##########
MAHKEMESİ :##########Sulh Hukuk Mahkemesi
##########
##########
##########
##########
Taraflar arasındaki “menfi tespit” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; ...Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından davanın kabulüne dair verilen 18.02.2010 gün ve 2009/160 E., 2010/139 K. sayılı kararın incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay ... Hukuk Dairesinin 03.03.2011 gün ve 2010/7898 E., 2011/2838 K. sayılı ilamı ile ;
“…Davacı vekili, müvekkilinin 15.10.2004 tarihinde 5 yıllığına kiraladığı işyerindeki mevcut elektrik tesisatını değiştirmek istediğini ve davalı kuruma müracaat edip, onay aldığını, bu arada müvekkilinden eski elektrik saatini kuruma getirmesinin istendiğini, sayacın gönderildiğini, bilahare sayaçta oynama yapıldığı gerekçesiyle tutanak tutulduğunu, müvekkiline ait işletmenin elektriğinin kesildiğini, müvekkilinin davalı kuruma herhangi bir elektrik borcu bulunmadığını iddia ederek davalı kurum tarafından yaratılan bu haksız muarazanın men’i ile borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevabında, müvekkili kurumun mevzuat hükümlerine uygun işlem yaptığını, sökülen sayacın Sanayi ve Ticaret Bakanlığı mühürleri kopartılmış ve sayaç içindeki marka plakalarının sökülmüş olduğunun tespit edildiğini, kaçak tutanağı düzenlendiğini, kaçak tahakkuku yapıldığını,davacının fatura bedelini faturanın tebliğine rağmen süresinde ödemediğini, bu nedenle davacının söz konusu elektrik enerjisinin kesildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece iddia, savunma, toplanan delillere, bilirkişi asıl ve ek raporuna göre sayacın 18.01.2005 tarihinden 11.04.2005 tarihine kadar davalı kurumda kaldığı, bir aboneden sayaç sökülüp yeni bir sayaç takıldığında bu işlemin mutlaka Uedaş’ın yetkili bir elemanınca tutanak altına alınıp, bu tutanakta sayacın markası, seri numarası, damga yılı, son endeksi gibi bilgilerin işlenmesi gerektiği, ancak böyle bir tutanağın bulunmadığı, sayacın incelenmediği, sayacın kayıp olmasından dolayı kaçak elektrik işlemi yapılmasının usule aykırı olup, davacının kaçak elektrik kullandığına dair herhangi bir delilin olmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
11.04.2005 tarihli 2585 seri numaralı kaçak/usulsüz elektrik tespit tutanağında davalı .....görevlilerince işyerindeki sayacın Sanayi Bakanlığı mührünün koparılmış, sayacın içindeki marka plakasının değiştirilmiş olduğu tespit edilmiş, davacı hakkında kaçak enerji kullandığından dolayı cezalı fatura düzenlenmiştir. .... görevlilerince düzenlenen tutanak aksi kanıtlanana kadar geçerlidir. Bu tutanağın aksi kanıtlanmadan bilirkişi incelemesi ile kaçak elektrik kullanıldığına dair herhangi bir delilin bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulü doğru olmayıp, hükmün bozulması gerekmiştir. ...."
gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.
##########
HUKUK GENEL KURULU KARARI
Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:
Dava, kaçak elektrik faturası nedeniyle menfi tespit ve elektriğin kesilmesi suretiyle doğan muarazanın giderilmesi istemine ilişkindir.
Davacı vekili; müvekkilinin kiraladığı işyeri için 09.09.2004 tarihinde elektrik abonesi olduğunu, kısa bir süre sonra yetersiz olan elektrik tesisatını değiştirmek istediğini, davalı kurumdan onay aldığını, sayacın kurum çalışanları tarafından götürüldüğünü, ancak bir süre sonra sayaçta oynama yapıldığı gerekçesiyle tutanak tutulduğunu, müvekkilinin sayaca müdahale etmediğini, sayaçta bir oynama yapılmış olsa bile bunun davacıdan önce işyerini kullanan kişiler tarafından yapılmış olabileceğini, davacıya ait işletmenin elektriğinin de kesilerek muaraza yaratıldığını belirterek, haksız muarazanın giderilmesi ile davacının borçlu bulunmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili ise, kurumun mevzuat hükümlerine uygun işlem yaptığını, sökülen sayacın Sanayi ve Ticaret Bakanlığı mühürlerinin kopartılmış ve içindeki marka plakalarının sökülmüş olması nedeniyle kaçak/usulsüz elektrik tutanağı düzenlendiğini, davacının cezalı fatura bedelini ödememesi üzerine de elektriğin kesildiğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece, sayacın 18.01.2005 tarihinden 11.04.2005 tarihine kadar davalı kurumda kaldığı, bir aboneden sayaç sökülüp yeni bir sayaç takıldığında bu işlemin mutlaka yetkili bir elemanca tutanak altına alınarak sayacın markası, seri numarası, damga yılı, son endeksi gibi bilgilerin tutanakta gösterilmesi gerektiği, ancak böyle bir tutanak bulunmadığı gibi sayacın ayar test istasyonuna gönderilmediği, sayacın kayıp olması nedeniyle kaçak elektrik işlemi yapılmasının usule uygun olmadığı, davacının kaçak elektrik kullandığına dair herhangi bir delilin bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulü ile 11.04.2005 tarihli tutanak nedeniyle davacının borçlu bulunmadığının tespitine karar verilmiştir.
Davalı vekilinin temyizi üzerine hüküm, Özel Dairece yukarıya metni aynen alınan ilam ile bozulmuştur.
Yerel Mahkemece; bozma ilamında tutanağın aksi ispat edilinceye kadar geçerli olduğu belirtilmiş ise de, söz konusu sayacın davalı kuruma teslim edilmesinden sonra kaybedilmesi nedeniyle sayaç üzerinde inceleme yapılmasının mümkün olmadığı, davalı kurumun kusuru nedeniyle davacının sorumlu tutulamayacağı, ayrıca sayacın tesliminden üç ay sonra kaçak işleminin yapılmış olmasının da usule uygun olmadığı gerekçesiyle önceki kararda direnilmiştir.
Direnme kararını davalı vekili temyize getirmiştir.
Hukuk Genel Kurulunda yapılan görüşme sırasında, işin esasının incelenmesinden önce davacı hakkında düzenlenen cezalı fatura bedeli 1.513.07 TL olduğundan direnme kararının verildiği tarihe göre temyizinin mümkün olup olmadığı hususu önsorun olarak tartışılıp değerlendirilmiş ve davanın menfi tespit istemiyle açılmış olması, güncel borç bedelinin davanın açıldığı tarihte gecikme zamlarıyla birlikte ulaştığı değerin temyiz sınırının üzerinde olması nedeniyle direnme kararının miktar itibariyle temyizinin mümkün olduğu sonucuna varılmış ve işin esasının incelenmesi gerektiğine oybirliğiyle karar verilmiştir.
İşin esasının incelenmesine gelince;
Direnme yoluyla Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık, davacı abone hakkında düzenlenen 11.04.2005 tarih ve 2585 seri numaralı kaçak/usulsüz elektrik tespit tutanağının aksi sabit oluncaya kadar geçerli kabul edilip edilmeyeceği noktasında toplanmaktadır.
Hemen belirtmek gerekir ki; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 204/2. maddesinde; (davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan HUMK'nun 295. maddesi) yetkili memurların görevleri içinde usulüne uygun olarak düzenledikleri belgelerin, aksi ispatlanıncaya kadar kesin delil sayılacağı düzenlenmiş olup, aynı maddenin 3. fıkrasında ise mahkemenin sayılan belgelerden biri hakkında şüphe uyandıran bir hal görülmesi durumunda, ilgili daireden açıklama isteyebileceği hüküm altına alınmıştır.
4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanununa dayanılarak hazırlanan ve 25 Eylül 2002 günlü Resmi Gazetede yayınlanarak 01.03.2003 tarihinde yürürlüğe giren Elektrik Tarifeleri Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin 13.maddesinin (a) fıkrasında, dağıtım sistemine veya sayaçlara veya ölçü sistemine ya da tesisata müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmiş sayaçtan geçirilmeden mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketilmesi, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilmiştir.
Somut olayda; abone olan davacının kurulu elektrik tesisatını değiştirmek istemesi üzerine,davalı kurum elemanları tarafından 18.01.2005 tarihinde 4286262 seri numaralı sayacın abone adresinden sökülerek yeni sayacın takıldığı, sökülen sayacın Sanayi İl Müdürlüğüne gönderilmediği, yapılan arşiv araştırmasında sayaç hakkında herhangi bir bilgiye rastlanmadığı, ancak kurum çalışanları tarafından 11.04.2005 tarihinde düzenlenen kaçak elektrik tespit tutanağında; 4286262 seri numaralı sayacın Sanayi Bakanlığı mührünün kopartılmış, içindeki marka plakasının değiştirilmiş olduğunun tespit edildiği belirtilmiştir.
Kaçak elektrik tutanakları, düzenlendiği tarih itibariyle maddi olgulara ilişkin tespitler içermekte olup, aksi sabit oluncaya kadar geçerlidir. Bu bağlamda ispat yükü, tutanağın aksini iddia eden davacı tarafa aittir.
O halde, Hukuk Genel Kurulunca da benimsenen Özel Daire bozma kararına uyulması gerekirken, önceki kararda direnilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan direnme kararı bozulmalıdır.
SONUÇ : Davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile, direnme kararının Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı BOZULMASINA, istek halinde temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine, 16.03.2016 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy