(1086 S. K. m. 74) (4721 S. K. m. 995)
Dava: Taraflar arasındaki elatmanın önlenmesi ve ecrimisil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Fatih Asliye 2.Hukuk Mahkemesince davanın kısmen kabulüne dair verilen 4.11.2003 gün ve 531-928 sayılı kararın incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 1.Hukuk Dairesinin 29.3.2004 gün ve 2004/2755-3579 sayılı ilamı ile;
(... Dava, çaplı taşınmaza elatmanın önlenmesi ve ecrimisil isteğine ilişkindir.
Dosya içeriği ve toplanan delillerden; çekişme konusu (1) parsel sayılı taşınmazın kayden davacı İdareye ait bulunduğu, anılan taşınmazın, idarenin 26.2.1998 tarihli iç yazışmasından tasarrufunun, davacı idarenin de ortağı bulunduğu davalı şirkete bırakıldığı, tutanakla taşınmaz anahtarlarının davalıya teslim edildiği anlaşılmaktadır. Bu durumda, davalının çekişmeli taşınmazı işgalinin, başlangıçta davacının muvafakatine bağlı bulunduğu kabul edilmelidir. Ne var ki, davacı idarenin daha sonra davalıya gönderdiği ihtarla, taşınmazın 31.12.1998 tarihinden itibaren teslimini ve boşaltılmasını istediği de dosya kapsamı ile sabittir.
Hal böyle olunca, davalının çekişmeli taşınmazı ihtarda belirtilen 31.12.1998 tarihinden itibaren haksız olarak işgalinde bulundurduğu, anılan tarihten sonrası için dava tarihine kadar ecrimisille yükümlü tutulması gerektiği düşünülmeksizin bu tarihlerden öncesi bakımından ecrimisil takdir ve tahsiline karar verilmesi doğru değildir.
Öte yandan, taşınmazın yargılamanın devamı sırasında davalı tarafından davacıya teslim edildiği ve davanın konusunun ortadan kalktığı tartışmasızdır. Bu durumda, konusu kalmadığından bir karar verilmesine yer olmadığına ilişkin hüküm kurulması gerekirken elatmanın önlenmesine de karar verilmesi de doğru değildir...),
Gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.
Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:
A- DAVA KONUSU: Dava, çaplı taşınmaza el atmanın önlenmesi ve ecrimisil isteğine ilişkindir.
B- DAVACININ İSTEMİNİN ÖZETİ: Davacı vekili, davacıya ait dava konusu taşınmaza hiçbir akdi veya kanuni sebebe dayanmaksızın davalının tecavüz ettiğini ileri sürerek davalının müdahalesinin men'i ile taşınmazın davacıya iadesine, 01.01.1998-30.09.1999 tarihleri arası için işgal tazminatı ödenmesine karar verilmesini istemiştir.
C- DAVALININ CEVABININ ÖZETİ: Davalı vekili, iddiaların asılsız olduğunu, dava konusu taşınmazı 31.12.1998 tarihinden itibaren kullanılmak üzere davacı tarafından kendilerine tahsis edildiğini ve taşınmazı bu tarihten itibaren kullanmaya başladıklarını, kullanmaya başladıkları tarihten sonra (01.01.1999-30.09.1999) istenilen miktarın ise fahiş olduğunu kaldı ki davalının davacıdan alacağı olduğunu, bilirkişi marifetiyle hesaplanacak miktarın bu alacaktan alınmasının mümkün bulunduğunu ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.
D- YEREL MAHKEME KARARININ ÖZETİ: Yerel Mahkeme, davalının akdi ve kanuni hiçbir sebebe dayanmaksızın davacıya ait taşınmazı otopark olarak kullandığı ve gelir elde ettiği gerekçesiyle 01.01.1998-30.09.1999 tarihini kapsar şekilde davanın kısmen kabulüne karar vermiştir.
D- TEMYİZ EVRESİ, BOZMA VE DİRENME: Taraf vekillerinin temyizi üzerine, Özel Daire yukarıda açıklanan nedenlerle hükmü bozmuş, mahkemece Yargıtay bozma ilamında her ne kadar davalının 31.12.1998 tarihinden dava tarihine kadar geçen sürede ecrimisille yükümlü tutulması gerektiği hüküm altına alınmış ise de davacı bu kabulün aksine 30.09.1999 tarihine kadar geçen süre için ecrimisil istediği, talepten fazlasına karar verilemeyeceği gerekçesiyle kısmen direnme kararı vermiş, sair hususlarda bozma ilamına uymuştur.
E- UYUŞMAZLIK: Özel Daire ile Yerel Mahkeme arasındaki uyuşmazlık, davacının dava dilekçesinde belirtmiş olduğu tarihe kadar mı, yoksa daha sonraki tarih olan dava tarihine kadarki süre için mi ecrimisile hükmedileceği noktasındadır.
F- MADDİ OLAY: Dava 08.05.2000 tarihinde açılmış olup, davacı 01.01.1998 tarihinden 30.09.1999 tarihine kadar geçen süre için ecrimisil talebinde bulunmuştur.
G- GEREKÇE: Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 74.maddesinde, kural olarak hakimin iki tarafın iddia ve savunmaları ile bağlı olup talepten fazlasına hükmedemeyeceği düzenlemiştir.
Somut olayda davacı 30.9.1999 tarihine kadar ecrimisile hükmedilmesini talep etmiş ve mahkemece bu doğrultuda karar verilmiş olduğu halde Özel Daire HUMK. nun 74.maddesinin açık hükmüne aykırı olarak, dava tarihi olan 8.5.2000 tarihine kadar ecrimisile hükmedilmesi gerektiğinden söz ederek kararı bozmuştur.
O halde Yerel Mahkemenin ecrimisilin 30.09.1999 tarihine kadar verileceğine ilişkin direnme kararı bu nedenle usul ve yasaya uygundur.
Ne var ki, 30.9.1999 tarihine kadar verilmesi gereken ecrimisilin miktarı ve bozmanın uyulan kısmına ilişkin yeni hükme yönelik temyiz itirazları incelenmediğinden, dosyanın temyiz itirazlarının incelenmesi için Dairesine gönderilmesi gerekir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle 30.9.1999 tarihine kadar ecrimisil verileceğine ilişkin direnme kararı uygun olup, ecrimisil miktarı ve uyulan kısım yönünden verilen yeni hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesi için dosyanın 1. Hukuk Dairesine gönderilmesine, karar düzeltme yolu açık olmak üzere 14.12.2005 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy