(3402 S. K. m. 4, 15, 16)
Taraflar arasındaki "kadastro tespitine itiraz, men'i müdahale" davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Muratlı Kadastro Mahkemesince davanı kabulüne dair verilen 18/11/1997 gün ve 1995/7-1997/73 sayılı kararın incelenmesi davalılar ve katılan Hazine vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 16. Hukuk Dairesinin 22/10/1998 gün ve 1998/4112-3970 sayılı ilamı ile; (... Yargıtay bozma ilamında özetle; "Davacının dayandığı 1930 tarih ve 8 nolu tapu kaydının sınırları itibariyle yüzölçümü ile geçerli olduğu, kapsamının belirlenmesinde doğu sınırında gösterilen Hasan Ağa taşınmazının saptanarak kapsamının yüzölçümüne göre belirlenmesi, T. Evvel 322 tarih ve 33 sayılı sicilden gelen tapu kaydının uygulanmasında ise Süleyman ve Üzeyir sınırının belirlenmesi, buna göre kaydın uygulanması, kaydın 930 tarih ve 67 sayılı gittisinde güney sınırının açık kaldığı Üzeyir ve yol sınırının batı sınırını oluşturduğunun esas alınması" gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda çekişmeli parselin tespit gibi davacı İsmet Saran adına tesciline ve davalının müdahalesinin men'ine karar verilmiş; hüküm, davalı mirasçıları ve Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Mahkemece yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmamaktadır. Yargıtay bozma ilamına uyulduğu halde bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir. Bozmaya uyulmakla taraflar yararına usuli müktesep hak oluşur. Bu hakkın zedelenmemesi için bozmada işaret edilen hususların eksiksiz olarak yerine getirilmesi gerekir. Mahkemece davacının dayandığı T. Evvel 322 gün 33 sayılı tarih 8 sayılı tapu kayıtlarının çekişmeli taşınmazı kapsadığı, davalı tarafın dayanağı olan K. Evvel 317 tarih 27, T. Sani 314 tarih 25, Haziran 328 tarih 24 sayılı tapu kayıtlarının ise taşınmazı kapsamadığı kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; uygulama ile ilgili deliller kayıtların kapsamlarını belirlemeye yeterli bulunmamaktadır. Hükmüne uyulan bozma ilamında da işaret olunduğu üzere davacının dayandığı tapu kayıtlarından Haziran 930 tarih 8 sayılı tapu kaydının üç sınırı buzağılık, bir sınırı ise Hasan Ağa tarlasıdır. Bu sınırlar itibariyle tapu kaydı yüzölçümü ile geçerli kayıtlardandır. Bu kaydın kapsamının belirlenmesinde doğu sınırda gösterilen Hasan Ağa taşınmazının arazi üzerinde nerede olduğunun saptanması, bu sınır esas alınarak kapsamının yüzölçümüne göre belirlenmesi, T.Evvel 322 tarih 33 sayılı sicilden gelen tapu kaydının uygulanmasında ise kaydın sınırında gösterilen Süleyman ve Üzeyir tarlalarının arazi üzerinde nerede olduğunu belirlenmesi, bu belirlemeye göre kayıtların uygulanması, kaydın 930 tarih 67 sayılı gittisinde güney sınırının açık kaldığı, üzeyir ve yol sınırının batı sınırı oluşturduğu, doğu sınırının dere, kuzey sınırının ise Süleyman tarlası olduğu dikkate alınarak bu kaydın üç sınırlı hale geldiğinden bu kaydın dahi kapsamının yüzölçümüne göre belirlenmesi zorunludur. Mahkemece gerek bozmadan önce ve gerekse bozmadan sonra yapılan keşiflerde davacı tarafın dayandığı tapu kayıtlarındaki Hasan Ağa ve Süleyman tarlaları tespit edilememiş, bu hudutların tespiti için taraflara tanık dinletme imkanı sağlanmamıştır. Ayrıca, davalı taraf tapusu bozma ilamında belirtildiği şekilde mahalline uygulanıp kapsamı kesin olarak belirlenmemiş, bilirkişiye taşınmazın askeri haritadaki konumunu mühendisi ve teknik bilirkişiye taşınmazın askeri haritadaki konumunu belirtir ve özellikle Çorlu yolunun güzergahını gösterir kroki düzenlettirilmeden hüküm kurulmuştur. Mahkemece bozma ilamında işaret olunan noksanlıklar tümüyle giderilmeden hüküm kurulması isabetsiz olduğu gibi, kabule göre de, davacı tarafın dayanağını oluşturan tapu kayıtları gayri sabit hudutlu olup miktarı ile geçerlidir. Taşınmaz üzerinde davacı tarafın zilyetliğinin bulunmadığı kesin olarak belirlenmiştir. Bu durumda arazinin niteliği ve kullanım durumu nazara alınarak kayıt miktar fazlasının davalı veya Hazine adına tescil edilip edilmeyeceğinin araştırılıp tartışılmaması da usul ve yasaya edilmeyeceğinin araştırılıp tartışılmaması da usul ve yasaya aykırıdır...) gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle yeniden yapılan yargılama sonunda; mahkemece önceki kararda direnilmiştir.
TEMYİZ EDENLER: 1- Davalılar vekili
2- Katılan Hazine vekili
HUKUK GENEL KURULU KARARI
Direnme kararı davalılar vekiline 14/7/1999 tarihinde tebliğ edilmiştir. Bu karara katılan Hazine vekili 15/7/1999 gününde yasal süre içinde temyiz edilmiş ve Hazine vekilinin temyiz dilekçesi davalılar vekiline 9/9/1999 tarihinde tebliğ edilmiştir.
Davalılar vekili direnme kararının katılan Hazine vekilinin temyizine cevaben 13/9/1999 tarihinde temyiz etmesi üzerine mahkemece Hazine vekilinin başlangıçta usulüne göre açtığı bir dava bulunmadığı gerekçesiyle az yukarda açıklanan ilk tebligat esas alınarak ve temyiz süresinin geçtiği belirtilerek 13/9/1999 gün 1999/1-4 sayılı ek karar ile davalılar vekilinin temyiz istemi reddedilmiştir.
Oysa Hazine Kadastro tespitine askı ilan süresinde itiraz ettiği ve tespit sırasında kadastro tutanağında malikhanesi açık bırakıldığı için Hazine davada taraf sıfatını almıştır. Bu nedenle katılan Hazine vekilinin temyizi üzerine davalılar vekilinin cevaben temyiz hakkı vardır ve davalılar vekili cevap süresi içinde direnme kararını temyiz etmiştir.
Hal böyle olunca; yerel mahkemenin davalılar vekilinin temyizinin süresinde olmadığına yönelik 13/9/1999 gün 1999/1-4 sayılı ek kararı usule ve yasaya aykırı bulunduğundan kaldırılmasına oybirliği ile karar verildikten sonra işin esası hakkında temyiz incelemesine geçildi, dosyadaki tüm kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dosyadaki tutanak ve kanıtlara, bozma kararında açıklanan gerektirici nedenlere göre, Hukuk Genel Kurulu'nca da benimsenen Özel Daire bozma kararına uyulmak gerekirken, önceki kararda direnilmesi usul ve yasaya aykırıdır. Bu nedenle direnme kararı bozulmalıdır.
Davalılar ve katılan Hazine vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile, direnme kararının Özel Daire bozma kararında ve yukarıda gösterilen nedenlerden dolayı H.U.M.K. nun 429. maddesi gereğince BOZULMASINA, istek halinde temyiz peşin harcının Selami Bedir ve müştereklerine geri verilmesine 01.12.1999 gününde, oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy