-Hukuk İstinaf No: 24/69
(Dava No 10/69)
Yüksek Mahkeme Huzurunda.
İstinaf eden: Ahmet Tahsin, Mağusa.
(Davacı)
ile
İstinaf edilen: Hüseyin Ali, Klavya.
(Davalı)
- arasında
İstinaf eden namına: Osman Mhemet.
Aleyhine istinaf edilen namına: H.Cahit Yılmazoğlu.
1967 Kira Tanzim ve Murakabe (Geçici Hükümler) Kanunu - Bu Kanunun 6(4) maddesine göre kira bakiyelerinin ödenmesin-in emredilebilmesi için , kiracının ödeme kudretinin, müsait olduğunun isbatının gerekli olması.
Davacı Larnaka'da dava konusu evin sahibidir. Davalı bu evi 31.5.1965 tarihine kadar kullanmıştır. Davacı, davalıdan 15.5.1963'ten 31.5.1965'e kadar kullanmas-ından doğan KL 120,- kira bakiyesi talep etti. Davalı, müdafaasında borcu olduğunu reddetti. Bidayet Mahkemesi, davacının, davasını 1967 Kira Tanzim ve Murakabe (Geçici Hükümler) Kanunu 6(4) maddesi gereğince isbat edemediği kanaatine vardı ve davayı iptal- etti. Davacı Bidayet Mahkemesi kararına karşı istinaf etti. Davacıya göre, Kanunun 6(4) maddesi, davalının kira bakiyelerini ödeme kudreti olduğu hakkında şahadet gerektirmemektedir.
KARAR: Yüksek Mahkeme, davacının talep takririnde davalının ödeme kud-retinin kira bakiyelerini ödemeye müsait olduğunu iddia etmediği gibi bu hususta şahadet de ibraz etmediğinden verilen kararı doğru bularak istinafı reddetti.
-----------------------------
HÜKÜM
İstinaf eden (davacı) Larnaka Kaza Mahkemesinde 23 Ocak 1-969 tarihinde açtığı bir dava ile aleyhine istinaf edilenin (davalının) "1/5/63'den 31/5/65 tarihine kadar davacıya Larnaka'da 4 Hacı İbrahim Sokağında kain haneyi istimalinden mütevellit tedahülde kalmış bakiye borcu olan KL 120.-'nın ödenmesini talep etm-iştir. Aleyhine istinaf edilen ise müdafaasında, böyle bir borcu olduğunu reddetmiştir.
Bidayet Mahkemesi hakimi, davacının, "davasını 1967, Kira Tanzim ve Murakabe (Geçici Hükümler) Kanunu madde 6, fıkra 4 gereğince isbat edemediği" kanaatına vararak ipt-al etmiştir. Hakim tesbit kararı ("declaratory Judgment") verilip verilmiyeceği hususunu incelemiş ve böyle bir karar vermemeği münasip bulmuştur.
Davacı bu kararı istinaf etmiştir. İstinaf sebepleri aynen şöyledir:
"1. Müddeaaleyhin müddeiye olan KL 120,-- bakiye kira borcu olduğu hususu Mahkemece ibraz olunan şahadet muvacehesinde kabul ve tesbit olunmasına rağmen işbu miktar hususunda müddei aleyhine hüküm (judgment) verilmemesiyle bidayet mahkemesi kanunen hataya düşmüştür.
Bidayet Mahkemesi kira bakiye-leri hususunda Hüküm verilmesi için 1967, Kira Tanzim ve Murakabe (Geçici Hükümler) Kanununun 6. maddesinin 4. fıkrası hükümleri gereğince müddeialeyhin ödeme kudreti müsait olduğu hakkında şahadet gerektiğini şart koşması ile ilgili kanunu yanlış tefsir -ederek Kanunen hataya düşmüştür.
Ahar surette veya alternatif olarak bidayet mahkemesi ibraz edilen şahadet muvacehesinde 1967, Kira Tanzim ve Murakabe (Geçici Hükümler) Kanununun hükümleri uyarınca müddei leyhine talep takriri gereğince Hüküm vermemekle k-anunen hataya düşmüştür."
Kanaatimizce bu istinafta karara bağlanması icap eden nokta gayet basittir. 1967, Kira Tanzim ve Murakabe (Geçici Hükümler) Kanununun 6. maddesinin 4. fıkrası şöyledir:
"(4) Yukarıda 3. fıkra hükümlerine tabi olmak şartı ile, Mah-keme, ödeme kudreti müsait olan müstecirlerin kira bakiyelerini tamamen veya kısmen ödemelerini emredebilir.
Ancak, bu fıkra hükümleri bakımından müstecirin ödeme kudretinin kira bakiyelerini tamamen veya kısmen ödemesine müsait olduğu hususunda isbat kül-feti mal sahibine aittir."
Bu madde tahtinde Mahkemenin bir emir verebilmesi için iki hususun isbatı gerekmektedir. (1) kira bakiyesi mvecudiyeti ve (2) müstecirin ödeme kudretinin bu kira bakiyesini tamamen veya kısmen ödemeğe müsait olması.
Davacının t-alep takririnde, müstecirin ödeme kudretinin kira bakiyesini ödemeğe müsait olduğuna dair iddia yoktur. Bidayet Mahkemesinde yapılan duruşma esnasında da bu hususta hiç bir şahadet ibraz edilmiş değildir. Bu sebeple davacı uhdesine düşen isbat külfetini ye-rine getirmediğinden Bidayet Mahkemesi, kanaatimizce haklı olarak, davayı iptal etmiştir.
İstinaf reddolunur. İstinaf masraflarını istinaf eden (davacı) ödeyecektir.
Yüksek Mahkeme
5 Mart, 1970
2
Full & Egal Universal Law Academy