-Hukuk İstinaf No: 10/69
(Dava No: 162/67)
Yüksek Mahkeme Huzurunda
İstinaf eden: Fazıl Plümer
(Müddei)
ile
İstinaf edilen: Salih Uzunoğlu
(2. Müddeaaleyh)
- arasında
İstinaf eden namına: A.M. Berberoğlu.
Aleyhine istinaf edilen namına: Kıvanç Riza
1967, Kira Tnzim ve Murakabe (Geçici Hükümler) Kanunu - Kira tahkik Komisyonu Tüzüğü - Birlikte işgal edenlerin ödeme güçleri nisbetinde kiraya katkıları.-
Davacı, Lefkoşa'da dava konusu dairenin sahibidir. Hadiselerden sonra davalı 1 ve 2 dava konusu eve yerleştiler. Daha önce davacı davalı No.1'in alel hesap kira ödemesini talep etti. Kira Tahkik Komisyonu 596/65 no'lu bu davada davalı No.1'in alel hesap- ayda KL 12.- kira ödemesini emretti. Davcı işbu dava ile, davalı No.1 ve 2'nin evin tam kirası olan ayda KL 25.- ödemelerini talep etti. Bidayet Mahkemesi, davalı no:1'in ödediği ayda KL 12.- ya ilaveten davalı No.2'nin ayda alel hesap KL 3.-, 1.1.1969'd-an itibaren ödemesini emretti. Davacı, Bidayet Mahkemesi hükmünün Davalı No.2 ile ilgili kısmına karşı istinaf etti. Bidayet Mahkemesinin, Davalı No.2'nin aylık kazancının KL 20.- olduğu bulgusunun hatalı olduğunu idida etti ve ödeme emrinin 1.1.1969'dan g-eçerli olmasına itiraz etti.
KARAR: Yüksek Mahkeme, davacının, Bidayet Mahkemesinin davalının geliri ile ödemesi gerken alel hesap kira ile ilgili istinafını reddeti ancak davalı No.2'nin daha önce hiç kira ödemediğini gözönünde bulundurarak ödemenin 1.1-.1969'dan değil 1.1.1968'den başlamasına karar verdi.
Atıfta Bulunulan Yargısal İçtihatlar:
1/68 sayılı Hukuk İstinaf.
HÜKÜM
Müddei Lefkoşada Tazminat sokağı No.170'de kain bir apartmanın sahibidir. 1963 hadiselerinden sonra 2. müddeaaleyh, 1. müdd-eaaleyh ile beraber, dava konusu apartman dairesine yerleşti ve hala daha her iki müdeaaleyh orada oturmaktadırlar. Müddei 596/65 numaralı dava ile zamanın Kira Tahkik Komisyonuna müracaat ederek 1. müddeaaleyhin alel hesap bir kira ödemesini talep etti ve- davada Kira Tahkik Konisyonunu 1. müddeaaleyhin ayda alel hesap KL 12.- vermesine emri verdi. Daha sonra müddei her iki müddeaaleyhin de evin tam kirası olan KL 25.-yı ödeyebilecek mali kudrette olduklarını iddia ederek 162/67 numaralı davayı Lefkoşa Kaza- Mahkemesinde 21/6/67 tarihinde ikame etti. Mahkeme her iki tarafın verdiği şahadeti dinledikten sonra 2. müddeaaleyhin ayda takriben KL 20.- kazandığı kanaatine vardı. Bidayet Mahkemesi 2. müddeaaleyhin işbu kazancını nazarı itiara alarak 2. müddeaaleyhin- 1/1/1969'dan itibaren müddeiye 1. müddeaaleyhin ödediği KL 12.,'ya ilaveten, alel hesap olarak ayda KL 3.- kira vermesini emretti.
Müddei Bidayet Mahkemesinin işbu kararının hatalı olduğunu iddia ederek istinaf eylemiştir. Müddei avukatı İstinaf Mahkem-esinde 2. müddeaaleyhin kazancının KL 20.-'dan fazla olduğuna dair kafi derecede şahadet olduğunu iddia etti ve Bidayet Mahkemesinin 2. müddeaaleyhin aylık kazancının KL 20.- olduğu bulgusunun hatalı olduğunu ileri sürdü. Buna ilaveten 2. müddeaaleyh aleyh-ine tesbit olunan kira miktarının 1 Ocak 1969'dan itibaren ödenmesine emir verilmesinin de, meselenin bütün ahval ve şeraitini ve bilhassa davanın ikame edildiği tarihi göz önünde tutarak, hatalı olduğunu ileri sürdü.
2. müddeaaleyhin kazancı hakkında Bi-dayet Mahkemesinin varmış olduğu kanaatına kati olarak yanlış olduğuna dair istinaf eden İstinaf Mahkemesini ikna edememeiştir. Bidayet Mahkemesinin 2. müddeaaleyhin kazancı hakkında vardığı kanaatı tadil edecek kafi derecede bir sebep bulamadığımızdan dol-ayı bu hususta yapılan iddiaları reddederiz.
Kanaatımızca 2. müddeaaleyhin kazancının ayda KL 20.- olduğu göz önünde tutulduğunda Bidayet Mahkemesinin tesbit ettiği ayda KL 3.- alel hesap kira, verilen şahadet muvacehesinde, gayri makul değildir. Mamafih-, Bidayet Mahkemesinin tesbit ettiği KL 3.-'nın 1/1/1969'dan itibaren başlaması hususunda verdiği emrin hatalı olduğu kanaatindeyiz.
Bu gibi hususlarda Yüksek Mahkeme Hukuk İstinaf No. 1/68'de şunları söyledi:
"Kanaatimizce Kaza Mahkemesi ödenecek kira- miktarını tesbit ettikten sonra davanın açıldığı tarihten hüküm tarihine kadar geçmiş olan müddet için davanın bütün ahval ve şeraitini ve ödenmeyen kiranın hangi sebepten dolayı ödenmediğini, kasten ödenip ödenmediğini, herhangi bir sebepten istifade etm-ek yönüne gidilip gidilmediğini nazarı itibara alarak dava açıldığından hüküm tarihine kadar olan müddet için ödenmesi icab eden kiraların defaten veya aylık taksitlerle ödenmesi için karar verme yetkisini haizdir."
Kanaatimizce 2. müddeaaleyh, kendi şah-adetine göre dahi, dava açıldığı günden itibaren bir miktar kira ödeyecek durumda olduğundan ve dava açıldıktan sonra kiraya mahsuben hiç bir ödemede bulunmadığından tesbit olunan kira miktarının en azdan 1 Ocak 1968'den itibaren başlaması gerekir.
Bunda-n dolayı meselenin bütün ahval ve şeraitini göz önünde tutarak Bidayet Mahkemesinin 2. müddeaaleyhin ödemesi için tesit ettiği aylık KL 3.- alel hesap kiranın 1 Ocak 1969 yerine 1 Ocak 1968'den itibaren başlamasına emir veririz.
müddeaaleyhin istinaf mas-raflarını ödemesi emrolunur.
Yüksek Mahkeme.
8/7/1969
3
Full & Egal Universal Law Academy