(1086 S. K. m. 519)
Dava Ve Karar: Taraflar arasındaki teminat mektubunun iadesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; İstanbul Asliye 6. Ticaret Mahkemesi'nce davanın görev yönünden reddine dair verilen 14.7.1994 gün ve 1994/510-840 sayılı kararın incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine,
Yargıtay 11..Hukuk Dairesinin 19.1.1995 gün ve 1994/6501-1995/207 sayılı ilamı:
(...Davacı vekili müvekkili ile davalı arasında 16.11.1993 tarihli bir sözleşme ile 40.000 M/ton (% 0.2) satıcısının opsiyonunda olmak üzere mısır menşeli prinç satışı konusunda bir sözleşme akdedildiğini bu emtiadan bir kısmı muhtelif gemilerle taşınarak alıcı davalıya teslim edildiğini, son parti 1450 m/ton prinç davalıya teslim edilmek üzere taşınmakta iken, davalı taraf, sözleşme hükümleri dairesinde açılması gereken AKREDITİF metninde bazı esasa etkili olmayan hataların yapıldığı, gemi İzmir'e vasıl olduğunda esasında akreditif ile ilgili vecibelerini yerine getirmek suretiyle konişmentoları Banka'dan alarak bunları ibraz sureti ile malı tesellüm etmesi icap ederken, müvekkilinin ve aracı bankanın haberi olmadan tüm malları gümrükten çektiğini sözleşmenin ifasının teminatı oluşturmak üzere davalı tarafa verilmiş olan Koçbank'ın 3.2.1994 tarihli 9-831000194 referans sayılı önce (290.000) ABD doları için tanzim edilmiş olup halen ihtilaf konusu son mal partisi 1450 ton malı da fiilen almış bulunan mallar dolayısıyla esasen fiili değeri (201.500) ABD dolarına tenzil etmiş bulunan tazminat mektubunun iadesine, daha önce 21.4.1994 tarih ve 1994/1005 D.İş sayılı ihtiyati tedbir kararının karar kesinleşinceye kadar devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevabında; taraflar arasında düzenlenen 16.11.1993 günlü sözleşmenin B.maddesine göre taraflar arasında çıkacak her türlü ihtilafların Londra'da tahkim, yolu ile çözüleceğini savunarak, görevsizlik kararı verilmesi ve ihtiyati tedbirin kaldırılmasını talep etmiştir.
Mahkemece iddiaya, savunmaya, toplanan delillere göre, taraflar arasında 16.11.1993 tarihli sözleşmeden doğan ihtilafların merkezi Londra'da bulunan GAFTA'nın 125 nolu tahkim kurallarına göre Londra'da tahkim yolu ile çözümleneceği kabul edileceğinden HUMK. nun 519. maddesi gereğince görev yönünden dava dilekçesinin reddine, İstanbul Asliye 6. Ticaret Mahkemesinin 21.4.1994 tarih 1994/1005 D.iş sayılı ihtiyati tedbirin devamına oyçokluğu ile karar verilmiştir.
Mahkemece davalı tarafın mahkemenin görevine ilişkin tahkim itirazı kabul edilerek dava dilekçesinin bu nedenle reddine karar verilerek Londra hakem mahkemesinde çözümlenmesi gerektiği sonucuna vardığına göre, davadan bu kararla nihai bir şekilde el çektiğinden bu kararla birlikte daha önce verilmiş ihtiyati tedbir kararının devamına karar verilmesi doğru görülmemiştir...) gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle yeniden yapılan yargılama sonunda; mahkemece önceki kararda direnilmiştir.
YARGITAY HUKUK GENEL KURULU KARARI
Hukuk Genel Kurulu'nca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dosyadaki tutanak ve kanıtlara, mahkeme kararında açıklanan gerektirici nedenlere ve özellikle mahkemece, taraflar arasında düzenlenen sözleşmedeki tahkim şartı uyarınca davanın hakemde görülmesi icap ettiği gerekçesiyle HUMK. nun 519. maddesi hükmü uyarınca mahkemenin görevsizliğine ve dava dilekçesinin reddine ilişkin verilen karar, mahiyeti itibariyle davayı esastan halletmeyip usul yönünden ve belli prosedür gerçekleştirilerek hakem mahkemesinde davanın devamına imkan sağlayan niteliktedir. Bu itibarla belirtilen koşullar tamamlanıncaya kadar mahkemece daha önce alınmış bulunan ihtiyati tedbir kararının devamına karar verilmiş olmasında usule aykırı bir husus bulunmamaktadır. O halde usul ve yasaya uygun bulunmayan direnme kararı onanmalıdır.
Sonuç: Davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile direnme kararının yukarıda açıklanan nedenlerle ONANMASINA, oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy