefkoşa.
(Davalılar)
-ile-
Aleyhine istinaf edilen: Kema Matbaası Ltd. Lef-koşa.
(Davacı)
A r a s ı n d a.
İstinaf eden namına: Kıvanç Riza.
Aleyhine istinaf edilen namına: Hasan H-asipoğlu.
H Ü K Ü M
Şakir Sıdkı İlkay, Başkan: Bu istinafta Mahkemenin hükmünü Sayın Yargıç N. Ergin Salâhi verecektir.
N. Ergin Salâhi: Aleyhine istinaf edilen davacı Kema Matbaası Ltd. Lefkoşa Kaza Mahkemesinde 13.5.1982 tarihinde davalılar aleyhine- 550/82 sayılı davayı dosyalamıştır. İstinaf eden davalılar ise mukabil istinaf dosyalamışlardır. Bu arada davalılar avukatlarının ikaz ve telkini ile davacı avukatı davacı şirketin tam isminin Kema Matbaası Ltd. olmayıp Kema Matbaacılık Şirketi Ltd. olduğ-unu tespit ederek dava ünvanının tadil edilmesi 1.6.1984 tarihinde Hukuk Muhakemeleri usulü Tüzüğü E.48 n.2, E.25 n.1 ve n.5'e istinaden bir tadil istidası dosyaaladı. Davalılar bu tadil istidasına itiraz dosyalayarak özetle: Tadil isteminde geç kaldığını,- kema Matbaası Ltd. ile Kema Matbaacılık Şirketi Ltd.'in aynı olmadığını, fasıl 15 madde 3 dikkate alındığında talebin müruru zaman uğradığını ve şimdi bu tadile izin verilmesi halinde davalılara haksızlık olacağını, ayrıca Kema Matbaacılık Şirketi Ltd.'in- davaya eklenmesi için muvafakatının alınmadığını ileri sürdüler.
İstidanın duruşmasında davacı şirketin direktörü olduğunu iddia eden Macit Dervişler şahadet vererek konu şirketin Kema Matbaası Ltd. olarak tanındığını, bu isim altında matbaacılık ve sai-r baskı işleri yürüttüğünü, satış ve makbuzların da bu isim altında tanzim edildiğini, ancak Şirketler Mukayyitliğinde şirketin isminin Kemal Matbaacılık Şirketi Ltd. olduğunu ve Şirketler Mukayyitliğinde kaydedildiği şekilde dava ünvanının da değiştirilme-si gerektiği yönünde şahadet vermiştir. İstintakında ise aynı yönde şahadet vermiş ve avukatına yanlış bilgi vermediğini, konu şirketin isminin Kema Matbaası Ltd. olduğu intibaı ile bu şekilde dava açması için talimat verdiğini, isim farkını sonradan öğren-diklerini kabul etmiştir.
Davalılar şahit çağırmayarak itiraza ilişik dosyaladıkları yemin varakası ile iktifa etmişlerdir.
İlk Mahkeme önünde yapılan argümanlarda, davacı avukatı E.9 n.2 altında ve E.25 n.1 ve n.5 altında herhangi bir safhada lâyihal-arda tadilât yapılabileceğini ve tadilâta ünvanın da dahil olduğunu ve ilgili nizamların bu şekilde yorumlanması gerektiğini ileri sürmüştür. davalılar avukatı ise herhangi bir safhada E.25'in ilgili nizamları altında tadilât yapılabileceğini kabul etmekle- beraber konu meselede ünvanın tadil edilmek istendiğini ve Kema Matbaacılık Şirketi Ltd. ile Kema Matbaası Ltd'in aynı olmadığını, esasta istenilen tadilâtla davaya farklı bir davacı eklenmek istendiğini, bunda geç kalındığını çünkü talebin müruru zamana -uğradığını ve tadilâta müsaade edilmesi halinde farklı bir davacının eklenmesi ile davalılara haksızlık olacağını ileri sürmüş ayrıca Kema Matbaacılık irketi Ltd.'in davalılar avukatı, dava sosyasının tetkikinden de görülebileceği gibi, avukat tutma varak-ası imzalayan Macit Dervişler olduğunu, bu avukat tutma varakasını davacı sıfatı ile şahsen imzaladığını, avukat tutma varakasının hem başında hem de sonunda sadece Macit Dervişler ismi bulunduğunu ve bu şahsın şahsen davayı ikame ettiğinin açıklıkla görül-düğünü, konu şirket nam ve hesabına davayı açtığının görülmediğini ileri sürerek ısrarla bu husus üzerinde durmuştur.
İstidayı dinleyen İlk mahkeme E.25 n.5'in lâyihalarda olduğu gibi davanın ünvanında da tadilat yapılabilmesine yetki verdiği, bu konuda -tadilâtlla istenen yeni bir davacının davaya eklenmesi değil de davacının isteminde yapılan hatanın düzeltilmesi olduğu kanısına vardı. İlk Mahkeme bu görüşler ışığında adaletin tecellisi için böyle bir tadilâta izin verilmmesinin uygun olduğu kanaatına va-rarak tadilâta izin vermiştir. İlk Mahkeme tadil edilmesi istenen dava ünvanındaki şirketin esasta aynı şirket olduğu kanaatından hareketle mürur zaman iddiası üzerinde pek durmamıştır. Avukat tutma varakasındaki hataya gelince; bunun itiraza ilişik yemin -varakasında yer aldığını, istidanın duruşma safhasında ortaya atıldığını ve bu nedenle üzerinde durulmaması gerektiği kanaatına vararak tadil istemi doğrultusunda karar vermiştir.
İstinaf bu karardan yapılmış olup 9 istinaf sebebi içermektedir. Birlikte -ele alınan istinaf sebepleri aşağıda belirtildiği şekilde iki noktada toparlanabilir.
1. Avukat tutma varakası şahsen Macit Dervişler tarafından tanzim edildiği ve bu varakanın davacı şirket nam ve hesabına imzalanmış olduğu gözükmediği cihetle tadilâtla -ismi düzeltilmek istenen davacı şirketin nam ve hesabına dosyalanmış bir davanın bulunmadığı.
2. Tadilât isteminde geç kalınmıştır. Ayrıca davacı Kema Matbaası Ltd. isminde bir şirket bulunmadığı için tadile izin verildiği takdirde Kema Matbaacılık Şirke-ti Ltd. isimli ve talebi müruru zamana uğramış farklı bir şirket davaya eklenmiş olacaktır.
1. noktayı ele aldığımızda E.2 n.14 aynen şöyledir:
-"14. No writ with a claim rolating to more than two pounds shall, when the plaintiff lives in Cyprus, be sealed when presnted by an advocate unless accompained by a retainer in writing in Form 4 attested, where the plaintiff is illiterate, by a registrar,- certifying officer, or two compentent witnesses not being advocates' clerks:
-
Provided that, with the leave of o Judge, upon good cause shown, which shall be recorder in the minutes, awrit may be scaled by the Registrer without its being accompained shall be filed later within such time as the judge may think fit to allow."
Görü-lebileceği gibi davacının burada yaşaması halinde 2 KL'yi aşan herhangi bir davanın avukat tarafından açılabilmesi için davacı tarafından bir avukat tutma varakasının tanzim edilmesi ve dava ile birlikte dosyalanması gerekmektedir. E.2 n.14'ün (2). paragr-afında dava ikame ederken dosyalanması gereken avukat tutma varakası ancak makul sebepler gösterilmesi halinde hakimin müsaadesi ile daha sonra belirlenen bir sürede dosyalanabilir. Bu gibi durumda verilen müsaadenin tutanaklara geçirilmesi gerekli olduğu -da bu paragrafta yer almaktadır. Görülebileceği gibi E.2 n.14 altında dava dosyalanırken davacı tarafından tanzim edilmiş avukat tutma varakasının dava ile birlikte dosyalaması bir koşuldur. Bu koşul ancak istisnai hallerde hakimin müsaadesi ile daha sonra- dosyalanabileceğine dair yukarıda iktibası yapılan ilgili kısımda sarahat vardır.
Önümdeki meselededosyalanan avukat tutma varakasında yukarıda da değinildiği gibi davacı olarak Macit Dervişler görülmektedir. Bu varakanın hiçbir yerinde Macit dervişler-in bunu şirketin direktörü olarak veya onun nam ve hesabına imzalamış olduğu gözükmemektedir. Bu durumda davacı şirket adına tanzim edilmiş bir avukat tutma varakasının mevcudiyetinden söz edilemez. Böyle bir avukat tutma varakası olmadığına göre de dava b-idayetten dosyalanamazdı. İlk Mahkemede bu konuya geniş ölçüde değinilmiş, bu hususta görüşler ileri sürülmüştür. Durum böyle olmasına rağmen ilk mahkeme yargıcı böyle bir iddianın itiraza ilişkin yemin varakasında yer almadığı cihetle üzerinde durulmasını-n uygun olmadığı kanaatına vararak bu bu hususu kale almamıştır. Hemen şunu belirtelim ki ileri sürülen bu nokta tamamen hukuki bir nokta olup dava dosyasından açıklıla görülebilecek durumda idi. Mahkemenin bilgisine getirildikten sonra Mahkemenin bu konuy-a eğilip, davanın ileri gidemeyeceği cihetle tadil istidasının reddi yönünde bir karar vermesi gerekirdi. İlk Mahkeme bunu yapmakla hatalı hareket etmiştir.
Yukarıdaki nedenlerle 1. istinaf sebebinn kabul edilmesi gerekir.
Birinci istinaf sebebi karara- bağlandığı cihetle, 2. istinaf sebebi üzerinde durulması bu istinaf maksatları bakımından akademik kalmakta ve tezekkür edilip karar bağlanması gerekmemektedir.
Sonuç olarak istinaf kabul edilir ve ilk mahkemenin verdiği tadil eri iptal edilir.
Masraf-larla ilgili herhangi bir emir verilmez.
(Şakir Sıdkı İlkay) (N. Ergin Salâhi) (Aziz Altay)
Başkan Yargıç Yargıç
13 Ağustos -1985
- -
-
5
-
Full & Egal Universal Law Academy