- Kira İstinaf No: 35/67
İstinaf Komisyonu Huzurunda.
Müstedi: Lefkoşalı Süheyla Selim,
Aleyhine istinaf edilen
ile
Müstedaaleyh: Ahmet Yusuf, Lefkoşalı,
İstinaf -eden
a r a s ı n d a
Kira Tahkik Komisyonu Tüzüğü - Fasıl 86 Kira (Murakabe) Kanunu - Hanenin ne zaman inşa edildiğinin ve ilk defa ne zaman kiralandığının mevzuu bahis olmaması - Kanuni müstecir.
İcar muk-avelesinin sona ermesiyle müstecir kanuni müstecir olur ve mukavele şartlarına tabi olma şartıyle mecuru tasarrufunda bulundurmaya hakkı vardır.
-------------------
K A R A R
Lefkoşa Kira Tahkik Komisyonunun 466/66 numaralı ve 9 Mayıs 1967 tarihli -ara kararı aleyhine müstedaaleyh tarafından yapılan bu istinafta, müstedaaleyh Komisyon kararının aşağıdaki sebeplerden dolayı hatalı olduğunu ileri sürer:
Komisyonun vermiş olduğu 9 Mayıs 1967 tarihli
ara karar Kira Tahkik Komisyonu Tüzüğünün esas maddele-rine aykırı ve mezkur Tüzüğün lâfzına ve ruhuna uymadığından dolayı yanlıştır.
Komisyon Kira (Murakabe) Kanunu Fasıl 86
hükümlerinin mecura şamil olup olmadığını tesbite gitmesi ile hataya düşmüştür. Komisyon mecurun hadiselerden sonra işgal edilmiş ve bu- hususta tarafiyen arasında yazılı kontrat yapıldığını nazarı itibara almamakla yanlışlık yapmıştır.
Komisyonun bu davada nihai karar yerine ara
karar vermesi yanlıştır.
(4) İstinaf Komisyonu Kira Tahkik Komisyonunun vermiş olduğu ara kararı feshedere-k Müstedaaleyh aleyhine masraflarla emir vermesi talep olunur.
Diğer taraftan müstedi İstinaf İhbarnamesine verdiği cevapta Kira Tahkik Komisyonunun ara kararının doğru olduğunu ileri sürdü.
Müstedi Lefkoşa'da Kumsal Bölgesinde kâin bir evin -sahibidir. Mezkûr evi 19 Ağustos 1965 tarihli bir icar mukavelenamesi ile müstedaaleyhe ayda KL 12.-'dan 6 ay için icar eyledi. İcar mukavelenamesinin 13'üncü paragrafına göre kiracı kiralanan malı kira müddetinin sonunda tahliye edip kiralayana teslim e-tmediği takdirde kira müddeti sonundan itibaren tahliye gününe kadar her geçen gün için bir güne isabet eden kira bedeli miktarının 2 mislini kiralayana tazminat olarak ödeyecektir. İcar mukavelenamesinin vade hitamında mecur tahliye olunmadı ve müstedaal-eyh ayda KL 12.-'dan icar ödemeye devam etti. Bundan dolayı müstedi 17 Haziran 1966 tarihli istidası ile Kira Tahkik Komisyonuna müracaat edip müstedaaleyhin icar mukavelenamesinin hitama erdiği günden, yani 20 Şubat 1966'dan itibaren, diğer şeyler meyanı-nda, ayda KL 24.- kira ödemesini emreden bir emir talep etti. İstida 27 Şubat 1967 tarihinde dinlendi ve karar için bila müddet tehir olundu. 9 Mayıs 1967 de Kira Tahkik Komisyonu nihai karar yerine bir ara karar verdi ve ara kararlarında şöyle denilmekte-dir:-
"Bu istidada mevzuu bahis hanenin Kira (Murakabe)
Kanunu Fasıl 86 hükümlerine şamil olup olmadığını
tetkik etmek gerekmektedir. Bu Kanunun (3) (2)
maddesinin bendine göre bu kanunla feshedilen kanun
tahtinde muaf tutulan- mecur, bu kanunla da muaf
tutulacaktır......"
