(506 S. K. m. 60) (213 S. K. m. 31)
Dava: Taraflar arasındaki iptal-tesbit davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Malatya İş Mahkemesince davanın kabulüne dair verilen 28.9.2004 gün ve 2004/483-439 sayılı kararın incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine,
Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 21.2.2005 gün ve 2004/11756-2005/1513 sayılı ilamı ile;
(... Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerden Maliye Bakanlığı'nca 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 31. maddesinde öngörülen yönteme göre belirlenen sakatlığı nedeniyle, vergi indirimi tanınmış olan sigortalıya 506 sayılı Yasa'nın 60/C-b maddesi uyarınca yaşlılık aylığı bağlandığı, ancak yeniden yapılan kontrol muayenesinde alınan sağlık kurulu raporunun Maliye Bakanlığı Merkez Sağlık Kurulu'nca yapılan değerlendirilmesi sonucu, sigortalının maluliyet oranının %25 olduğunun kararlaştırıldığı, bu nedenle vergi indiriminden yaralanamadığından davacının yaşlılık aylığının baştan itibaren iptal edildiği ve bu durumun Maliye Bakanlığı'nın oluru ile kesinleşmiş olduğu görülmektedir ki; anılan bu işlemin, idari bir tasarruf niteliğinde olduğunda kuşku yoktur.
Burada öncelikli mesele, İdari tasarruf mahiyetinde bulunan Maliye Bakanlığı Merkez Sağlık Kurulu'ndan verilip anılan Bakanlıkça da olur verilerek sonuçlandırılmış işlemin iptali için idari makama başvurulması, olumlu yanıt alınamadığı takdirde konunun idari yargıya götürülmesi meselesidir.
Şu halde yaşlılık aylığının iptaline dayanak yapılan % 25 maluliyete ilişkin raporun içeriğinin irdelenip incelenmesiyle bu rapora dayalı Bakanlık olurunun kaldırılması görevi idareye ve idari yargıya ait bulunduğu cihetle bu yönün bu davada çözümlenmesi olanağı yoktur.
Bu durumda mahkemece yapılacak iş: Davacı tarafa anılan rapora ve idari işleme karşı idareye başvurularak yanlışlığın düzeltilmesi, buradan olumlu yanıt alınamaması halinde idari yargıya başvurulması için mehil verilerek, bu hususu ön mesele olarak değerlendirmek ve idari aşama sonucuna göre hüküm kurmaktan ibarettir. Kuşkusuz davacı, yaşlılık aylığının bağlandığı tarihte maluliyetinin sonradan düştüğüne ilişkin idari yargıdan bir karar getirdiği takdirde böyle bir karara itibar edilmelidir.
Açıklanan maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır...),
Gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.
Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dosyadaki tutanak ve kanıtlara, mahkeme kararında açıklanan gerektirici nedenlere ve özellikle 4958 sayılı Kanunun 34. maddesiyle 506 sayılı Kanunun 60/C-b maddesinde yapılan değişiklik ile getirilen; sakatlığı nedeniyle vergi indiriminden yararlanılması dolayısıyla yaşlılık aylığına hak kazanarak yaşlılık aylığı almakta olanlar Kurumca kontrol muayenesine tabi tutulurlar hükmü ile sigortalıların yaşlılık aylığına hak kazanabilme koşullarını muhafaza edip etmediklerinin Kurum tarafından denetlenip değerlendirilmesine olanak tanındığı, bir diğer ifadeyle, anılan maddeye dayalı olarak yaşlılık aylığı alanların, sonradan değişen durum nedeniyle kontrole tabi tutulmalarının ve bu çevrede sigortalı ile Kurum arasında çıkan benzeri ihtilafların görülerek çözüme kavuşturulmasının gerekli bulunması karşısında, Yüksek Dairenin, sakatlık indirimine ilişkin idari kararın kaldırılması hususunun bekletici mesele olarak ele alınması ve sonucuna göre karar verilmesi gerektiği yönündeki bozma kararına yerel mahkemece direnilmesi usul ve yasaya uygundur.
Ne var ki, Özel Dairece işin esasına yönelik temyiz itirazları bozma nedenine göre incelenmemiş olup, dosyanın temyiz itirazlarının incelenmesi için Özel Daireye gönderilmesi gerekir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle, direnme uygun bulunduğundan dosyanın işin esasına yönelik temyiz itirazlarının incelenmesi için 10. Hukuk Dairesine gönderilmesine, 22.03.2006 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy