Yemek Sepeti Elektronik İletişim Tanıtım Pazarlama Gıda San. ve Tic. A.Ş.’nin 4054 sayılı Kanun’un 4. ve 6. maddelerini ihlal edip etmediğinin tespiti - Karar Sayı 16-20/347-156

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

Dosya Sayısı : 2014-3-87 (Soruşturma)
Karar Sayısı : 16-20/347-156
Karar Tarihi : 09.06.2016
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Ömer TORLAK
Üyeler : Arslan NARİN, Fevzi ÖZKAN, Doç. Dr. Tahir SARAÇ,
Kenan TÜRK, Adem BİRCAN
B. RAPORTÖRLER : E. Cenk GÜLERGÜN, Necla SÜMER ÖZDEMİR, Yusuf ÜLKER
C. BAŞVURUDA
BULUNANLAR : - Bolbol Gıda ve İnternet Hizmetleri A.Ş.
Büyükdere Cad. Ecza Sok. Safter Han. No: 6 Kat: 6
Şişli İstanbul
- Grand Fast-Food-Hakan İmay
Yenibağlar Mh. Martı Sk. No: 7/B Bornova Kumrucusu
Tepebaşı Eskişehir
- Gizlilik talepli başvuru
D. HAKKINDA SORUŞTURMA
YAPILAN : - Yemek Sepeti Elektronik İletişim Tanıtım Pazarlama Gıda
San. ve Tic. A.Ş.
Temsilcileri: Av. Şahin ARDIYOK, Av. Belit POLAT
Büyükdere Cad. Bahar Sok. No:13 River Plaza Kat:11-12
34394 Levent Şişli İstanbul
(1) E. DOSYA KONUSU: Yemek Sepeti Elektronik İletişim Tanıtım Pazarlama Gıda San.
ve Tic. A.Ş.’nin 4054 sayılı Kanun’un 4. ve 6. maddelerini ihlal edip etmediğinin
tespiti.
(2) F. İDDİALARIN ÖZETİ: Rekabet Kurumu (Kurum) kayıtlarına 10.11.2014 tarihinde giren,
Bolbol Gıda ve İnternet Hizmetleri A.Ş. (BOLBOL GIDA) tarafından gönderilen başvuruda,
online paket servisi hizmeti sektöründe pazarın Yemek Sepeti Elektronik İletişim Tanıtım
Pazarlama Gıda San. ve Tic. A.Ş. (YEMEK SEPETİ) tarafından domine edildiği, pazara ilk
giren avantajına sahip olan YEMEK SEPETİ'nin rakiplerine kıyasla özellikle restoranlarla
yaptığı sözleşmeler bakımından üstünlüğünün olduğu, anılan teşebbüsün 2013 yılı
itibarıyla (…..) milyon kayıtlı kullanıcısının ve (…..) restoranla sözleşmesinin bulunduğu,
birden fazla şubesi olan restoranların BOLBOL GIDA ile çalışmasına YEMEK SEPETİ’nin
engel olmaya çalıştığı, başvuru tarihi itibarıyla BOLBOL GIDA’nın (…..) restoran ile
sözleşme imzaladığı, ancak YEMEK SEPETİ'nden gelen baskılar dolayısıyla zincir
restoranlardan hiçbirinin (BOLBOLCOM) ile çalışmadığı, BOLBOL
GIDA’nın restoranlardan (…..) düşünüldüğünde, bu durumun ticaretin olağan akışına aykırı
olduğu, zincir restoranlar üzerine kurulan baskının, BOLBOLCOM ana sayfasında yer
verilen üç restoranın (China Stix, Egg&Burger ve Develi) BOLBOL GIDA ile çalışmaya
başladıktan bir hafta sonra sistemden çıkma talepleriyle fark edildiği, müşterilerin tanınmış
restoran zincirlerini göremeyince BOLBOLCOM’u kullanmaktan vazgeçtiği, böylece
BOLBOL GIDA’nın pazarın önemli bir bölümünü kaybettiği, YEMEK SEPETİ’nin,
restoranların BOLBOL GIDA ile çalışmaya devam etmesi halinde sözleşmeleri tek taraflı
feshetme hakkını kullanacağını ya da bu teşebbüslerle ilişkisine son veren restoranlara
ödül olarak pazarlama desteği vereceğini bildirdiği, YEMEK SEPETİ tarafından Rekabet
16-20/347-156
2/60

Kurulu’nun (Kurul) 20.09.2004 tarih ve 04-60/869-206 sayılı kararına aykırı davranıldığı,
restoranların da YEMEK SEPETİ’ne yüksek giriş ücretleri ve (…..) varan komisyonlar
ödemek durumunda kaldığı, 14 yıl içinde birçok teşebbüsün pazara girmesine rağmen
restoranlar tarafında büyüyemediği ve başarılı olamadığı iddia edilmiştir. Bu çerçevede
YEMEK SEPETİ hakkında 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un (4054
sayılı Kanun) ilgili hükümleri kapsamında gereğinin yapılması ve geçici tedbir kararı
alınması talebinde bulunulmuştur.
(3) Soruşturma sürecinde BOLBOL GIDA tarafından ayrıca Burger@Nişantaşı, Chinese Life
Sarıyer, Beyaz Restaurant adlı işletmelerin YEMEK SEPETİ tarafından uygulanan baskı
sonucu BOLBOLCOM’dan ayrılmak durumunda kaldığı öne sürülmüştür. Temmuz 2014
tarihinde faaliyete geçmeleri sebebiyle başvuruya konu eylem/davranışları Ekim 2014
tarihinde fark etmeye başladıkları, YEMEK SEPETİ’nin rakip teşebbüslerle çalışmasını
sonlandıran restoranlara ödül olarak pazarlama desteği sağladığı, BOLBOL GIDA’dan çıkış
talepleri sonrasında, YEMEK SEPETİ’nin bir hafta içinde, Develi Kebap adlı restoranın tüm
şubeleri için ve China Stix'in üç şubesinden Etiler ve Cihangir için YEMEK SEPETİ
tarafından pazarlama desteği gönderildiği, Burger@Nişantaşı ve Chinese Life Sarıyer
restoranlarının YEMEK SEPETİ tarafından uygulanan baskı neticesinde BOLBOL GIDA ile
çalışmama talebinde bulunduğu, YEMEK SEPETİ’nin bu amaçla Burger@Nişantaşı
restoranın sayfasını 07.11.2014 haftasında bir gün boyunca kapalı tuttuğu, restoran
sorumlusu C.A’nın BOLBOL GIDA ile iletişime geçerek bu durumu kendilerine ilettiği ve
BOLBOLCOM’daki sayfasının kapatılmasını istediği, kendilerine Chinese Life Sarıyer
restoranı sorumlusu A.H. tarafından gönderilen e-postalarda, YEMEK SEPETİ yetkililerinin
BOLBOLCOM’daki indirimlerin anılan platforma da uygulanmasını istediği, aksi takdirde
sayfalarını kapatma yoluna gidilebileceğini ya da sözleşmenin feshedilebileceğini bildirdiği
iddia edilmiştir. BOLBOL GIDA tarafından zincir olmayan restoranların çoğunun tek şubeli
olduğu ve gönderim yaptığı bölgelerin çok kısıtlı olduğu, zincir restoranların ise gönderim
yaptığı bölgelerin çok geniş olduğu, marka bilinirliği yüksek olan zincir restoranların
kullanıcıların birinci tercihi olduğu, genel olarak İstanbul'da bulunan ve online paket servisi
sunan 3.500 restoranın %60'ını zincir restoranların oluşturduğu, 2014 yılı online paket
servisi cirosunun %85'inin zincir restoranlar üzerinden elde edildiği belirtilmiştir.
(4) Kurum kayıtlarına 15.12.2014 tarihinde giren Grand Fast Food-Hakan İMAY (GRAND
FAST FOOD) tarafından gönderilen başvuruda ise, Eskişehir’de fast food yemek
sektöründe hizmet verdikleri ve 2011 yılından beri YEMEK SEPETİ ile çalıştıkları, gerekçe
belirtilmeden ve yazılı bilgi verilmeksizin işletmelerinin YEMEK SEPETİ web sayfasından
çıkarıldığı ve sözleşmelerinin feshedildiği, bu durumda paket servis faaliyetlerini
yürütmelerinin mümkün olmadığı ifade edilmiş ve gereğinin yapılması talep edilmiştir.
Başvuru sahibi ayrıca 2013 yılı Eylül ayında kendi internet sitelerini kurdukları ve bu site
üzerinden yapılan alışverişlere %10 indirim uyguladıkları, bunun 2014 yılı Ocak ayında
YEMEK SEPETİ tarafından fark edilmesi üzerine sayfalarının kapatıldığı ve kendilerinden
bu indirimin sonlandırılmasının istendiği, bunun kabul edilmesi üzerine dört gün kapalı
kalan sayfalarının tekrar açıldığı, kendi internet sitelerinden yapılan alışverişlerde çay,
neskafe, çikolata gibi ikramlarda bulunmalarına da YEMEK SEPETİ Bölge Müdürü M.G.
tarafından tepki gösterildiği, internet sitelerindeki indirim-hediye gibi uygulamalar gerekçe
gösterilerek sözleşmenin feshedildiği, ancak sözleşmede bu yönde bir hüküm bulunmadığı,
bu durumun gerekçesinin yazılı bir beyanla bildirilmesi istendiğinde, ısrarla bunun keyfi
olarak yapıldığının belirtildiği, şirketin devri sonrasında teşebbüsün yeni sahibi M. Y. A.
tarafından YEMEK SEPETİ’ne yapılan başvuru üzerine GRAND FAST FOOD adlı firma ile
16-20/347-156
3/60

hiçbir şekilde çalışılmayacağının belirtildiği sözleşmenin feshinin şirketi zarara uğrattığı
ifade edilmiştir.
(5) Kurum kayıtlarına 15.06.2015 tarih ve 2852 sayı ile giren gizlilik talepli başvuruda ise;
(…..TİCARİ SIR…..) ifade edilmiştir.
(6) G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 10.11.2014 ve 15.12.2014 tarihlerinde giren
başvurular üzerine hazırlanan 12.01.2015 tarihli İlk İnceleme Raporu, 15.01.2015 tarihli
Kurul toplantısında görüşülmüş ve 15-03/40-M sayı ile önaraştırma yapılmasına karar
verilmiştir. Yapılan inceleme sonucunda hazırlanan 13.03.2015 tarihli ve 2014-3-87/ÖA
sayılı Önaraştırma Raporu 18.03.2015 tarihli Kurul toplantısında görüşülmüş ve 15-12/161-
M sayı ile YEMEK SEPETİ hakkında 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi gereğince
soruşturma açılmasına karar verilmiştir. Aynı toplantıda ayrıca; YEMEK SEPETİ’nin
maliyetine rakiplerinin katlanmakta olduğu, restoranlar ve/veya rakipler tarafından
kullanıcılara sunulan avantajların engellemesi, restoranların söz konusu avantajları
YEMEK SEPETİ’ne de sağlaması, bu avantajlar sebebiyle restoranlara herhangi bir şekilde
müdahale etmesi şeklindeki eylemleri ile rakiplerinin ürün ve hizmet farklılaştırmasını
engelleyecek davranışlarının 4054 sayılı Kanun'un 9. maddesinin dördüncü fıkrası
uyarınca durdurulmasına karar verilmiştir.
(7) 4054 sayılı Kanun’un 43. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca soruşturma kararı ve ileri
sürülen iddiaların türü ve niteliği hakkında yeterli bilgi 25.03.2015 tarihinde YEMEK SEPETİ
yetkililerine elden teslim edilmiş akabinde teşebbüs merkezinde yerinde inceleme yapılmış,
soruşturma bildiriminde tarafların 30 gün içinde ilk yazılı savunmalarını yapmaları talep
edilmiştir. YEMEK SEPETİ’nin ilk yazılı savunması süresi içerisinde 24.04.2015 tarihinde
Kurum kayıtlarına intikal etmiştir. 01.09.2015 tarihli 15-34/504-M sayılı karar ile
soruşturmanın ilk altı aylık süresi, bitiminden itibaren iki ay uzatılmıştır.
(8) 18.11.2015 tarih ve 2014-3-87/SR sayılı Soruşturma Raporu ve ekleri YEMEK SEPETİ
tarafından 25.11.2015 tarihinde tebellüğ edilmiştir. Talebi üzerine YEMEK SEPETİ'nin
ikinci yazılı savunma süresi 16.12.2015 tarih ve 15-44/743-M sayılı karar ile bitiminden
itibaren 30 gün uzatılmış ve ardından 25.01.2015 tarihinde süresi içinde Kurum kayıtlarına
intikal etmiştir. Söz konusu savunmaya karşı 4054 sayılı Kanun’un 45. maddesinin ikinci
fıkrası uyarınca 09.02.2016 tarih ve 2014-3-87/EG-01 sayılı Ek Görüş hazırlanmış ve tebliğ
edilmiştir. YEMEK SEPETİ’nin üçüncü yazılı savunma süresinin uzatılması talebi
değerlendirilmiş ve 24.02.2016 tarihli, 16-06/129-M sayılı Kurul kararı ile son yazılı
savunmanın süresi bitiminden itibaren 30 gün uzatılmıştır. YEMEK SEPETİ’nin son yazılı
savunması Kurum kayıtlarına yasal süresi içinde, 11.04.2016 tarihinde intikal etmiştir.
Savunmada sözlü savunma yapılması talep edilmiştir.
(9) Sözlü savunma talebi Kurul’un 20.04.2016 tarihli toplantısında görüşülmüş ve yürütülen
soruşturma kapsamında 31 Mayıs 2016 tarihinde sözlü savunma toplantısı yapılmasına
16-14/213-M sayı ile karar verilmiştir. Fırsat Bu Fırsat A.Ş.’nin (FIRSAT BU FIRSAT) Kurum
kayıtlarına 16.05.2016 tarihinde giren sözlü savunma toplantısına katılma talebi,
18.05.2016 tarih ve 16-17/300-M sayılı karar ile uygun bulunmuştur. Sözlü savunma
toplantısı 31 Mayıs 2016 tarihinde gerçekleştirilmiştir.
(10) 03.06.2016 tarih ve 2014-3-087/BN-06 sayılı Bilgi Notu’nda, YEMEK SEPETİ’nin Kurum
kayıtlarına 24.03.2016 tarihinde giren yazısının ekinde yer alan şirket içi prosedür ve
teşebbüsün restoranlarla yaptığı sözleşmelerde değişiklik öngören “Yemek Sepeti Üye
İşyeri Sözleşmesi Tadil Protokolü” (PROTOKOL) değerlendirilmiştir.
(11) Kurul yürütülen soruşturma ile ilgili olarak düzenlenen Rapor’a, Ek Görüş’e, toplanan
delillere, yazılı savunmalara, sözlü savunma toplantısında yapılan açıklamalara ve
incelenen dosya kapsamına göre 09.06.2016 tarihli toplantısında 16-20/347-156 sayılı
nihai kararını vermiştir.
16-20/347-156
4/60

(12) H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; YEMEK SEPETİ’nin online yemek siparişi-servisi
platform hizmetleri pazarında hakim durumda olduğu, “En Çok Kayrılan Müşteri Şartı”
(MFC) uygulamaları ile rakip platformlarda daha iyi/farklı koşullar (fiyat, indirim, promosyon,
menü içeriği, ödeme şekli, gönderim bölgesi ve limiti gibi) sunulmasını önlemesinin ilgili
pazarda dışlayıcı etkiler doğurduğu, bu nedenle anılan teşebbüsün söz konusu
uygulamalarının 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesini kapsamında kötüye kullanma teşkil
ettiği ve 16. maddenin üçüncü fıkrası uyarınca, YEMEK SEPETİ’ne idari para cezası
uygulanması gerektiği ifade edilmektedir. Bu kapsamda YEMEK SEPETİ’nin, indirimlerin
maliyetine kimin katlandığından bağımsız olarak rakip platformlarda daha iyi/farklı koşullar
sunulmasını engelleyen her türlü MFC uygulamasına son vermesi gerektiği, ayrıca
restoranların diğer online yemek siparişi-servisi platformlarında daha iyi/farklı koşullar
sunabileceği ve bu koşulları YEMEK SEPETİ’ne yansıtmak zorunda olmadığı açıkça ifade
edilerek YEMEK SEPETİ’nin restoranlarla olan sözleşmelerini yeniden düzenlemesi ve
bunu Kurumumuza yazılı olarak bildirmesi gerektiği de belirtilmektedir. Buna karşın
YEMEK SEPETİ’nin rakip platformların tanıtımlarını engellediğine, rakip platformlarla
çalışmamaları karşılığında restoranlara promosyon sağladığına, ayrıca Joker
uygulamasının 4054 sayılı Kanun’a aykırı olduğuna ilişkin iddiaların reddedilmesi gerektiği
ifade edilmiştir.
I. İNCELEME, GEREKÇE VE HUKUKİ DAYANAK
I.1. Hakkında Soruşturma Yürütülen Taraf- YEMEK SEPETİ
(13) YEMEK SEPETİ, yiyecek ve içecek hizmeti veren restoranlar ile anlaşmalar yaparak bu
restoranların yemek ürünlerinin pazarlamasını ve satışını gerçekleştirmekte, mal ve
hizmetlerin online ortamlarda (world wide web, internet, internet tv, interaktif tv vb.) tanıtım,
pazarlama ve satışına yönelik tasarım, kuruluş, geliştirme ve bilgilendirme faaliyetlerinde
bulunmaktadır.
(14) 2000 yılından bu yana Türkiye’de yemek siparişi hizmetleri veren şirket, çağrı merkezi ve
sitesi ile tüketicileri ve restoranları bir araya getiren, tüketicilerin herhangi
bir ilave ücret ödemeksizin yemek siparişi vermesini sağlayan platformuyla Türkiye’nin 62
ilinde1 hizmet sunmaktadır. Şirketin hissedarlık yapısına aşağıda yer verilmektedir:
Tablo 1: YEMEK SEPETİ’nin Hissedarlık Yapısı
Hissedar Hisse Oranı (%)
(…..) (…..)
(…..) (…..)
Toplam 100,00
I.2. Başvuruda Bulunanlar
I.2.1. BOLBOL GIDA
(15) BOLBOL GIDA, ilgili pazara Temmuz 2014’te girmiş olup İstanbul’da faaliyet
göstermektedir. BOLBOLCOM adlı internet sitesi ve mobil uygulamalar aracılığıyla
restoranlar ve tüketicileri bir araya getiren teşebbüs, tüketicilerin bu platform üzerinden
restoranlardan sipariş vermesini sağlamaktadır.
I.2.2. GRAND FAST FOOD
(16) 2011 yılından bu yana Eskişehir ilinde restoran işletmesi olarak faaliyet gösteren teşebbüs,
2013 yılı Eylül ayında kendi internet sitesini oluşturarak müşterilerinin siparişlerini bu
platform üzerinden verebilmesini sağlamıştır.

1 (Soruşturma döneminde Türkiye’de faaliyet gösterdiği il sayısı
62 olan YEMEK SEPETİ’nin halihazırda faaliyet gösterdiği güncel il sayısı 63’tür.)
16-20/347-156
5/60

I.2.3. Gizlilik Talepli Başvuru Sahibi
(17)

(…..TİCARİ SIR…..).


I.3. Elde Edilen Bilgi Belgeler
(18) 12.02.2015 ve 25.03.2015 tarihlerinde YEMEK SEPETİ’nde yerinde inceleme
gerçekleştirilmiştir. YEMEK SEPETİ’nden muhtelif tarihlerde istenen bilgiler 23.02.2015
09.03.2015 ve 14.08.2015 tarihlerinde Kurum kayıtlarına girmiştir.
(19) 13.02.2015 ve 24.03.2015 tarihlerinde FIRSAT BU FIRSAT, 20.02.2015 tarihinde Adrese
Yemek Bilişim Teknolojileri Paz. ve Tic. A.Ş. (ADRESE YEMEK), 24.03.2015 tarihinde
(…..) ve 25.03.2014 tarihinde ise (…..) ile görüşme gerçekleştirilmiştir. Ayrıca, 25.02.2015
tarihinde Homini Mutfak, Develi ve Sait Efendi Restoranları, 12.03.2015 tarihinde (…..),
13.03.2015 tarihinde ise (DOYURUNBENİ) platformu, Domino’s
Pizza ve Little Caesars yetkilileri ile telefon görüşmeleri gerçekleştirilmiştir.
(20) Şikayetçi BOLBOL GIDA Kurum kayıtlarına 21.11.2014, 15.12.2014, 22.12.2014,
13.03.2015, 31.07.2015 ve 20.08.2015 tarihlerinde giren yazılarında bilgi ve belgeler
sunmuştur. Diğer başvuru sahibi Hakan İMAY ile 19.12.2014 ve 12.01.2015 tarihlerinde
yapılan telefon görüşmelerinde iddialara ilişkin ayrıntılı bilgi istenmiş, bu bilgiler Kurum
kayıtlarına 05.01.2015 ve 02.02.2015 tarihlerinde intikal etmiştir.
(21) Bilgi talebinde bulunulması üzerine ADRESE YEMEK’ten 26.02.2015, 13.03.2015 ve
31.07.2015, 17.08.2015 tarihlerinde, Uniyemek A.Ş.’den (UNİYEMEK) 16.11.2015
tarihinde, Onnet Bilişim Medya Hiz. ve Tic. Ltd. Şti.’ten (ONNET) 25.02.2015, 31.07.2015
ve 20.08.2015 tarihlerinde, FIRSAT BU FIRSAT’tan 13.03.2015 31.07.2015 ve 20.08.2015
tarihlerinde, (…..)’tan 31.07.2015 ve 20.08.2015 tarihlerinde, DOYURUNBENİ’den
20.08.2015 tarihinde Kurum kayıtlarına girmiştir.
(22) Yukarıda elde edilen bilgi ve belgeler kapsamında ulaşılan tespitlere aşağıda belirlenen alt
başlıklarda yer verilmektedir.
I.3.1. Rakiplerden Elde Edilen Bilgiler
I.3.1.1. FIRSAT BU FIRSAT‘dan Edinilen Bilgiler
(23) FIRSAT BU FIRSAT ve (MEKANCOM) yöneticisi (…..) ile yapılan
görüşmede,
 MEKANCOM adlı siteyi 2014 Haziran ayında açtıkları, Ağustos ayından itibaren sipariş
almaya başladıkları, İstanbul’un beş ilçesinde ortalama (…..) restoran ile sözleşme
imzaladıkları, şu an için yalnızca İstanbul’da faaliyet gösterdikleri,
 YEMEK SEPETİ’nin işletmelere belli adette şart koştuğu zorunlu indirim uygulamasının
olduğu, Joker adıyla anılan bu uygulamada restorana belli sayıda indirim
uygulayacağının bildirildiği, restoranların da bunu kabul etmek durumunda kaldığı,
kullanıcı sipariş verdikten sonra sepetinde toplam ücret üzerinden bir indirim sağlandığı
ve buna da restoranların katlandığı,
 YEMEK SEPETİ’nin ayda (…..) sipariş alan restoranlardan günlük (…..) sabit ücret ile
sipariş başına (…..) komisyon aldığı, üye restoranların YEMEK SEPETİ’ne aylık
ödemelerinin (…..) ila (…..) civarında olduğu,
16-20/347-156
6/60

 Kullanıcıları MEKANCOM platformuna çekebilmek için YEMEK SEPETİ’nin
restoranlardan aldığı (…..) komisyondan feragat ettikleri, bunun yerine restoranların
müşterilerine, -müşterilerin sadakati ve arkadaşlarına da tavsiye etmeleri gibi- şartlara
göre (…..) ila (…..) arasında değişen indirimler sağladıkları, bu uygulamada kullanıcının
ilk etapta baktığı menü fiyatlarının indirimsiz göründüğü (YEMEK SEPETİ’ndeki
fiyatlarla aynı olduğu), ancak kullanıcı menüyü sepetine attığında toplam ücret
üzerinden indirim yapıldığı ve bu indirimi restoranın değil kendilerinin sağladığı,
 2014 Aralık ayı sonu itibarıyla, YEMEK SEPETİ’nin yaptırımları nedeniyle bu
uygulamayı bırakmak zorunda kaldıkları, YEMEK SEPETİ’nin bu uygulamaya devam
etmesi halinde anlaşmalı restoranları kendi sitesinden çıkaracağını bildirdiği, nitekim bu
esnada ilgili restoranların sayfalarının YEMEK SEPETİ sitesinde bir süreliğine
kapatıldığı veya sistemden süresiz çıkarıldığı,
 Bu uygulamaya maruz kalan restoranların (…..),(…..) ve (…..) olduğu, (…..) boyunca
YEMEK SEPETİ sitesinde kapalı olarak gösterilmesine dayanamadığı ve bu durumu
kendilerine ilettiği, (…..)’nin MEKANCOM platformundan çıktığı, (…..)’nun ise
kendileriyle olan sözleşmeyi feshettiği, buna benzer şekilde birçok restoranın
kendilerine ulaştığı,
 YEMEK SEPETİ’ne alternatif olarak birçok platformun ortaya çıktığı, ancak bu gibi
uygulamalar sebebiyle hiçbirinin pazarda tutunamadığı,
 YEMEK SEPETİ gibi tekel bir platforma karşı çıkabilmek için iki problemin çözülmesi
gerektiği, bunlardan ilkinin restoran sayısı olduğu, pazardan çıkan rakiplerin sipariş
hizmeti lokal bir ihtiyaç olmasına karşın bölgesel olarak ilerlemedikleri için hiçbir zaman
belli bir bölgede YEMEK SEPETİ’nin yoğunluğuna erişemedikleri, kendilerinin ise
bölgesel hareket ettikleri, bu yolla bazı ilçelerde YEMEK SEPETİ’nden daha fazla
yoğunluğa ulaştıkları, örnek olarak Şişli’de YEMEK SEPETİ’nin (…..), BOLBOL’un
(…..), MEKANCOM’un ise (…..) anlaşmalı olduğu restoranın bulunduğu,
 YEMEK SEPETİ’nin tüm İstanbul’da anlaşmalı olduğu restoranların sayısı (…..)
civarında iken MEKANCOM’un operasyon yaptığı beş ilçede anlaşmalı olduğu restoran
sayısının (…..) civarında olduğu, ancak anlaşmalı restoran sayısı ile sipariş sayısının
doğru orantılı olmadığı, çünkü bu platformda rekabet için ikinci şart kapsamında
kullanıcılar için bir avantajın sağlanması gerektiği, fakat kendilerinin restoranlara
uyguladıkları indirimlerin YEMEK SEPETİ tarafından engellenmesi nedeniyle rekabet
edemedikleri,
 YEMEK SEPETİ’nin, yukarıda değinilen uygulamalarına ilişkin restoranlara herhangi bir
yazı göndermediği, telefonla ya da birebir görüşmeler gerçekleştirdiği,
 YEMEK SEPETİ %20 komisyon alacağını beyan etse dahi restoranların buna karşı
koyamayacağı, çünkü anılan platform üzerinden aldıkları sipariş sayılarının yüksek
olduğu, YEMEK SEPETİ’nin de bu durumu ve sözleşmelerindeki sebepsiz fesih hakkını
kullanarak restoranlara her türlü isteğini dayatabildiği,
 MEKANCOM’un YEMEK SEPETİ’nin uyguladığı Joker indirimi gibi faydalar
sağlayamaması sebebiyle dezavantajlı konuma düştüğü, restoran ya da
MEKANCOM’un katlandığı indirimlere YEMEK SEPETİ’nin müdahale etmemesi
gerektiği,
 Menüde farklılaşmaya gidemedikleri, böyle bir uygulama yaptıkları zaman YEMEK
SEPETİ’nin buna da müdahale ettiği,

16-20/347-156
7/60

 MEKANCOM’da daha avantajlı uygulama olduğunu tespit eden YEMEK SEPETİ’nin
restoranların menüsünü tek taraflı olarak güncellediği, bu durumda MEKANCOM olarak
restoranları mağdur etmemek için menüleri YEMEK SEPETİ’ne göre değiştirmek
zorunda kaldıkları, dolayısıyla restoranların da MEKANCOM kullanıcıları için fiyat aynı
olsa dahi menüde farklılaşmaya gidemediği,
 (…..)’lik bir menüyü promosyonlar yoluyla (…..)’ye satabilen YEMEK SEPETİ’nin
MEKANCOM’un (…..) indirimli satış yapmasına engel olmasını etik bulmadıkları, bu
indirimi komisyon almayarak kendilerinin üstlendiği, ayrıca bu indirimi restoranın
vermesinin de engellenemeyeceği,
 Joker indirimi uygulamasında kullanıcı sayısının tamamen YEMEK SEPETİ
inisiyatifinde belirlendiği, restoranların bu uygulamadan şikayetçi olduğu,
 İndirim, promosyon vs. sunulmadığında kullanıcının YEMEK SEPETİ dışında başka
platformları tercih etmediği, pazarda tutunabilmek için bu indirime ((…..) indirim artı
arkadaşa tavsiye etme halinde (…..) ekstra indirim) ciddi yatırım yaptıkları, fakat
YEMEK SEPETİ’nin MEKANCOM’a üye restoranları arayarak tehdit ettiği, restoranları
mağdur etmemek için 26.11.2014 tarihinde başladıkları kampanyayı sonlandırmak
durumunda kaldıkları, kampanyayı bir daha tekrarlayamadıkları,
 Pazara giriş için yaklaşık (…..) TL maliyete katlandıkları,
 Şu an herhangi bir tanıtım faaliyeti yürütmedikleri, teknik olarak sistemlerinin açık
olmasına rağmen, bahsi geçen uygulamalar ve kampanyayı durdurmaları sebebiyle
sipariş tarafından gelir elde edemedikleri, son kullanıcıların MEKANCOM’u tercih
etmesi için vermiş oldukları bu indirimi aktif hale getirmeden yapacakları tanıtımların da
karşılıksız kalacağı
ifade edilmiştir.
(24) FIRSAT BU FIRSAT’ın kayıtlara 17.08.2015 tarihinde giren yazısında;
- Restoran MFC ve rakip MFC şeklinde bir ayrım yapılmasını doğru bulmadıkları,
YEMEK SEPETİ’nin kendi sitesinde bu platforma özel ve maliyetine restoranların
katlandığı farklı indirimler sunduğu, YEMEK SEPETİ’nin rakip platformların ya da
restoranların bu tarz indirimlerini engellemesinin doğru olmadığı,
- Restoranlardan (…..) komisyon almak yerine bunu kullanıcıya (…..) indirim olarak
yansıtma şeklinde bir promosyon hazırladıkları, fakat YEMEK SEPETİ’nin indirimlerin
tanımlandığı restoranları arayarak bu indirimlerin kendilerine de sunulmasını istediği,
aksi takdirde bu restoranları kendi platformundan çıkaracağını bildirdiği, bunun üzerine
MEKANCOM’a üye restoranların indirimlerin kaldırılması veya kendileriyle olan
sözleşmelerinin feshedilmesi talebinde bulunduğu, akabinde MEKANCOM olarak söz
konusu indirimi tamamen yayından kaldırdıkları, yaklaşık (…..) işletmeye ulaşma ve
onların bilgilerini sisteme aktarma gibi operasyonlar için harcama yapmalarına rağmen
sipariş operasyonlarını geliştirme faaliyetlerini durdukları,
- Kullanıcıları platforma çekmek için bazı avantajlar sağlamak zorunda oldukları, aksi
takdirde kullanıcıların yılların alışkanlığından dolayı ve binlerce restoranı bir arada
gördüğü için her zaman YEMEK SEPETİ’ni tercih edeceği,
- İki farklı kampanya kurgusu yaptıkları, ilkinin restoranların kullanıcılara indirim vermesi,
diğerinin ise kullanıcının her sipariş sonrası puan kazanıp sonraki siparişlerinde bunu
kullanması üzerine olduğu, fakat üye restoranların YEMEK SEPETİ’nin
yaptırımlarından dolayı bu kampanyalara katılamadığı
belirtilmiştir.
16-20/347-156
8/60

I.3.1.2. ONNET’ten Edinilen Bilgiler
(25) 2011 Temmuz ayında faaliyete başlayan ONNET, halihazırda Balıkesir, Çanakkale,
Manisa ve Kütahya illerinde ıkı (ACIKINCA) platformu üzerinden hizmet
vermektedir. Teşebbüsün cevabi yazısında;
 2012 yılında (…..) ile ortak yapmış oldukları, sipariş verilen ürünlerin yanında
ACIKINCA tarafından temin edilen (…..) kampanyanın YEMEK SEPETİ tarafından
durdurulduğu,
 Anılan restoranın, bu indirimi YEMEK SEPETİ platformunda da uygulamaması halinde
tüm şubelerinin bu platformdan çıkarılacağı yönünde tehdit edildiği,
 2014 yılı Mart - 2015 yılı Ocak döneminde, YEMEK SEPETİ’nin, Balıkesir’de faaliyet
gösteren yerel işletmelerden normal uygulamalarında aldığı (…..) ve mali gücüne
dayanarak haksız rekabet yarattığı,
 ACIKINCA kullanıcıları tarafından bu platform üzerinden bir (…..) ayda 9.000 TL
tutarında sipariş verilmesine rağmen, bir bölgedeki tüm (…..) ile 05.02.2015 tarihi
itibarıyla -bu restoranların talepleri doğrultusunda- çalışmalarının durduğu, (…..)
yetkililerinin markalarının ACIKINCA platformundan kaldırılmasını istediği, bu
görüşmelerde YEMEK SEPETİ’nin adı geçmemesine rağmen baskının bu teşebbüsten
geldiğinin anlaşıldığı
ifade edilmiştir.
(26) Teşebbüsün Kurum kayıtlarına 31.07.2015 tarihinde giren yazısında ise; ACIKINCA
platformunun önündeki en büyük engelin zincir restoranlarla çalışamaması olduğu, zincir
restoranların yerel franchise sahipleri ile birebir görüşerek anlaşma imzalayabildikleri, fakat
firma genel merkezleri ile irtibata geçmek istediklerinde randevu dahi alamadıkları, Burger
King, KFC ve Mc Donalds gibi firmalar ile anlaşamadıklarından söz konusu restoranlardan
sipariş vermek isteyen müşterilerin YEMEK SEPETİ’ni tercih ettiği, bu nedenle müşteri
portföylerinin kısıtlı kaldığı dile getirilmiştir.
I.3.1.3. ADRESE YEMEK’ten Edinilen Bilgiler
(27) ADRESE YEMEK tarafından gönderilen cevabi yazılarda;
 ’un (ADRESEYEMEK) web tabanlı online yemek siparişi
sağlayan bir platform üzerinden İstanbul, Ankara ve İzmir illerinde faaliyet gösterdiği,
 Tahmini bilgilere göre YEMEK SEPETİ’nin (…..) kullanıcı, (…..) üye restoran ile (…..)
pazar payına; ADRESE YEMEK’in (…..) kullanıcı, (…..) üye restoran ile (…..) pazar
payına; BOLBOL GIDA’nın (…..) kullanıcı, (…..) üye restoran ile (…..) pazar payına
sahip olduğu,
 Yaklaşık bir yıldır restoranlarla anlaşmak üzere yaptıkları saha çalışmalarında, YEMEK
SEPETİ’nin restoranların başka platformlarla anlaşmaması ya da sadece kendilerine en
iyi fiyatı vermesi yönündeki dayatmalarına şahit oldukları,
 Saha çalışanları tarafından ziyaret edilen her 10 restorandan dokuzunun, Joker
uygulamasından ve (…..) olan sistem kullanım bedelinden rahatsız olduğu, fakat
YEMEK SEPETİ baskısı ve pazarı kaybetme endişesi yüzünden restoranların bu
konuda bir şey yapamadığı,
 Buna karşın üye restoranların, pazara yeni ve güçlü oyuncuların girmesiyle oluşacak
rekabet sonucu hem kendilerinin hem de kullanıcıların yarar sağlayacağını bildiği ve
bunu istediği,
16-20/347-156
9/60

 En büyük giriş engelinin YEMEK SEPETİ’nin özellikle Dominos Pizza, KFC, Burger King
ve Mc Donalds gibi zincir restoranların rakip firmalar ile anlaşmasını engellemesi
olduğu, bir yıldır tüm uğraşlarına rağmen bu zincir restoranların yetkililerine kendilerini
ifade etme şansı dahi bulamadıkları,
 Pazarda başarılı olmak için teknik yazılım, satış pazarlama, müşteri ilişkileri, bilgi, insan
kaynağı ve ciddi sermaye gücüne ihtiyaç olduğu, tüketicilerin alışkanlıklarını
değiştirebilmek için uzun zamanlı pazarlama iletişimi, promosyon ve en önemlisi de yeni
bir platforma üye olunduğunda sipariş verilebilecek çeşitlilikte markaların bulunması
gerektiği,
 Genel olarak yaşadıkları sorunun, restoranların kendilerine YEMEK SEPETİ’nde
olandan daha iyi/farklı koşullarda promosyon yapamaması olduğu,
 (…..) ile bir yıldan fazla çalıştıkları, fakat şu ana kadar yalnızca (…..) ile anlaşmalı
oldukları, söz konusu restorandan kendi sitesindeki fiyatlar dışında hiçbir promosyon
alamadıkları, birkaç toplantıda (…..) yetkililerinin YEMEK SEPETİ’nin baskısı nedeniyle
onlara yaptıkları promosyonun altında bir promosyon yapamayacaklarını belirttiği,
 YEMEK SEPETİ’nin sistemini bir restorana keyfi olarak kapatamaması ve sözleşmesini
hiçbir neden olmadan feshedememesi ile rekabetin sağlanabileceği
ifade edilmiştir.
(28) ADRESE YEMEK’in sahibi ile gerçekleştirilen görüşmede;
 YEMEK SEPETİ’nin piyasadaki hakimiyetini kaybetmemek amacıyla giriştiği eylemlerin
pazara yeni girişleri ve pazardaki faaliyetleri güçleştirdiği,
 Promosyon girişiminde bulunduklarında, restoranların kendilerine YEMEK SEPETİ’ne
verdikleri fiyatın altında bir fiyat veremeyeceğini belirttiği,
 Üye restoranların Joker indirimi ((…..) indirimler) yapmaya zorlandığı, bu indirimi
yapmayan restoranların YEMEK SEPETİ sisteminde kapatıldığı,
 YEMEK SEPETİ’nin, başka platformlarla anlaşmamaları veya işbirliklerini bitirmeleri için
üye restoranlara bazı avantajlar sunduğu,
 ADRESE YEMEK’in restoranlara komisyon ve yazılım ücreti gibi hiçbir mali yük
getirmemesine rağmen restoranların YEMEK SEPETİ ile münhasır çalıştığı, örneğin
(…..) Genel Müdürü’nün kendisi ile arkadaş olmasına karşın YEMEK SEPETİ’nin
baskıları nedeniyle bu restoranla sözleşme imzalamak için üç ay uğraştıkları,
 Faaliyetlerini sürdürmek için zincir restoranlarla anlaşmalarının zorunlu olduğu, ancak
(…..) ADRESE YEMEK ile anlaşma yapmayı YEMEK SEPETİ ile münhasır sözleşmesi
olduğu gerekçesiyle reddettiği
ifade edilmiştir.

16-20/347-156
10/60

I.3.1.4. (…..)
(29) (…..) yetkilisi ile yapılan telefon görüşmesinde;
 YEMEK SEPETİ’nin restoranlara (…..)’ın işlettiği (…..) ((…..)) platformundan
çıkılması için baskı uyguladığı,
 Restoranların (özellikle (…..) sitesi üzerinde daha düşük fiyat uyguladığının tespit
edilmesi halinde) YEMEK SEPETİ’ndeki sayfalarının kapatılmasından korktuğu, bu
sebeple şirketleriyle çalışmaktan vazgeçtiği,
 YEMEK SEPETİ’nin, özellikle büyük/zincir restoranları, “neden bizden
vazgeçiyorsunuz? Rakiple çalışmayın, biz size ana sayfadan banner/reklam
sağlayalım” gibi ifadelerle yalnızca kendileriyle çalışmamaları yönünde ikna ettiği,
 Dostluk ilişkilerinin olmaması halinde, bir büyük restoranı da bu sebeple
kaybedecekleri,
 Söz konusu uygulamalar dolayısıyla, 1-2 milyon dolar sermayeye sahip olunsa dahi,
pazara girişin mümkün olmadığı,
 Firmalarının (…..) kurulduğu, web sitelerinin ise (…..) açık olduğu, restoranlara
kendi sitelerini kurma veya çağrı merkezi hizmeti verme şeklinde de faaliyetlerinin
bulunduğu,
 yaklaşık (…..) TL civarında bir cirolarının olduğu ve an itibarıyla ortalama olarak
(…..) restoranla anlaşmalı oldukları
ifade edilmiştir.
(30) (…..) ve (…..) ile yapılan görüşmede;
 (…..TİCARİ SIR…..) ve (…..)olarak online yemek siparişine yönelik bir proje
gerçekleştirdiği,
 Projelerinin dört ayaktan oluştuğu, bunlardan ilkinin restoranlarla anlaşma ve verilen
hizmet karşılığında ortalama (…..) komisyon alınması olduğu,
 YEMEK SEPETİ’nin piyasada tekel konumunda olduğu için bu ücret kalemlerini
alabildiği, siparişin restorana iletilmesini sağlayan bir sistem olan güvercin
programından kaynaklı bir arıza sonucunda dahi YEMEK SEPETİ tarafından
restoranlara büyük tutarlarda faturaların kesildiği (arıza restorandan kaynaklanmasa
dahi), restoranların bu durumdan şikayetçi olduğu, özellikle tek veya 2-3 şubeli
restoranlarda bu sorunun daha fazla yaşandığı, YEMEK SEPETİ’nin zincir
restoranlara benzer uygulamalarda bulunamadığı,
 İkinci ayak olarak restoranlara kendi sitelerini kurdukları,
 Üçüncü olarak restoranlara özel mobil uygulamalar geliştirdikleri, restoranların bu
uygulamalar üzerinden de siparişlerini alabildikleri,
 Dördüncü olarak (…..),
 (…..TİCARİ SIR…..),
 YEMEK SEPETİ’nin, (…..) sayfasını her gün kontrol ettiği, ana sayfalarında indirim
verdiği restoranları gördüğünde bunlara müdahalede bulunduğu, restoranların aynı
indirimi kendisine de sağlamasını istediği, bazı hallerde ise restoranların (…..)
sayfasından çıkmasını talep ettiği,
16-20/347-156
11/60

 Büyük restoran zincirlerinden biriyle anlaştıkları, ancak YEMEK SEPETİ’nin (…..)’in
restoranlarla çalışmasını engellemek istediği, YEMEK SEPETİ’nden özellikle Satış
Müdürü K. E.’nin bu girişimlerde bulunduğu,
 Restoranlar cephesinde yeni giren rakiplerin pazarda tutunamayacağı yönünde
güvensizlik ortamı oluşturulduğu, (…..) olmasına rağmen (…..)’in dahi bu güvensizlik
ile karşılaştığı, YEMEK SEPETİ’nin restoranlara rakiplerin piyasada
tutunamayacağı, bu sebeple rakiplerle çalışmamaları şeklinde telkinlerde bulunduğu
ve rakipleri kötülediği,
 (….. TİCARİ SIR …..),
 (….. TİCARİ SIR …..),
 Bazı restoranlarla (…..) kullanıcıya indirim sağlama şeklinde çalışmayı
denediklerinde YEMEK SEPETİ’nin müdahaleleri sebebiyle bunu sürdüremedikleri,
 Yakın zamanlarda, YEMEK SEPETİ çalışanlarının restoranlara Kurumun inceleme
başlattığı, bu kapsamda restoranlara da gelinebileceğini belirttiği ve restoranlara
konuyla ilgili soru sorulması durumunda yanıt verilmemesi yönünde telkinde
bulunduğu,
 YEMEK SEPETİ tarafından fiyat dışında menü içeriğine de müdahale edildiği (sayfa
kapama, farklılığı giderme veya restoranın siteden çıkması şeklinde),
 YEMEK SEPETİ’nin restoranları rakiplerle çalışılması halinde komisyon oranını
artırmakla tehdit ettiği,
 Almanya’da YEMEK SEPETİ gibi 15 tane firma bulunduğu, ancak engellemeler
sebebiyle Türkiye piyasasında görüntünün çok farklı olduğu; ,
ve ’un bu nedenlerle iflas ettiği, ADRESE YEMEK’in
sitelerini bir süreliğine kapattığı
ifade edilmiştir.
I.3.1.5. DOYURUNBENİ’den Edinilen Bilgiler
(31) Telefon görüşmesi yapılan DOYURUNBENİ platformu yetkilisi Miraç MUHARREMOĞLU;
 Faaliyetlerine Y olarak başladıklarını ve sonrasında isim
değişikliğine gittiklerini,
 Şu an için yalnızca Isparta ve Sivas’ta faaliyet gösterdiklerini ve Isparta’da 50,
Sivas’ta ise 25 restoran ile anlaşmalı olduklarını,
 Isparta ilinde (…..) ile bir yıllık anlaşmaları var iken, (…..) YEMEK SEPETİ ile çalışan
hiçbir (…..) restoranının başka bir platformla anlaşma yapamayacağını ve restoran
merkezinden bu yönde haber geldiğini bildirdiğini, bu şekilde restoranla ilişkilerinin
sonlandığını,
 Bu tür bir uygulamanın (…..) ile başladığını, ardından başka restoranlarla devam
edeceği yönünde endişelerinin bulunduğunu,
 (…..) ADRESE YEMEK platformundan benzer nedenlerle çıktığını bildiğini,
 Isparta’daki bazı restoranlardan edindiği duyumlara göre, YEMEK SEPETİ yetkilileri
tarafından restoranlara DOYURUNBENİ platformu ile anlaşmaları halinde seçilmiş
menü, indirim, promosyon gibi avantajlardan mahrum bırakılacakları yönünde baskı
yapıldığını,
16-20/347-156
12/60

 Hiçbir teşebbüsün YEMEK SEPETİ’ne rakip olamayacağını, YEMEK SEPETİ’nin
mali gücünü kullanarak rakiplerini piyasa dışına iteceğini
ifade etmiştir.
I.3.1.6. BOLBOL GIDA’dan Edinilen Bilgiler
(32) BOLBOL GIDA Yöneticisi (…..) ile yapılan görüşmede;
 2006’dan beri Çiçeksepeti ortaklığında çalıştıkları, 2014 yılı Mart ayında
BOLBOLCOM ile faaliyetlerine mobil uygulamalarla girdikleri ve (…..) komisyon ile
başladıkları, sadece İstanbul’da hizmet verdikleri,
 Yaklaşık (…..) restoran ile anlaşma imzaladıkları, Eylül ortasında web sitelerini
açtıkları, bu süreçte “Arkadaşını davet et, (…..) kazan” kampanyasını başlattıkları,
bu kampanya ile hacimlerinin iyice arttığı, günde 400-500 sipariş geldiği,
 Dikkat çekici hacme ulaşınca Develi Kebap ile olayların başladığı, Develi Kebap
sahibinin ana sayfadan çıkmak istediği, akabinde söz konusu restoranı
BOLBOLCOM sitesinde arka sayfalara atarak ana sayfadan çıkmaya ve fakat
siteden tamamen ayrılmamaya ikna ettikleri,
 Aynı olayın China Stix cephesinde de yaşandığı, restoran yetkilisinin saha
sorumlusunu arayarak BOLBOL GIDA ile çalışmaları halinde YEMEK SEPETİ ile
sözleşmelerinin feshedileceğinin bildirildiğini ilettiği, (…..), bunun sonucunda China
Stix’in BOLBOL GIDA ile ilişkisine son verdiği,
 BOLBOL GIDA’nın kullanıcılarına her sipariş sonrası puan verdiği, örneğin 20 TL’lik
alışverişe 200 puan verildiği, böylece kullanıcıların 4-5 sipariş sonra bir kola vs.
kazanılabildiği, YEMEK SEPETİ’nin Chinese Life adlı restorandan bu uygulamanın
aynısını kendisine de sağlamasını istediği ancak YEMEK SEPETİ’nin alt yapısının
uygun olmaması nedeniyle bu isteğin karşılanamadığı, ardından restoranın
BOLBOL GIDA ile çalışmayı durdurmak istediği, ancak restoranı kendileri ile
çalışma konusunda ikna etmekle birlikte promosyonu durdurmak zorunda kaldıkları,
 Anlaşmalı olan restoranların BOLBOLCOM üzerinden belli miktarda sipariş yapan
kullanıcılara uyguladığı indirim veya içecek gibi promosyonların aynısının YEMEK
SEPETİ’ne de yapıldığını tespit ettikleri,
 YEMEK SEPETİ’nden sağlanan siparişlerin tek şubeli restoranların cirosunun
%70’ini, dört-beş şubeden oluşan restoranların %50’sini, çok büyük zincirlerin
%10’unu oluşturduğu, hatta çoğu restoran için YEMEK SEPETİ ile çalışmamanın
ticari faaliyetlerine son verme sebebi olduğu,
 YEMEK SEPETİ yetkililerinin, zincir restoranlardan BOLBOL GIDA ile
çalışmamalarını talep ettiği, tek şubeli restoranlardan ise aynı avantajı kendilerine
de sağlamaları gerektiğini bildirdiği,
 Bu gelişmeler sonrasında iş modellerini değiştirmek durumunda kaldıkları
(…..TİCARİ SIR…..) çalıştıkları,
 BOLBOL GIDA’nın üye restoranlarında menü farklılığına gittiğinde (Egg and Burger
vb), YEMEK SEPETİ’nin yine yukarıda bahsedildiği şekilde müdahale ettiği,
 YEMEK SEPETİ müdahalelerinin, rakip platformlardaki fiyat veya menü
farklılaştırmasının aynısının YEMEK SEPETİ’nde de uygulanması ya da aksi
takdirde restoranın sayfasının YEMEK SEPETİ platformu üzerinde kapatılması veya
(Burger@Nişantaşı örneğinde olduğu gibi), sözleşmenin feshi şeklinde de
gerçekleşebildiği,
16-20/347-156
13/60

 Restoranların YEMEK SEPETİ’nin Joker indiriminden şikayetçi olduğu,
 Komisyon ve giriş ücreti almamalarına rağmen faaliyetlerine devam edemedikleri,
 Zomato’nun kullanıcılara paket servisi teslimatı yapmadığı, sadece restoran-menü
bilgisi sunduğu ve restoranın reklamını yaptığı, bu gibi firmaları rakip olarak
görmedikleri,
 BOLBOL GIDA’nın (…..)TL yatırım yaptığı, bunun %50’sinin yazılım, %40’ının saha
ve %10’unun çağrı merkezi ve pazarlama için harcandığı,
 Siparişlerin restoranlara vaktinde iletilmesi, menü güncellenmesi vs. gibi teknik
açıdan herhangi bir sorun yaşamadıkları,
 Mc Donald’s gibi büyük zincir restoranlara ulaşmanın çok daha güç olduğu, bu
restoranların ancak alt kademedeki sorumlularına ulaştıkları, onların kendilerini
olumlu karşıladığı ancak konu üst seviyedeki yöneticilere geldiğinde sürecin
tıkandığı, bu durumun yeni bir entegrasyon, operasyon sürecine girmenin tercih
edilmemesi ve YEMEK SEPETİ’ni karşılarına alma korkusu gibi nedenlerinin
olabileceği
dile getirilmiştir.
(33) BOLBOL GIDA tarafından gönderilen yazıda;
 YEMEK SEPETİ’nin baskıları nedeniyle paket servisi olan restoranlarla yeni
üyelendirme faaliyetlerini 10.11.2014 tarihinden itibaren durdurmak zorunda
kaldıkları,
 YEMEK SEPETİ tarafından restoranlar üzerinde kurulan baskı dolayısıyla zincir
restoranlarla anlaşma yapamadıkları, müşterilerin tanınmış restoran zincirlerini
sayfalarında görememeleri nedeniyle platformlarını kullanmaktan vazgeçtiği, bunun
da pazarda büyüme şanslarını yok ettiği,
 YEMEK SEPETİ’nin baskılarına yönelik gerekli tedbirler ve düzenlemeler yapıldığı
takdirde tekrar eski iş modeline yönelecekleri
ifade edilmiştir.
I.3.1.7. UNİYEMEK’ten Edinilen Bilgiler
(34) UNİYEMEK tarafından gönderilen yazıda;
 (…..) ve (…..) Şubat 2015’te kendileriyle çalışmak istemedikleri, gerekçe olarak da
(…..) bu yönde bir talebinin olduğunun ve YEMEK SEPETİ ile yaptıkları anlaşma
nedeniyle bir başka online yemek sipariş sitesi ile çalışmayacaklarının kendilerine
sözlü olarak bildirildiği,
 Aralarında samimiyet bulunan bir (…..) bayisinin UNİYEMEK ile çalışılmaması
yönünde firma merkezinden baskı gördüğünü ilettiği, fakat kendisinin UNİYEMEK ile
çalışmaya devam ettiği, bunun ardından kendisine merkez tarafından ceza verildiği
ve bu nedenle UNİYEMEK ile çalışmayı sonlandırdığı, Mart ayında Kurumun
soruşturma açtığı bilgisinin ardından bu restoranla tekrar çalışmaya başladıkları
belirtilmiştir.

16-20/347-156
14/60

I.3.2. Restoranlardan Elde Edilen Bilgiler
(35) Homini Mutfak, Develi ve Sait Efendi Restoranlarının yetkilileri ile gerçekleştirilen telefon
görüşmelerinde; yetkililer YEMEK SEPETİ’nin kendilerine rakip platformlar konusunda
baskısının olmadığını, farklı oyuncularla çalışıp çalışmama kararını kendi özgür iradeleriyle
verdiklerini ifade etmiştir.
(36) Domino’s Pizza ve Little Caesers yetkilileri ise; YEMEK SEPETİ ile yoğun bir şekilde
çalıştıklarını, bu platformun hizmetlerinden memnun olduklarını, diğer online yemek siparişi
hizmeti sunan firmaların sistemlerinin bu yeterlilikte olmadığını, YEMEK SEPETİ’nin
kendilerine rakiplerle çalışmama yönünde baskının veya rakiplerle çalışılmaması halinde
promosyon uygulamasının söz konusu olmadığını belirtmiştir.
(37) 24.03.2015 tarihinde yapılan görüşmede (…..);
 (….. TİCARİ SIR …..),
 (….. TİCARİ SIR …..),
 (….. TİCARİ SIR …..),
 (….. TİCARİ SIR …..),
 (….. TİCARİ SIR …..)
dile getirmiştir.
I.3.3. Yerinde İncelemede Elde Edilen Bilgi ve Belgeler
(38) YEMEK SEPETİ merkezinde gerçekleştirilen yerinde incelemelerde, MFC uygulamasına
yönelik çok sayıda belge bulunmuştur. Bu belgeler, söz konusu şartın uygulanışı ve
piyasada doğurduğu sonuçlara göre;
 Promosyonların Rakip Platformlardan Kaldırılmasına Yönelik Eylemler,
 İndirim ve Promosyonların YEMEK SEPETİ’ne de Uygulanmasına Yönelik Eylemler,
 Restoranların Rakip Platformlardaki Üyeliklerine Son Vermesine Neden Olan
Eylemler,
 Diğer Farklılıkların da YEMEK SEPETİ’ne Yansıtılmasına Yönelik Eylemler
başlıkları altında sınıflandırılmıştır. Bununla birlikte, bazı belgelerin esasen aynı amaca
hizmet eden birden fazla eyleme işaret ettiği ve dolayısıyla birden fazla başlığı ilgilendirdiği
belirtilmelidir.
(39) Diğer yandan, belgeler arasında, MEKANCOM’un indirimleri ve YEMEK SEPETİ’nin buna
karşı aksiyonları ile ilgili olanlar dikkat çekmektedir. Bu belgeler aynı zamanda yukarıda
sayılan başlıkları da ilgilendirmektedir. Ne var ki, rakip platform ile anlaşmalı restoranların
ve dolaylı olarak da bu platformun sistematik olarak hedef alındığını göstermesi nedeniyle,
söz konusu belgelerin ayrı bir alt başlık altında incelenmesi tercih edilmiştir.
I.3.3.1. Promosyonların Rakip Platformlardan Kaldırılmasına Yönelik Eylemler
(40) YEMEK SEPETİ’nin MFC uygulamaları üye restoranların rakip platformlarda uyguladığı
promosyonları sonlandırmasıyla sonuçlanabilmektedir. İlgili belgelere aşağıda yer
verilmektedir.

16-20/347-156
15/60

(41) Delil 1: Yemek Sepeti Satış Destek Temsilcisi B. B’nin bilgisayarından alınan, “Rakip Firma
Analizleri 10.12.2014-Düzenleme Davetiyesi” adlı excel dosyasında bulunan belgeler:
- Dürümcü Memo 4. Levent isimli restoran ile ilgili yapılan analizin “Farklılık Detayları”
kısmında “Genel olarak aynı ancak bizde olmayan 3-4 promosyonu tipitipte2 var,
özellikle gönderim bölgelerinde farklılıklar var” yazdığı, “Görüşme Detayı”nda ise
“Diğer sitedeki farklılıkları giderecekler” yazdığı görülmüştür.
- Döner Bank, Üsküdar isimli restoran ile ilgili yapılan analizin “Farklılık Detayları”
kısmında “Bizde olmayan 3 promosyon var” yazdığı, “Görüşme Detayı” kısmında ise
“Restoran sahibi anında kaldırdı” yazdığı görülmüştür.
- CM Noddle Küçükbakkalköy isimli restoran ile ilgili yapılan analizin “Farklılık
Detayları” kısmında “Tüm ürünler %10 indirimli!” yazdığı, “Görüşme Detayı”
kısmında ise “Diğer sitedeki promolar anında kaldırıldı” yazdığı görülmüştür.
- Chinese Time Etiler isimli restoran ile ilgili yapılan analizin “Farklılık Detayları”
kısmında “100 TL üzerine %10 eklenmeli” yazdığı, “Görüşme Detayı” kısmında ise
“Diğer sitedeki kalkınca arayacaklar” yazdığı görülmüştür.
- Kırmızı Beyaz, Fatih isimli restoran ile ilgili yapılan analizin “Farklılık Detayları”
kısmında “4 promosyon eklenmeli” yazdığı, “Görüşme Detayı” kısmında “Diğer
sitedekiler kaldırılacak” yazdığı görülmüştür.
- Bursa İskender Şişli ve Harika Ev Yemekleri Bahçelievler isimli restoranlar ile ilgili
yapılan analizlerin “Farklılık Detayları” kısmında “Farklı promosyonlar mevcut”
yazdığı, “Görüşme Detayı” kısmında ise “Diğer siteden kaldıracak, kaldırmazsa
eklenecek” yazdığı görülmüştür.
- Emin Baba Dürüm Evi Mecidiyeköy isimli restoran ile ilgili yapılan analizin “Farklılık
Detayları” kısmında “50 TL ye çiğköfte bedava ” yazdığı, “Görüşme Detayı” kısmında
ise “Diğer siteden kaldıracak, arayacak kaldırmazsa eklenecek” yazdığı
görülmüştür.
- Burhan Usta 2014 isimli restoran ile ilgili yapılan analizin “Farklılık Detayları”
kısmında “Bizde olmayan promosyonlar var” yazdığı, “Görüşme Detayı” kısmında
ise “Bize de eklenecek, tipitipten silince kaldırılacak” yazdığı görülmüştür.
(42) Delil 2: Aksu Kokoreç ve Midye restoranı tarafından, MEKANCOM’da kendilerine sağlanan
%5 indirimin YEMEK SEPETİ platformunda tanımlanması üzerine,
menüdestek@ adresine “Sayın yetkili % 5 Nakit ödeme indirimini bütün
menülerden indirimlerin çıkarılmasını rica ederim” mesajı iletilmiştir.
“Fwd: %5 Nakit Ödeme İndirimi Hakkında” konulu ve 11.01.2015 tarihli e-postalar:
menüdestek@ adresinden YEMEK SEPETİ çalışanı B. B.’ye:
Daha önce iletmiş olduğun talepde farklı bir yemek sitesinde indirim, olduğunu iletmişsin,
iptalini isterler uygun mudur?
YEMEK SEPETİ çalışanı B. B.’den menüdestek@ adresine;
M tarafını kontrol ettim, %5’lik indirimi ordan da kaldırmışlar. Onaylıyorum, iptal
edebiliriz.


2 Tipitip, YEMEKSEPETİ tarafından piyasada faaliyet gösteren diğer teşebbüsleri ifade etmek üzere şirket içi
analizler kapsamında kullanılan bir isimdir.
16-20/347-156
16/60

(43) Delil 3: YEMEK SEPETİ ile anlaşmalı bir restoranın yetkilisi olduğu anlaşılan A. K. ile
yapılan 04.01.2015 tarihli yazışma:
Restoran yetkilisi A. K’dan menudestek@ adresine:
Bundan 15 gün önce mekan komda %5 müşteri indirimi göstererek yemek sepeti
sayfamızda indirim talep edilmiştir mekan com a ulaşılarak gerek yapıldı aynı düzeltmeyi,
Adams pizza kozyatağı ve tantun usta tantuni sahraycedit sb lerindeki % indimi
kaldırmanızı rica ederim
menudestek@ adresinden pilaki@ adresine:
*basit*
M’u kontrol ederek işleme alalım.
(44) Delil 4: YEMEK SEPETİ çalışanları A. Y. ile M. G. arasındaki “Fiyat/Promosyon Hata
Bildirimi-Promosyon/Menü Sorunu/İptal edildi” başlıklı ve 23.12.2014 tarihli e-postalar:
YEMEK SEPETİ çalışanı A. Y.’den YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.’ye:
Merhaba,
Bu restoran % indirimi kabul etmiyor. Dün sayfayı kapatarak satış ekibine durumu iletmiştik.
Bugün sayfa aktif durumda, restoran ile görüşüldüğünü tahmin ediyorum. Restoran
promosyonu kabul etmediği için farkı biz karşılaşıyoruz.
Bilginize.
YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.’den YEMEK SEPETİ çalışanı A. Y.’ye:
Restoran sahibi ile görüştüm.
M üzerindeki sayfalarını kaldırtmışlar. Buna istinaden ben de Yemeksepeti
üzerindeki %5 indirimi pasife aldım ve sayfalarını açtım. Cache yenilenmediğin dolayı hala
aktif gözüktüğü sürede aldığı siparişi iptal etti ise-ki öyle gözüküyor-bu bizim
yazılımımızdan kaynaklı bir durum.
%5 oranındaki indirimi bizim karşılamamız yerinde olur.
İyi çalışmalar
(45) Delil 5: Yufka Dürüm İşleri adlı restoranın yetkilisi olduğu anlaşılan S. Y. ile YEMEK
SEPETİ çalışanı M. G. arasındaki 22-23.12.2014 tarihli e-postalar:
Restoran yetkilisi S. A.’dan menüdestek@ adresine:
Başka bir online yemek sitesiyle çalışmamız yoktur.
%5 olan indirimin kaldırılmasını rica ediyorum
YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.’den restoran yetkilisi S. A.’ya:
…M üzerinde sipariş sayfanız ve bu ekrandaki menünüzde %5 indirim bulunuyor:

Müşterilerin görebildiği ve sipariş verebileceği bir mecrada bu durum yaşandığı takdirde biz
zor durumda kalabileceğimiz için bu durumu aşağıdaki sözleşme maddesi ile çalışmaya
başlama aşamasında önleyerek ilerliyoruz. Bu konu yapısı itibariyle karşılıklı iletişim
kurularak çözülebilecek hacimde olduğu için yalnızca farklılığı eşitleyerek sipariş iletimin
devam etmek birinci önceliğimiz. Ancak esasında sözleşme feshine yeterli nitelik
barındırıyor.
16-20/347-156
17/60

Bu bilgiyi sayfanızdan kaldırabilmemiz için öncelikle farklı sipariş iletim ekranlarından
kaldırtmanız gerekir.
5.1. ÜYE İŞYERİ, YEMEK SEPETİ SİSTEMİ'nde yer alacak ürün ve sipariş bilgilerinin
özellikle de fiyat ve menü bilgilerinin güncelliğinden ve kendi işyerindeki paket servis/ evlere
servis fiyatları ile dönem dönem sattığı ürünlerde uyguladığı kampanya fiyatları üzerinden
olduğunu kabul ve taahhüt eder. ÜYE İŞYERİ paket servis/ evlere serviste herhangi bir
kanalda veya tüm kanallarında (interaktif televizyon, internet sitesi, telefonla sipariş alma,
facebook, twitter kanallara örneklerdir ve bunlara benzer farklı mecralar da kanallar
dahilinde kabul edilir.) kullanıcı/müşterilerine uyguladığı her türlü kampanya, promosyon,
fiyat, ürün ve diğer içerikli kampanya çalışmalarında aynı çalışmaları YEMEK SEPETİ
üzerinde de uygulayacağını kabul eder. ÜYE İŞYERİ, bu kampanya çalışmaları dahilinde
teknik bir çalışma gereksinimi olursa YEMEK SEPETİ’nin kontrolünde olmayan altyapılara
erişim ve sürecin hızlanması için gerekli desteği vereceğini kabul eder. ÜYE İŞYERİ,
YEMEK SEPETİ’ ne bildirdiği ürün fiyatlarının telefonla veya diğer paket servis siparişi
kabul eden kanallarında sipariş veren müşterilere uyguladığı paket servisteki ürün fiyatları
ile aynı olacağını kabul ve taahhüt eder. Aksi SÖZLEŞME’nin ihlali niteliğindedir.
Bol siparişler.
Restoran yetkilisi S. A.’dan YEMEK SEPETİ çalışanı M. G’ye:
Şuanda sayfası kapalı ve çalışmıyorum kendilerinle
Kapalı olan bir sayfadan dipariş alamazsanız
Bu yüzden %5lik indirimi kaldırmanızı rica ediyorum
YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.’den restoran yetkilisi S. A.’ya:
Sayfa hala açık gözüküyor, bir yanlış anlaşılma olabilir mi? Linki deaşağıda paylaşıyorum
sizin de tekrar kontrol etmenizi rica ederim;

Restoran yetkilisi S. A.’dan YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.’ye:
Hayır kapalı
YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.’den restoran yetkilisi S. A.’ya:
M firması tarafında promosyonu kapatma talebinde mi bulundunuz? Zira
yayındaki, sipariş verilebilir durumdaki sayfanızda durum aşağıdaki gibi iken Yemeksepeti
üzerindeki promosyonu kaldırmamız mümkün değil.
Bu, benim veya başka bir Yemeksepeti çalışanının tercihi, kararı veya insiyatifi
doğrultusunda yaşanan bir durum değil. Firmanızla Y arasında imzalanan
sözleşmeye biz de en az sizin kadar bağlı kalmak durumundayız.
Anlayışınız için şimdiden teşekkür ediyorum.
Restoran yetkilisi S. A.’dan YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.’ye:
Başka bir online platformdan sipariş almadığım
Nedeniyle %5lik indirimin acil kapatılmasını istiyorum
YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.’den menudestek@ adresine:
Yufka Dürüm İşleri, Teşvikiye %5 indirimi kapatalım lütfen.

16-20/347-156
18/60

(46) Delil 6: menudestek@ ile YEMEK SEPETİ çalışanı M. G. arasındaki 24-
25.12.2014 tarihli yazışmalar:
menudestek@ adresinden YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.’ye:
Onaylıyor musun
Fwd: Rakip Firmalarda Olup Bizde Olmayan, Eklenecek Promosyonlar
Burhan Usta, Küçükbakkalköy ˃˃ Beyti Sarma alana Ayran (30cl) bedava
20 TL üzeri siparişlerde %5 indirim
Söz konusu e-posta içeriğinde ilgili restorandan gelen e-postaya yer verilmiştir:
Sayın yetkili
Siparişlerde %5 indirim kaldırılmıştır.
Çorbalar bölümüne ek olarak İşkembe çorbası eklenmiştir fiyatı 7.00 tl
Gereğinin yapılması…
YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.’den menudestek@ adresine:
Kapatalım lütfen
(47) Delil 7: YEMEK SEPETİ çalışanları M. G. ve M.U. arasındaki, “Şişko Dürüm,Ortaköy hk.”
konulu 11.12.2014 tarihli e-postalar:
YEMEK SEPETİ Operasyon Yetkilisi M. U.’dan YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.’ye:
…Restoran m diye bir yere de üye olmuş sanırım da daha uygun fiyatlı urun
sattıkları tespit edilmiş olabilir, bu nedenle ulaşmışız, bunu akşama kadar düzenleyin yoksa
fiyatları aşağıya çekeceğiz gibi bilgi vermişiz.
Restoran yetkilisi … aradı …, kendisine ulaşılmasını istiyor. Prosedürümüzden bahsettim
ben. Kendisi de o site sanırım hatalı menü eklemiş olabilir ki menü fiyatlarını güncellemiş
olabilirler. Siz fiyatlarımızı çekmeyin aşağıya ben o siteyi düzenleyeceğim diyor. İrtibata da
geçilmesini istiyor kendisine.
İlgilenebilirsen sevinirim. İyi çalışmalar.
YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.’den YEMEK SEPETİ Operasyon Yetkilisi M. U.’ya:
…Bilgi verdiğin için teşekkürler, ilgileneceğiz.
… hanginiz görüştüyseniz irtibata geçebilir misiniz? Burada dayatma veya tehdit söz
konusu olmadığını, sözleşmede kapsamındaki konulara bağlı kalmakla yükümlü
olduğumuzu ve eğer M üzerindeki sipariş verilebilir alandan bunu henüz
düzelttirmedilerse, bizdeki durumu eşitlemek dışında bizim alternatif bir seçeneğimiz
kalmadığını nazikçe izah etmemiz gerekir.

16-20/347-156
19/60

(48) Delil 8: YEMEK SEPETİ Satış Destek Temsilcisi M. G. ile YEMEK SEPETİ çalışanı E. A.
arasında geçen “Şikayet var Bilgilendirme!” konulu ve 23.12.2014 tarihli e-posta
yazışmaları:
YEMEK SEPETİ çalışanı E.A.’dan YEMEK SEPETİ Satış Destek Temsilcisi M. G’ye:
Merhaba
Restoran şikayeti olduğunu anlıyoruz. Yardımlarınızı rica ederiz.
YEMEK SEPETİ Satış Destek Temsilcisi M. G’den YEMEK SEPETİ çalışanı E. A’ya:
…Restoran sahibi ile dün uzunca görüştüm. Hem şikayet var üzerindeki kullanıcı kaynaklı
iptallere istinaden serzenişleri, hem de bu %5 konusundaki tepkilerini olabilecek en net
şekilde, uzunca izah ettim. Üzülerek bir faydası olmadığını görüyorum.
Görüşerek,net bir çözüm sağlayamazsak çalışmamızı sonlandıracağız.
YEMEK SEPETİ Satış Destek Temsilcisi M. G’den YEMEK SEPETİ çalışanı E. A’ya:
Restoran sahibi ile şimdi görüştüm. Her sorunda şikayet var tarafına yazı atmak yerine
bizlerle irtibata geçerek destek alabileceğini söyledim ve uyardım.
%5 indirim konusundai M üzerinden bu indirimi kaldırdıkları için Yemeksepeti
üzerinde de sayfalarının kapanmasına sebebiyet veren bu promosyonu kapatarak
sayfalarını tekrar siparişe açtım.
Anlaşmış olduğumuzu umuyorum…
(49) Yukarıda yer verilen belgelerden; YEMEK SEPETİ’nin, rakip platformlarda bulunan
promosyonların kendi sitesine de yansıtılmasını istediği, çalışanlarının ilgili restoranlarla
iletişime geçtiği ve bu temasların bahse konu promosyonların rakip platformlardan
kaldırılmasıyla sonuçlandığı görülmektedir.
I.3.3.2. İndirim ve Promosyonların YEMEK SEPETİ’ne de Uygulanmasına Yönelik
Eylemler
(50) Üye restoranların hem kendi sitelerinde hem de rakip platformlarda uyguladığı indirim ve
promosyonların YEMEK SEPETİ’ne de yansıtılmasına ilişkin belgelere aşağıda yer
verilmektedir.
(51) Delil 9: YEMEK SEPETİ Satış Destek Temsilcisi B. B.’nin bilgisayarından alınan, “Rakip
Firma Analizleri 10.12.2014-Düzenleme Davetiyesi” adlı excel dosyasında bulunan
belgeler:
- Küçük Ev Express, Levent isimli restoran ile ilgili yapılan analizin “Farklılık Detayları”
kısmında “ortaboy 2 pide alana 2 kutu içecek bedava” yazdığı görülmüş, analizin
“Görüşme Sonucu”na ise “Takip edilecek” notu düşüldüğü tespit edilmiştir.
- Komagene Acıbadem isimli restoran ile ilgili yapılan analizin “Farklılık Detayları”
kısmına “1 porsiyon Çiğköfte 1 litre Ayran 9,90”, analizin “Görüşme Sonucu” kısmına
ise “Takip edilecek” yazıldığı görülmüştür.
- Dilimistanbul Acıbadem, Yufka Dürüm İşleri Teşvikiye, Ege Mutfağı Levent isimli
restoranlar ile ilgili yapılan analizlerin “Farklılık Detayları” kısmında “Farklı
promosyonlar mevcut”, “100 TL üzerine %15 indirim”, “5.siparişten sonra %15
indirim” yazdığı, “Görüşme Detayı” kısmında ise “Bize de eklenecek” yazdığı
görülmüştür.

16-20/347-156
20/60

- Abanella Makarna&Salata, Abusta 33 Mersin Tantuni, Acıktım Bodrum Dönercisi,
Adana Dürüm Fulya, Adana Kebapçısı Metin Usta, Adana Sofrası Sarıyer, Adana
Sofrası Ciğer &Kebap, Ali Baba İskender Beşiktaş, Altınşiş Kebap Osmanbey isimli
restoranlar ile ilgili yapılan analizlerin “Farklılık Detayları” kısmında “M’a
özel %5 indirim Ys’de yok” yazdığı, “Görüşme Detayı” kısmında ise “M’a
özel %5 indirim bizde yoktu. Uygulanması gerektiğini söyledim. Ardından bizde de
bu indirimi başlatıyoruz.” yazdığı görülmüştür.
- Şişko Dürüm Ortaköy isimli restoran ile ilgili yapılan analizin “Farklılık Detayları”
kısmında “%5 promosyon verecekler. hem de fazla fiyat tespit edildi. ” yazdığı,
“Görüşme Detayı” kısmında ise “Restoran yetkilisi hem promosyon veriyor birde
fiyatları bizdeki fiyatlardan 3 TL daha aşağı” yazdığı görülmüştür.
(52) Delil 10: YEMEK SEPETİ çalışanları H. Ç. ile B. M. arasındaki, 22.12.2014 tarihli e-
postalar:
YEMEK SEPETİ çalışanı B. M’den YEMEK SEPETİ çalışanı H. Ç.’ye:
…M a göre da fazla fiyat söz konusu olduğundan mesaj
yollayıp siparişe durdurdum sayfasını. Bilgin olsun.
İyi çalışmalar.
YEMEK SEPETİ çalışanı H. Ç.’den YEMEK SEPETİ çalışanı B. M.’ye:
…Bu restorandaki asıl amacımız, restoran fiyatlarını bizdeki ile aynı şekilde güncellemek
ve üzerinden de %5 indirim yapmaktı ama sanırım o olay yanlış anlaşıldı.
Orada ki fiyatları bizde ki ile aynı yapsak uygun olacak.
Kolaylıklar.
YEMEK SEPETİ çalışanı B. M’den YEMEK SEPETİ çalışanı H. Ç.’ye:
İndirim olanları aynı şekilde güncelliyoruz ancak fazla fiyat çıktığında ne yazık ki kapatmak
durumundayız. Örneğin şimdi şişko dürüm aradı, m u uzun zamandır
kullanmıyoruz çok eski fiyatlar dedi. Bizde o tarafı da güncelleyin o şekilde açarız dedik.
Eğer senin dediğin gibi yapsaydık restoran arayıp fiyatlarım bunlar değil çok düşük diyecek
sonra yeni fiyatlarını yollayacaktı menü ekstra 2 kere bir restoran için full güncelleme
yapacaktı ki bu da inanılmaz bir zaman kaybı ve iş yükü. Restoranın belirli bir süredir de
fazla fiyat vermiş olması da cabası. O zaman fazla fiyattan 1 hafta kapattığımız restoranları
haksız yere kapatmış oluruz.
(53) Delil 11: YEMEK SEPETİ İstanbul İl Sorumlusu B.T. tarafından
menudestek@ adresine gönderilen “Fwd: Rakip Firmalarda Olup Bizde
Olmayan, Eklenecek Promosyonlar” konulu 22.12.2014 tarihli e-posta:
Selamlar,
Dürümcü Memo, 4.Levent (Emniyetevler) ˃˃ 4 adet Tavuk Şiş dürüm (120 gr.) alana Coca
Cola (1L.t) bedava.
Burhan Usta 2014, Küçükbakkalköy ˃˃ Beyti sarma alana Ayran (30 cl) bedava
20 TL üzeri siparişlerde %5 indirim
Chinese Time, Etiler ˃˃ 100 TL üzeri verilen siparişlerde %10 indirim.
İyi çalışmalar

16-20/347-156
21/60

(54) Delil 12: YEMEK SEPETİ çalışanları arasında 28-29.06.2011 tarihlerinde gerçekleşen
görüşmeleri içeren ve YEMEK SEPETİ Satış Müdürü’nün bilgisayarından alınan e-postalar:
E. A.
Yeni restoran olan Develi Kebap, Florya yı yaparken sistemimizde mevcut olan Etiler
şubesinden kopya almamız gerekiyordu. Mevcut olan Etiler şubesinde fiyatlar biraz fazla
olduğundan dolayı fraud arama yaptım ve fiyatlarda fazla fiyat tespit ettim. Etiler şubesinin
sayfasını sitedeki mevcut fiyatlar fazla olduğundan dolayı yeni menü gelene kadar
kapatıyorum. Etiler sayfasını tekrar aktif hale getirebilmemiz için basılı broşürlerini rica
etmemiz gerekiyor.
Daha sonraki prosedür sitedeki fiyatlar fazla yakalandığından dolayı menü yapıldıktan
sonra açılır mı yoksa 1 hafta bekleme suresi mi uygulanır tam olarak bilemiyorum. Yeni
restoran olan Florya şubesinin de basılı broşürlerini aldıktan sonra fiyatları staging bölümde
uyarlayabiliriz.
…
K. E.
Konuşalım niye fazla fiyat vs var. Normalde 1 hafta kapalı kalması gerekirdi sen
yaklaşımlarına göre karar ver. Tekrar etmesi durumunda üzülerek kapalı kalacaklarını
iletelim. Ekmeğimizle oynanması durumunu izah edelim.
(55) Delil 13: YEMEK SEPETİ Satış Müdürü’nün bilgisayarından alınan 17.04.2014 tarihli e-
posta:
YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.’den Satış Müdürü K. E. ile Anadolu Satış Müdürü M. A.’ya:
Sorumlu olduğum illerde restoranlarımın alo serviste ve kendi web sitelerini rutin aralıklarla
kontrol ediyoruz, bizdeki fiyatlara oranla kendi kanallarında daha düşük fiyat politikası
uygulamaları ise gerekli prosedürü uyguluyorum.
Eskişehir'de 2014 yılında sadece kendi web sitelerinde düşük fiyat sunan restoranlar;
Grang fast food3 % 20…
İçlerinde bizde ciddi sipariş alan restoranlar var. Bize giden paketlere özel el ilanı bastırıp
yüzdelik indirimi vurguluyor. Kendi sitelerine yönlendiriyorlar. Tamamını tespit edip
müdahale ettik.


3 Kastedilenin Grand Fast Food olduğu düşünülmektedir.
16-20/347-156
22/60

(56) Delil 14: YEMEK SEPETİ çalışanı M. G. tarafından 27.03.2014 ve 12.04.2014 tarihlerinde
Satış Müdürleri M. A. ve K. E.’ye raporlanan ve YEMEK SEPETİ Satış Müdürü K. E.’nin
bilgisayarından alınan e-postalar:
YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.’den YEMEK SEPETİ çalışanı M. A.’ya:
Bugün sizinle konuştuğum firma olan son 2 aydır bizde
bulunan restoranları ziyaret ederek bazıları ile %5 Komisyon oranı ile bazıları ile de aylık
veya yıllık sabit ücret alarak, kendilerine özel online sipariş alabilecek site açıyor, önemli
restoran ise ücretsiz sisteme kaydediyor. Site online sipariş kısmında tamamen
Y modelini uygulamış.
Örnekler,



Dikkatimi çeken nokta ise anlaştığı tüm restoranların sayfalarında kullanıcıya % 10 indirim
sunuyor. Burada sipariş sitelerine komisyon ödemek yerine kendi siten olsun direk
müşteriye yap cümlesini kullanıyor.
Restoranların geneli kendi sitesi olduğu sanıyor, sözleşme yapılmıyor, sistem tamamen
'a ait. Ekte bizde bulunan bıçak kebap kırmızıtoprak adlı restoranın
yemekler netten sipariş paneli mevcuttur.
Ayrıca İstanbul'da faaliyete başlamış, bizde hizmet veren Akın Durum evi, fulya ile anlaşma
sağlamış.
http.7/
Satış Müdürü K. E.
İyi rapor. Eline sağlık. Şu ekran - baktığımız hangi restoran? Hangi siteye ait?
YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.
İlgili site anlaşma sağladığı restoranlara ücretsiz el ilanı da dağıtmaya başlamış. El
ilanlarını paket servis ile dağıtmalarını istiyor. (Görsel ektedir.) En alt kısımda restoran
isimleri var. Kendilerine ait hiçbir reklam girmemişler. Açılışa özel %10 indirim sloganı ile
giriyorlar. Bizde olup yemeklernetten ile çalışan restoranlardan tespit ettiklerimin %10
indirimlerini ya bize de kaydettim yada sitelerinden sildirdim. Şu ana kadar bu konu üzerine
sadece 1 adet restoran kaybettim (Bıçak Kebap, Kırmızıtoprak - fınansalda) El ilanında
bulunan restoran daha önce bizde çalışıp devrolan birine ait. İsim değiştirdi, kısa sure
içinde bizde çalışacaklar, sitelerinde bulunan %10 ise kaldırıldı.
U ise tamamen bizde bulunan restoranlar ile anlaşmaya çalışıyor. Çalıştığı
şehirlerde sadece kampüse yakın semtleri açan firma Eskişehir'deki tüm semtleri kısa sure
önce kaydetti, her bölgeden restoran almaya çalışıyorlar.
(57) Delil 15: YEMEK SEPETİ çalışanları arasında 05.12.2014’te gerçekleştirilen ve
teşebbüsün Satış Müdürü’nün bilgisayarından alınan e-posta:
Mado Balmumcu adlı restoranın da daha düşük fiyatlar olduğundan sayfası
kapatıldı. Broşür istenecek. …Bey beni arayacak.

16-20/347-156
23/60

(58) Delil 16: YEMEK SEPETİ İstanbul Satış Müdürü G. B.’nin bilgisayarından alınan, 18-
22.12.2014 tarihleri arasında gerçekleştirilen ve “M %5 İndirimleri –
Prosedürümüz” başlıklı yazışmalar:
YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.
M üzerinde olup, bizde de olan ve M üzerinde %5 oranında promosyon
uygulayan çok sayıda restoran bulunuyor. Şirket prensibi olarak da (…..) altında oranlarla
promosyon eklemiyorduk şimdiye kadar. K… Bey eşitlenmesini istemişti bu farklılıkların.
Nasıl ilerlemek gerekir bu konuda?
İstanbul Satış Müdürü G. B.
…Konuyla ilgili son kararı sen veriyormuşsun sanırım.
Bu m restoranlarla sözleşme yaparken sizden komisyon almıyoruz, kullanıcıya
%5 indirim sunmanızı istiyoruz diyor. Ayrıca aylık 150 TL üyelik ücretleri var. Bu durumda
K… Bey bu ve benzeri sitelerden 100 restoranı aratmamı, bu indirimlerin sözleşme gereği
bizde de olması gerektiğini iletmemizi istedi. Bizde aradık ve listeyi M…’ye iletecekken,
M… haklı olarak bizim (…..)’un altında indirim girmeme prensibimiz var, N…'e sormak
gerekir dedi.
Ne yapalım?
YEMEK SEPETİ çalışanı N. N.
Giriyoruz bu indirimleri hemen.
…
YEMEK SEPETİ çalışanı M. B.
Liste sizin analizinize göre hazırlanmış, eksik yanlış işlem yapmamak için m %
indirimleri girmek dışında bu listeye göre eklememizi İstediğiniz farklı promosyon, ödeme
tipi, bölge vs varsa onları da ayrıca iletir misiniz?...
YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.
Az önce ekte gönderdiğim listede rakip firmadaki farklılığı düzelttiren, sayfasını kapattıran
vb. bir restoran var mı diye tekrar kontrol ederek gönderdiler. Mekan %5 konusunda da
yine bu filtreye takılan restoranlar olmuş, ilk etapta toplam yalnızca 15 restoranda eklemeyi
yapacağız. M tarafında %5 haricindeki farklılıkları ayrıca belirginleştirdim…
(59) YEMEK SEPETİ çalışanlarının “Rakip Firmalarda Olup Bizde Olmayan, Eklenecek
Promosyonlar” konulu analizler yaptığı, ayrıca restoranların menü fiyatlarının, indirimlerinin
ve promosyonlarının YEMEK SEPETİ platformuna göre avantajlı olduğunun tespit edilmesi
üzerine ilgili restoranın platform üzerindeki sayfasının bir uyarı ve ceza mekanizması olarak
bir hafta süre ile kapatıldığı görülmüştür. Bu da restoranların kullanıcılarına ve rakip
platformlara indirim ve promosyon sunabilmesi yönündeki motivasyonunu zedelemektedir.
I.3.3.3. Restoranların Rakip Platformlardaki Üyeliğine Son Vermesine Neden Olan
Eylemler
(60) YEMEK SEPETİ’nin MFC uygulamalarına yönelik aldığı aksiyonlar, restoranların rakip
platformlardaki üyeliğinin sona ermesine neden olabilmektedir. Bu kapsamda
değerlendirilen belgelere aşağıda yer verilmektedir.

16-20/347-156
24/60

(61) Delil 17: YEMEK SEPETİ Satış Destek Temsilcisi B. B’nin bilgisayarından alınan, “Rakip
Firma Analizleri 10.12.2014-Düzenleme Davetiyesi” adlı excel dosyasında bulunan
belgeler:
- Akın Dürüm Evi Fulya isimli restoran ile ilgili yapılan analizin “Farklılık Detayları”
kısmında “Gönderim Limiti” yazdığı, “Görüşme Detayı” kısmında ise “Restoran
yetkilisi Dursun Bey ile görüştüm kendisi böyle bir yerle çalışmadıklarını bir yanlışlık
olduğunu ilettiler. Yemekx’in numarasını verdim arayıp kapattıracaklar” yazdığı
görülmüştür.
- Bahçe Büfe Bakırköy isimli restoran ile ilgili yapılan analizin “Farklılık Detayları”
kısmında “Ürün Fiyat Farklılığı” yazdığı, “Görüşme Detayı” kısmında ise “Restoran
yetkilisi Sefa Bey ile görüştüm kendisine fiyat farklılığını ilettim bilgisi olmadığını
böyle bir siteye üye olmadığını iletti. Yemekx adlı sitenin numarasını ilettim arayıp
kapattıracaklarını ilettiler.” yazdığı görülmüştür.
- 2’ler Döner isimli restoran ile ilgili yapılan analizin “Farklılık Detayları” kısmında
“M’a özel %5 indirim Ys’de yok” yazdığı, “Görüşme Detayı” kısmında ise
“Semih Bey ile görüştüm. M’a özel % indirim bizde yoktu. uygulanması
gerektiğini söyledim. Ardından bu sitedeki sayfalarını kapattılar” yazdığı
görülmüştür.
- Akın Dürüm Evi Fulya isimli restoran ile ilgili yapılan analizin “Farklılık Detayları”
kısmında “%5 indirim farkı var” yazdığı, “Görüşme Detayı” kısmında ise “Dursun Bey
ile görüştüm. Bunu bir dayatma olarak görüyor ve %5 indirim kabul etmiyor. Yarın
m ile görüşüp üyeliğini iptal ettirecekmiş.” yazdığı görülmüştür.
- Arada Bir Tantuni Sarıyer isimli restoran ile ilgili yapılan analizin “Farklılık Detayları”
kısmında “%5 indirim farkı var ” yazdığı, “Görüşme Detayı” kısmında ise “İlhan Bey
ile görüştüm. M’a özel %5 indirim bizde yoktu. Uygulanması gerektiğini
söyledim. Ardından bizde de bu indirimi başlatmamız gerektiğini söyledim. Aynı gün
içerisinde m üyeliklerini iptal ettiler.” yazdığı görülmüştür.
- Antik Burger Dikilitaş isimli restoran ile ilgili yapılan analizin “Farklılık Detayları”
kısmında “%5 indirim farkı var” yazdığı, “Görüşme Detayı” kısmında ise “Nesim Bey
ile görüştüm. M’a özel %5 indirim bizde yoktu. Uygulanması gerektiğini
söyledim. Ardından bizde de bu indirimi başlatıyoruz. Ordan iptal ettirip üyeliklerini
bizi arayacaklar.” yazdığı görülmüştür.
(62) Delil 18: YEMEK SEPETİ çalışanları arasındaki, “Abanella Makarna&Salata, Fulya-Menü
Güncelleme Talebi” konulu ve 22.12.2014 tarihli e-postalar:
duyuru@news. adresinden menudestek@ adresine:
Restoran Notu: sayfamızdaki %5 indirim kaldırılmasını rica ederim. M üyeliğimizi
iptal ettik.
YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.’den menudestek@ adresine:
Promosyonu kaldıralım lütfen, sayfalarını kapattırmışlar.

16-20/347-156
25/60

(63) Delil 19: YEMEK SEPETİ İstanbul İl Sorumlusu U. D. tarafından
menudestek@ adresine gönderilen, “Mangal Express, İstinye (Pınar
Mah.)” konulu ve 22.12.2014 tarihli e-posta:
Selamlar
Bu işletme Mekan.Com daki sayfalarını kapattırmışlar. Rica etsem tüm siparişlerde ki %5
indirim promosyonu kaldırabilir misiniz?
İyi çalışmalar.
(64) YEMEK SEPETİ’nin restoranlar ile indirim ve promosyonların kendi platformunda da
uygulanması gerektiği yönündeki iletişimi neticesinde, bu platformun birçok restoran için
vazgeçilmez konumda olması nedeniyle, restoranlardan bazılarının diğer platformlardaki
üyeliklerini sonlandırdığı anlaşılmaktadır. Bu durum, YEMEK SEPETİ’nin yönlendirmesiyle
veya en azından bilgisi dahilinde ortaya çıkmaktadır.
I.3.3.4. Diğer Farklılıkların da YEMEK SEPETİ’ne Yansıtılmasına Yönelik Eylemler
(65) YEMEK SEPETİ’nin MFC uygulamaları yalnızca fiyat, indirim ve promosyonları
kapsamamakta, “gönderim bölgeleri, ödeme yöntemleri vs.” gibi restoranların ve
platformların farklılaşmasını sağlayacak diğer kriterleri de içermektedir. Aşağıda ilgili
belgelere yer verilmektedir.
(66) Delil 20: YEMEK SEPETİ Satış Destek Temsilcisi B. B.’nin bilgisayarından alınan, “Rakip
Firma Analizleri 10.12.2014-Düzenleme Davetiyesi” adlı excel dosyasında bulunan
belgeler:
- Super Friends isimli restoran ile ilgili yapılan analizin “Farklılık Detayları” kısmında
“Ürünlerin fiyatlarında fiyat farkı var ve gönderim bölgelerinde limitlerde farklılık var”
yazdığı, “Görüşme Detayı” kısmında ise “Şuan müsait değildi yarın konuşacağım bir
yer aramın iyi olduğu bir marka sorun yaşamayız” yazdığı görülmüştür.
- Chinese Life Sarıyer isimli restoran ile ilgili yapılan analizin “Farklılık Detayları”
kısmında “1. siparişten sonra %10 indirim uygulanıyor gönderim bölgesi
güncellendi” yazdığı, “Görüşme Detayı” kısmında ise “Gönderim bölgesi limitlerini
güncelledik” yazdığı görülmüştür.
(67) Delil 21: YEMEK SEPETİ Satış Destek Temsilcisi B.B. tarafından
emin.ozturk@ adresine gönderilen 13.02.2015 tarihli e-posta:
…Şişli (Cevahir) & Mecidiyeköy (Profilo) restoranlarımızın A tarafında
hizmet veren sayfalarımızda, Yemeksepeti’ne göre daha fazla gönderim alanları
bulunmaktadır. Bu anlamda bu gönderim alanlarının da Yemeksepeti’ne eklenebilmesi için,
sizden bir doküman/liste alabilir miyim?
Teşekkürler.

16-20/347-156
26/60

(68) Delil 22: YEMEK SEPETİ Satış Destek Temsilcisi B. B.’nin bilgisayarından alınan,
teşebbüsün İstanbul Satış Müdürü G. B. tarafından istanbulsatis@
adresine gönderilen 03.11.2014 tarihli e-posta:
Uniyemek ve bizde olan restoranların sayfalarını karşılaştıracağız.
1- Gönderim bölgesi ve limitler aynı olmalı, hatta bizde daha düşük olmalı
2- Fiyatları bizden düşük olmamalı, özel menüler ya da promolar varsa bizde de olmalı
3- Orada ürün görseli vs varsa bizde de olmalı
4- Gönderim süreleri bizden daha düşük olmamalı
Aklıma gelmeyen bir şey varsa siz ekleyin artık
Restoranları arayıp, gerekli güncellemeleri menü desteğe atmanız gerekiyor. Rapordaki
sonuç kısmına özetle ne yaptığınızı yazarsınız.
Teşekkürler
(69) Delil 23: YEMEK SEPETİ Satış Destek Temsilcisi D.D. tarafından
menudestek@ adresine gönderilen “Turuncu Marmaris Büfe, Ulus hk” ve
“Pandos, Bostancı hk.” konulu ve 22.12.2014 tarihli e-postalar:
Merhaba,
Y’da bölgeler bu şekilde saptandı. Güncelleyebilirmiyiz?
5,00 TL:
Arnavutköy,Etiler,Kuruçeşme,Levent (Levazım),Ulıs
10,00 TL:
Akatlar
&
Merhaba y’da bölgeler bu şekildedir, bizde de güncelleyebilirmiyiz?
10,oo TL: Ayşekadın, Bostancı, Bostancı (Üst), Kazasker, Kozyatağı, Maltepe (Altıntepe
Mah.), Şaşkınbakkal, Şenesenvler, Suadiye
(70) Yukarıda yer verilen belgeler, herhangi bir restoranın gönderim bölgesinin ya da ödeme
yönteminin YEMEK SEPETİ platformuna uygulanandan farklı olamayacağını
göstermektedir. Örneğin restoranın rakip platformdaki gönderim bölgesi daha geniş ise,
YEMEK SEPETİ kendi sitesinde bulunmayan gönderim yerlerini restoranın sayfasına
eklemektedir. Söz konusu belgeler, MFC şartının ne kadar geniş yorumlandığını ve
uygulandığını ortaya koymaktadır.
I.3.3.5. MEKANCOM’un İndirim Uygulaması Karşısında YEMEK SEPETİ’nin Eylemi
(71) MEKANCOM’un her siparişe (…..) indirim uygulaması ve YEMEK SEPETİ’nin buna karşı
eylemlerini ortaya koyan belgeler bu başlık altında sıralanmıştır. Bu belgeler, MEKANCOM
ve YEMEK SEPETİ CEO’larının e-posta yazışmalarını da içermektedir.

16-20/347-156
27/60

 Delil 24: Yemek Sepeti Satış Destek Temsilcisi B. B.’nin bilgisayarından alınan, “Rakip
Firma Analizleri 10.12.2014-Düzenleme Davetiyesi” adlı excel dosyasında bulunan
belgeler:
- Ustam Kebap & Lahmacun Mecidiyeköy isimli restoran ile ilgili yapılan analizin
“Farklılık Detayları” kısmında “promosyonlar” yazdığı, “Görüşme Detayı” kısmında
ise “Ali bey ile görüştüm kendisi ben onlara indirim vermedim diyor. onlardan indirimi
kaldırınca geri dönüş yapacaklar.hayriye” yazdığı görülmüştür.
- Sds Bolu Ev Yemekleri ve Park Burger Etiler isimli restoranlar ile ilgili yapılan
analizlerin “Farklılık Detayları” kısmında “%5 indirim uygulanacak” yazdığı,
“Görüşme Detayı” kısmında ise “Haberleri yok onlardan kaldırdılarında bilgi
verecekler bilgi gelmezse eklenecek” yazdığı görülmüştür.
(72) Delil 25: YEMEK SEPETİ Satış Destek Temsilcisi B.B. tarafından satis@
adresine gönderilen, “%5 ındırım duzeltılmesı hk.” konulu ve 10.12.2014 tarihli e-posta:
Restoran ile görüşme sağlıyorum
…
sayın yetkili merhaba
bugun B… Bey ile yaptığımız telefon konuşmasına istinaden, m’un bizim bilgimiz
olmadan yanlışlıkla hesabımıza sıparışlerde % ındırım uygulamasından dolayı sızınde
urunlerimize %5 ındırım dayatmanızı ılettı. Sorun gıderılmiştir m ile bilgınıze.
Sızın de ıvedılıkle bunu duzeltmenızı istiyorum. B… bey e ulaşamadım
herseyı fırsata cevırmeye calısmamanız umuduyla
iyi calısmalar
…
2ler Döner Köfte
(73) Delil 26: “Wanted Burger Kadıköy Bahariye %5 indirim” konulu ve 12.01.2015 tarihli e-
postalar:
Restoran yetkilisi C. A. S.’den YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.’ye:
Merhaba,
Bir süre önce biz sizden böyle bir talep de bulunmadan tüm ürünlerde %5 indirim
başlattınız.
Bu indirimin sonlanmasını talep ediyoruz, çünkü zaten fiyatlarımız rakiplerimize göre
oldukça uygun bu indirimde olunca da neredeyse hiç para kazanamıyoruz.
M sitesinden %5 indirim olduğu için mi bunu yaptınız? Eğer öyle ise biz siteye
bununla ilgili bir talimat vermedik, ayrıca bugüne kadar oradan da bir sipariş almış değiliz.
Bu kanıya da daha önce ben yokken telefonla bu konuda arama olmuş, sanırım bir
çalışanıma bu konu aktarılmış, o da tam anlamamış ve konu böyle askıda kaldı. Siz de
sanırım bu indirimi başlattınız.
Kısaca bu indirimi biran evvel sonlandırsanız sevinirim.

16-20/347-156
28/60

YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.’den YEMEK SEPETİ çalışanı B. M.ye:
Kapatalım lütfen.
YEMEK SEPETİ çalışanı B. M.’den YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.’ye:
…Bu durum da restoranı kapatmak için bir neden yok. Şu an çalışma saati dışında
olduğundan arayamam ancak öğleden sonra restoran ile görüşüp, alınan aksiyon hakkında
bilgi veririm.
İyi çalışmalar.
YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.’den YEMEK SEPETİ çalışanı B. M.ye:
…Restoranı değil, promosyonu kapatmak lazım.
YEMEK SEPETİ çalışanı B. M.’den YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.’ye:
Promosyonu kapatırsak da m da hala düşük fiyatlara sipariş alıyor olacak. Eğer
o tarafta da bu promosyonu veya üyeliğini (haberi olmadığını söylediği için bu şekilde
belirtiyorum) iptal ederse promosyonu redde çekebiliriz.
Dediğim gibi … işlem yapmadan öne görüşmek gerekiyor C… Bey ile. 11.30 dan sonra
bilgi veririm.
YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.’den YEMEK SEPETİ çalışanı B. M.ye:
Canım ben zaten kontrol ettim, M veya başka bir sipariş kanalında yok şu an %5
indirim.
Promosyonun kapatılması yeterli. Görüşmeye vakit ayırmana da gerek yok bence ama
nihai karar senindir.
(74) Delil 27: YEMEK SEPETİ İstanbul Satış Müdürü G. B.’nin bilgisayarından alınan 23-
24.12.2014 tarihli yazışmalar:
Restoran (Adana Sofrası Ciğer Ve Kebap Salonu)
Firmamız adına bizim onayımız olmadan uygulamış olduğunuz %5 indirimin kaldırılmasını
rica ederiz.
Kurumunuzla çalışmalarımızın daha sağlıklı olması acısından bizim bol ile yapmış
olduğumuz anlaşmadan bolbol'un yapmış olduğu %5 lik müşteri indirimini bize ay sonunda
toplu olarak iade ediyor. Kaldı ki siz joker kullandırıyorsunuz çok ciddi indirimler
yapıyorsunuz. Orantısız olarak birde o yetmezmiş gibi bize fatura keserken joker bedeli
olarak fatura kesiyorsunuz.
gerekli düzeltmeler yapılmadığı takdirde sizinle çalışmamız son bulacaktır.
YEMEK SEPETİ çalışanı M. G.
Dün akşam üzeri konuştuğumuz konu Bolbol dediği M
İstanbul Satış Müdürü G. B.
Hıııım maili tam olarak okuyunca konunun joker dışında olduğunu anladım. Adamı arayıp
durumu izah et, gerekiyorsa çıksın.

16-20/347-156
29/60

(75) Delil 28: YEMEK SEPETİ CEO’su N.A. ile MEKANCOM kurucuları R. A. ve O. A. arasında
28.09.2014-30.12.2014 tarihleri arasında gerçekleşen görüşmeleri içeren ve YEMEK
SEPETİ Satış Müdürü’nün bilgisayarından alınan yazışmalar:
R. A.’dan N. A.’ya:
…Bu arada senin kaygılarını dinlemişken, ben de bizim kaygımızdan bahsedeyim. Saha
ekibimizden bir tanesi buğun bir mekanin bizimle anlaşan mekanların Yemek Sepeti olarak
fes ettiğinizmiş. Biliyorsun ki böyle birşey de rekabete aykırı olur. Bu konuda herhangi bir
bilgin var mı?
N. A.’dan R. A.’ya:
Dün akşam CEO'nuz O…A… - yanılmıyorsam eşin - bizim satış departmanındaki cocuklara
açıp bağırıp çağırıp dava açmakla tehdit etmiş. Önce konuyu yazayım. Restoranlara asla
başkasıyla çalışmayın diye bir şey söylemiyoruz. Restoranlar istediğiyle çalışırlar, birçok
zincirle çalışan bu sektörde iş yapan firmalar da var; 14 senedir hep de öyle oldu. Şu ana
kadar da hiç Yemek Sepeti aleyhine dava açılmadı. Sadece restoranlar başka platformlara
bizden daha az fiyat veremezler. Cezai bir şart da yok, o zaman çalışmayız o restoranla.
Bu da bütün sözleşmelerimizde bu şekilde yazar. O kadar pazarlama harcaması yapıp
restoranın kendi ürünüyle rekabet edemem, anlamı yok.
Biraz fazla sorun çıkmaya başladı sizinle. 14 senedir 100'den fazla rakibim oldu, hiç
kimseye karşı etik ve rekabet ile negatif ilgili bir duruşumuz olmadı.
O. A.’dan N. A.’ya:
…Senin de bildiğin üzere m üzerinden işletmelere birçok hizmet sunuyoruz.
Sipariş de bunlardan bir tanesi. Herkes tarafından bilindiği üzere YemekSepeti bu alanda
tekel konumunda ve çok ciddi bir müşteri potansiyeli, buna paralel yaptırım gücü var.
Pazara yeni giren biz ve benzeri firmalar da rekabet edebilmek adına bazı şeylerden
feragat edip hem kullanıcılara hem de işletmelere bazı avantajlar sunmak zorunda. Bizim
belli bir sure uyguladığımız model de şu şekilde. Siz Yemek Sepeti olarak işletmelerden
aylık sabit ücret, %10'a varan komisyon alıp joker indirimlerini şart koşuyorsunuz. Biz de
işletmelerden %10 komisyon almak yerine bu komisyonumuzu son kullanıcıya m
indirimi olarak yansıtıyoruz. Fakat bu uygulamamız karşısında, sözleşmenizdeki fiyat kırma
maddesi sebep gösterilerek işletmelere mevcut komisyonlarının ve indirimlerinin üstüne
%10 ekstra indirim vermeleri zorunlu tutulmuş. Aksi halde çalışmanın fes edileceği
söylenmiş ve hatta birçoğu ile de kısa süreli çalışmalar durdurulmuş. Yemek Sepeti'nin
mevcut sipariş hacmi ve bunun işletmeler üzerinde yaratmış olduğu baskı nedeniyle
işletmeler telaş içinde bizi aramaya hatta ofisimize gelerek birer birer sözleşmelerini fes
etmeye başlamışlar, aksi halde Yemek Sepeti'nden çıkartıldıklarını beyan etmişlerdir.
Öncelikle indirim konusuna karşılıklı olarak hem fikir olmak isterim. Bu indirim bizim
komisyonumuzdan feragat edip uyguladığımız bir indirimdir, m'daki menülerin
fiyatları ve Yemek Sepeti'ndeki menülerin fiyatları kıyaslandığında mekanların fiyat
kırmadığı aşikârdır.
Bu nedenle böyle bir şeyin sözleşme maddeniz uyarınca mekanlara karşı kullanılmasını
doğru bulmuyorum.
Bahsi geçen olaya gelince, işletmelerden gelen bu geri dönüşlerin sayısı arttığı ve
işletmeler birer birer Yemek Sepeti'nden çıkartılıp mağdur edildiği için, bu problemi çözene
kadar bu indirimi askıya almaya karar verdik. Fakat bundan sonra dahi işletmelerimizden
"Hala m'da görünüyormuşuz, m'dan çıkmamızı istiyorlar" geri dönüşleri
geldiği için direk ilgili talepte bulunan çalışanınızı arayıp konu hakkında bilgi alma ihtiyacı
hissettim. Kendisine de ilgili indirimin geçici olsa da kaldırıldığını ve bu konuda işletmeleri
mağdur etmemeniz gerektiğini söyledim.
16-20/347-156
30/60

Bir başka konu da bir önceki emailinde belirttiğin menü konusu. Malum menü herhangi bir
işletmeye ait bir veri değil, tamamen mekanlara ait bir veri. Mevcut saha ekibimiz sayesinde
binlerce işletmeden mevcut flyer ve menülerini toplayıp sistemimize aktardık. Fakat burada
da işletmelerimize karşı şu şekilde bir yaptırım ile karşı karşıya kaldık. Basılı menüleri en
ufak bir şekilde Yemek Sepeti’ndeki menüden farklı olduğunda sizin tarafta aynı hale
gelmesi için yaptırım uygulanıyormuş.
m'da X urunu var bizde neden yok, ya da bizde Y urunu var m'da neden
yok, ya da X urunu onlarda su kadar, bizde neden farklı fiyata seklinde. Böyle bir durumda
da işletmenin elimizde fiziksel menüleri olsa dahi, eğer ilgili işletme Yemek Sepeti ile
çalışıyorsa, bizdeki menusunu birebir sizdeki gibi yayına almaktan başka bir çaremiz
olmuyor. Aksi halde ilgili işletmeler yayından alınıp, dolaylı olarak bizimle anlaşmalarını
bitirmeye zorlanmış oluyorlar.
Her ne kadar şirket olarak birinci önceliğimiz sipariş olmasa da, bu pazara girmiş
durumdayız. Bu nedenle bu ve benzeri konularda fikir ayrılığına düştüğümüz ve karşı
karşıya kaldığımız bir çok durum olacaktır. Karşılıklı konuşarak bu süreçleri her iki tarafın
da çıkarlarını koruyarak ve rekabete aykırı bir durum yaratmayacak şekilde
çözebileceğimiz kanaatindeyim. Bu indirim ve menü konusunda açıklamalarım ışığında
fikirlerini paylaşırsan çok memnun olurum.
N. A.’dan O. A.’ya:
Bizim için bir tane kural var. Restoranın farklı platformlara verdiği fiyatlar bize verdiğinden
daha az olamaz. Bizimle beraber çalışan 1000'lerce restoran bize rakip sitelerin neredeyse
tamamında varlar, bununla ilgili en ufak bir sıkıntımız yok ve olamaz da zaten. Bu arada
restoranlar bizimkilerle telefonda indirimi kendilerinin karşıladıklarında da bahsetmişler.
Burada o tarafta da bir kafa karışıklığı olabilir.
Biz hiçbir restorana 'm'dan çıkın diye telefon etmedik, etmeyiz. Daha önce
Reyhan'a da söylemiştim, bana bunun aksini uygulayan bir çalışanımı söyleyin, hemen
işten çıkartayım.
…
O. A.’dan N. A.’ya:
…Konuları netleştirelim ki yanlış anlaşılmalar olmasın.
- Mekanlar mağdur olmasın diye hızlı bir şekilde indirim modelini disable ettik. Fakat
anlattığım üzere, mekanlar menülerinde fiyat kırmıyorlar.
Biz belli bir sure komisyonumuzdan feragat edip, bu indirimi son kullanıcıya sunuyoruz. Bu
hali ile sözleşmenize aykırı olmayacaktır doğru mu?
İndirim modelini tekrar yayına aldığımızda aynı sorunları yasamak istemem. O nedenle
teyit edersen sevinirim.
- Mekanlardan indirimi disable ettikten sonra dahi "Hala m’da yer alıyormuşuz,
bizi kaldırır mısınız telefonları aldıktan sonra çalışanınızla iletişime geçme ihtiyacı
hissettim. Fakat böyle bir şeyin olmadığını halihazırda teyit ettiğin için bu konuda bir sıkıntı
yok şu an.
…

16-20/347-156
31/60

N. A.’dan O. A.’ya:
Bu indirimi kimin veriyor olduğunu kontrol etmek pratikte mümkün değil. Kaldı ki bizim
aradığımız restoranlardan çok net olarak 'bu indirimi biz karşılıyoruz' diyen çok oldu.
Herhangi bir yerde bizden daha düşük fiyata kullanıcılar erişebiliyor olduğu surece sorun
yaşanacaktır. Bu kadar emek verip para harcayıp restoranları tanıtırken başka
platformlarda bizden daha düşük fiyatlarla yer almaları bizim için kabul edilebilir değil.
Bunun istisnai durumları var tabii ki. Mesela geçtiğimiz sene Pepsi ve Little Caesars
maliyetini Pepsi'nin karşıladığı bir kampanyayı 'da gerçekleştirmişti vs.
(76) Bu noktada, Yemek Sepeti CEO’su “Restoranın farklı platformlara verdiği fiyatlar bize
verdiğinden daha az olamaz” ve “Herhangi bir yerde bizden daha düşük fiyata kullanıcılar
erişebiliyor olduğu surece sorun yaşanacaktır” ifadeleri dikkat çekicidir. İlgili belgeler,
indirimin maliyetine kimin katlandığı sorgulanmaksızın gerçekleştirilen, rakip platformlara
yönelik MFC uygulamalarının bariz örnekleridir.
I.4. Değerlendirme
I.4.1. YEMEK SEPETİ’ne İlişkin Geçmiş Tarihli Kurul Kararları
(77) YEMEK SEPETİ’nin restoranlarla yaptığı anlaşmalarla bu restoranlara başka firmalarla
çalışmama yükümlülüğü getirilerek 4054 sayılı Kanun’un ihlal edildiği iddiasının incelendiği
25.03.2004 tarih ve 04-22/231-48 sayılı Kurul kararında;
 YEMEK SEPETİ'nin rakip teşebbüslerin pazara girmesini engellemeye yönelik bir
kötüye kullanma eyleminde bulunmadığı gerekçesiyle soruşturma açılmasına gerek
olmadığı,
 YEMEK SEPETİ’nin fiili münhasırlık yaratmaya yönelik uygulamalarının, 4054 sayılı
Kanun’un 4. maddesi kapsamında olması nedeniyle yasaklanması gerektiği,
 YEMEK SEPETİ'nin münhasırlık içeren yeni taslak sözleşmelerinin 2002/2 sayılı Dikey
Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği (2002/2 sayılı Tebliğ) kapsamında grup
muafiyetinden yararlanamayacağı,
 Bu sözleşmelerin, restoranların YEMEK SEPETİ'nin internet sitesi dışında bir internet
sitesini kullanarak üçüncü kişi ya da kuruluşlardan hiçbir şekilde ürün siparişi
alamayacağı yönündeki hükmünün çıkarılması halinde, 2002/2 sayılı Tebliğ
çerçevesinde grup muafiyetinden yararlanabileceği,
 Mevcut münhasır anlaşmalardan, aynı Tebliğ’in 6. maddesi uyarınca grup muafiyetinin
geri alınması gerektiği
değerlendirilmiştir.
(78) Grup muafiyetinin geri alınmasına ilişkin incelemenin sonunda alınan 20.09.2004 tarih ve
04-60/869-206 sayılı kararda ise,
 YEMEK SEPETİ’nin restoranlar ile münhasır çalışmasının ilgili pazarın önemli bir
bölümünde rekabeti ortadan kaldırabileceği değerlendirilmiş,
 Sözleşmelerin, incelenen hükmün çıkarılması durumunda 2002/2 sayılı Tebliğ
çerçevesinde grup muafiyetinden yararlanabileceği ve bunun için gerekli değişikliklerin
yapılarak Kuruma bildirilmesi gerektiği
sonucuna varılmıştır.

16-20/347-156
32/60

(79) Bunun üzerine, YEMEK SEPETİ’nin 02.03.2005 tarihinde Kurum kayıtlarına giren
yazısında, Kurul kararında sözleşmeler üzerinde öngörülen değişikliklerin yapılmaya
devam edildiği, yeni sözleşmelerin de Kurul kararında belirtilen doğrultuda düzenlendiği,
eski sözleşmelerde yer alan kısıtlayıcı hükümlerin fiilen uygulanmadığı belirtilmiştir.
YEMEK SEPETİ’nin 04.03.2005 tarihli bildiriminde yapılan değişikliklere ilişkin örnek
sözleşmeler gönderilmiştir. Kurulun 31.03.2005 tarih ve 05-20/235-MB sayılı kararı ile
öngördüğü yükümlülüklerin yerine getirilmiş olduğundan bilgi alınmıştır.
I.4.2. İlgili Pazar4
I.4.2.1. İlgili Ürün Pazarı
(80) YEMEK SEPETİ, çağrı merkezi, online portalı ve ilgili pazarlama faaliyetleri ile yemek
siparişi hizmetleri vermektedir. Tüketicileri ve restoranları bir araya getiren YEMEK
SEPETİ, tüketicilerin ilave ücret ödemeksizin yemek siparişi vermesine imkan tanıyan bir
platform ile Türkiye’nin 62 ilinde faaliyet göstermektedir. Dolayısıyla, ilgili ürün pazarı
tanımlanırken başlangıç noktasını online yemek siparişi-servisi platform hizmetleri
oluşturmaktadır. Aşağıda söz konusu hizmetlerin başka hizmetlerle ikame edilip
edilemeyeceği değerlendirilmektedir.
(81) Online yemek siparişi-servisi platformları, doğrudan/fiziksel olarak paket servisi hizmeti
verilmesini içermeyen, temel olarak yemek siparişi vermek isteyen kullanıcılar/müşteriler
ile paket servisi olan restoranları aynı ortamda buluşturan, diğer bir deyişle kullanıcıların
internet üzerinden sipariş verebilmesini, restoranların ise internet üzerinden sipariş
alabilmesini sağlayan bir aracılık hizmeti niteliğindedir. Söz konusu hizmet aynı anda hem
kullanıcılara hem de restoranlara sunulmakla birlikte, aldığı hizmetin karşılığını ödeyen
taraf restoranlardır.
(82) Restoranlar telefonla, kendi internet siteleri veya online yemek siparişi-servisi hizmeti
sunan bir portal üzerinden sipariş alabilmektedir. Online paket servisi hizmetleri, telefon
üzerinden sağlanan servis hizmetlerine kıyasla kolaylık sağlamakta ve tüketicilerin seçim
tercihlerini artırmaktadır. ONNET’in konuyla ilgili yaptığı açıklamalardaki bilgilere aşağıda
yer verilmektedir:
 Müşteri tercihlerine ve tüketim eğilimlerine bağlı olarak birçok restoranı tek bir platform
üzerinde toplayan bu portallar, müşterilerin istediği ürün için istediği restorandan sipariş
vermesini sağlamaktadır.
 Ürün fiyatlarının görünür olması, kullanıcının alışverişe ne kadar para ödeyeceğini
bilmesine imkan tanımaktadır.
 Bu platformlar üzerinden restoranlar müşterilerine promosyon ve indirimlerini çok daha
kolay bildirebilmektedir.
 Telefonla sipariş vermek uzun sürmekte ve bu sırada sipariş doğru
alınmayabilmektedir. Oysa platformlar üzerinden sipariş alma mekanizması daha
verimli ve düzgün işlemekte, böylece müşteri memnuniyeti artmaktadır.
 Bu platformlar üzerinden verilen online siparişlerde restoran, müşterilerden yorum,
istek, öneri vs. gibi geri bildirimler alabilmekte, bunun da tüketicilere olumlu dönüşleri
olabilmektedir.
 Telefon ile sipariş verilirken oluşan ekstra iletişim ücreti, bu platformlar kullanılarak
ortadan kaldırılmakta, platforma mobil uygulamalarla erişim imkanı olması sayesinde
yolda eve giderken dahi sipariş verilebilmekte ve zamandan tasarruf edilmektedir.

4 Bu bölümün hazırlanmasında Kurulun 25.03.2004 tarih ve 04-22/231-48 sayılı kararından yararlanılmıştır.
16-20/347-156
33/60

(83) Öte yandan, YEMEK SEPETİ, restoranlar tarafından telefon aracılığıyla gerçekleştirilen
paket servislerin de pazar tanımına ve pazar payı hesaplamasına dahil edilmesi gerektiğini
ileri sürmektedir. Fakat online yemek siparişi-servisi hizmeti sunan platformların çok sayıda
restoran ve menü seçeneğini aynı anda müşteriye sunabilmesi, araştırma ve karşılaştırma
zamanından tasarruf edilmesine imkan sağlaması, anılan hizmetleri farklılaştırmaktadır.
Ayrıca kullanıcıların menü seçeneklerini resimli olarak görebilmesini sağlayan, tüm
restoranların en son menülerine, fiyatlarına, promosyonlarına ve indirimlerine, hangi
saatlerde açık olduklarına ve nerelere paket servisi hizmeti verdiklerine ilişkin bilgiler sunan
platformlar, bu noktalarda da telefon ile sipariş vermeden ayrışmaktadır.
(84) Buna ek olarak, kişiselleştirilmiş bilgi ile restoran ve yemek seçiminin çok daha kolay
yapılması, her müşterinin favori restoran ve menülerine kolayca ulaşabilmesi ve bunların
listelenebilmesi, favori menülerin kolaylıkla tekrarlanabilmesi ve çok daha hızlı sipariş
verilebilmesi, restoran veya sitelerin promosyonlarını ya da fiyat indirimlerini kullanıcılara
daha kolay duyurabilmesi, kullanıcıların çeşitli puanlar ve bu puanlar sonucunda hediyeler
kazanması, böylece daha ucuza yemek yeme olanağının oluşması kullanıcıların internet
üzerinden siparişleri telefonla sipariş vermeye tercih etmesinin diğer nedenleridir.
(85) Restoranlar açısından online yemek siparişi-servisi platformlarını öne çıkaran unsurlardan
biri, restoranların kendi internet sitelerini oluşturmak üzere altyapı, teknoloji ve yazılım satın
almasını ve bunları kendi bünyelerinde bulundurmasını gerektirmemesidir. Diğer temel
unsur, platformların çok sayıda restoranı ve menü seçeneğini çok sayıda kullanıcıyla aynı
ortamda buluşturmasıdır.
(86) Ağ etkisi, bir malın değerinin aynı mala sahip olanların sayısından etkilendiği durumu ifade
etmektedir. Müşteriler, sitede bulunan restoranların sayısı arttıkça, siteyi kullanmayı daha
fazla tercih edecektir. Restoranlar ise, siteye kayıtlı müşteri sayısı ve siteye üye -özellikle
marka- restoran sayısı arttıkça, sitenin sağladığı hizmet karşılığında daha fazla ücret
ödemeye razı olacaktır. Bunlar dikkate alındığında, online yemek siparişi-servisi
platformlarının en önemli özelliklerinden birinin sağladığı ağ etkileri olduğu aşikardır5.
(87) Bununla bağlantılı olarak restoranlar, hem internet ortamında tanıtımlarını ve reklamlarını
yapabilmekte, hem de bireysel internet siteleri üzerinden ya da telefonla erişebileceğinden
çok daha büyük bir müşteri kitlesine daha kolayca ve düşük maliyetle hitap edebilmektedir.
(88) Kullanıcılar da platformlar sayesinde, hangi restoranın hangi ürünleri ne fiyatla sunduğunu,
sipariş vermek istediği ürün için alternatif fiyat, restoranlar ve menü, kampanya ve
promosyonların neler olduğunu internet ortamında karşılaştırabilmektedir. Bu olanak,
kullanıcılar gözünde platformları restoranların kendi web sitelerinden ayıran önemli bir
unsurdur.
(89) Öte yandan, YEMEK SEPETİ tarafından internetten sipariş alımı ve telefonla sipariş
yapısının uygulamada iç içe geçmiş durumda olduğu, birçok platformun artık restoranların
telefon numaralarını da sitelerine eklediği ve menü bilgisini internet ortamında sağlayarak
birleşik bir ortam sağladığı belirtilmiştir. Bu kapsamda, BOLBOLCOM, MEKANCOM,
, , adlı web sitelerinde
restoran bilgilerine telefon numarasının da eklenmesine ve bu sayede telefonla sipariş
verilebilmesine dikkat çekilmiştir.


5 Restoran aldığı bu hizmet karşılığında ağ etkisinden yararlandığı ölçüde, diğer bir deyişle platformun
kendisine yarattığı satış tutarının belli bir oranı kadar ödemede bulunmaktadır.
16-20/347-156
34/60

(90) Ne var ki, ve 6 adlı sitelerin online sipariş alma
fonksiyonu yoktur. Bu siteler belirli bir bölgedeki restoranları kategorize eden, bu
restoranların konumunu, menüsünü, telefon numarasını, tüketicilerin o restoran hakkındaki
yorumlarını içeren bilgiler sunmaktadır. Bu platformların online yemek siparişi hizmeti
sunan platformlara bir alternatif teşkil etmeyeceği değerlendirilmektedir. Bu sitelerin
telefonla sipariş vermede karşılaşılan araştırma, karşılaştırma ve seçme maliyetlerini
düşürmekten öteye geçmediği ve yalnızca telefonla sipariş vermeyi kolaylaştırdığı
görülmektedir. Nitekim BOLBOL GIDA Yöneticisi (…..) da Zomato gibi paket servisi hizmeti
olmayan, yalnızca restoran bilgisi sunan ve restoran tanıtımı gerçekleştiren firmaları rakip
olarak görmediğini belirtmiştir.
(91) Son olarak, restoranların kendi siparişlerini alabileceği portal/akıllı telefon uygulama
altyapılarını ücretsiz veya düşük fiyatlarla sağlayan firmaların da mevcut olduğu
bilinmektedir7. Bu firmalar restoranlara siparişlerini online olarak alabilecekleri bir platform
yazılımı sağlamaktadır. Her bir restoranın online siparişlerini yönetebileceği web sitesinin
olması, bu web sitelerinin online sipariş hizmeti sunan platformlara ikame olarak
değerlendirilip değerlendirilemeyeceği sorusunu beraberinde getirmektedir. Fakat, her ne
kadar restoranların kendi web siteleri kullanıcılara online sipariş hizmeti sunan platformlara
benzer kolaylıklar sunsa da, bu web siteleri, -restoranların kendi sitelerinde olduğu gibi-,
ilgili pazarda kilit role sahip olduğu düşünülen ağ etkisi özelliğinden yoksundur.
(92) Yukarıda yer verilen değerlendirmelere göre; telefon, restoranların web siteleri ve yalnızca
restoran, menü, fiyat ve iletişim bilgilerini sunan ve/veya rezervasyon yapılmasını sağlayan
siteler YEMEK SEPETİ gibi platformlara alternatif olarak kabul edilemeyecektir. Bu
çerçevede, ilgili ürün pazarı “online yemek siparişi-servisi platform hizmetleri pazarı” olarak
belirlenmiştir.
I.4.2.2. İlgili Coğrafi Pazar
(93) Online verilen hizmetlerde coğrafi bölgeler açısından teorik olarak kayda değer bir
sınırlama söz konusu değildir. Online yemek siparişi-servisi platformlarının kullanıcılara
sunduğu hizmetler bakımından da herhangi bir bölgeyi diğerinden ayıran önemli bir farklılık
bulunmamaktadır. Ancak işbu dosya açısından pazarın çift yönlü olması değerlendirmeyi
değiştirici niteliktedir. Restoranların gönderim alanları ve limitleri gibi unsurlar nedeniyle,
kullanıcılar bulunduğu ille sınırlı tercihlerde bulunabilmektedir. Hatta kullanıcının
konumuna ve ihtiyacına göre, bu bölgenin daha dar olacak şekilde ortaya çıkması da
mümkün olabilmektedir.
(94) Restoranların sağladığı paket yemek servisi hizmetleri coğrafi sınırlara tabidir. Nitekim bir
restoran başka bir ildeki restorana alternatif teşkil etmemektedir. Bunun yanında, birçok
restoran, il sınırları içinde bir ve/veya birkaç ilçe gibi daha sınırlı bölgelerde hizmet
sağlayabilmektedir. Bu durumun yarattığı bölgesellik etkisi, tüketicinin ve restoranın
konumuna, restoran ile kullanıcı arasındaki mesafeye ve trafik durumuna göre farklılık arz
etmektedir.
(95) YEMEK SEPETİ, yerinde incelemede elde edilen belgelerin içeriği de dikkate alınarak ilgili
coğrafi pazarın İstanbul ile sınırlı olarak tanımlanması gerektiğini ileri sürmüştür. YEMEK
SEPETİ’nin iddiası değerlendirilerek ve kısmen kabul edilerek, online yemek siparişi ve
servisinin bölgesellik arz ettiği tespitinden hareket edilerek, işbu dosya bakımından yapılan
değerlendirmelerde öncelikle YEMEK SEPETİ’nin faaliyet gösterdiği iller ele alınmıştır.


6 Söz konusu bilgiler ilgili web sitesi tarafından ücretsiz ve komisyonsuz olarak yayımlanmaktadır.
7 , gibi.
16-20/347-156
35/60

(96) Faaliyet gösterdiği illerin 12’sinde en az bir rakibi bulunan YEMEK SEPETİ, 50 ilde rakipsiz
konumdadır. İlgili pazarda en fazla oyuncu İstanbul’da faaliyet göstermekte olup
(soruşturma tarafı dahil beş teşebbüs), YEMEK SEPETİ yalnızca Balıkesir ilinde lider
oyuncu değildir. YEMEK SEPETİ’nin, en az bir rakibinin bulunduğu -Balıkesir dışındaki- 11
ilde sipariş tutarına göre hesaplanan pazar payı (…..) düzeyindedir. 2011 yılından itibaren
faaliyette bulunduğu Balıkesir’de, YEMEK SEPETİ’nin, sipariş adedi ve tutarı ONNET’in
gerisinde olsa da, sipariş adedi ve tutarına göre hesaplanan payları 2011-20158 döneminde
sırasıyla (…..) ve (…..) yükselmiştir. Bu eğilimin devam etmesi halinde, YEMEK
SEPETİ’nin Balıkesir’de de pazar lideri olma yolunda ilerlediği söylenebilecektir.
(97) Öte yandan, YEMEK SEPETİ’nin, en fazla rakibinin bulunduğu İstanbul’da pazar payının
(…..) olması dikkat çekicidir. Dolayısıyla tüketimin bölgesel özellikler arz ettiği bu piyasada;
ülke genelinde bilinirliğin, tanıtım olanaklarının ve finansal gücün, birçok ilde faaliyet
gösteren zincir restoranlarla anlaşmalı olmanın ve ortalama sipariş tutarının büyüklüğünün
yerel seviyede etkili olduğu anlaşılmaktadır. Pazara yerel seviyede giren ve pazarda
tutunamayan çok sayıda oyuncunun varlığı da bu tespiti desteklemektedir. Bu nedenle ilgili
ürün pazarının Türkiye genelinde de incelenmesi gerekmektedir.
(98) Özetle işbu dosya kapsamında ilgili coğrafi pazar “YEMEK SEPETİ’nin faaliyet gösterdiği
illerin her biri” ve ayrıca “Türkiye” olarak belirlenmiştir.
I.4.3. Hakim Durum Analizi
(99) 4054 sayılı Kanun’un “Tanımlar” başlıklı 3. maddesinde hakim durum, “belirli bir piyasadaki
bir veya birden fazla teşebbüsün, rakipleri ve müşterilerinden bağımsız hareket ederek
fiyat, arz, üretim ve dağıtım miktarı gibi ekonomik parametreleri belirleyebilme gücü” olarak
tanımlanmıştır. Hakim durumun tespitinde genel olarak, teşebbüslerin ilgili pazardaki
payları ve finansal güçleri, pazara giriş engellerinin bulunup bulunmadığı ve potansiyel
rekabet gibi unsurlar dikkate alınmaktadır.
(100) YEMEK SEPETİ ve rakip platformlardan edinilen verilere göre, online yemek siparişi-servisi
platform hizmetleri pazarında, Türkiye genelinde 2014 yılı sipariş adetleri ve tutarları
kullanılarak hesaplanan pazar paylarına aşağıda yer verilmektedir.
Tablo 2: 2014 Yılı Sipariş Adetleri ve Tutarlarına Göre Pazar Payları
Teşebbüs Sipariş Adedi Pazar Payı (%) Sipariş Tutarı (TL) Pazar Payı (%)
YEMEK SEPETİ (…..) (…..) (…..) (…..)
BOLBOL GIDA (…..) FIRSAT BU
FIRSAT
(…..) ONNET (…..) ADRESEYEMEK (…..) UNİYEMEK (…..) APLUS (…..) DOYURUNBENİ (…..) (101) Yukarıdaki tabloya bakıldığında, YEMEK SEPETİ’nin Türkiye pazarının neredeyse
tamamını kontrol ettiği görülmektedir. YEMEK SEPETİ’nin rakiplerinin faaliyet gösterdiği
iller bakımından pazar payları incelendiğinde, Balıkesir ili dışında Türkiye geneline ilişkin
tabloyla benzer bir manzarayla karşılaşılmaktadır.


8 2015 yılı verileri bu yılın ilk altı ayına ait kümülatif değerleri yansıtmaktadır
16-20/347-156
36/60

Tablo 3: Rakiplerin Faaliyette Bulunduğu İllerde Satış Tutarına Göre 2014 Yılı Pazar Payları (%)
İL YEMEK SEPETİ
FIRSAT BU
FIRSAT
BOLBOL
GIDA
ADRESE
YEMEK
UNİ
YEMEK
ONNET APLUS DOYURUN
BENİ
İstanbul (…..) Ankara (…..) - - - İzmir (…..) - - Eskişehir (…..) - - Balıkesir (…..) - - - - (…..) - -
Kütahya (…..) - - - - Çanakkale (…..) - - - - (…..) - -
Isparta (…..) - - - - - - (…..)
Sivas (…..) - - - - - - (…..)
Manisa (…..) - - - - Konya (…..) - - - Kocaeli (…..) - - - (102) Tabloda görüldüğü üzere, YEMEK SEPETİ, rakip platformların faaliyet gösterdiği illerde de
yine pazarın tamamına yakınını kontrolünde bulundurmaktadır. Balıkesir ilinde ONNET ile
birlikte faaliyet gösteren YEMEK SEPETİ’nin 2011-2015 yılları arasında pazar payı, sipariş
adedine göre (…..)’dan (…..)’a, sipariş tutarına göre ise (…..)’dan (…..)’e yükselmiştir. Bu
büyüme eğiliminin devam etmesi halinde YEMEK SEPETİ’nin söz konusu ilde de pazar
lideri olması muhtemeldir.
(103) Aşağıdaki grafiklerde YEMEK SEPETİ ve rakiplerinin son beş yıldaki sipariş adetleri ve
tutarları gösterilmiştir.
Grafik 1:


(…..TİCARİ SIR…..)


Grafik 2:


(…..TİCARİ SIR…..)


(104) Grafiklerde de görüldüğü üzere, ilgili pazarda az sayıda firma kalıcı olabilmiştir. Bu
firmaların da YEMEK SEPETİ’ne karşı dengeleyici bir güç olması mümkün olmamıştır.
YEMEK SEPETİ’nin piyasaya ilk giren firma avantajı ile birlikte MFC uygulamaları rekabetçi
bir yapı oluşmasının önünde engel teşkil etmiştir.
(105) İlgili pazarda önceki yıllarda birçok giriş ve çıkış yapıldığı bilinmektedir. Nitekim soruşturma
döneminde de pazardan çıkan firmalar olmuştur. (…..) YEMEK SEPETİ’nin uygulamaları
nedeniyle iş modelini değiştirdiklerini, online yemek siparişi hizmetlerine daha fazla
motivasyon ayıramayacaklarını; MEKANCOM ise sipariş sistemlerinin teknik olarak faal
olmasına rağmen, sistemi geliştirme ve büyüme faaliyetlerini durduklarını ifade etmiştir.
16-20/347-156
37/60

(106) Online yemek siparişi-servisi platform hizmetleri pazarında faaliyet gösteren bir firma için
öncelikli hedef restoranları platforma üye yapmaktır. Şüphesiz geniş bir restoran ağı
kullanıcının gözünde platformu kullanılabilir ve çekici kılmaktadır. YEMEK SEPETİ ve
rakiplerinin anlaşmalı olduğu restoranların sayıları aşağıda gösterilmektedir.
Grafik 3:


(…..TİCARİ SIR…..)


(107) YEMEK SEPETİ pazara ilk giren firma avantajını kullanarak rakiplerinin toplam üye
sayısından daha fazla restoranı ağına katmıştır. Bu durumda anılan platformun zincir
restoranlarla çalışıyor olmasının payı büyüktür. YEMEK SEPETİ’nin yelpazesinde bulunan
restoranların sayıca fazla olması ve çeşitliliği, ayrıca fazla talep gören ve bilinirliği yüksek
restoranları içermesi, kullanıcılar bakımından tercih nedenidir. YEMEK SEPETİ bu sayede
işlem hacmini artırabilmekte ve pazardaki konumunu koruyabilmektedir.
(108) İlgili pazarda var olan ağ etkileri, MFC uygulamalarının dışlayıcı etkilerini
kuvvetlendirmektedir. Zira özellikle küçük restoranlar bakımından, YEMEK SEPETİ
üzerinden gelen siparişler kayda değer düzeydedir. Yine bu restoranların tanıtımı için de
söz konusu platformda bulunmak önemlidir. Dolayısıyla özellikle zincir olmayan, tek veya
az şubeli küçük restoranlar üzerinde MFC uygulamalarının ve buna hizmet eden
aksiyonların bağlayıcılığı ve caydırıcılığı yüksektir.
(109) Yukarıda kısmen değinildiği üzere, ilgili piyasada bir platformun ticari başarısını tek başına
bu platformun ağına dahil ettiği restoranların sayısı ile ilişkilendirmek doğru değildir.
Platformların, özellikle de yerleşik teşebbüsün rakibi konumunda olanların, kullanıcı
tabanını genişletebilmek için tüketicilerin sıkça tercih ettiği ve bilinilirliği yüksek zincir
restoranları ağlarına dahil etmesi büyük önem arz etmektedir. Bu noktada, Türkiye’de
online yemek siparişi-servisi platform hizmetleri piyasasındaki resmi görmekte fayda
bulunmaktadır. Aşağıdaki tabloda, YEMEK SEPETİ ile anlaşmalı olanlar arasında sipariş
büyüklüğü itibarıyla en büyük üye zincir restoranlarının kaçının hangi platformlarla
anlaşmalı olduğu bilgisi sunulmaktadır.
Tablo 4: Platformlarla Anlaşmalı Olan Zincir Restoran Şubesi Sayısı
Burger
King
McDonalds Dominos
Pizza
Little
Ceasers
KFC Pizza
Hut
Pizza
Pizza
Popeyes
YEMEK SEPETİ (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
ADRESEYEMEK - - - (…..) - - - -
FIRSAT BU
FIRSAT - - - - - - - -
BOLBOL GIDA - - - - - - - -
Tablo 4’ün Devamı:
Burger
King

McDonalds Dominos
Pizza
Little
Ceasers
KFC Pizza
Hut
Pizza
Pizza
Popeyes
DOYURUNBENİ - - (…..) - - - (…..) -
ONNET - - (…..) - - - (…..) -
UNİYEMEK - - (…..) (…..) - - (…..) -
APLUS - - - - - - - -
16-20/347-156
38/60

(110) YEMEK SEPETİ’nin sunduğu bilgilere göre, 2014 yılında anılan teşebbüs üzerinden verilen
sipariş tutarı içinde Burger King, McDonalds, Dominos Pizza, Little Ceasers, KFC, Pizza
Hut, Pizza Pizza ve Popeyes’ın paylarının toplamı (…..)’dir. Dolayısıyla, YEMEK SEPETİ
ilgili pazarın tamamına yakınını temsil ettiğine göre, söz konusu restoranlar platformlar
üzerinden online yemek siparişi alanında en çok tercih edilenlerdir. Bunlardan Burger King,
McDonalds, KFC, Pizza Pizza ve Popeyes’ın hiçbir rakip platformla anlaşmalı olmadığı
görülmektedir. FIRSAT BU FIRSAT, BOLBOL GIDA ve APLUS ise bu sekiz zincir
restoranın hiçbiri ile çalışamamaktadır. Bu durum, kullanıcı tercihlerine ve rakip
platformların pazardaki ağırlıklarına doğrudan etki etmektedir. Zira rakip platformların
sipariş tutarlarını ve pazar paylarını anlaşmalı restoran sayılarıyla açıklamak mümkün
olmamaktadır. Nitekim yalnızca anlaşmalı restoranların sayılarına bakıldığında, rakip
platformların pazar paylarının çok daha yüksek olması beklenecektir. Sonuç olarak, büyük
zincir restoranlarla yaygın bir şekilde çalışıyor olması, YEMEK SEPETİ’nin piyasanın
tamamına yakınını kontrol etmesinin ve bu gücü uzun süredir aynı düzeyde
koruyabilmesinin en önemli gerekçelerinden biridir.
(111) Teşebbüslerden, platformlarını en az bir kere sipariş vermek için kullanmış olan
kullanıcıların sayıları istenmiştir. Verilen yanıtlara göre oluşturulan grafik aşağıdadır.
Grafik 4:


(…..TİCARİ SIR…..)


(112) Grafikte görüldüğü gibi, incelenen dönemde YEMEK SEPETİ’nin aktif kullanıcı sayısı
istikrarlı bir şekilde artmaktadır. Rakipler cephesinde de bu değerlerde birkaç sıçrama olsa
da, bu sayılar karşılaştırılamayacak düzeydedir. Diğer yandan, bu kez kullanıcıların
platformların internet sitelerini kaç kez ziyaret ettiği aşağıdaki grafikte gösterilmiştir.
Grafik 5:


(…..TİCARİ SIR…..)


(113) Grafikte gösterilen veriler, YEMEK SEPETİ’nin bilinilirliğinin düzeyini anlamak açısından
önemlidir. İstanbul ve Ankara gibi büyük illerde faaliyet gösteren ADRESE YEMEK,
FIRSAT BU FIRSAT, BOLBOL GIDA, APLUS ve UNİYEMEK platformlarına yapılan
ziyaretlerin sayıları dahi görece oldukça düşüktür.
(114) İlgili Pazarın Tanımlanmasına İlişkin Kılavuz’da belirtildiği üzere, ilgili piyasada geçmiş
dönemde gerçekleşen giriş ve çıkışlar, giriş engellerinin büyüklüğü hakkında önemli bilgiler
sunabilmektedir. Geçmiş yıllarda pazara Alo Yemek ve Yemek Evi9, Yemek Demek,
İştelezzet, Ne yiyelim gibi çok sayıda teşebbüs girse de, bunların internet sitelerinin
halihazırda aktif olmadığı tespit edilmiştir.
(115) İlgili pazarda halen bulunan teşebbüslerin faaliyete başlangıç tarihleri ve hizmet verdiği
bölgeler aşağıdaki tabloda gösterilmektedir.


9 Alo Yemek ve Yemek Evi adlı teşebbüslerin bu pazarda daha önce faaliyette bulunduğuna ilişkin bkz.
20.09.2004 tarih ve 04-60/869-206 sayılı Kurul kararı.
16-20/347-156
39/60

Tablo 5: İlgili Pazarda Halihazırda Faaliyet Gösteren Teşebbüsler
Teşebbüs Faaliyete Başlangıç Tarihi Hizmet Verdiği Bölge
ADRESEYEMEK 2014 Ankara, İstanbul, İzmir, Eskişehir
BOLBOL GIDA 2014 İstanbul
FIRSAT BU FIRSAT 2013 İstanbul
ONNET 2011 Balıkesir, Çanakkale, Manisa, Kütahya
DOYURUNBENİ 2014 Isparta, Sivas
APLUS 2014 İstanbul
UNİYEMEK 2007 İstanbul, İzmir, Eskişehir, Konya, Kocaeli
www.isiksiparis.com10 2014 İstanbul
www.isikmutfagi.com11 2013 İstanbul
(116) YEMEK SEPETİ, pazara girişin önünde ticari, hukuki veya teknik bir engel bulunmadığını,
nitekim son yıllarda pazara giren oyuncu sayısında ciddi bir artış olduğunu ifade etmiştir.
Ancak yukarıda belirtildiği gibi, pazara çok sayıda giriş teşebbüsünde bulunulmuş olmakla
birlikte bunların önemli bir kısmı başarısız olmuş ve ilgili firmalar pazarda tutunamamıştır.
Hali hazırda pazarda aktif olan rakip platformların neredeyse tümü son birkaç yıldır pazarda
faaliyet göstermekte, bunların da bir kısmı oldukça sınırlı bölgelerde hizmet vermektedir.
(117) Pazara sınırlı bir bölgede giren ve ardından büyümeyi tercih eden rakipler bulunduğunu
ifade eden YEMEK SEPETİ, bunların bazı iller ve ilçelerde kendilerinden daha fazla sayıda
restoranla anlaşmalı olduğuna işaret etmiştir. Ancak bu noktada, bir platformun
performansının esasen anlaşmalı restoran sayısıyla değil; kullanıcı tabanına ne ölçüde
eriştiğini ortaya koyması bakımından sipariş büyüklüğüyle ölçülmesi gerektiği
vurgulanmalıdır. Yukarıda açıklandığı gibi, platformun bilinilirliği, portföyünde bulunan
restoranların çeşitliliği ve büyük zincir restoranları içermesi gibi unsurlar platformun
pazardaki konumunu belirlemektedir. Soruşturma konusu MFC uygulamaları sonucunda
etkisiz kılınan ürün/hizmet farklılaştırması da, ilgili pazarda fiilen olmasa da, potansiyel
olarak oldukça önemli bir etkendir.
(118) YEMEK SEPETİ, piyasaya giriş için gerekli yatırım maliyetinin yüksek olmadığını, bu
bakımdan hangi il/bölge ve hangi markalarla çalışılacağı başta olmak üzere bir sunucu,
internet hosting hizmeti, saha satış, operasyon destek, menü ve içerik güncelleme
ekiplerinin ilk ana gereksinimler olduğunu, IT hizmetleri ve yazılım ihtiyaçlarının satın
alınabileceği ifade etmiştir. Anılan teşebbüs, 1.000-25.000 TL arasında bir bütçenin pazara
giriş için yeterli olabileceğini savunmuştur.
(119) Genel olarak e-ticarette kurulum maliyetlerinin düşüklüğü ve pazara giriş için gerekli
hazırlıkların görece kısa sürede tamamlanabilmesi sayesinde ilk yatırım maliyetleri önemli
bir finansal güç gerektirmemektedir. Bu açıdan, YEMEK SEPETİ’nin yukarıdaki ifadelerine
kısmen katılmak mümkündür. Ancak ilgili pazarda belirtilen yatırımlarla ancak sınırlı çapta
bir giriş sağlanabileceği, pazara ilk giren avantajına sahip olan YEMEK SEPETİ’ne karşı,
ağ etkileri ve MFC uygulamaları nedeniyle orta ölçekli bir rakip olarak dahi pazarda
tutunabilmenin neredeyse olanaksız olduğu belirtilmelidir.


10 Genel itibarıyla Işık Üniversitesi öğrencilerine yönelik hizmet vermek amacıyla kurulmuş olup anlaşmalı
restoran sayısı (…..) civarındadır.
11 Genel itibarıyla Işık Üniversitesi öğrencilerine yönelik hizmet vermek amacıyla kurulmuş olup anlaşmalı
restoran sayısı (…..) civarındadır.
16-20/347-156
40/60

(120) Bir piyasaya ilk giren firma avantajının iki önemli kaynağı bulunmaktadır. Bunlardan ilki
kullanıcı sadakati yaratmanın batık maliyetidir. Müşteriyi web sitesine çekmek, sitenin
güvenirliliğini sağlamak, siteyi markalaştırmak ve sadık bir müşteri tabanı oluşturmak için
gerekli maliyetler bunlara örnek olarak verilebilecektir. Bundan dolayıdır ki, belli bir müşteri
tabanı oluşturmak, e-ticarette müşterinin araştırma ve seçme maliyetlerinin düşüklüğü
nedeniyle büyük öneme sahiptir.
(121) İlk giren avantajının başka bir kaynağı da ağ etkileridir12. E-ticaretteki ağ etkileri geleneksel
ticaretteki ölçek ekonomilerine benzetilebilecektir. E-ticaret sitesinin değerinin sitenin
kullanıcılarının ve sitede yer alanların sayısının yükselmesiyle artacağını ifade eden ağ
etkileri13 şu şekilde açıklanabilir: "E-pazar yerlerinin ağ etkilerini yüksek ölçüde
taşımalarının en önemli nedeni likiditenin14 e-ticaretteki kritik rolüdür. E-pazaryerlerinin
yaşamlarını sürdürmeleri yüksek likidite üretebilmelerine bağlıdır. Çoğu satıcı, alıcı
sayısının yüksek olduğu e-pazaryerlerine üye olmayı tercih eder. Alıcılar için de aynı şey
geçerlidir. Dolayısıyla yeni kurulan e-ticaret siteleri pazara ilk girenler karşısında bu
bakımdan dezavantajlı konumdadırlar. Bu şekilde likidite bir giriş engeli olarak ortaya çıkar.
Likidite özellikle raf ömrü az olan mallar, küçük hacimlerde alım satımı yapılan mallar ve
farklılaştırılmış mallar için önemlidir. Bu tür ürün pazarlarında ağ etkileri neticesi giriş
engelleri gittikçe yükselecektir" 15. Ağ etkileri sonucunda güçlü konumda olan firmanın daha
da güçleneceği, zayıf olanın ise daha da güçsüzleşeceği kabul edilmektedir16.
(122) YEMEK SEPETİ'nin pazara ilk giren firma olma avantajı karşısında pazara yeni girecek
olan firmaların; kendilerini tanıtmak, marka restoranları sistemlerine dahil etmek,
restoranlara kayda değer bir kullanıcı kitlesi yaratma güvencesi vermek ve bunların
sonucunda belli bir kullanıcı tabanına ve restoran ağına sahip olmak üzere katlanması
gereken maliyet yüksektir. Pazara girecek teşebbüslerin ayrıca kurulum, reklam, tanıtım,
siteyi kullanacaklara verilecek hediyeler, promosyonlar ve indirimler, siteyi daha çekici hale
getirecek teknolojik veya yazılımsal yenilikler gibi alanlarda da yatırım yapması
gerekmektedir.
(123) YEMEK SEPETİ’nin savunduğunun aksine, ADRESE YEMEK pazara girmek ve anlamlı
bir oyuncu olabilmek için en az iki yıl boyunca yaklaşık 2,5-3 milyon TL arasında bir yatırım
yapmak gerektiğini ifade etmiştir. Keza, (…..) rağmen piyasaya giriş yapmanın güç
olduğunu, 1-2 milyon dolarlık bir sermayeye sahip olunsa dahi YEMEK SEPETİ’nin
uygulamalarının oluşturduğu giriş engelini aşmanın mümkün olmadığını dile getirmiştir17.
(124) Yukarıda yapılan açıklamalar dikkate alındığında, YEMEK SEPETİ’nin, rakiplerinden ve
müşterilerinden bağımsız hareket etmesini sağlayacak bir pazar gücüne sahip olduğu,
dolayısıyla hakim durumda olduğu değerlendirilmiştir. Türkiye genelinde ve Balıkesir hariç
61 il seviyesinde, eldeki tüm veriler ve bilgiler bu tespiti desteklemektedir.


12 OFT Report (2000), "E-Commerce And Its Implications For Competition Policy".
13 OECD Policy Roundtables (2000), "Competition Issues in Electronic Commerce", DAFFE/CLP(2000)32,
sayfa 10.
14 Burada geçen likidite kavramı, sitenin yarattığı işlem hacmini ifade etmektedir. (OFT Report, sayfa 44)
15 AYDEMİR, İ. (2004), Elektronik Ticaret Alanındaki Rekabet Sorunları, Rekabet Kurumu, Uzmanlık Tez
Serisi No:145, sayfa 59.
16 OFT Report, sayfa 44.
17 ONNET; pazara girmek için gerekli yazılım, reklam ve donanım harcamalarının ayrı ayrı
hesaplanabileceğini, bu maliyetin 350.000-400.000 TL düzeyinde olabileceğini belirtmiştir.

16-20/347-156
41/60

I.4.4. YEMEK SEPETİ ve Restoranlar Arasındaki Sözleşmelere İlişkin Değerlendirme
(125) YEMEK SEPETİ ile restoranlar arasında imzalanan ve 2004 yılına kadar uygulanan
sözleşmelerde rekabet etmeme yükümlülüğü düzenlenmiştir. İlgili hüküm ve buna dair
uygulamalar Kurulun 20.09.2004 tarih ve 04-60/869-206 sayılı kararında incelenmiş ve
sözleşmelerin bu haliyle muafiyetten yararlanamayacağı sonucuna varılmıştır.
(126) YEMEK SEPETİ, Kuruma sözleşmelerden bu hükmün çıkarıldığını bildirmiş ve buna dair
sözleşme örnekleri sunmuştur. 31.03.2005 tarih ve 05-20/235-MB sayılı kararında Kurul
öngördüğü yükümlülüklerin yerine getirilmiş olduğundan bilgi almıştır. Bu noktada, geçmiş
tarihli Kurul kararlarında değerlendirilenler ile işbu dosya kapsamında edinilmiş olan
sözleşmelerde önemli bulunan maddeler ele alınacaktır.
(127) 2004 yılındaki muafiyet değerlendirmesi öncesinde sözleşmelerde yer alan “Restoran,
Yemek Sepeti’nin internet sitesinin dışında internet sitesi kullanarak üçüncü bir kişi ya da
kuruluşlardan hiçbir şekilde ürün siparişi alamaz. Ancak restoran, sadece kendi ürünlerini
satacağı bir internet sitesi kurabilir ve bu site üzerinden ürün siparişi alabilir. Restoran, söz
konusu sitenin kuruluşunu, sitenin çalışır hale geleceği tarihten 1 (bir) ay evvel Yemek
Sepeti’ne bildirmeyi taahhüt eder.” hükmünün 2005 yılı itibarıyla şu şekilde değiştirildiği
anlaşılmaktadır:
“Üye iş yeri kendi ürünleri için kendi adına bu şekilde bir sistem oluşturması ve/veya web
sitesi ve/veya interaktif kanal üzerinden kendi adında kendi ürünleri için sipariş alma
hakkı saklıdır. Böyle bir durumda üye iş yeri fiilen sipariş almaya başlamadan 1 (bir) ay
önce Yemek Sepeti’ne durumu bildirmekle yükümlüdür.”
(128) Bu hüküm, yenilenmiş haliyle, günümüze kadar geçerli olmuş ve tüm sözleşmelerde yer
almıştır. İkinci olarak, yine Kurul kararlarına konu sözleşmelerde bulunan “Üye işyeri, web
sitesinde ve/veya interaktif kanalda yer alacak ürün ve sipariş bilgilerinin özellikle de fiyat
ve menü bilgilerinin güncelliğinden ve doğruluğundan sorumludur.”18 şeklindeki hükmün,
işbu dosyanın önaraştırma aşamasında elde edilen ve 2012 yılı öncesi19 ve sonrasında20
uygulanan tüm sözleşmeler ile yürürlük tarihi hakkında bilgi verilemeyen iki tip sözleşmede
aşağıdaki şekilde değiştirildiği görülmektedir:
“Üye işyeri, web sitesinde ve/veya interaktif kanalda yer alacak ürün ve sipariş bilgilerinin
özellikle de fiyat ve menü bilgilerinin güncelliğinden ve kendi işyerindeki liste fiyatları ile
dönem dönem sattığı ürünlerde uyguladığı kampanya fiyatları üzerinden olduğunu kabul
ve taahhüt eder. Üye işyeri, Yemek Sepeti’ne bildirdiği ürün fiyatlarının telefonla sipariş
veren müşterilere uyguladığı paket servisteki ürün fiyatları ile aynı olacağını kabul ve
taahhüt eder. Aksi durumda Yemek Sepeti, üye işyerinin ilk ihlalde 1 (bir) hafta, ikinci
ihlalde 2 (iki) hafta üyeliğini askıya alır. İhlalin devam etmesi durumunda ise sözleşme

18 (i) Yemek Sepeti sistemine ulaşma, yemek listesi görüntüleme ve sipariş bilgileri gönderme fonksiyonlarını
sunan; mobil telefonlarda çalışan web ya da platform Yemeksepeti uygulamaları, akıllı TV sistemlerinde
çalışan Yemeksepeti uygulamaları, her türlü işletim sistemi içeren ve üzerinde uygulama geliştirilebilen dijital
sistemler üzerinde geliştirilen Yemeksepeti uygulamaları, Yemeksepeti İnteraktif Kanalı, kısaca “interaktif
kanal” olarak,
(ii) www. internet sitesi kısaca “web sitesi” olarak,
(iii) üyenin, internet ve/veya interaktif kanal üzerinden verdiği veya ileride uygulamaya geçilmesi halinde
telefon ve mobil telefon aracılığıyla vereceği yemek siparişlerinin Yemek Sepeti tarafından üye işyerine
iletilmesi ve bu siparişin üye işyeri tarafından sipariş veren üyeye ulaştırılması işlemlerinden oluşan Yemek
Sepeti sipariş sistemi kısaca “sistem” olarak tanımlanmıştır.
19 İstanbul ve Anadolu’yu kapsamaktadır.
20 İstanbul, Ankara ve İzmir’i kapsayan ve 2012 yılı için geçerli olan, Ankara, Eskişehir, İzmir’i kapsayan 2013
yılı için geçerli olan, İstanbul, Ankara, İzmir’i kapsayan ve 2014-2015 yılları için geçerli olan, Anadolu’yu
kapsayan ve 2014-2015 yılları için geçerli olan sözleşmeleri ve Grand Fast Food ile 2011 yılında imzalanan
sözleşmeyi içermektedir.
16-20/347-156
42/60

süresiz olarak fesh edilir. Fesihle ilgili olarak üye işyeri Yemek Sepeti’nden herhangi bir
hak talep edemez. (Md. 5.1.)
Üye işyeri, fiyatlarında ve menülerinde yapacağı değişiklikleri en kısa sürede yazılı
olarak Yemek Sepeti’ne bildirmekle yükümlüdür. Üye işyeri, web sitesinde ve/veya
interaktif kanalda yer alan fiyatlarda değişiklik yaptığı takdirde yapmış olduğu
değişiklikleri, Yemek Sepeti’ne bildirinceye ve değişiklikler web sitesinde ve/veya
interaktif kanalda yer alıncaya kadar uygulamaya koyamaz; sipariş veren üyeden eski
fiyatlar üzerinden ücret alır. Üye işyeri paket servisinde geçerli tüm ödeme şekillerini,
Yemek Sepeti’nde de uygulamak zorundadır. Üye işyerinin, Yemek Sepeti’ne ürün
fiyatlarını fazla bildirdiğinin tespiti halinde Yemek Sepeti sözleşmeyi derhal feshedebilir.
(Md. 5.2.)”
(129) YEMEK SEPETİ tarafından İstanbul, Ankara, İzmir ve Anadolu için ve 2014-2015 yıllarında
geçerli olduğu belirtilen sözleşmelerde yukarıda yer verilen “Üye işyeri, Yemek Sepeti’ne
bildirdiği ürün fiyatlarının telefonla sipariş veren müşterilere uyguladığı paket servisteki
ürün fiyatları ile aynı olacağını kabul ve taahhüt eder.” hükmü aşağıdaki şekilde
genişletilmiştir:
“Üye işyeri paket servis/evlere serviste herhangi bir kanalda veya tüm kanallarında
(interaktif televizyon, internet sitesi, telefonla sipariş alma, facebook, twitter kanallara
örneklerdir ve bunlara benzer farklı mecralar da kanallar dahilinde kabul edilir.)
kullanıcı/müşterilerine uyguladığı her türlü kampanya, promosyon, fiyat, ürün ve diğer
içerikli kampanya çalışmalarında aynı çalışmaları Yemek Sepeti üzerinde de
uygulayacağını kabul eder.”
(130) Yukarıda yer verilen bilgilerden, 2005 yılından bu yana, üye restoranlara, “kendi işyerindeki
liste fiyatları, dönem dönem uyguladığı kampanyalar, telefonla sipariş veren müşterilere
sunduğu paket servis ürün fiyatları ve yine paket servisinde geçerli tüm ödeme şekilleri”
gibi konularda YEMEK SEPETİ’ne de aynı uygulamalarda bulunma yükümlülüğü getirildiği
anlaşılmaktadır. Buna uymayan restoranın üyeliği süreli olarak askıya alınmakta, “ihlalin”
devamı veya restoranın ürün fiyatlarını fazla bildirdiğinin tespiti halinde sözleşme
feshedil(ebil)mektedir. 2014 yılı sonrasında ise, restoranlara getirilen yükümlülüğün
kapsamı interaktif televizyon, internet sitesi, telefonla sipariş alma, facebook, twitter gibi
farklı mecralar ve benzeri her tür kanala genişletilmiştir.
(131) Sözü edilen yükümlülüğün kapsamının genişletilmesi sonrasında, restoranların kendi
mekanlarında, herhangi bir kanal (kendi çağrı merkezleri, üçüncü taraflardan aldığı çağrı
hizmetleri gibi) aracılığıyla telefon üzerinde ve (doğrudan ifade edilmese de) online yemek
sipariş hizmeti veren rakip platformlarda her türlü fiyat, ürün, kampanya, promosyon ve
menü gibi unsurlar açısından YEMEK SEPETİ’ni dezavantajlı konuma düşürebilecek farklı
uygulamalarda bulunamayacağı, söz konusu uygulamaların en azından YEMEK
SEPETİ’nde sunulan koşullarda olması gerektiği sonucu ortaya çıkmıştır.
(132) Sözleşmelerde dikkat çeken bir diğer hüküm Joker uygulamasına ilişkindir. Uygulama tarihi
hakkında bilgi verilemeyen sözleşme örneklerinden ilkinde “Üye işyeri, joker projesi
kapsamında her ay 1 gün tüm ürünlerinde %50 indirim yapmayı kabul ve taahhüt eder.
YEMEK SEPETİ bu projeyi facebook, twitter gibi sosyal paylaşım sitelerinde ve tüm
kullanıcılara atılan maillerle duyurur. (Md. 5.12.)” hükmü bulunmaktadır.

