-D.4/89 Yargıtay/Hukuk 93/88
(Dava No. 850/83; Mağusa)
Yüksek Mahkemede
Başkan Şakir Sıdkı İlkay Huzurunda.
İstinaf eden: Arabul Holding Ltd.
- (Müstedaaleyh)
ile
Aleyhine istinaf edilen: Altekin K. Erginel.
(Müstedi)
Müstedi namına: Şefika Durduran.
Müstedaaleyh namına: Özkul Özyiğit.
K A R A R
Şakir Sıdkı İlkay, Başkan: Aleyhine- istinaf edilen müstedi mukabil bir istinaf dosyalayabilmek için Hukuk Muhakemeleri Usul Tüzüğü E.35 n.10 da öngörülen sürenin değiştirilmesini talep etmektedir.
Konu ile ilgili olgular şöyle özetlenebilir. Müstedaaleyhin müstedi aleyhine dosyalamış oldu-ğu istinaf duruşma için 7.2.1989 tarihine tayin edildi. İstinaf eden, istinafın o güne tayin edildiğine dair aleyhine istinaf edilen müstediye herhangi bir ihbarda bulunmadı. Duruşma tarihi müstedinin sekreterine mukayyitlik tarafından bildirildi. Aleyhine- istinaf edilen müstedi 1.2.1989 tarihinde bir mukabil istinaf dosyaladı ve bunun bir sureti de aleyhine istinaf edilen müstenife verildi. 7.2.1989 tarihinde istinafın duruşmasına başlandı. Duruşma, o gün tamamlanmadığı cihetle, ertesi güne ertelendi. Duru-şmaya başlamazdan önce müstenif-müstedaaleyh mukabil istinafın bir gün geç dosyalanmış olduğuna dair herhangi bir ön itirazda bulunmadı. Bu hususu sadece birinci günün sonunda ve duruşmanın erteleneceği bir sırada Mahkemenin bilgisine getirdi ve bu hususta-ki itirazı ikinci günkü duruşma sırasında yaptı. Yapılan itirazı değerlendiren Mahkeme mukabil istinafın bir gün geç dosyalandığı kanaatına vardı ve müstediye E.35 n.10 uyarınca izin için bir istida dosyalamasına fırsat vermek üzere istinafı 22.2.1989 tari-hine erteledi ve bu gibi bir istidayı yapmak için kendisine 7 günlük mühlet tanıdı.
E.35 n.10'a göre bir mukabil istinaf ihbarnamesinin istinafın duruşma tarihinden en az 6 gün önce dosyalanması gerekmektedir. Bu süre hesaplanırken dosyalama tarihi nazar-ı itibara alınmaz. Bu nedenle, bu meselede, mukabil istinafın en geç 31 Ocak 1989 tarihine kadar dosyalanması gerekirdi. Görülebileceği gibi aleyhine istinaf edilen müstedi mukabil istinafını 1 Şubat 1989 tarihinde yani bir gün geç dosyalamıştır.
Müstedi- yapmış olduğu istida ile dosyaladığı mukabil istinaf ihbarna-mesinin süresi içinde dosyalanmış olduğunun addedilebilmesi için bir emir ve buna alternatif olarak da mukabil istinaf ihbarını dosyalayabilmesi için söz konusu sürenin istidanın karara bağlanac-ağı tarihten itibaren 2 gün uzatılması için bir emir talep etmiştir. Müstenif-müstedaaleyh ise bu istidaya karşı bir itirazname dosyalamıştır. Müstedaaleyh istidanın kabul edilmemesi için esas itibarı ile iki gerekçe öne sürmüştür. Bunlardan birinci gerekç-e bu gibi bir istidanın herhangi bir mukabil istinaf dosyalanmadan önce yapılması gerektiği ve daha önce dosyalanan mukabil istinafın geçerli kabul edilmemesinden sonra böyle bir iznin Mahkemeden talep edilemeyeceği doğrultusundadır. İkinci öne sürülen ger-ekçe ise müstedinin mukabil istinafı E.35 n.10'nun öngördüğü süre zarfında dosyalamamasının makul bir sebebinin gösterilmediği yönündedir. Bu hususların bir bir ele alınıp incelenmesi gerkir.
İstida ve itirazla ilgili olarak öne sürülen hususları incelem-ezden önce bir noktaya temas etmeği uygun gördüm. Bu istida, E.35 n.10 da İstinaf Mahkemesinin Başkanından söz edildiği için, istinafı dinleyen Mahkeme heyeti tarafından ele alınmayıp bana gönderilmiştir. E.35 n.10 da yer alan "İstinaf Mahkemesi Başkanı" d-eyiminin istinafı dinlemekte olan Heyete başkanlık eden Yargıcı kapsayıp kapsamadığı hususunu, bu meselede, karara bağlamak gereğini görmedim. Esasen bu husus önümde konu edilmiş değildir.
Daha önce de belirtildiği gibi müstedaaleyhin ilk öne sürdüğü hus-us bu gibi bir istidanın herhangi bir mukabil istinaf dosyalanmadan ve Mahkeme tarafından bu konuda herhangi bir karar alınmadan yapılması gerektiği yönündedir. Bu meselede İstinaf Mahkemesi mukabil istinaf ihbarnamesinin geç dosyalanmış olduğu ve binaenal-eyh buna dayanılarak bir mukabil istinafın ileri sürülemeyeceğine dair karar vermiştir. Diğer bir deyimle İstinaf Mahkemesi mukabil istinafın esası üzerinde bir karar vermemiştir. Binaenaleyh İstinaf Mahkemesinin bu husustaki kararı böyle bir istidanın yap-ılmasına engel teşkil etmediği kanısındayım. Müstedaaleyh bu gibi bir istidanın herhangi bir mukabil istinaf dosyalanmadan önce yapılabileceğini de ileri sürmüştür. Kanımca, E.35 n.10 böyle bir istidayı bu safhada da kabul etmek yetkisini Mahkemeye tanıma-ktadır. Bu nizam yürürlükte olduğu Güney Kıbrısta da yanı şekilde yorumlanmaktadır. -Gör: Christodolou and Another v. Attorney General (1972) 1 C.L.R. p.205.
Müstedaaleyhin ileri sürdüğü ikinci husus ise müstedinin mukabil istinaf ihbarnamesini süresi iç-inde niçin dosyalamadığının makul bir sebebinin gösterilmediği yönündedir. İstidanın üzerine dayandığı yemin varakasında, diğer hususlar yanında, mukabil istinaf ihbarnamesinin süresi içinde dosyalan-mamasının bir hesaplama hatası olduğu belirtilmiştir. Bu-gün de istida esas itibarı ile bu gerekçeye dayandırılmıştır. Anlaşıldığı kadarı ile müstedi 6 günlük süreyi hesaplarken ihabrnamenin dosyalandığı günü de altıncı gün olarak saymıştır. Halbuki daha önce de belirtildiği gibi duruşma tarihinden önce altı gün- dendiğinde dosyalama tarihi dışında altı gün murat edilmektedir. Mukabil istinaf ihbarnamesinin bir gün geç dosyalanmasının bu şekilde bir hesaplama hatasına dayandığı hususunda tatmin olmuş bulunuyorum. Bu böyle olduğuna göre de, mesele ile ilgili tüm ha-l ve koşullar ışığında, mukabil istinaf ihbarnamesinin süresi içinde dosyalanmamasının makul bir sebebinin gösterilmediği görüşüne katılıyorum.
Meselenin mahiyetini, mesele ile ilgili tüm olguları, bundan önceki safahatını ve bu meyanda müstedaaleyhin mu-kabil istinafla ilgili itirazını istinafın duruşmasının başlamasından epeyce sonra yaptığını göz önünde bulundurarak istidayı kabul etmeği doğru ve uygun gördüm.
Sonuç olarak istida kabul edilir ve mukabil istinaf ihbarnamesinin iki gün zarfında dosyalan-masına emir verilir.
İstida masrafları ile ilgili herhangi bir emir verilmez.
(Şakir Sıdkı İlkay)
Başkan
17 Şubat 1989
-
-3-
-
Full & Egal Universal Law Academy