(1086 S. K. m. 439) (2004 S. K. m. 40)
Dava: Taraflar arasındaki şikayet davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Ankara 11. İcra Hukuk Mahkemesince davanın reddine dair verilen 22.12.2004 gün ve 2004/597-740 sayılı kararın incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 13.7.2005 gün ve 2005/2368-7964 sayılı ilamı ile,
(... Davacı vekili müvekkili bankanın alacağının imtiyazlı olduğundan bahisle yapılan başvurunun iflas idaresince reddedildiğini, bu konuda yapılan şikayetin de icra mahkemesince reddi üzerine hükmün temyizen incelenmesi için Yargıtay'a başvurduklarını; iş bu kararın kesinleşmesi beklenmeden düzenlenen sıra cetvelinde alacaklarının ihtilaflı olduğu belirtilmeden yine dördüncü sıraya alındığını ileri sürerek, sıra cetvelinin iptali ile alacaklarının birinci sıraya yazılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
İcra Mahkemesi'nce davacı banka alacağına imtiyaz tanıyan bir yasa hükmü bulunmadığı, şikayetin reddine ilişkin karar sonucuna göre iflas idaresince işlem yapılabileceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş; hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Davacı yanın istemi, düzenlenen sıra cetvelinde alacaklarının ihtilaflı alacak olarak yazılmasına ilişkindir.
Varlığının, miktarının ve/veya sırasının saptanması bir mahkeme kararına bağlı bulunan alacaklar, düzenlenen sıra cetvelinde ihtilaflı alacak olarak gösterilirler. Somut olayda davacı yanın iddiası alacaklarının birinci sırada imtiyazlı olduğuna ilişkin olup, bu konuda açtığı dava, temyiz incelemesi henüz tamamlanmadığından kesinleşmemiştir. Hukuki nitelendirme hakime aittir. Bu durumda mahkemece davacı yanın açmış olduğu diğer davanın henüz kesinleşmemiş bulunduğuna ilişkin bilgiler celbedilerek, şartların varlığı halinde davacı alacağının sıra cetveline ihtilaflı alacak olarak kaydına karar vermek gerekirken, yazılı gerekçeyle davanın reddinde isabet görülmemiştir...)
Gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.
Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:
Karar: Dava (şikayet), sıra cetveline itiraza ilişkindir.
Hukuk Genel Kurulundaki görüşme sırasında, işin esasına girişilmeden önce, Yerel Mahkemenin direnme kararının gerçekte yeni hüküm niteliğinde olup, olmadığı ön sorun olarak tartışılmıştır.
Ön sorunun konusunu oluşturan olgu şudur:
Dava dilekçesinde, sıra cetvelinin iptaline ve davacı banka alacağının birinci sıraya yazılmasına karar verilmesi istenilmiştir.
Yerel Mahkeme davanın (şikayetin) reddine karar vermiş; bu hüküm Özel Dairece yukarıdaki gerekçeyle bozulmuştur.
Bozmadan sonra Yerel Mahkeme, bozmada sözü edilen diğer davaya (şikayete) ilişkin dosyayı getirtmiş, o dosyada verilen şikayetin reddine dair kararın temyiz incelemesinin bittiğini ve Yargıtay'ca onanmış olduğunu tutanağa geçirdikten sonra direnme kararı vermiştir. Direnme kararının gerekçesinde, önceki gerekçenin yanında, bu olguya da açıkça dayanılmıştır.
Bu durumda, temyize konu kararın bir direnme kararı değil; bozma ilamında yapılması gerektiği belirtilen işlem yapılıp, getirtilmesi gereğine işaret edilen dosya getirtilerek, bu işlemlerin ortaya koyduğu hukuki durum esas alınmak suretiyle oluşturulmuş yeni bir hüküm niteliğinde olduğu kabul edilmelidir.
Kurulan bu yeni hükmün temyizen incelenmesi görevi Hukuk Genel Kurulu'na değil, Özel Daireye aittir. Bu nedenle dosya Özel Daireye gönderilmelidir.
Sonuç: Davacı vekilinin yeni hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesi için dosyanın 19. Hukuk Dairesine gönderilmesine, 03.05.2006 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy