(4857 S. K. m. 17)
Dava: Taraflar arasındaki "Yönetim Kurulu Kararının iptali" davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Ankara 1.İş Mahkemesince davanın kabulüne dair verilen 19.6.2003 gün ve 1999/1411, 2003/979 sayılı kararın incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine,
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin 23.9.2003 gün ve 2003/13961-15292 sayılı ilamı ile;
(...Davacı dava dilekçesinde, davalı sendikanın genel başkanı olarak görev yaptığı sırada 7.4.1999 tarihli yönetim kurulu kararı ile görevden el çektirildiğini ancak, bu işlemin yasalara ve tüzüğüne aykırı olduğunu belirterek sendika yönetim kurulunun 7.4.1999 gün ve 374 sayılı kararının iptalini talep etmiştir.
Davalı sendika vekilleri, davacının usulsüz harcamalar yaptığının tespit edilmesi üzerine sendika denetim kurulunun raporu ve teklifi üzerine görevden alındığını ve ayrıca kendisinin 7.4.1999 tarihinde sendika genel başkanlığı görevinden istifa ettiğini de belirterek, açılan davanın reddini istemişlerdir.
Sendika denetim kurulunun raporu ve önerisi üzerine yönetim kurulunca davacı görevden alınmakla beraber, hakkında emniyeti suistimal suçundan dava açılmış ve Ankara 7.Asliye Ceza Mahkemesinin 13.7.2000 gün ve 1999/548 esas, 2000/718 karar sayılı hükmü ile beraatına karar verilmiş ise de, bu hüküm Yargıtay 11.Ceza Dairesinin 2000/5322 esas, 2000/5525 sayılı kararı ile ve "...Belediye İş Sendikası Başkanı olan sanığın, sendika gelirlerini kendisinin veya başkasının menfaatine olarak kaban, elbise vs. almak suretiyle sarfettiği ve müsnet suçun tüm unsurları itibarıyla oluştuğu anlaşılmasına rağmen, beraatına hükmolunması kanuna aykırıdır..." gerekçesiyle bozulması yönüne gidilmiş ise de, Ankara 7.Asliye Ceza Mahkemesinde yeniden yapılan yargılama sırasında 4616 sayılı yasa gereğince erteleme kararı verilmiştir.
Davacı sendika yönetim kurulunun 7.4.1999 gün ve 374 sayılı kararı ile geçici olarak Genel Başkanlık görevinden el çektirilmesini takiben, aynı günden geçerli olmak üzere genel başkanlık görevinden istifa etmiştir.
Davacı, kendisinin istifa etmediğini, imzalayarak ve boş olarak daha önce bıraktığı kağıtların doldurulduğunu iddia etmiştir.
Davacının şikayeti üzerine sendika görevlileri hakkında hırsızlık ve sahte evrak düzenleyip kullanmaktan dolayı Ankara 2.Asliye Ceza Mahkemesinde dava açılmıştır. Davacı bu davada, boş olarak verdiği imzalı kağıdın görevlilerce doldurulduğunu ileri sürmüştür.
İlgili Mahkeme istifa dilekçesi üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırmıştır. Mimar Sinan Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi öğretim üyelerinden oluşan üç kişilik bilirkişi kurulu 18.5.1999 günlü raporlarında; "...7.4.1999 tarihli münker istifanamede ki imzanın, imza sahibi Efendi Güvercin'e ait bir imza olduğu kati kanaatine varıldı. Keza imza altında bulunan Efendi Güvencin matbu yazısının imza atılmadan evvel buraya yazılmış bulunduğu misroskopik lupta açıkça görülmüş bulunduğundan bu vesikaya bu imzanın tanzimden sonra atıldığı..." kanaatına vardıklarını belirtmişlerdir. İlgili ceza mahkemesinde yapılan yargılamada savunmalarını veren sendika görevlileri, davacının; "...ben bu şekilde görevden alınmaktayım, istifa edeyim..." diyerek istifa dilekçesini verdiğini belirttikleri gibi, sendikada muhaberat büro şefi olarak çalışan Hacer Arslan beyanında; "...istifa dilekçesinin önce müsvette halinde kendisine getirildiğini, makineyle yazıp bizzat davacıya imzalattırıldığını ifade etmiş, diğer tanık Ali Tan'da ifadesinde davacının kendilerini toplayıp veda ettiğini ve sendikadan ayrıldığını beyan ettiğini söylemiş olup, tanık olarak dinlenen diğer işyeri çalışanları da davacının sağlık nedeniyle ayrıldığını söyleyip kendilerine veda ettiğini ifade etmişlerdir. İş Mahkemesi hükmünce işyerinde yapılan keşifte de dinlenen tanık Hacer Aslan yukarıda belirtilen beyanlarını tekrar etmiştir.
Asliye Ceza Mahkemesinin 14.9.2000 gün ve 2000/00818 sayılı kararının gerekçe bölümünde bilirkişilerin vermiş bulundukları 18.5.1999 tarihli rapor ve mütalaalarında yargılamaya konu olan 7.4.1999 tarihli istifa dilekçesinin imza atılmadan evvel yazılmış bulunduğu, imzanın tanziminden sonra dilekçeye atıldığı hususunun rapor ve mütalaa edilmesi karşısında ve bir kısım tanıklar beyanlarında davacının yönetimdeki huzursuzluk nedeni ile istifa ettiğini ve kendileri ile vedalaştığına dair beyanları göz önüne alınarak, sahte istifa belgesi düzenledikleri ileri sürülen sendika çalışanlarının bu suçu işlemedikleri de belirtilmek suretiyle beraat kararı verilmiştir.
Ankara İş Mahkemesinde yapılan yargılama sonunda verilen 19.6.2003 günlü kararda; "davacının ihraç edilmesinden sonra istifa ettiği iddia edilmişse de, yine Ankara 2.Asliye Ceza Mahkemesindeki yargılamadan da anlaşıldığı gibi boş kağıda atılan imzanın üst kısmı davacının bilgisi dışında doldurularak işleme konulduğu bir gerçek olup, işten el çektirilen bir şahsın istifasının bir anlamı olmadığı..." belirtilerek istifa işleminin gerçek olmadığı kabul edilmiştir.
Ancak, mahkeme hakimi bu kanaate ulaşırken gerekçelerini açıkça ortaya koyması gerekirdi. Ortada ceza mahkemesi hakimi tarafından tespit edilmiş maddi olgular mevcut iken ve hukuk hakimi, ceza mahkemesi hakimince varlığı belirlenen bu olgularla bağlı kalması gerekirken ve maddi olguların tespiti gerek bilimsel verilere ve gerek yeminli tanık beyanlarına dayanmakta ise, artık bu maddi olgulara bağlı kalınması gerekir. İşten çıkarılan bir kişinin istifasının bir anlamı olmadığı şekildeki düşüncenin hukuksal bir yönü bulunmamaktadır.
Yukarıdaki tüm anlatımlardan anlaşılacağı şekilde, tedbir mahiyetinde kabul edilen geçici işten el çektirme işleminden sonra, davacı genel başkanlık görevinden istifa ile ayrılmış ve dolayısıyla davacı ile sendika arasındaki bu hukuki ilişkiye davacı son verdiğinden, yeniden genel başkanlık görevine iade talebiyle dava açmasının yasal bir dayanağı bulunmamaktadır. Mahkemece bütün bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmadan, davacının talebinin kabulüne karar verilmesi hatalı olduğundan, hükmün bozulması gerekmiştir...) gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.
TEMYİZ EDEN : Davalı vekili
HUKUK GENEL KURULU KARARI
Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dosyadaki tutanak ve kanıtlara, bozma kararında açıklanan gerektirici nedenlere ve Ankara 7.İş Mahkemesinin 15.07.2003 tarih ve 1999/1788 E. 2003/345 K. sayılı dosyasında mahkemenin; "söz konusu istifa belgesinin doğru olduğu ve istifa dilekçesi altındaki imzanın Efendi Güvercin tarafından atıldığı yönündeki kabulü doğrultusunda, davacı Efendi Güvercin tarafından açılan 6.Olağan Genel Kurulun iptali davasının reddine ilişkin olarak kurduğu hüküm, Yargıtay 9.Hukuk Dairesinin 30.09.2003 tarih ve 2003/15611 E. 2003/15842 K. sayılı ilamla onanmış olduğu ve bu şekilde istifa olgusunun sabit hale geldiği de anlaşılmaktadır.
Bu nedenle direnme kararı bozulmalıdır.
Sonuç: Davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile, direnme kararının Özel Daire bozma kararında ve yukarıda gösterilen nedenlerden dolayı HUMK.nun 429.maddesi gereğince BOZULMASINA, istek halinde temyiz peşin harcının geri verilmesine 25.02.2004 gününde, oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy