(5521 S. K. m. 1) (Hukuk Ve Ticaret Mahkemelerinin Yazı İşleri Yönetmeliği m. 25, 53) (YHGK. 22.09.2008 T. 2008/9-517 E. 2008/566 K.)
Dava: Taraflar arasındaki Alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Bakırköy 13. İş Mahkemesince davanın görevsizlik sebebiyle reddine dair verilen 20.12.2010 gün ve 2010/730 Esas, 2010/964 Karar sayılı kararın incelenmesi, davacı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin 22.3.2011 gün ve 2011/12728 Esas, 2011/8301 Karar sayılı ilamı ile;
(
Davacı, davalı işçinin 1.12.2005-13.10.2008 tarihleri arasında işyerinde çalıştığını, iş sözleşmesi ve sonradan imzalanan rekabet yasağına aykırı davranmama taahhüdüne rağmen işçinin aynı alanda faaliyette bulunan başka bir firmada çalışmaya başladığı, rekabet yasağına aykırı davranışı sebebiyle davalıdan tazminat talebinde bulunmuştur.
Mahkemece davada genel mahkemenin görevine girdiği belirtilerek görevsizlik kararı verilmiştir.
Uyuşmazlık iş mahkemesinin görevli olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
Görev konusu kamu düzenine dair olup mahkemece kendiliğinden dikkate alınmalıdır. İş mahkemelerinin görev alanını hakim, tarafların iddia ve savunmalarına göre değil, 5521 Sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 1. maddesini esas alarak belirleyecektir.
İş Mahkemelerinin bulunmadığı yerlerde iş davalarına bakmak üzere bir asliye hukuk mahkemesi görevlendirilir. İş davalarına bakmakla görevli asliye hukuk mahkemesine açılan dava iş mahkemesi sıfatıyla açılmamış ise, mahkeme görevsizlik kararı veremez. Bu durumda, asliye hukuk mahkemesi ara kararı ile iş mahkemesi sıfatıyla baktığını belirterek davaya bakmaya devam eder.
İşçinin İş Kanunu kapsamında kalmaması halinde iş mahkemesine açılan davada, dava dilekçesinin görev nedeni ile reddi ve davanın görevli hukuk mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekir. Davanın esastan reddi usule aykırı olacaktır.
5521 Sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 1. maddesi uyarınca İş Kanununa göre işçi sayılan kimselerle işveren veya işveren vekilleri arasında iş akdinden veya iş Kanununa dayanan her türlü hak iddialarından doğan hukuk uyuşmazlıklarının çözüm yeri iş mahkemeleridir.
Somut olayda taraflar arasında işçi işveren ilişkisi bulunmaktadır. Dava konusu rekabet yasağının dayanağı işçinin iş sözleşmesinden doğan sadakat borcundan kaynaklanmaktadır (Yargıtay H.G.K. 22.9.2008 gün ve 2008/9-517 E. 2008/566 K.). Mahkemece uyuşmazlığın esasına girilmesi gerekirken Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli olduğu belirtilerek görevsizlik kararı verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir
),
Gerekçesi ile bozularak dosya yerine geri çevrilmekle yeniden yapılan yargılama sonunda; mahkemece önceki kararda direnilmiştir.
H.G.K.'nca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:
Karar: Bilindiği üzere, sağlıklı bir temyiz incelemesi yapılabilmesi için hükme esas alınan deliller ile dava evrakının eksiksiz olması, işlem sırasına göre belli bir düzen içinde bulunması gerekmektedir.
Nitekim bu gereğin yerine getirilmesine yönelik olarak Hukuk ve Ticaret Mahkemeleri Yazı İşleri Yönetmeliği'nin 25.maddesinde dava dosyalarının düzenlenmesine ilişkin kurallar açıklanmış ve aynı maddede dosyaya giren her kağıt ve evrakın dosyanın kapağında gösterilen belli hanelere düzgünce yazılması ve bu hanelerde yer alan numaraların dosyadaki evrak üzerinde de aynı sırayla gösterilmesi, tek kartona sığmayan dosyalarda başka bir kartona geçilmesi halinde de aynı kurallara uyularak iki ya da daha fazla kartonun sırasıyla birbiriyle ilgilendirilmesi gereğine işaret edilmiştir. Uygulamada dizi pusulası olarak adlandırılan bu belge, dosyanın temyiz incelemesine eksiksiz gönderilmesini sağladığı gibi, zaman ve evrak kaybını da önlemektedir.
Yine aynı Yönetmeliğin 53. maddesinin 5,6,7,8. fıkralarında dosyaların temyiz incelemesine gönderilirken dikkat edilmesi gereken hususlar ve bununla ilgili sorumluluklar sıralanmıştır.
Diğer taraftan, dosya gönderme formu düzenlenip, imzalanırken açıklanan gereklerin yerine getirilip getirilmediği formu imzalayan ilgili hakimince de denetlenmelidir.
Somut olaya gelince:
Dava, rekabet yasağı sözleşmesinden kaynaklanan cezai şartın ödetilmesi istemine ilişkindir.
Tire Asliye Hukuk Mahkemesi'nde açılan davada yetkisizlik kararı verilmiş, hükmün Özel Dairece onanmasından sonra, dosya Bakırköy 13. İş Mahkemesi'ne gönderilmiş, bu kez Yerel Mahkemece, görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu gerekçesiyle, davanın görevsizlik sebebiyle reddine karar verilmiştir.
Davacı vekilince temyiz edilen hüküm, Özel Dairece yukarda başlık bölümünde açıklanan gerekçelerle bozulmuştur.
Yerel Mahkemece önceki kararda direnilmiş, direnme hükmünü davacı vekili temyize getirmiştir.
H.G.K. önüne gelen uyuşmazlık, eldeki davada görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi mi yoksa İş Mahkemesi mi olduğu noktasında toplanmaktadır.
Bu uyuşmazlığın çözümünde taraflar arasında imzalandığı iddia edilen 1.12.2005 tarihli Belirsiz Süreli İş Sözleşmesi ile 11.3.2008 tarihli Rekabet Yasağı Taahhüdü'nün incelenmesi de önem taşımaktadır.
Ne var ki, direnme kararı ve ekleri temyiz incelemesi için gönderilmiş ise de, yapılan incelemede, anılan bu belgelerin dosya içinde bulunmadığı anlaşılmıştır.
Şu durumda, mahkemece yapılacak iş; uyuşmazlığın çözümü ve sağlıklı bir temyiz incelemesi yapılabilmesi için incelenmesine gerek görülen 1.12.2005 tarihli Belirsiz Süreli İş Sözleşmesi ile 11.3.2008 tarihli Rekabet Yasağı Taahhüdü'nün getirtilmesi suretiyle ile eksikliğin giderilmesi, dava dosyası ve eklerinin, içerikleri açıklanan Hukuk ve Ticaret Mahkemeleri Yazı İşleri Yönetmeliği hükümleri gereğince, dizi pusulasına bağlanması ve dosyanın temyiz incelemesine eksiksiz biçimde gönderilmesi olmalıdır.
Açıklanan nedenlerle; dosyanın, belirtilen eksiklikler giderilerek ve gönderme formunu imzalayan hakimce son kontrolünün de sağlanarak temyiz incelemesi yapılmak üzere Yargıtay'a gönderilmesi için, Yerel Mahkemeye geri çevrilmesi gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda yazılı noksanlığın tamamlanması için dosyanın mahkemesine geri çevrilmesine, 28.03.2012 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy