-Hukuk istinaf No: 32/70
(Dava No: 109/70)
Yüksek Mahkeme Huzurunda.
İstinaf eden: 1. Halil Fikret, Lefkoşa.
2. Aysel Halil Fikret, Lefkoşa.
(Davalılar)
ile
İstinaf edilen: 1. Zekiye Salim-,
2. Emine Hüseyin
Mehmet Faik Terekesi İdare Memurları
sıfatıyle, Lefkoşa.
(Davacılar)
arasında
İstinaf edenler namına: Gürsel Kadri.
-Aleyhine istinaf edilenler namına: Fuad Veziroğlu.
1967 Kira Tanzim ve Murakabe (Geçici Hükümler) Kanunu - Kira bakiyelerinin ödenmesine emir verilebilmesi için hem dava gününde, hem de kiranın ödenmesi gereken zamanda kiracının ödeme gücünün müsait ol-masının gerekmesi.
Davalının, davacıya kira bakiyesi borcu vardır. Davacı, bu kira bakiyelerinin ödenmesini talep etti. Bidayet Mahkemesi, kira bakiyelerinin ödenmesini emretti. Davalı, kiracının kiranın ödenmesi gereken zamanda ödeme kudreti incelenmediğ-inden Bidayet Mahkemesi kararının hatalı olduğunu iddia ederek istinaf etti.
KARAR: Yüksek Mahkeme, oy çokluğu ile bu meselede, kiranın ödenmesi gereken zamanlarda kiracının ödeme kudreti saptanmadığından, davanın yeniden dinlenmek üzere Bidayet Mahkemesi-ne iadesine karar verdi.
---------------------------
HÜKÜM
Necti Münir, Başkan:
İşbu istinaf kira bakiyelerinin ödenmesi hususunda Lefkoşa Kaza Mahkemesinin 30 Haziran 1970 tarihinde verdiği hükmün aleyhinedir. Bidayet Mahkemesi 1. müddeaaleyhin KL 50-7.500 mil tutarındaki kira bakiyesine mahsuben, müddeilere ayda KL 8.- ödemesi için emir vermiştir. Bidayet Mahkemesi hükmünü verirken, 1967, Kira Tanzim ve Murakabe (Geçici Hükümler) Kanununun 6(4) maddesi tahtinde hareket etmekle beraber, ancak 1. müddea-aleyhin dava günündeki ödeme kudretini nazarı itibara almıştır. Halbuki Yüksek Mahkemenin 25 Temmuz 1970'de 21/70 sayılı Hukuk istinafında verdiği karar tahtinde kiraların tamamen veya kısmen ödenmesi icab eden zamanlaraki müstecirin ödeme kudretini de naz-arı itibara alması gerekirdi. Yüksek Mahkeme 21/70 sayılı Hukuk İstinafında şunları söylemiştir:
"Başka bir deyişle mal sahibinin Kanunun 6. maddesinin (4). fıkrası tahtinde, ( 6(3) maddesi tahtindeki kiralar müstesna) kira bakiyelerinin ödenmesine bir emi-r alabilmei için aşağıdaki iki hususu isbat etmesi gerekir:
Kiranın tamamen veya kısmen ödenmesi icab eden zamanlarda müstecirin ödeme kudretinin müsait olduğunu.
Müstecirin ödeme kudretinin dava gününde bu gibi kira bakiyelerini tamamen veya kısmen ödemes-ine müsait olduğunu."
Bidayet Mahkemesi hükmünü Yüksek Mahkemenin 21/70 sayılı hükmünden evvel verdiğinden 21/70 sayılı hükümde belirtilen prensipleri nazarı itibara almamıştır. Kanaatimce verilen tüm şahadet nazarı itibara alındığında 1. müddeaaleyhin ki-ra bekiyelerinin ödenmesi için icab eden zamanlarda kısmen olsun ödeme kudreti müsait olduğu aşikardır. Mamafih bu hususta kat'i şahadet olmadığından Yüksek Mahkeme verilen şahadet ışığında müddeaaleyhin kirayı ödemesi gereken zamanlarda ödeme kudretinin n-e olduğunu kat'i olarak tesbit edemez. Kanaatimce bu istinafta en iyi hal çaresi yukarıda söylenenlerin ışığında kiraların ödenmesi gereken zamanlarda müddeaaleyhin ödeme kudretinin tesbit edilmesi gerektiğinden, davanın yeniden dinlenmesidir. Bidayet Mahk-emesinin kira bakiyeleri hususunda verdiği emrin iptal edilmesi ve bu hususta herhangi bir karar vermek için davanın yeniden Kaza Mahkemesi tarafından dinlenmesi taraftarıyım.
Ülfet Emin, Üye:
Sayın Başkanın okumuş olduğu hükümle tamamıyle hemfikirim. Dav-anın Bidayet Mahkemesi tarafından yeniden dinlenmesi için emir verilmesi taraftarıyım.
Ahmed İzzet, Üye:
21/70 numaralı davada verilen hükümle ben hemfikir olmadığın için o davada ayrı bir karar vermiştim. O kararın ışığında, kanaatimce müddeaaleyhlerin b-ugünkü ödeme kudretleri geri kiraları verecek bir durumdadır. Bu sebeple geri kiraların müddeaaleyhler tarafından ödenmesi taraftarıyım. Fakat ekseriyet kararı ile dava tekrar işitileceği için müddeaaleyhlerin ne kadar ödeyebileceklerini tesbit etmek akade-mik olmuştur. Yalnız sayın Başkanının ve Üyenin davanın iade edilmesi hakkında verdikleri karara iştirak etmediğimi söylemekle iktifa edeceğim.
Necati Münir, Başkan:
Netice olarak, oy çoğunluğu ile, Bidayet Mahkemesinin kira bakiyeleri ile ilgili verdiği -hüküm iptal edilir ve oy çoğunluğu ile belirtilen prensipler ışığında, davanın Lefkoşa Kaza Mahkemesi tarafından yeniden dinlenmesine emir verilir. Masraflar meselesine gelince Bidayet Mahkemesinin masrafla ilgili emrini de iptal eder ve Bidayet Mahkemesin-deki masrafların davanın neticesini takib etmesine (costs in the cause) emir veririz. İstinafın bütün ahval ve şeraitini nazarı itibara alarak İstinaf Mahkemesindeki masraflar için, tarafeyinin kendi istinaf masraflarını ödemesine emir veririrz.
Yüksek Ma-hkeme
18.11.1970
3
Full & Egal Universal Law Academy