Komisyon kararına devamla şunları söyledi:
"Mevzu bahis mecurun ne zman inşa edildiğine veya
ilk defa olarak ne zaman icar edildiğine dair şahadet
ibraz edilmedi. Bu hane Kira -(Murakabe) Kanunu
Fasıl 86 hükümlerine şamil değilse o zaman
müstedaaleyh kanunun himayesine girmediğinden icar
mukavelenamesinin 13'üncü maddesindeki miktarın 'in
terrorem' olduğuna dair şahadetin ibrazı elzemdir.
Kanaatimizce 1'i-nci şıkkın isbat külfeti müstediye
ve 2'inci şıkkın isbat külfeti de müstedaaleyhe
düşmektedir. Bu itibarla işbu istida nihai kararın
verilebilmesi için istidanın yukarıdaki hususlar
çerçevesinde istima edilmesi için ...... tarihine
- ö.e saat 9.00'a tehir edilmesine karar verilir."
Kanaatimizce Kira Tahkik Komisyonunun yukarıdaki ara kararı vermesi hatalıdır, çünkü İstinaf Komisyonunun 9/76 numaralı istinafta verdiği kararla Kira Tahkik Komisyonu Tüzüğüne göre bir icar mukave-lenamesinin sona ermesi veya erdirilmesi halinde müstecir kanuni müstecir olur. İstinaf Komisyonu adı geçen istinafta şunları söyledi:-
"Mal sahibi adı geçen mukavelenameyi haklı olarak
feshetse bile Kira Tahkik Komisyonu Tüzüğüne göre
-müstecir mukavelenamenin feshinden sonra kanuni
müstecir olur. Kira Tahkik Komisyonu Tüzüğünde
kanuni müstecir şöyle tefsir edilmektedir:
'Kanuni müstecir bir kira mukavelesi veya
mukavelenamesinin sona ermesi veya erdirilmesi
- halinde mecuru tasarrufunda bulundurmaya devam eden
bir mecur demektir'
Bir müstecir kanuni müstecir olduktan sonra
mecuru tasarrufunda bulundurmaya hakkı vardır, fakat
esas icar mukavelenamesi şartlarına, kira şartları
da d-ahil, uymak mecburiyetindedir. Bir icar
mukavelenamesinin sona ermesi veya erdirilmesi ile
mal sahibinin icar mukavelenamesinde belirtilen
kiradan daha fazla kira talep etmeye veya müstecirin
evi tahliye etmesini talep etmeye hakkı yok-tur."
İstinaf Komisyonunun yukarıdaki kararında açıkça görülmektedir ki mecurun ne zaman inşa edildiği veya ilk defa olarak ne zaman icar edildiği mevzu bahis olamaz. kanaatimizce Kira Tahkik Komisyonu Tüzüğüne göre herhangi bir icar mukavelenamesi- sona erdiğinde veya erdirildiğinde müstecir kanuni müstecir olur. Kanaatimizce Kira Tahkik Komisyonu Tüzüğünün esas gayesi herhangi bir icar mukavelenamesinin sona ermesi veya erdirilmesi halinde müstecirin işgal etmekte olduğu haneyi tasarrufunda bulund-urmaya devam etmesi için, mukavele şartlarına tabi olmak şartıyle müstecire hak tanımasıdır. Kira Tahkik Komisyonu Tüzüğüne göre mecurun inşa edildiği tarih veya ilk defa olarak icar edildiği tarih mevzuu bahis değildir.
Yukarıda izah olunan sebeple-rden dolayı Kira Tahkik Komisyonunun vermiş olduğu ara kararı iptal ederiz ve nihai bir karar verilmesi için istida Kira Tahkik Komisyonununa yeniden havale olunur. İşbu istinafın masraf meselesine gelince istinafın ara karar aleyhine yapıldığını nazarı i-tibara alarak istinaf masraflarının, herhangi bir ahvalde (im any event) istinaf edenin aleyhine olmamak şartı ile, davanın neticesine kalmasını (costs in cause) uygun bulduk.
14 Haziran, 1967.
-
Full & Egal Universal Law Academy