-D.10/03 - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - Yargıtay/Hukuk 26/2000
(Dava No: 1089/99; Lefkoşa)
YÜKSEK MAHKEME HUZURUNDA.
Mahkeme Heyeti: Nevvar Nolan, Gönül Erönen, Seyit A. Bensen.
İstinaf eden : Ermataş Ltd. K.Kaymaklı- - Lefkoşa
(Davacı)
- ile -
Aleyhine istinaf edilen : Mustafa Özkayım, Ozanköy
(Davalı)
A r a s ı n d a.
İstinaf eden namına : Avukat Rifat A. Çomunoğlu
Aleyhine istinaf edilen namına : Av-ukat Belgin Boyra adına Avukat Ata Dayanç.
İstinaf Lefkoşa Kaza Mahkemesi Yargıcı İlker Sertbay'ın 1089/99 sayılı davada 31.1.2000 tarihinde verdiği karara
karşı Davacı tarafından yapılmıştır.
--------------------
H Ü K Ü M
Nevvar Nolan: -Bu istinafta Mahkemenin hükmünü Sayın Yargıç Seyit A. Bensen okuyacaktır.
Seyit A. Bensen : İstinaf Eden/Davacı KKTC'de kayıtlı ve Lefkoşa'da her türlü inşaat malzemeleri ticareti yapan limited bir şirkettir. Davalı ise Davacının müşterilerinden birisidir-.
Davacı, Lefkoşa Kaza Mahkemesinde dosyalamış olduğu 1089/99 sayılı bir dava ile Davalının veresiye ve/veya kredili satış usulü ile Davacıdan 1575 Amerikan doları tutarında 225 metre kare havuz seramiğini satın ve teslim aldığını ve bu miktarı fatura t-arihinden itibaren 15 gün zarfında ödemeyi kabul ettiğini, Davalının dava konusu borcu fatura tarihinden itibaren geçen 15 günün hitamında muaccel hale gelmesine ve keza yapılan tüm ödeme taleplerine rağmen ödemediğini iddia ederek Davalıdan 1575 Amerikan -doları, 11.2.1999 tarihinden tamamen tediyesine değin senevi %17 faiz ve dava masrafları için hüküm talep etti.
Davalı ise dosyalamış olduğu Müdafaa Takririnde Davacının müşterilerinden biri olmadığını, talep takririndeki iddiaların doğru olmadığını, Da-vacıya herhangi bir borcu olmadığını, ancak dava ile ilgili zamanlarda Ozanköy Spor Kulübü Başkanı olduğunu, takriben 1998 yılı Ağustos ayı içerisinde Davacının direktörü ayni zamanda Küçük Kaymaklı Spor Kulübü Başkanı olan Erol Atakan'ın Davalıya başvurar-ak Ozanköy Spor Kulübünün çim sahasında başkanı olduğu Küçük Kaymaklı Spor Kulübü sporcularının 8 antrenman yapması talebinde bulunduğunu ve Küçük Kaymaklı Spor Kulübünün sahayı kullanması nedeniyle ödenmesi gerekecek 530.000.000.TL'sına kendisinin direktö-rü olduğu ve inşaat malzemeleri satan Davacıdan bu tutarda inşaat malzemesi vermek suretiyle ödemeği teklif ettiğini, Davalının da bu teklifi kabul ederek Küçük Kaymaklı Spor Kulübünün Ozanköy Spor Kulübü sahasında antrenman yapmasına izin verildiğini, bu -anlaşma ışığında dava konusu malların Ozanköy Spor Kulübüne teslim edildiğini ve kulüp Başkanı olarak fatura ve irsaliyeyi imzaladığını, Davacı şirketten gönderilen malların Davalının Başkanı olduğu Kulübün alacağına karşılık olduğu ve bu nedenle Davalının- Davacıya herhangi bir borcu olmadığını iddia etmiştir.
Davanın duruşmasında Davacı davasını ispat için Davacı direktörü Erol Atakan ve muhasebe müdürü Güven Arca şahadet vermişler ve havuz seramiklerinin Davalıya satılıp teslim edildiğini gösteren 2685- sayılı emare 1 veresiye fatura ve 2400 sayılı emare 2 taşıma irsaliye belgesini ibraz etmiştir. Davalı ise kendisi şahadet vermiş ilaveten 3 de tanık dinletmiştir.
Davacı şirket direktörü Erol Atakan şahadetinde özetle, Davalının havuz inşaatı olduğunu- ve 225 metre kare havuz seramiğine ihtiyacı olduğunu, pazarlık yapıp metre karesi 7 Amerikan dolarından 1575 Amerikan doları tutarında havuz seramiğini Davacıdan satın ve teslim aldığını belirtti. Ayrıca dava ile ilgili zamanlarda Küçük Kaymaklı Spor Kulü-bü Başkanı olduğunu, ancak Ozanköy Spor Kulübü sahasında kulübünün antreman yapması için talepte bulunduğunu veya Davalı ile şahsen anlaştığını ve sahanın kullanılması karşılığında Davacı şirketten malzeme vermeyi teklif ettiğini kabul etmedi.
Davacı şir-ketin muhasebe müdürü Güven Arca da şahadetinde özetle, 11.2.1999 tarihli ve 2685 nolu veresiye faturası ile 1575 Amerikan dolarına Davalının Davacı şirketten 125 metre kare havuz seramiği satın aldığını, bu seramiklerin emare 2 taşıma irsaliyesi ile Daval-ıya Girne'de teslim edildiğini, her 2 emarenin de Davalı tarafından imzalandığını, fatura bedelinin 15 gün içerisinde ödenmesi gerektiğini, talep edilmesine rağmen faturanın ödenmediğini belirtti ve 1575 Amerikan doları, faiz ve dava masraflarını talep ett-i.
Davalı ise şahadetinde özetle, dava ile ilgili zamanlarda Ozanköy Spor Kulübü başkanı olduğunu, Küçük Kaymaklı Spor Kulübü Yönetim Kurulundan 5 kişinin kendi yönetim kurullarını ziyaret ettiklerini, Küçük Kaymaklı Spor Kulübü sporcularının Ozanköy Spo-r Kulübü sahasında 530,000,000.-TL'ye antrenman yapılması hususunda anlaştıklarını, ödemenin para yerine 530,000,000.-TL karşılığında malzeme verilmesini istediklerini ve Küçük Kaymaklı Spor Kulübü Yönetim Kurulunun da kendi başkanları olan Erol Atakan tar-afından para yerine malzeme verilmesi hususunda mutabık kaldıklarını belirtti. Bu anlaşmadan sonra Davacı şirketin iş yerine telefon açıp şirket ortağı Rifat beye metre karesi 7 dolardan 225 metre kare havuz seramiği siparişi verdiğini ve seramiklerin, dir-ektifi üzerine Girne'de Cyprus Pools Şirketine teslim edildiğini veresiye fatura ve irsaliye belgesini imzaladığını, havuz seramiğinin antreman karşılığı kulübe verildiğini belirmiştir.
Yine Davalı tanığı Kayhan Özerdem de şahadetinde özetle, Ozanköy Sp-or Kulübü Yönetim kurulu üyesi ve antrenörü olduğunu, Küçük Kaymaklı Spor Kulübünden 5 Yönetim Kurulu üyesinin kendilerini 31 Ağustos 98 yılında ziyaret ettiklerini, Yönetim kurulları toplantısında kendilerinden malzeme karşılığında Ozanköy Spor Kulübü sah-asının antrenmanda kullanılmasını istediklerini; sahayı vermeyi kabul ettiklerini, buna karşılık malzemenin Ermataş tarafından karşılanacağını belirtti.
Davalı tanığı Mehmet Bolkan da vermiş olduğu şahadette özetle, Küçük Kaymaklı Spor Kulübü antren-örü olduğunu, kulüp başkanları Erol Atakan'ın bilgisi ve talebi ile Küçük Kaymaklı Spor Kulübü Yönetim kurulu olarak Ozanköy Spor Kulübünü ziyaret ettiklerini ve saha konusu ile ilgili bir anlaşma yaptıklarını, bu anlaşma ile kulüp başkanları Erol Atakan'ı- taahhüt altına soktuklarını belirtti.
Neticede davayı dinleyen ve verilen şahadeti değerlendiren İlk Mahkeme, Davalı ve tanıklarının şahadetini Davacı tanıklarına tercih ederek, Davacının iddialarının doğru olmadığını, Davacı ile Davalı arasında talep -takririnde belirtildiği şekilde bir anlaşmanın yapılmadığına, Davacının Davalıya karşı herhangi bir dava sebebi bulunmadığına; 225 metre kare havuz seramiği ile ilgili olarak Davacının Erol Atakan'dan talepte bulunabileceğine dair karar verdi ve Davacının -davasını masraflarla red ve iptal etti. Davacı İlk Mahkeme hükmünün aşağıdaki sebeplerden dolayı hatalı olduğunu ileri sürerek hükmün tümü aleyhine istinaf etti.
Muhterem Mahkemenin 31.01.2000 tarihinde verdiği ve Davacının davasını red eden ve Davacını-n Davalıya 250.000.000.TL dava masrafı ödenmesini emrettiği hüküm ve/veya emir hatalıdır ve/veya yanlıştır, çünkü;
"(a) Mahkeme, huzurunda Davacı tarafından tanzim edilen
ve/veya Davacıya ait ve Davalı tarafından da bizzat ve/veya şahsen kabul ve imza o-lunan ve emare yapılan 11/02/1999 tarihli veresiye faturası ile taşıma irsaliyesi mevcut iken ve/veya yazılı şahadet varken, bunları dikkate almadan ihtimaller dengesini yanlış değerlendirmekle hata etti,
(b) Mahkeme, yazılı şahadet ve/veya delil olan 11/0-2/1999
tarihli emareleri, ortada en azından ayni değerde yazılı başka emare yokken mezkur emareleri dikkate almayıp, birbirleri ile yakın dostluk içinde bulunan ve/veya tarafsız olmayan Davalı tanıklarının ve/veya Davalının şahadetine inanmakla ve davayı- red etmekle hata etti,
Mahkeme, bu dava esasen Davacı ile Davalı arasında doğan hukuki bir ihtilaftan neşet etmesine rağmen, Davacı şirketin direktörü ve dava ile ilgili zamanlarda Küçük Kaymaklı Spor Kulübü başkanı Erol Atakan ile Ozanköy Spor Kulübü ar-asında cereyan eden bir olaymış gibi değerlendirme yaparak davayı red etmekle hata etti ve/veya huzurundaki emareler ile şahadeti gerektiği gibi tahlil etmeden davayı red etmekle hata etti,
Mahkeme, Davacının davasını red ve aleyhine 250.000.000.TL masraf- verirken, önünde böyle bir karar vermeyi gerektirecek herhangi bir dava ile ilgili emare, layihalarla tamamen uyuşan ve/veya güvenilir şahadet yokken, ve keza yeterli ve/veya anlaşılabilecek herhangi bir gerekçe belirtmeden ve sadece ihtimaller dengesi il-e böyle bir karara varmakla hata etti."
İlk önce İstinaf Edenin İlk Mahkemenin 11.2.1999 tarihli emare 1 veresiye faturası ile emare 2 taşıma irsaliyesi belgesine değer vermediğine ilişkin bulgusu hususundaki (a) ve (b) paragraflarındaki istinaf sebepleri-ni birlikte ele almayı uygun gördük. Bütün dava Davacı şirket tanıklarına ve Davalı ile tanıklarına inanıp inanmama hususuna istinat etmektedir. İlk Mahkemenin kararında Davacı şirket tanıklarına inanılmamasına sebep olarak ileri sürdüğü herhangi bir gerek-çe yoktur. Ayni şekilde emare yapılan 11.2.1999 tarihli veresiye faturası ile taşıma irsaliye belgesi de dikkate alınmamıştır. Mahkemeye emare 1 olarak ibraz edilen 11.2.1999 tarihli veresiye faturası incelendiğinde faturanın Mustafa Özkayım yani Davalı ad-ına çıkarıldığı ve Davalı tarafından imza edildiği ve yine teslim alan yerinde de Davalının imzası olduğu görülmektedir. Yine 11.2.1999 tarihli emare 2 taşıma irsaliyesi belgesinde de gideceği yer Mustafa Özkayım yani Davalı, teslim alanın yerinde de yine -Davalının imzası görülmektedir. Davacı şirket tanığı Güven Arca ve şirket direktörü Erol Atakan şahadetlerinde Davalıya satılmış olan havuz seramiklerinin Davacı şirketin malı olduğunu ve Davacı şirket tarafından Davalıya satıldığını, Davacı şirketin konu -seramikleri Ozanköy Spor Kulübü sahasının kullanılması karşılığında vermeği teklif veya taahhüt etmediğini belirttiler. Davalı da havuz seramiklerini Davacı şirkete kendisinin telefoniyen sipariş verdiğini şahadetinde belirtmiş olmakla birlikte, konu havuz- seramik siparişini Ozanköy Spor Kulübü adına verildiğine ilişkin şahadetinde hiç bir şey söylememiştir. Davalının iddia ettiği gibi eğer havuz seramikleri siparişi Ozanköy Spor Kulübü adına verilmiş olsaydı, emare veresiye faturası ve taşıma irsaliye belg-esinin Davalı Mustafa Özkayım adına çıkarılmasına hiç bir neden yoktu. İbraz edilen emareler ve şahadet kanımızca Davalının değil de Davacı şirketin iddialarını teyit etmektedir. Kanaatımızca Davacı şirketin Davalıya 11.2.1999 tarihinde 1575 Amerikan Dolar-ı kıymetinde havuz seramiği sattığına ilişkin gerek sözlü gerekse belgesel olarak açıkca şahadet vardır ve bu şahadetin İlk Mahkeme tarafından kabul edilmesi gerekirdi. İlk Mahkeme, Mahkemeye sunulan emare ve şahadeti yanlış değerlendirmekle hata etmiştir.-
Şimdi de (c) ve (d) paragraflarındaki istinaf sebeblerini inceleyelim. Davalı Müdafaa Takririnde Davacının direktörü olan Erol Atakan'ın Küçük Kaymaklı Spor Kulübü Başkanı olarak takriben 1998 yılı Ağustos ayı içerisinde Davalıya başvurarak Ozanköy Spo-r Kulübünün çim sahasında Küçük Kaymaklı Spor Kulübü Sporcularının 8 antrenman yapması talebinde bulunduğu ve Küçük Kaymaklı Spor Kulübünün sahayı kullanması nedeniyle ödenmesi gerekecek 530.000.000.TL'sını kendisinin de hissedarı ve direktörü olduğu ve in-şaat malzemeleri satan Davacı Ermataş Ltd. şirketinden bu tutarda inşaat malzemesi vermek suretiyle ödemeği teklif ettiğini ileri sürdü. Davalı ve tanıkları tarafından verilen şahadete bakıldığı zaman Erol Atakan'ın ne şahsen ne de Kulüp Başkanı olarak Küç-ük Kaymaklı Spor Kulübü ile Ozanköy Spor Kulübü Yönetim Kurulları arasında yer alan toplantıda hazır olmadığı gibi, kendi adına böyle bir taahhütte bulunduğuna ilişkin şahadet de yoktur. Erol Atakan'ın gıyabında, Davalı ve tanıkları tarafından bu hususta v-erilen şahadet ise şayia şahadettir ve bu şayia şahadet hiç bir şekilde Erol Atakan'ı bağlamamaktadır. Kaldı ki iddia edildiği şekilde bir taahhüt olsa bile bu dava Davacı şirket ile Davalı arasında doğan hukuki bir ihtilaftan neşet etmektedir. Dava dosyas-ına bakıldığında Davalı tarafından sorumlu olarak tutulmak istenen Erol Atakan'ın davada, ne şahsen ne de Küçük Kaymaklı Spor Kulubü Başkanı olarak, taraf olduğu görülür. Hukuk Muhakemeleri Nizamatı Tüzüğü Emir 9, Nizam 10'a göre bir mahkeme sadece huzurun-da taraf olan kişilerin hak ve menfaatlerini ilgilendiren hususlarda karar verebilir. Taraf olmayan herhangi bir kişi aleyhine ya da böyle bir kişinin menfaatlerini etkileyecek nitelikte olan bir karar veremez. Erol Atakan bu davada taraf olmadığından bu k-işi aleyhine herhangi bir karar verilemez.
Yukarıda belirtiklerimizin tümü ışığında İlk Mahkemenin ibraz olunan emare ve şahadeti yanlış değerlendirdiği kanısına vardık. Bu nedenle İlk Mahkemenin hükmünün iptal edilmesi ve Davalının Davacıya 1575 Amerika-n Doları ödemesi için hüküm verilmesi gerekir.
Davacı şirket, Talep Takririnde 15 gün içinde ödenmeyen faturadaki meblağa Türkiye İş Bankası A.Ş.'nin geçerli kredi faiz oranı uygulanacağını iddia etti. Davacı şirket, Türkiye İş Bankası A.Ş'nin uyguladığı- kredi faiz oranı hususunda Mahkemeye herhangi bir şahadet sunmadı. Şahadet yokluğunda faiz oranı ile faizin başlama tarihinin tesbiti için yasal mevzuata bakmak gerekir.
Fasıl 267 Eşya Satışı Yasasının 61. maddesine göre taraflar arasında aksine bir söz-leşme olmayan hallerde, Mahkemenin bu yasa altında Davacıya faiz ödenmesine emir verme takdir yetkisi vardır. İlk Mahkeme hükmü incelendiğinde, Davacının faiz talebi bulunmasına rağmen konu yasa uyarınca faiz verilip verilmeyeceği, verilecekse bunun ne ora-nda ve hangi tarihten itibaren başlayacağı hususlarını Mahkemenin hiç incelemediği görülmektedir. Meselenin tüm hal ve şartlarını dikkate aldıktan sonra Davacıya Fasıl 267 Eşya Satışı Yasasının 61. maddesi altında satış bedeli üzerinden havuz seramiklerini-n teslim edildiği 11.2.1999 tarihinden itibaren faiz verilmesinin uygun olacağı kanısındayız. Davacıya verilecek faizin oranına gelince, kanımızca bu meselede en uygun faiz oranı, Mahkemeler Yasasının 42. maddesinin (3). fıkrasında öngörülen KKTC Merkez Ba-nkası Yasasının 25. maddesi uyarınca saptanıp yürürlüğe konulan döviz mevduat yıllık azami faiz oranıdır. Bu faiz oranı ise Bankalarca serbestçe belirlenir. (Gör: 18.6.1993 tarih ve 60 sayılı Resmi gazete Ek.III, 290 sayılı Amme Enstrumanı olarak yayımlana-n 10.6.1993 tarih ve 297 sayılı Merkez Bankası Yönetim Kurulu kararı.) Bankalarca 11.2.1999 tarihinde serbestçe belirlenen faiz oranı %10 idi. Buna göre, biz de Davacıya % 10 faiz verilmesini uygun bulduk.
Sonuç olarak istinaf kabul edilir. İlk Mahkemeni-n hükmü iptal edilir ve Davacı lehine ve Davalı aleyhine olmak üzere Davalının Davacıya 1575 Amerikan Doları, 11.2.1999 tarihinden itibaren % 10 faiz ve dava masrafları için hüküm ve emir verilir.
Ayrıca Davalının işbu istinaf masraflarını ödemesine emir- verilir.
Nevvar Nolan Gönül Erönen Seyit A. Bensen
Yargıç Yargıç Yargıç
3 Kasım, 2003
-
--
9
-
Full & Egal Universal Law Academy