Hukuk Genel Kurulu 2001/4-10 E., 2001/23 K. KİŞİLİK HAKKININ SALDIRIYA UĞRAMASI MANEVİ TAZMİNAT
4721 S. TÜRK MEDENİ KANUNU [ Madde 4 ]
"İçtihat Metni"
Taraflar arasındaki "manevi tazminat" davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Konya Asliye 4.Hukuk Mahkemesince davanın kısmen kabulüne dair verilen 8.4.1999 gün ve 1997/819 E- 262 K. sayılı kararın incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 4.Hukuk Dairesinin 7.10.1999 gün ve 1999/7194-8104 sayılı ilamı ile;
(...1. Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir.
2. Diğer temyiz itirazlarına gelince;
a) Davacı, kişilik haklarının saldırıya uğradığını iddia etmiştir. Kişilik hakları hukuka aykırı olarak saldırıya uğrayan kimse manevi tazminata hükmedilmesini isteyebilir. Hakim manevi tazminatın miktarını tayin ederken saldırı teşkil eden eylem ve olayın özelliği yanında tarafların kusur oranını, sıfatını, işgal ettikleri makamı ve diğer sosyal ve ekonomik durumlarını da dikkate almalıdır. Miktarın belirlenmesinde her olaya göre değişebilecek özel hal ve şartların bulunacağı da gözetilerek takdir hakkını etkileyecek nedenleri karar yerinde objektif olarak göstermelidir. Çünkü kanunun takdir hakkı verdiği hususlarda hakimin hak ve nısfetle hüküm vereceği Medeni Kanunun 4.maddesinde belirtilmiştir. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı olan amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.
Davaya konu olan olaydaki eylemlerin gelişimi ve yukarıdaki ilkeler gözetildiğinde hüküm altına alınan tazminat fazladır. Kaldı ki tazminata hükmedilmiş olmakla beklenen manevi tatmin duygusu gerçekleştirilmiş olduğundan ayrıca yayına da karar verilmiş olması usul ve yasaya uygun olmadığından karar bozulmalıdır.
b) Dava edilen yayının gazetedeki kimliğinde sahibi olarak D... Yayın Holding AŞ adına AD yazılmış olup dava dilekçesinde de D... Yayın Holding AŞ davalı olarak gösterilmiş olduğuna, bu kimliğin yeterli olmasına göre ayrıca H.... Matbaacılık ve Gazetecilik AŞ.nin davaya dahil edilmesi doğru olmadığı gibi dava harcıda ödenmeden H... Gazetecilik ve Matbaacılık AŞ.nin manevi tazminattan sorumlu tutulması da doğru görülmediğinden karar bu nedenle de bozulmalıdır...) gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle yeniden yapılan yargılama sonunda; mahkemece önceki kararda direnilmiştir.
TEMYİZ EDEN : Davalılar vekili
HUKUK GENEL KURULU KARARI
Hukuk Genel Kurulu'nca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dosyadaki tutanak ve kanıtlara, bozma kararında açıklanan gerektirici nedenlere göre, Hukuk Genel Kurulu'nca da benimsenen Özel Daire bozma kararına uyulmak gerekirken, önceki kararda direnilmesi usul ve yasaya aykırıdır. Bu nedenle direnme kararı bozulmalıdır.
S O N U Ç : Davalılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile, direnme kararının Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı H.U.M.K.nun 429.maddesi gereğince BOZULMASINA, istek halinde temyiz peşin harcının geri verilmesine 31.1.2001 gününde, oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy