(7201 S. K. m. 35) (1086 S. K. m. 73)
Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; İstanbul 6.Asliye Hukuk Mahkemesince davanın kabulüne dair verilen 08.03.2005 gün ve 2004/236-72 sayılı kararın incelenmesi davalı Ulus P..... Yapı Kooperatifi vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 4.Hukuk Dairesinin 13.09.2005 gün ve 2005/7624-9165 sayılı ilamı ile;
(
Davacı idare, hazine adına kayıtlı iken kendilerine tahsis edilen 41 parsel sayılı taşınmaza davalıların inşaat atığı dökerek zarar verdiklerini ileri sürerek molozların kaldırılması giderinin ödetilmesi isteminde bulunmuştur. Mahkemece istem kabul edilmiş, karar davalılardan S.S. Ulus P..... Konut Yapı Kooperatifi tarafından temyiz edilmiştir.
Dosya arasında bulunan bilgi ve belgelerden; tapuda hazine adına kayıtlı bulunan 41 parsel sayılı taşınmazın davacı idareye tahsis edildiği; yargılama aşamasında İstanbul Asliye 6.Hukuk Mahkemesinin 05.03.1998 tarih ve 1998/34 Esas-l998/90 Karar sayılı ilamı gereğince Ortaköy Meryemana Ermeni Kilisesi ve Tarkmanças ile Hripsimyan Mektepleri ve Mezarlığı Vakfı adına tescil edildiği; hazine tarafından aynı yerin mülkiyeti ile ilgili İstanbul Asliye 9.Hukuk Mahkemesinin 2001/544 Esas sayılı dosyasında açılan davanın reddedildiği ve kararın kesinleştiği anlaşılmıştır.
Molozların döküldüğü yerin mülkiyeti hazine adına kayıtlı iken yargılama aşamasında açılan dava sonunda Hazine tapusu iptal edilerek dava dışı Ortaköy Meryemana Ermeni Kilisesi ve Tarkmanças ile Hripsimyan Mektepleri ve Mezarlığı Vakfı adına tescil edildiği; Hazinenin açtığı tapu iptali davasının da reddedilerek kesinleştiği ve böylece davacının tahsis kararından doğan hakkını yitirdiği anlaşılmaktadır. Şu durumda, olay ve dava tarihinde Hazine adına görülen tapu kaydının yolsuz olduğu, yolsuz olan bu kaydın şeklen mülkiyeti belirlemediği sonucuna varılmalıdır. Yerel mahkemece, olay ve dava gününde şeklen mülkiyet hakkı sahibi olunmayan yere ilişkin tahsis kaydına dayanılamayacağından husumet ehliyeti bulunmayan davacının tazminat isteyemeyeceği gözetilerek istemin reddedilmemiş olması doğru olmadığından kararın bozulması gerekmiştir...) gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.
TEMYİZ EDEN : Davalı Ulus P..... Yapı Kooperatifi
HUKUK GENEL KURULU KARARI
Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:
Dava, haksız eylem nedenine dayalı alacak istemine ilişkindir.
Davacı Milli Savunma Bakanlığı vekili; idarelerine tahsisli olup, Hazine adına tapuya kayıtlı taşınmaza davalı kooperatiflerin; inşaat artığı, taş ve moloz dökerek zarar verdiğini iddia ederek, sözü edilen hafriyatın kaldırma masrafı olan 7.374.515.537 TL. nin tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece davanın kabulüne ilişkin olarak kurulan hüküm, Özel Daire tarafından yukarıda açıklanan nedenlerle bozulmuştur.
1- Davalı D...... Sitesi Yapı Kooperatifi bakımından;
Dava, davalılar Ulus P..... Konut Yapı Kooperatifi ve D...... Sitesi Yapı Kooperatifi isimli iki davalı aleyhine açılmış olup, her birinin ayrı ayrı hafriyat döktüğü iddiası söz konusu olduğundan aralarında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmamaktadır.
Mahkemece her iki davalı adına tebligatlar çıkarılmış ancak, davalı Ulus P..... Konut Yapı Kooperatifi adına çıkarılan tebligat usulüne uygun tebliğ edilmiş ve bu kooperatifin taraf sıfatını almış olmasına rağmen, diğer davalı D...... Sitesi Yapı Kooperatifi adına çıkarılan tebligat bila tebliğ dönmüştür.
D...... Sitesi Yapı Kooperatifi adına çıkarılan ilk üç tebligat, Hasan H...... Mah. F........ Sok.6/1 Fatih/İstanbul adresine gönderilmesine rağmen tebliğ edilememiş, 4.tebligat Koyundere Mevkii Selimpaşa/İstanbul adresinde birlikte çalışan Ahmet S.... adına tebliğ edilmiş, bu kooperatifin avukatı mahkemeye verdiği dilekçede; müvekkillerine ait olan kooperatifin, davacının arazisinin bulunduğu Ortaköy'de olmayıp, Silivri'de olduğunu, isim benzerliğinden yanlışlıkla ve usulsüz olarak kendilerine tebligat yapıldığını beyan etmiştir.
Davacı vekilince yeni adres bildirilmiş ve Dereboyu mevkii (K....... Karşısı) Beşiktaş/İstanbul adresine çıkarılan tebligat muhatapla birlikte sakin Güvenlik Faruk S........ adına tebliğ edilmiştir.
Daha sonra, bu tebligat Yanlışlıkla tebliğ edilmiştir. D...... Sitesi bize ait değildir.Tasfiye Halindeki Ulus-M..... Konut Yapı Kooperatifi notu ile mahkemeye iade edilmiştir.
Bundan sonra da bu adrese tebligat çıkarılmış, bunlardan biri Ortaköy tevziatında D...... Sitesi mevcut olup, D...... Sitesi Yapı Kooperatifi isimli bir kooperatifin mevcut olmaması nedeniyle bila tebliğ iade edilmiştir.
Daha sonra gönderilen tebligatlar da Tebligat Kanununun 35.maddesine göre aynı adrese yapılmıştır.
Bunun üzerine D...... Sitesi isimli sitenin kat malikleri kurulu üyeleri mahkemeye gönderdikleri 11.7.2003 tarihli dilekçelerinde; Kendilerinin D...... Sitesi Yapı Kooperatifi ile bir ilişkilerinin olmadığını, bu nedenle kendilerine Tebligat Kanununun 35.maddesine göre yapılan tebligatların usulsüz olduğunu ve kendileri yönünden bir sorumluluğun doğmayacağını beyan etmişlerdir.
Hal böyle olunca, davalılardan D...... Sitesi Yapı Kooperatifi isimli bir kooperatifin gerçekten mevcut olup olmadığı belirlenemediği gibi, mevcut olsa dahi usulünce tebligat yapılıp taraf sıfatını almadığı açıktır. Taraf teşkili dava şartı olup, davanın her aşamasında mahkemece re'sen dikkat edilmesi gereken bir olgudur.
Bu itibarla, davalı D...... Sitesi Yapı Kooperatifine usulüne uygun tebligat yapılamadığı ve taraf sıfatını almadığı anlaşıldığından, bu eksiklik ikmal edilmeden hüküm kurulması hatalı olmuştur.
2- Diğer davalı Ulus P..... Konut Yapı Kooperatifi yönünden, bozma kararında açıklanan gerektirici nedenlere göre, Hukuk Genel Kurulu'nca da benimsenen Özel Daire bozma kararına uyulmak gerekirken, önceki kararda direnilmesi usul ve yasaya aykırıdır.Bu nedenle direnme kararı bozulmalıdır.
Sonuç: 1- Davalı D...... Sitesi Yapı Kooperatifi yönünden, usulünce tebligat yapılıp, taraf sıfatı almadan hüküm kurulduğu anlaşıldığından, bu davalı yönünden yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, bozma gerekçesine göre, sair hususların şimdilik incelenmesine yer olmadığına,
2- Diğer davalı Ulus P..... Konut Yapı Kooperatifi yönünden davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile direnme kararının Özel Dairenin bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı, H.U.M.K.nun 429.maddesi gereğince BOZULMASINA, istek halinde temyiz peşin harcının geri verilmesine, 14.03.2007 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy