-D.7/94 Yargıtay/Hukuk 54/93
(Dava No: 1721/91; Magosa)
Yüksek Mahkeme Huzurunda.
Mahkeme Heyeti: N. Ergin Salâhi, Taner Erginel, Metin A. Hakkı.
İstinaf eden: Mahmut Onur, Mago-sa.
(Davalı)
ile
Aleyhine istinaf edilen: Alev Gökaydın, Mağusa.
(Davacı)
- A r a s ı n d a.
İstinaf eden namına: Avukat Tonguz Ayman.
Aleyhine istinaf edilen namına: Avukat Tağmaç Bilgehan.
K A R A R
N. Ergin Salâhi: Bu istinafta Mahkemenin kararını Sayın Yargıç Metin A. Hakkı okuyacaktır.
Metin A. Hakkı: -Yukarıda ünvan ve sayısı gösterilen istinaf, Magosa Kaza Mahkemesinin 1721/91 sayılı ve 30.9.93 tarihinde Aleyhine İstinaf Edilen Davacı lehine (bundan böyle Davacı diye anılacaktır) ve İstinaf Eden Davalı aleyhine (Bundan böyle Davalı diye anılacaktır) ve-rdiği bir tahliye kararından kaynaklanmaktadır. İstinafın kökeninde yatan olgular şöyle özetlenebilir.
Dava ile ilgili tarihlerde Davacı Magosa'da İstiklâl Caddesinde 38 numaralı dükkânın kayıtlı mal sahibi idi. Davalı ise ilgili tarihlerde mezkûr dükkân-ın kiracısı idi. Davalı mezkûr dükkâna, taraflar arasında 22 Ocak 90 tarihinde aktedilen ve Şubat 90 ile 31 Ocak 91 tarihleri arasındaki süreyi kapsayan bir yıllık kira mukavelesi gereğince ve ayda 100,000TL kira mukabili mezkûr dükkânı tasarrufuna almıştı-. Sözü edilen kira mukavelesi hitam bulduktan sonra da Davalı mezkûr dükkânı aynı kira miktarını ödemek suretiyle tasarrufunda bulundurmaya devam etti ve mezkûr dükkânda berberlik yapmaktadır. Davacı, 20.12.90 tarihinde Davalıya gönderdiği yazılı bir ihbar- ile söz konusu dükkânın mukavelesini 31.1.91 tarihi itibarı ile uzatmayacağını ve 1.2.91 tarihinden itibaren aynı dükkânı kanuni kiracı olarak Davalının tasarrufunda bulunduracağını Davalıya bildirdi. Davacı, bilâhare 10.4.91 tarihinde Davalıya gönderdiği- ikinci bir yazı ile dava konusu dükkâna, şahsının konfeksiyon alım satımı yapmak için makul surette ihtiyacı olduğunu bildirerek söz konusu dükkanın 31.5.91 tarihi itiabrı ile tahliye edilip boş olarak Davacıya teslim edilmesini talep etti. Bilâhare Daval-ının sözü edilen dükkânı tahliye edip boş olarak Davcıya teslim etmemesinden ötürü Davacı, Davalı aleyhine referansı yukarıda verilen ve tahliye talebi içeren davayı dosyaladı.
Dava, Magosa Kaza Mahkemesince dinlendi. Mahkeme, tarafların ibraz ettiği şah-adeti de değerlendirdikten sonra, Davalının ilgili tarihlerde berberlik mesleğini icra etmesi neticesi ayda takriben 4,900,000TL civarında bir gelir sağladığını, Davalının, askerlik hizmetini bitirmiş yetişkin bir oğlu ile oğlundan daha büyük bir de kızı b-ulunduğunu Davacının şahsının başka herhangi bir dükkânı olmadığını, taraflar her ikisinin de oturdukları evlerin mal sahipleri olduğunu, Davacının ailevi durumunu ve diğer ilgili husuları da değerlendirdikten sonra Mahkeme, Davacıyı haklı buldu, ve talep -edilen tahliye emrini onun lehine verdi. Aynı Mahkeme, yine taraflara adaletsizlik olmasını önlemek ve Davalıya mesleğini icra etmesi için başka dükkân bulmasına olanak sağlamak düşüncesi ile tahliye emrinin icrasını Mart 94 tarihine kadar, kiraların her -ay muntazaman ödenmesi koşuluna bağlı olarak durduru. Davalı bu karar aleyhine istinaf etmiş bulunmaktadır. İstinaf ihbarnamesi 3 istinaf sebebi içermekte olup, bunlar sırasıyle aynen şöyledir:
"1. Muhterem Bidayet Mahkemesi Davalının kazancı ile ilgili d-ürüst davranmadığı ve/veya kazancı ile ilgili gerçeği gizlediği bulgusuna varmakla, ve/veya kazancının ayda 4,900,000.-TL olduğu bulgusuna varmakla hata etmiştir.
2. Muhterem Bidayet Mahkemesinin, Tahliye emri verilmesi halinde Davacının Davalıya nazaran- daha çok müşkülata uğrayacağı yolundaki bulgusu hatalıdır.
3. Muhterem Bidayet Mahkemesi tüm şahadet doğrultusunda 17/81 sayılı Kira Denetim Yasasının 7(1)(g) maddesi uyarınca tahlşiye emri vermekle hata etmiştir."
İstinafın duruşmasında Davalının avu-katı istinaf sebeplerini teker teker ele alıp Mahkemeyi aydınlatmaya çalışmıştır. Davacının avukatı ise İstinaf Eden Davalının avukatının iddialarını zabıtlara atıfta bulunarak çürütmeye çalışmıştır.
İstinafı karara bağlarken gerek İstinaf Eden Davalının- avukatının gerekse Aleyhine İstinaf Edilen Davacının avukatının duruşma esnasında yaptıkları argümanları, Alt Mahkemedeki zabıtlar ve Mahkeme kararı ışığında inceleyip tezekkür ettik. İlk istinaf sebebi ile ilgili olarak Magosa Kaza Mahkemesi kararının 6.- sayfasında aynen şöyle bir müşahade de bulunmuştur.
"Davalının şahadeti genel olarak incelendiğinde, Davalı ödeme koşulu veya kazancı ile ilgili dürüst ve samimi davranmayıp gerçek kazancının ne olduğunu Mahkemeye beyan etmedi."
Mahkemenin bu gözleminin- yanlış olduğuna ikna olmadık. Zira Magosa Kaza Mahkemesi, Davalının 4,900,000TL kazancı olduğu doğrultsuundaki bulgusunu yine aynı mahkeme önünde şahadet veren Davalının takribi kazancı hususundaki şahadetini değerlendirerek o bulguya varmıştır. Alt Mahke-meler tarafların önlerinde duruşma esnasında ibraz ettikleri şahadetleri makul ölçüler içerisinde değerlendirmekte tamamen serbesttirler. Bu meselde de şahadet veren Davalıyı bizzat şahadeti esnasında izleyen Magosa Kaza Mahkemesi olduğuna göre ve Davalın-ın yakınma konusu yaptığı bulgusunu da mezkûr Mahkeme bizzat İstinaf Eden Davalının şahadetine istinaden ve onu değerlendirerek yaptığına göre bu noktada İstinaf Mahkemesinin müdahalesini gerektirecek herhangi bir hata görmediğimizi bildirir söz konusu ist-inaf sebebini reddederiz.
İstinaf Eden Davalının 2. yakınması Mahkemenin tahliye emri vermesi halinde Davalının Davacıya nazaran daha çok müşkülata uğrayacağı yakınması içermektedir. Mahkeme önündeki şahadete göre ve buna istinaden Alt Mahkemenin yaptığı- bulguya Davalı ayda takriben 1 milyon TL ile 1,500,000 TL arasında kira ödeyerek yine Magosa'da berberlik mesleğini icra edebilecek bir başka dükkân bulabileceği doğrultusundadır. Öte yandan Davacının şahsi malı olan dükkâna kendisinin kullanması için iht-iyacı olduğu yönünde Mahkememizi ikna ettiğine göre bu 2. istinaf sebebinin de reddedilmesi gerekir. Çünkü Davalı, gerek müşkülat konusunda ve gerekse Alt Mahkemenin hata yaptığı doğrultusunda ne Alt Mahkemeyi ne de İstinaf Mahkemesi olarak bizi ikna edeme-miştir.
3. ve son istinaf sebebine gelince, Alt Mahkemenin duruşma esnasında önünde ibraz olunan şahadet muvacehesinde tahliye emri vermekle herhangi bir hata ettiğine ikna olmadık. Bu meselede Mahkemenin kararı ne yasal açıdan sakattır ne de Mahkeme mev-zuatını kendine bahşettiği takdir hakkını yanlış kullanmıştır. Dolayısıyle bu istinaf sebebinin de reddedilmesi gerekir.
Netice olarak istinaf reddedilir. İstinaf masraflarının İstinaf Eden tarafından, Aleyhine İstinaf Edilene ödenmesi emrolunur. Mezkûr -masrafın miktarını Başmukayyit Yardımcısı tespit edecektir.
(N. Ergin Salâhi) (Taner Erginel) (Metin A. Hakkı)
Yargıç Yargıç Yargıç-
30 Mart 1994
Full & Egal Universal Law Academy