- Hukuk Ýstinaf No.27/74
(Dava No. 877/72; Lefkoþa)
YÜKSEK MAHKEME HUZURUNDA.
Mahkeme Heyeti:M. Necati Münir Baþkan, Ahmet Ýzzet ve Þakir S. Ýlkay.
Ýstinaf eden: Mehmet Salih Derviþ, Lefkoþa.
(Davacý)
ile
Aleyhine istinaf edilen: Mustafa Uluð, Lefkoþa.
(Davalý)
a r a s ý n d a
Ýstinaf eden namýna: Fuat Veziroðlu.
Aleyhine istinaf edilen namýna:Ümit Süleyman tarafýndan Metin A. Hakký.
Sözleþme - Elektrik tesisatý yapým ve tamiri için sözlü anlaþma.
Hukuk Usulü - Müdafaa takriri - Müdafaa takrirince kabul edilen miktar kadar hüküm verilmesi gerekir.
Hukuk Usulü - Ýspat külfeti - Talep edilen makul ücretin ispat edilmesi - Ýspat edilemediði için Mahkemenin hüküm vermemesinin hatalý olmamasý.
Hukuk Usulü - Ýstinaf - Ýstinaf Mahkemesinin Ýlk Mahkemenin kararýna müdahale etmesi.
-OLAY:- Davacý Davalýya ait evlerin elektrik tesisatýný tamir ve tanzim etti.
Davacý kullandýðý malzeme ile yaptýðý iþin karþýlýðýný Davalýdan talep etti.
Davalý müdafaasýnda Davacýnýn talebinin fahiþ olduðunu ve iþin gerektiði þekilde yapýlmadýðýný iddia. etti.-
-
Ýlk Mahkeme, malzeme de dahil yapýlan iþin karþýlýðýnýn makul ücret esasýna göre ödenmesi hususunda taraflar ara-sýnda anlaþma olduðu, fakat Davacýnýn þahadetle makul ücreti kanýtlayamadýðý kanýsýna vardý ve davayý red ve iptal etti.-
-
Davacý Ýlk Mahkemenin hükmünün hatalý olduðunu iddia ederek istinaf etti.
-SONUÇ:- Yüksek Mahkeme, Ýlk Mahkemenin þahadeti deðerlendirmede hata yapmamakla birlikte müdafaa takririnde kabul edilen- -miktar üzerinden hüküm vermesi gerektiðini belirtti ve Dava- lýnýn Davacýya, K.L.7S.- ödemesi için hüküm verdi.
-
-H- -Ü- -K- -Ü- -M- -
-
M. Necati Münir, Ba-þ-kan:- Bu istinafta Mahkemenin hükmünü Sayýn Hâkým Þakir S.- Ýlkay- - verecektir. -
-
-Þakir S. Ýlkay, Hâkim: Müstenif, K.L.170.- için açmýþ olduðu davayý red ve iptal eden Lefkoþa Kaza Mahkemesinin hükmünden istinaf etmiþ bulunuyor.
-Müstenif (dava-cý), talep takririnde, aleyhine istinaf edilen (davalý) ile takriben 1972, Þubat ayýnda yaptýðý bir sözlü anlaþma gereðince Ortaköy'de davalýya ait 4 evin elektrik tesisatýný tamir ve tanzim etmeyi deruhte ettiðini, anlaþmaya göre yapýlacak iþ için kullanýlacak olan K.L.9O-100.- kýymetindeki malzemenin kendisi hesabýna Ruso'dan alýnacaðý ve iþin hitamýnda davalý tarafýndan ödeneceðini, emek olarak da davalýnýn kendisine makul bir ücret ödeyeceðini iddia etti. Talep Takririnde, ayrica, kullanýlan malzemenin kýymetinin K.L.9l.-, emeðe karþýlýk makul ücretin K.L.79.- ve böylelikle yapýlan iþ için davacýnýn almaða hakký olduðu yekün miktarýn K.L.170.- olduðu, davalýnýn ise, müteaddit taleplere raðmen, davacýya herhangi bir miktar ödemediði iddia edilmiþtir.
Davalý, müdafaa takririnde, iþin,- malzeme ve iþçilik dahil, K.L.8-O.-ya yapýlmasý için davacý ile anlaþtýðýný, bilâhare iþin devamý sýra-sýnda davacýnýn kendisine K.L.25-.- daha istediðini, davalýnýn da bunu kabul ettiðini ve yapýlan iþe karþýlýk muhtelif tarihlerde davacýya cem'an K.L.105.- ödemiþ olduðunu iddia etti. Müdafaa takririnde, ayrýca, davacýnýn yapýlan iþ için yekün olarak talep ettiði K.L.170.-nýn fahiþ ve gayri makul olduðu, makul miktarýn ise K.L.9O.- olduðu iddia edilmiþtir.
Dav-alý, keza, iþin gerektiði K.L.25-.- zarar ziyana uðradýðýný mukabil talepte bulunmuþ fakat talebini geri çekmiþtir.
-þekilde yapýlmamasý dolayýsyle iddia ederek mezkûr meblâð için- -davanýn duruþmasý sýrasýnda bu- -talebini geri çekmiþtir.
-
-Kaza Mahkemesi, vermiþ oldý:ðu hükümden anlaþýldýðýna göre, taraflar arasýndaki anlaþmanýn davacýnýn, malzeme de dahil yapýlan iþ için, makul ücret esasýna göre ödenmesini öngördüðü bulgusuna varmýþ ve huzurundaki þahadete göre malzemenin kýymeti ile iþçilik ve nezaret ücretinin hesaplanmasýnýn mümkün olamadýðý ve binaenaleyh, davacýnýn davasýný isbat etmediði kanaatýna vararak davayý red ve iptal etmiþtir. Kaza Mahkemesi, ayrýca, -davalýnýn davacýya sadece K.L.l5-.- ödediði bulgusunu yapmýþtýr. Kaza Mahkemesi bu hususlar ile ilgili olarak hükmünde þöyle demiþtir:-
-
-"Doðru bir þahit olduðunu kabul ettiðim M.Þ. 4 Derviþ Sadýk tarafýndan da teyit edildiði cihetle, Davalýnýn 16.-4.1972 tarihinde davacýya K.L.l5-.- ödemede b-u-lunduðuna kanaat getirmiþ bulunuyorum. Diðer öde-melerle ilgili þahadeti tatminkâr bulmadýðým iç-in kabul etmemeyi uygun buldum.
-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.
-
Davacýnýn, davalýya ait 4 eve elektrik iþi yaptýðý bu davada ihtilâf konusu deðildir. Esas ihtilâf konusu kullanýlan malze-me ile iþçilik ve sair emeðin makul kýymetinin ne olduðudur. Bunu isbat etmek davacýya düþer.
Davacý ne cins ve miktar malzeme kullanýldýðýný hatýrlamamaktadýr. Kullanýlan malzemenin kýymetinin K.L.9l.olduðu hususundaki iddiasýný destekleyecek herhangi bir makbuz veya fatura ibraz etmemiþ, baþka þahadet de çaðýrmamýþtýr. Ýþin 9 tam mesai gününde tamamlandýðýný söylemekle yetinen davacý kaç kiþiyi çalýþtýrdýðýný, ne yevmiye ödediðini, nezaret için ne gibi masraf yaptýðýný söylememiþtir. Ýstintakýnda malzemenin K.L.6O.-ý iþçilik, malzeme ile iþçiliðin toplamýnýn %20'sinin de nezaret ücreti olarak hesaplandýðýný söylemiþ ise de bu kýstaslarýn, bütün ahval ve þerait muvacehesinde, makul olduðu hususunda ikna edilmiþ deðilimdir. (Bak: Namy v. Photiades XVIII C.L.R. 190) kaldý ki kullanýlan malzemenin kýymetinin ne olduðuna dair güvenilir þahadet bulunmadýðýndan malzemenin kýymetini esas tutarak iþçilik ve nezaret ücretini hesaplamak mümkün deðildir. Bütün bu sebeplerden dolayý davacý davasýný isbat edememiþtir."-
-
Kaza Mahkemesinin, þahadeti deðerlendirme ve olgular ile ilgili kararýný deðiþtirecek sebep olmamakla beraber, davayý tamamen red ve iptal etmekle hataya düþtüðü aþikârdýr. Mahkeme davacýnýn yapýlan iþin makul kýymetini ödeyeceði hususunda ve- davalýnýn davacýya sadece K.L.15-.- ödediðine dair bulgu yapmýþ olduðuna ve müdafaa takririnde de malzeme dahil yapýlan iþin makul bedelinin K.L.9O.- olduðu kabul edilmiþ olduðuna göre, davacý lehine K.L.7S.- için hüküm verilmesi gerekirdi. Davacý yapýlan iþin makul bedelinin müdafaanamede kabul edilen miktardan fazla olduðunu isbat ettiði takdirde isbat ettiði miktar üzerinden hüküm almaða hakký olacaktý. Bunu isbat edemediðine göre müdafaanmede kabul edilen miktar üzerinden hüküm almaða hakký vardý. Binaenaleyh, Kaza Mahkemesi, yukarýda da belirtildiði gibi, davayý tamamen red edip iptal etmekle hata etmiþtir.-
-
Netice itibarý ile istinaf kabul olunur ve Kaza Mahkemesinin hükmü iptal edilerek müstenif lehine K.L.7-5-.- için hüküm verilir.-
-
-Müstenifin kendisi tarafýndan ibraz edilen þahadet üzerine deðil de müdafaa takririndeki ikrar-- üzerine ve davadaki talebinden -ç--ok daha az bir miktar için hüküm almaða hak kazanmýþ olduðunu nazarý itibara alarak Kaza Mahkemesi huzurundaki masraflarla il- gili herhangi bir emir vermemeði uygun gördük. Ýstinaf masraflarý ise aleyhine istinaf edilen tarafýndan ödenecektir.
-
Yüksek Mahkeme
--16 Aralýk, 1974.--
Full & Egal Universal Law Academy