(1086 S. K. m. 440)
Dava: Taraflar arasındaki davadan dolayı, bozma üzerinde direnme yoluyla İstanbul Asliye 7. Ticaret Mahkemesinden verilen 5.4.1994 gün ve 157-347 sayılı kararın bozulmasını kapsayan ve Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'ndan çıkan 1.2.1995 gün, 1994/11-765 Esas, 1995/39 Karar sayılı ilâmın, karar düzeltilmesi yoluyla incelenmesi davacı vekili tarafından verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla; Hukuk Genel Kurulu'nca dilekçe, düzeltilmesi istenen ilâm ve dosyadaki ilgili bütün kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:
Karar: Karar düzeltilmesi yoluyla incelenmesi istenilen Hukuk Genel Kurulu kararı göreve ilişkindir. Müzakere sırasında bir sayın üye kararın bu niteliğine işaretle H.U.M.K. nun değişik 440/111-3 maddesi gereğince karar düzeltme yoluna gidilemeyeceğini bildirmiştir. Ön sorun olarak ele alınan bu konuda çoğunluk şu gerekçelerle bu görüşü benimsememiştir:
Hukuk Genel Kurulu'nun 29.9.1978 gün 749/779 sayılı kararında vurgulandığı üzere olayda yerel mahkeme, davayı esastan kabul etmiş, Özel Daire görev yönünden kararı bozmuştur. Hukuk Genel Kurulu'nca da daire bozması benimsenerek direnme kararı yine görev yönünden bozulmuştur. Usulün değişik 440.maddesinde karar düzeltilmesi yoluna gidilemeyecek Yargıtay kararları açıklanırken işin niteliği itibariyle merci belirtilmesi kararları bir tarafa bırakılırsa hep mahalli mahkeme kararı esas tutularak hangi Yargıtay kararları hakkında düzeltme yoluna başvurulmayacağı gösterilmiştir.
Eş anlatımla Yasanın getirdiği düzenleme yönünden göreve ilişkin karar düzeltme yasağının işleyebilmesi için, yerel mahkemece görevle ilgili bir karar verilmeli ve temyiz incelemesiyle bu karar hakkında Yargıtay'ca da bir karar alınmalıdır. Olay ise mahkemenin görevle ilgili olarak verdiği bir kararı bulunmamaktadır.
Ayrıca bu konudaki bilimsel görüşlerde de, yargısal kararlarda benimsenen gerekçelere tam bir paralellik mevcuttur.
Görevle ilgili olarak karar düzeltme isteğine getirilen istisna mahalli mahkemenin görevsizlik kararı vermiş olması hali içindir. Buna karşılık mahalli mahkeme esas hakkında karar (hüküm) vermiş ve Yargıtay (temyiz incelemesi sonucunda) bu kararı görev yönünden bozmuş ise Yargıtay'ın bu bozma kararına karşı (M.440,111/1 deki iki istisnadan hiç biri söz konusu değilse) karar düzeltme yoluna başvurulabilir" (Baki Kuru H.M.U. K. cilt 4 sayfa 3460-4250).
Bu itibarla açıklanan bu Yasal esaslar uyarınca Hukuk Genel Kurulu'nun görev yönünden bozmaya ilişkin kararı hakkında karar düzeltme isteğinde bulunabileceğinin kabulü gerekir.
Hukuk Genel Kurulunda bir ön sorun, oyçokluğu ile çözüme bağlanıp karar düzeltme yolunun açık olduğu kararlaştırıldıktan sonra isteğin incelenmesine geçilmiştir.
Sonuç: Düzeltilmesi istenen Hukuk Genel Kurul ilâmında gösterilen gerektirici nedenlere göre H.U.M.K. nun 429. maddesinde yazılı sebeplerden hiç birisine dayanmayan ve yerinde olmayan karar düzeltme isteğinin reddine, oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy