(743 S. K. m. 920)
Taraflar arasındaki tapudaki şerhin kaldırılması davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Antalya Asliye 2. Hukuk Mahkemesince davanın kabulüne dair verilen 9.2.1989 gün ve 888-82 sayılı kararın incelenmesi davalılar vekilleri tarafından istenilmesi üzerine;
Yargıtay 14. Hukuk Dairesinin 14.11.1989 gün ve 7109-9616 sayılı ilamı;
(... Davacı vekili, Arsa Ofisi Genel Müdürlüğü ile Verem Savaş Derneğinin paylarını satışları suretiyle Kooperatife geçen, sonra Rauf Kesime tahsis edilen ve onun adına tapu kütüğüne yazılan 264 parsel sayılı taşınmazdan müfrez 2362 ada 6 parsel sayılı taşınmazın, müvekkili ile davalı Rauf K. arasında resen düzenlenen satış vaadi sözleşmesine dayanarak kaydındaki Arsa Ofisi Genel Müdürlüğü lehine konulmuş şerhinde kaldırılarak davacı tapuya tesciline istenmiştir.
Mahkemece, dava kabul edilmiştir.
2362 ada 6 parsel sayılı çekişmeli taşınmazın evveliyatını teşkil eden 264 parsel sayılı taşınmazın 885303/8819 payı Arsa Ofisi Genel Müdürlüğüne aittir. 29.4.969 gün ve 1164 sayılı Arsa Ofisi Yasasının 11. maddesinde Arsa Ofisi Genel Müdürlüğü tarafından satılan arsalar üzerine, satış şartlarına uygun inşaat ikmal edilmedikçe üçüncü şahıslara satılamaz, bağışlanamaz ve haczonulamaz. Bu husus tapu kayıtlarına işlenir. Arsa Ofisi Genel Müdürlüğünce satılan arsalar, üzerine belirtilen süre içerisinde satış şartlarına uygun yapı yapılmadığı veya yapılan yapı satış şartlarına aykırı olduğu takdirde, bedeli iade edilmek suretiyle Ofisçe geri alınabilir. Yapılan inşaat satış şartlarına uygun olmamakla beraber, geri alınması uygun görülmeyenler hakkında, yargı yerlerinde arsa satış bedelinin iki mislinden az olmamak üzere, ofise tazminat ödenmesine hükmolunacağı belirtilmiştir. Açıklanan Yasa hükmü uyarınca çekişmeli taşınmazın tapu kaydının beyanlar, hanesine iki yıl süre ile bina yapılmadan satılamaz, haczedilemez ve rehin edilemez şerhi işlenmiştir. Arsa Ofisi Yasasının 11. maddesi hükmünce çekişmeli taşınmazın tapu kaydı beyanlar hanesine işlenen, şerhte öngörülen iki yıllık süre iki yıl geçtikten sonra o şerh kaldırılacağı anlamında değildir. Yukarıda değinildiği veçhile sözü edilen şerh anılan 11. maddedeki hükümleri belirtmek için konulmuştur. Belirtilen husus üzerinde durulmadan ve gerekli araştırma yapılmadan davanın kabulü doğru değildir.
Öte yandan, davanın niteliğine göre, Tapu Sicil Müdürlüğüne husumet teveccüh etmeyeceği de düşünülmemiştir...) gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle yeniden yapılan yargılama sonunda; mahkemece önceki kararda direnilmiştir.
Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dosyadaki tutanak ve kanıtlara, bozma kararında açıklanan gerektirici nedenlere özellikle Antalya İl Özel İdaresi Müdürlüğünden satın alınarak ihtiyaç sahiplerine dağıtılmasının sağlanması amacıyla tarafından Vakıfla Valilik ile Arsa Ofisi Genel Müdürlüğü arasında düzenlenen protokol gereği ofisi devredilen arsaların ofisçe kooperatiflere devri ve kooperatif ortaklarına dağıtımını takiben 1164 sayılı Arsa Ofisi Kanunu'nun 11. maddesi uyarınca tapu kayıtlarına konulan satış şartlarına uygun inşaat ikmal edilmedikçe üçüncü şahıslara satılamaz, bağışlanamaz veya haczolunamaz yolundaki şerhin hüküm ve sonuçlarının sözleşme ile ortadan kaldırılamayacağına değiştirilemeyeceğine ve süre sonunda da şerhin hükümsüz hale gelmeyeceğini hükme bağlayan 30.11.1990 gün 2/6 sayılı Yargıtay İnançları Birleştirme Kararına tamamen uygun bulunan ve Hukuk Genel Kurulunca da aynen benimsenen Özel Daire bozma kararına uyulmak gerekirken önceki kararda direnilmesi Usul ve Yasaya aykırıdır. Bu nedenle direnme kararı bozulmalıdır.
Davalılar vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile, direnme kararının Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı BOZULMASINA oyçokluğu ile karar verildi.
KARŞI OY YAZISI
Şerh, davalı idare yararına şahsi hak doğurucu niteliktedir. Taşınmaz malı geri alma hakkı doğduğundan itibaren borçlar Kanunun 125. maddesinde yer alan zaman aşımı dolmadan hak kullanılmamıştır. Şerhin kullanılması bu gerekçe ile sonucu itibariyle doğrudur. Karar Onanmalıdır. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy