-D.37/81 Yargıtay/Hukuk 60/81
(Dava No. 156/81; Güzelyurt)
Yüksek Mahkeme Huzurunda.
Mahkeme Heyeti: Şakir Sıdkı İlkay, Niyazi F. Korkut, Aziz Altay.
İs-tinaf eden: Niyazi Besim, Güzelyurt. (Davacı) .
- ile -
Aleyhine istinaf edilen: 1. Besim Hüseyin, Güzelyurt.
2. Hüseyin Mustafa, Güzelyurt. (Davalılar)
A r a s ı n d a .
İ-stinaf eden namına: Vehit F. Nekipzade adına Ahmet Nazım.
Aleyhine istinaf edilenler namına: Recep Gürler.
Ara emri - Dava konusu dükkana, içindeki kimyevi gübreye ve menkullere Davalıların müdahale etmemesi için ara emir talep edilmesi - Davalıların a-ra emri istidası kendilerine tebliğ edilmeden önce zirai ilaçları dükkandan dışarı çıkarmış olmaları - Müstedinin ileride telafisi imkansız bir zarara uğramasının sözkonusu olmaması.
OLAY: Yetkililer Güzelyurtta bulunan bir dükkanın tasarrufunu önce Dav-alıya sonra Davacıya verdiler. Davacı ile Davalı arasında dükkanın tasarrufu konusunda anlaşmazlık çıkması üzerine Davacı Davalı aleyhine bir tazminat davası açtı ve Davalının dükkana ve içerisindeki eşyalara müdahale etmemesi için ara emri talep etti. İlk- Mahkeme tek târaflı olarak Davalının dükkana ve dükkandaki zirai ilaçlara müdahale etmemesi için ara emri verdi.
Dava ve ara emri Davaliya tebliğ edilmeden önce Davalı zirai ilaçları dükkandan dışarı çıkardı. Daha sonra ara emri istidasını -dinleyen İlk Mahkeme ara emrini kesinleştirmeyip iptal etti. Davacı bu karar aleyhine istinaf etti.
SONUÇ: Yargıtay, ilk nazardA Davalıların konu dükkanda Davacıdan daha üstün hakları olabileceğinin görüldüğünü belirtti. Ara Emri verilmezse Davacının tela-fisi imkansız zarara uğramasının söz konusu olamdığını gözönünde bulunduran Yargıtay ara emri vermeyi doğru görmedi ve istinafı reddetti.
Atıfta Bulunulan Yargısal İçtihatlar:
1. Hukuk İstinaf 29/73.
-------------------------
H Ü K Ü M
Şakir Sıdkı İl-kay: Bu istinafta Mahkemenin hükmünü Sayın Yargıç Niyazi F. Korkut verecektir.
Niyazi F. Korkut: Yetkililer tara.fından takriben Eylül 1974 tarihinde aleyhine istinaf edilen müstedaaleyh 1'e tahsis edilen Güzelyurt'ta İzmir Caddesi 2B no'lu dükkânın tasar-rufu bir süre sonra müstedaaleyh 1'in babası olan istinaf eden müstediye devredilmiş olup konu dükkân 27.8.1981 tarihine dek müstedinin tasarrufunda idi.
Müstedi ile müstedaaleyhler arasında dükkânın tasarrufu hususunda çıkan bir anlaşmazlık üzerine davac-ı müstedi davalı müstedaaleyhler aleyhine Güzelyurt'ta oturum yapan Lefkoşa Kaza Mahkemesinde dosyalamış olduğıı 156/81 sayılı dava ile:
"l. Davalıların münferiden ve/veya müştereken ve/veya müstahdemleri ve/veya ajanları ve/veya hizmetkârları vasıtasıyle- kanunsuz ve haksız olarak müdahalede bulundukları, davacının tasarruf ve/veya zilyetliğinde ve/veya idaresinde ve/veya kullanımında ve/veya tahsisinde bulunan Güzelyurt'ta İzmir Caddesi 2B ve/veya K83 no.lu dükkâna ve/veya içerisinde bulunan davacıya ait -kimyevi gübre ve/veya diğer menkullere yapılan müdahalenin men edilmesi hususunda Muhterem Mahkemenin bir emir itası,
2. Davalıların münferiden ve/veya müştereken ve/veya müstahdemleri ve/veya ajanları ve/veya hizmetkârları vasıta.sıyle yukarıda tafsilâtı- verilen, davacının tasarruf ve/veya zilyetlik ve/ veya idare ve/veya kullanımında ve/veya tahsisinde bulunan mezkûr dükkâna ve ıçerisinde bulunan davacıya ait kimyevi gübre ve/veya diğer menkullere haksız ve kanunsuz olarak müdahalede bulunmaları ve/veya -kapı kilitini kırmaları ve/veya kapısına başka kilit taktıkları davacının mezkür dükkânda bulunan kimyevi gübrelerinin bir kısmını dışarıya atmaları ve mezkûr dükkâna girip çıkmasını engellemeleri dolayısıyle davacıya zarar ziyan ve/veya tazminat ve/veya k-âr kaybı ödemelerini öngören bir Mahkeme emri itası."
isteminde bulundu.
Bu dava altında müstedi aynı gün ayrıca bir istida dosyalayarak davalt müstedaaleyhin konu dükkâna dava neticeleninceye dek müdahale etmemelerine ilişkin bir ara emri verilmesi istem-inde bulundu. Bu arada müstedaaleyhler, kendilerine dava celbnamesi ve sonradan geri çekilen ara emri istidası tebliğ edilmeden, konu dükkândaki müstediye ait 400 torba kimyevi gübre ve/veya zirai mücadele ilâçlarını dükkândan dışarı çıkardılar. Bunun üzer-ine de müstedi 1.9.1981 tarihinde tek taraflı bir istida dosyalayarak
"Muhterem Mahkemenin bir ara emri ita eyliyerek yukarıda sayı ve ünvanı verilen dava neticeleninceye değin davalı/müstedaaleyhleri şahsen ve/veya müstahdemleri ve/veya ajan ve/veya yar-dımcıları ile birlikte, davacı/müstedinin Güzelyurt İzmir Caddesi 2B ve/veya K83 numaralı dükkân ve/veya gayri menkule, bu dükkândan 31/8/81 tarihinde zorla dışarıya atılan takriben 400 torba kimyevi gübre ve/veya diğer zirai mücadele maddelerini mezkûr dü-kkâna yerleştirmesine mani olmaktan men edecek bir Mahkeme emri itası"
isteminde bulundu.
İstidayı aynı gün inceleyen alt mahkeme istidada istendiği gibi bir emir vererek emrin kesinleşip kesinleşmeyeceğini saptamak üzere istidayı 21.9.1981 tarihine erte-ledi ve keza istida ile emrin bir suretinin müstedaaleylere tebliğine ilişkin de emir verdi.
Müstedaaleyhlerin itiraz dosyalamaları üzerine yapılan duruşma sonucu alt mahkeme, kararında belirttiği nedenlere dayanarak, daha önce verilen ara emrini kesinleş-tirmedi.
Alt Mahkemenin bu kararı üzerine davacı müstedi 17 istinaf sebebi içeren bir istinaf dosyaladı:
İstinaf konusu kararın verildiği istida ile ekli yemin varakası, itiraz ile ekli yemin varakası ve şahadetler incelendiğinde müstedaaleyhlerin konu d-ükkâna ilk nazarda daha üstün bir hakları olabileceğinin görüldüğü bir yana olgulara dayanan ve hatalı olduğuna ikna edilmediğimiz Mahkemenin bulgusuna göre müstedinin gübreleri koyabileceği uygun yeri vardır. Bu durumda müstedinin ileride giderilmesi olan-aksız bir zarara uğrayabileceği söz konusu olamaz. Buna ilâveten şunu da belirtmek yerinde olur ki Mahkemeler emredici, ve bilhassa geçici emredici bir emri verme yetkisini nadiren ve pek uygun hallerde kullanır. Bu hususta gör: Hukuk istinaf 29/73.
Bu is-tinafta konu istidanın olgularından müstedinin lehine böyle bir yetki kullanılmasını gerektirecek ciddi ve haklı bir durum olduğuna ikna edilmiş değiliz. Bu nedenlerle alt mahkeme istinaf konusu ara emrini kesinleştirmemekle hatalı hareket etmiş değildir.
-
Müstedi ile müstedaaleyh 1'in baba kız oluşları ve meselenin kendine has olgularını dikkate alarak istinaf masrafları için herhangi bir emir verilmemesini uygun bulduk.
Sonuç olarak istinaf reddolunur. İstinaf masraflarına ilişkin herhangi bir emir veril-mez.
(Şakir Sıdkı İlkay) (Niyazi F. Korkut) (Aziz Altay)
Yargıç
Yargıç Yargıç
25 Aralık 1981
Full & Egal Universal Law Academy