16-20/347-156
43/60

(133) İstanbul, Ankara ve İzmir için 2012 ve 2014-2015 yıllarında21; Ankara, Eskişehir ve İzmir
için 2013 yılında geçerli olan sözleşmelerde, üye işyerinin Joker hizmeti yükümlülüğü
aşağıdaki maddelerle düzenlenmiştir:
“5.12.1. Üye işyeri ilk hizmet bedeli faturasının kesilmesini takiben, her güne eşit olarak
dağılacak şekilde, haftada en az 5 adet olmak üzere belirlenen profildeki üyelere joker
indirimi uygulayacaktır. Üye işyeri talep ettiği takdirde joker indirim adedini arttırmak
hakkına sahiptir. Üye işyeri, haftalık belirlenen joker indirim sayısını eşit günlere
bölmekle yükümlü olup, aynı günde veremez.
5.12.2. Üye işyeri, joker indirim sistemi dahilinde üyelerin vermiş oldukları sipariş
tutarlarına üyenin minimum sipariş tutarını tutturması halinde, Yemek Sepeti tarafından
tek taraflı olarak belirlenecek oranlarda (örneğin: 30 TL ve üstüne 10 TL, 40 TL ve üstüne
15 TL, 70 TL ve üstüne 25 TL, 120 TL ve üstüne 45 TL, vb.) indirim sunmayı taahhüt
eder. Yemek Sepeti söz konusu oranları dilediği takdirde üye işyerine yazılı bildirimde
bulunarak tek taraflı olarak değiştirme hakkını haizdir.
5.12.3. Üye işyeri tarafından müşteriye sunulan indirim tutarı ile toplam sipariş tutarının
%50’si arasındaki fark Joker hizmet bedeli olarak (KDV dahil) Yemek Sepeti tarafından
ay sonunda kesilen aylık faturaya eklenecektir. Örneğin 30 TL tutarındaki bir sipariş için
joker indirim sistemi ile üyeye 10 TL indirim sunulacak, üye toplam 20 TL ödeme
yapacak, siparişin indirimsiz tutarının %50’si 15 TL olduğu için de ay sonunda 20 TL ile
15 TL arasındaki fark kadar yani toplam 5 TL (KDV dahil) joker hizmet bedeli olarak üye
işyerine Yemek Sepeti tarafından fatura edilecektir.
5.12.4. Belirlenen profildeki üyelerin üye işyerinden sipariş vermeleri, ancak indirim
kazanabilmek için gerekli minimum sipariş tutarının altında sipariş vermeleri halinde,
Yemek Sepeti sipariş başına 5 TL tutarında hizmet bedeli almaya hak kazanacaktır.”
(134) Sözleşme maddelerine göre, restoranlar her ay bir gün tüm ürünlerinde veya her hafta
günlere eşit olarak dağıtılacak şekilde en az beş defa olmak üzere YEMEK SEPETİ’nce
belirlenen profilde olan kullanıcılara tüm ürünlerde %50 indirim yapmak zorundadır.
Restoranların uygulayacağı indirim tutarı YEMEK SEPETİ tarafından tek taraflı olarak
belirlenmektedir. Restoran, müşteriye sunulan indirim ile toplam sipariş tutarının %50’si
arasındaki farka Joker hizmet bedeli olarak katlanmaktadır.


21 Söz konusu sözleşme tipinde ilgili maddenin farklılaşan kısımları, “…6.2. Üye işyeri, joker hizmeti dahilinde
kullanıcıların bir defada vermiş oldukları toplam sipariş tutarının belirlenen tutarlara ulaşması halinde
(bağlayıcı olmayacak şekilde ama örnek olarak 30 TL ve üzerinde 10 TL, 40 TL ve üzerinde 15 TL, 70 TL ve
üzerinde 25 TL, 120 TL ve üzerinde 45 TL olmak üzere) kullanıcılara indirim sunmayı taahhüt eder. Taraflar,
ekonomik gelişmeler (bankaların faiz oranlarında düşüş/artış gibi) doğrultusunda zaman zaman bir araya
gelip, bu maddede belirtilen sabit tutarları yeniden değerlendireceklerdir. Yemek Sepeti’nin ilettiği yeni tutarlar
üzerinde yazılı bir mutabakata varılamadığı takdirde tarafların madde 11.3 uyarınca sözleşmeyi derhal
feshetme hakları saklıdır…” şeklindedir.
16-20/347-156
44/60

(135) Son olarak, listeleme ücreti adında bir uygulamadan bahsedilecektir. Ankara, Eskişehir ve
İzmir için 2013 yılında22; İstanbul, Ankara ve İzmir için 2014-2015 yıllarında geçerli23 olan
sözleşmelerde adı geçen uygulama aşağıdaki şekilde belirlenmiştir24:
“Üye işyeri, yukarıda madde 8.1 [7.1] haricinde ayrıca Yemek Sepeti sistemi üzerinden,
üye işyerine ait her bir şube başına, ilgili ay için en az 1.000 adet sipariş verilen şube
veya şubeler hariç olmak üzere, günlük sabit hizmet bedeli 4,00 TL+KDV Yemek Sepeti
sistemi hizmet bedeli ödeyecektir. Yemek Sepeti kaynaklı erişiminin durdurulduğu
durumlara ait kapalı kaldığı saatler haricinde kalan zaman üzerinden, bir gün 24 saat
değerlendirmesi dikkate alınarak, oransal olarak yapılan hesapla (kıstelyevm hesabıyla)
günlük sabit hizmet bedeli üye işyerine faturalandırılır.”
I.4.5. Hakim Durumun Kötüye Kullanıldığı İddialarına Yönelik Değerlendirme
(136) YEMEK SEPETİ ile üye restoranlar arasında imzalanan sözleşmelerin içerdiği, rekabet
hukukunu ilgilendirebilecek hükümler yukarıdaki kısımda açıklanmıştır. Bu noktada, söz
konusu sözleşme hükümlerine ilişkin kronolojik bilgiler aşağıda tablolaştırılmıştır:
Tablo 6: YEMEK SEPETİ’nin İncelenen Sözleşme Örnekleri/Tipleri
Sözleşmenin Geçerli Olduğu Rekabet
Etmeme
Yükümlülüğü
En Çok
Kayırılan
Müşteri
Uygulaması
Joker
Uygulaması
Listeleme
Uygulaması Yıl Bölge
2004 öncesi25 -
200526 İstanbul
2012 Öncesi İstanbul, Anadolu
2012 İstanbul, Ankara, İzmir
2013 Ankara, Eskişehir, İzmir
2014-2015 İstanbul, Ankara, İzmir
Diğer Söz. Tipi-1 -
Diğer Söz. Tipi-2 -
(137) Soruşturmanın esas konusunu oluşturan MFC şartı, 2012 öncesi ve sonrası sözleşmelerde
düzenlenmiş, ayrıca 2013 ve 2014-2015 sözleşmeleri ile diğer iki sözleşme tiplerinde de
yer almıştır. Yerinde incelemelerde elde edilen belgeler ise bu şartın yaşama geçirildiğini
göstermektedir.


22 Md. 7.4.
23 Md. 8.4.
24 Ücretlere ilişkin bir başka hüküm kargo bedeline ilişkindir. İstanbul, Ankara, İzmir ve Anadolu’yu kapsayan
ve 2014-2015 yıllarında geçerli olan sözleşmelerde, kargo ücreti uygulamasına ilişkin “5.20. ÜYE İŞYERİ
YEMEK SEPETİ SİSTEM’inde gönderim bölgeleri tanımlamalarında kendi bulunduğu bölge için en fazla 5
TL (Beş Türk Lirası) en uzak bölge için ise en fazla 30 TL (otuz Türk Lirası) minimum paket tutarı
tanımlayabilecektir.” maddesi düzenlenmiştir.
25 2004 yılında yapılan önaraştırmaya konu sözleşmeler.
26 Kuruma bildirilen sözleşme örnekleri.
16-20/347-156
45/60

I.4.5.1. MFC’ye İlişkin Öğreti ve İçtihatta Görülen Gelişmeler
(138) MFC şartı, esas olarak bir sağlayıcının müşterisine bir başka müşteriye daha avantajlı
şartlar sunmayacağını temin etmesini ifade etmektedir27. Pratikte, söz konusu şart satıcının
ticari serbestisini sınırlamamakta, satıcı kayırılan müşteriye de sağladığı sürece, diğer
müşterilere avantajlı fiyat sunabilmektedir. Geçmiş yıllarda MFC şartı ile aynı tarafın
kayırılan ve ürünün alıcısı konumunda olduğu, ara mal tedariki için yapılan anlaşmalarda
daha sık karşılaşılsa da, son zamanlarda ağırlıklı olarak platform anlaşmalarında yer
verilen MFC şartına ilişkin düzenlemeler dikkat çekmektedir. Bu anlaşmalarda, platform
“sağlayıcıları” kayırılırken, ilgili ürünler platform “müşterileri” tarafından satın alınmaktadır.
Bu durumda, müşteriler MFC şartından dolaylı olarak faydalanmaktadır. Platform
sağlayıcısının söz konusu şarttan faydası ise, komisyon ve/veya reklam ücreti aldığı
platform üzerinden satış oluşturarak trafik yaratmak şeklinde ortaya çıkmaktadır28.
(139) MFC şartının etkileri tarafların pazardaki konumlarına, pazarın özelliklerine, şartın
uygulanış biçimine göre olay bazında farklılık arz etmektedir. Dolayısıyla rekabet hukuku
uygulamalarında bu şart per se ihlal sayılmamaktadır. MFC şartı, kimi hallerde girdi
fiyatlarının veya işlem maliyetlerinin düşürülmesi, talepteki belirsizliklerin giderilmesi gibi
etkinlikler doğurmakta; kimi hallerde ise rekabet karşıtı etkiler meydana getirmektedir. Bu
şartın rekabet karşıtı etkileri noktasında işbu dosya kapsamında tek taraflı etkilere
yoğunlaşılmaktadır. Şöyle ki satıcının/sağlayıcının özellikle satışlarının önemli bir
bölümünün MFC şartına tabi olduğu durumlarda, muhtemel alıcılara karşı fiyat düşürme
motivasyonu düşebilmektedir. Bu da muhtemel alıcılar için fiyatların artmasına, yeni
girişlerin, yenilikçi ürün veya iş modellerinin sunulmasının engellenmesine yol
açabilmektedir.
(140) İngiltere’de 2012 yılında alınan otel kararında, diğer platformlara daha avantajlı fiyat
sunulmaması, MFC şartı olarak değerlendirilmiş ve dava taahhütle sonuçlanmıştır. Bunun
yanında, online seyahat acentelerinin (Bookingcom ve Expedia) müşterilere sunulabilecek
fiyatlara ilişkin getirdiği kısıtlamalar incelenmiştir. Bu platformların, kendilerine sunulan
fiyatlar üzerinden indirim yapılmaması amacıyla, oteller ile anlaşması yeniden satış
fiyatının tespiti olarak değerlendirilmiştir. Ayrıca bu uygulamaların, oluşabilecek indirimlere
ve piyasada sağlanacak fiyat rekabetine engel olduğu belirtilmiştir. Bu durumun, verilecek
taahhütlerle uygulamanın sona erdirilmesi suretiyle ortadan kaldırılabileceği kabul
edilmiştir.


27 COOMBS, J. (2014), Most Favored Customer Clause and Competition Law: An overview of EU and
National Case Law, e-Competitions Bulletin MFC Clause, No. 64758.
28 VANDENBORRE I., FRESE M. J. (2014), Most Favored Nation Clauses Revisited, European Competition
Law Rev, Vol. 35, Issue 12.
16-20/347-156
46/60

(141) 2013 yılında Almanya’da online otel rezervasyonu alanında Avrupa Birliği’nin İşleyişine
Dair Anlaşma’nın (ABİDA) 101. maddesinin ihlal edildiği tespiti yapılan, ceza
öngörülmemekle birlikte incelenen şartın kaldırılmasına hükmedilen HRS kararı MFC
şartının değerlendirildiği en önemli kararlardandır. Olayda, %30’un üzerinde pazar payı
olan HRS; kendisine -diğer internet platformlarında veya doğrudan otel resepsiyonunda
yapılan rezervasyonlar da dahil olmak üzere- otellerin kendi kanallarında verilen fiyat ve
fiyat kadar avantajlı şartların kendisine de uygulanmasını öngörmektedir. Kararda; bahse
konu uygulamaların online rezervasyon platformları ile oteller arasındaki rekabeti
kısıtladığı, rakiplerin HRS’den daha düşük komisyon alarak daha düşük fiyata oda
sağlamasının önlendiği, bunun fiyatları artırabileceği ve pazara girişleri engelleyebileceği
sonucuna varılmıştır. HRS’nin, otellerin farklı kanallarda farklı fiyatlar sunmasının yatırım
yapma motivasyonlarını ve hizmetlerinin kalitesini düşüreceği yönündeki savunmaları
reddedilmiş, bedavacılık riskinin ilgili olayda düşük kaldığı değerlendirilmiştir29.
(142) Kullanıcılarının kendi ürünlerini de satmasını sağlayan bir platform olan Amazon hakkında,
bu platform aracılığıyla satış yapacak olan elektronik kitap satıcılarının ürünleri için
sunduğu fiyatların başka bir kanalda uygulanan fiyattan yüksek olmayacağını düzenleyen
MFC şartı sebebiyle Bundeskartellamt tarafından soruşturma başlatılmıştır. 2013 yılının
sonunda Amazon’un anlaşmalarından MFC şartını içeren maddeyi kaldırması üzerine
Bundeskartellamt soruşturmayı sona erdirmiştir.
(143) Amazon hakkındaki bir diğer soruşturma ise, AB Komisyonu (Komisyon) tarafından
yürütülmektedir. Amazon’a elektronik kitap sağlayan yayıncıların Amazon’un rakibi
konumundaki alternatif satıcılara sunulan şart ve koşullar hususunda Amazon’u
bilgilendirme yükümlülüğü ve Amazon’a en az rakiplerine sağlandığı kadar iyi koşulların
sunulması şartı soruşturmanın konusunu oluşturmaktadır. Amazon tarafından sağlayıcılara
getirilen yükümlülüklerden ikincisi bir MFC şartıdır. Komisyon, Amazon’un yayıncılar ile
anlaşmalarında olan bu şartların pazardaki hakim durumunu kötüye kullanmasına sebep
olabileceğine ve pazarda rekabeti kısıtlayıcı etkiler doğurabileceğine kanaat getirmiştir.
Haziran 2015’te başlayan soruşturma halen yürütülmektedir.
(144) Amerika uygulaması incelendiğinde ilk olarak 2010’da tek taraflı davranışlar çerçevesinde
ele alınan Blue Cross Blue Shield of Michigan (BCBSM) kararına yer verilmelidir. Sağlık
sigortası hizmeti sunan BSBSM hastanelere rakip sigortacılara daha düşük fiyat
sağlamamasını şart koşmuş (MFC Plus), kimi hallerde kendisine daha düşük fiyat
uygulanmasını sağlamış, kimi hallerde rakiplerinin kendisinden %40 daha yüksek
ödemesini garanti ettirmiş, MFC şartını içeren sözleşmeleri imzalayan hastanelere %16
daha yüksek ödemelerde bulunmuştur. Bunun üzerine ABD Adalet Bakanlığı (DOJ),
teşebbüsün sahip olduğu %60 pazar payının önemli derecede pazarlık gücü sağladığını,
söz konusu eylemlerle rakiplerin maliyetlerinin artırıldığını ve dışlandığını karara
bağlamıştır.


29 BKartA, HRS-Hotel Reservation Service Robert Ragge GmbH, B.9 – 66/(1)0.
16-20/347-156
47/60

(145) 2011 yılının sonlarında Komisyon’un, Hachette Libre, Harper Collins, Penguin, Macmillan
ve Simon&Schuster yayınevleri ile Apple'ın aralarında kartel oluşturarak elektronik kitap
fiyatlarını belirlemiş olduğu şüphesi üzerine başlattığı araştırmanın hemen ertesinde,
benzer bir soruşturma DOJ tarafından da başlatılmıştır. Bir yıllık araştırmanın sonunda
konuya ilişkin rapor hazırlayan DOJ, şüphelerin gerçeği yansıtma olasılığının yüksekliğine
dayanarak, Nisan 2012’de bu beş yayınevine yönelik dava açma kararı almıştır. Apple'ın,
Amazon'un elektronik kitap pazarında sahip olduğu hakim durum karşısında, pazarda
kendisine yer açabilmek için fiyatlandırmanın satıcılar değil yayıncılar tarafından
yapılmasını öngören acente anlaşmasına geçmesinin sektör genelinde fiyat artışına
sebebiyet vermesi ve bu yöntemin pazarda fiyatı belirleyen sadece bir kaç yayınevi
kalmasına yol açmış olması davanın gerekçesini oluşturmaktadır.
(146) Söz konusu dava, ABD’de Harper Collins, Hachette Libre ve Simon&Schuster
yayınevlerinin uzlaşmayı seçmesiyle sonuçlanmış ve mahkeme Eylül 2012’de uzlaşma
metnini onaylamıştır. Söz konusu teşebbüsler, 69 milyon ABD Doları ödemeyi ve uzlaşma
metninde yer alan iki önemli koşulu yerine getirmeyi kabul etmiştir. Buna göre, yayıncıların;
Apple ile yaptığı acente anlaşmalarını ve diğer elektronik kitap satıcılarının satış fiyatlarını
münferiden belirlemesine kısıtlama getirerek daha düşük fiyatlarla satış yapmasını
engelleyen MFC hükmünün bulunduğu anlaşmalarını sonlandırması gerekmektedir. Ayrıca
uzlaşma çerçevesinde, satıcıların fiyatlarını belirlemesinin önünde engel yaratacak
nitelikteki anlaşmalara iki yıl boyunca, MFC hükmünü içeren anlaşmalara ise beş yıl süreyle
yasak getirilmiştir.
(147) Yukarıda yer verilen bilgiler çerçevesinde, farklı rekabet otoriteleri kararlarında bir diğer adı
en iyi fiyat garantisi (best price clause) olan MFC koşuluna sözleşmelerde yer verilmesinin
rekabeti sınırlayıcı olarak değerlendirilebildiği anlaşılmaktadır. İlgili kararlarda; sağlayıcı
teşebbüs tarafından sözleşmelere konulan bu şartın hem sağlayıcının bulunduğu pazarda
hem de alt pazarda rekabeti sınırlayabileceği kanısına varılmış, bu şartın sözleşmelerden
kaldırılması gerektiği sonucuna ulaşılmış ve teşebbüslerden taahhüt alınmıştır. Zira ilk
bakışta tüketici yararına görülebilen bu uygulamanın, sağlayıcıların başka kanallara daha
ucuz fiyat vermesini önlediği ve böylece online portallar arasındaki rekabeti kısıtladığı
değerlendirilmiştir.
(148) Söz konusu kararlardan ayrıca; en iyi fiyat garantisi uygulamalarının, yeni portalların
pazara girişini kayda değer ölçüde zorlaştırdığı anlaşılmaktadır. Bununla birlikte MFC
şartının rule of reason değerlendirmesine tabi olduğu, per se ihlal kabul edilmediği, olayın
özelliklerine göre incelendiği anlaşılmaktadır. Bu çerçevede söz konusu uygulamadan
doğabilecek rekabete aykırı etkilerin; tarafların pazardaki konumları, pazarın özellikleri ve
şartın uygulanma şekli gibi unsurların birlikte değerlendirilmesiyle ortaya konulabileceği dile
getirilmelidir.
(149) Buna ek olarak, MFC şartının, klasik dikey pazarların yanı sıra online platform
piyasalarında da (işbu dosyada olduğundan çok daha düşük pazar paylarının söz konusu
olması durumunda dahi) rekabeti sınırlayıcı olarak değerlendirilebildiği, ilgili pazar
tanımında online platform hizmetlerinin geleneksel veya diğer kanallara ikame olarak
görülmediği söylenebilecektir.

16-20/347-156
48/60

I.4.5.2. 4054 sayılı Kanun Kapsamında Değerlendirme
(150) Kurulun 18.03.2015 tarih ve 15-12/161-M sayılı kararı ile YEMEK SEPETİ hakkında MFC
ve fiili münhasırlık uygulamaları yoluyla 4054 sayılı Kanun’un 4. ve 6. maddelerinin ihlal
edilip edilmediğinin tespitine yönelik olarak aynı Kanun’un 41. maddesi uyarınca
soruşturma açılmıştır. Ayrıca YEMEK SEPETİ tarafından üye restoranlara rakip
platformların tanıtım yapmasının engellenmesi ve rakiple çalışmama karşılığında
promosyon sağlanması ile anılan teşebbüsün Joker uygulamasının da soruşturma
kapsamında ele alınması gerektiği sonucuna varılmıştır. Aynı zamanda Kurul, YEMEK
SEPETİ’nin maliyetine rakiplerin katlandığı ve restoranlar ve/veya rakipler tarafından
kullanıcılara sunulan avantajları engellemesi, restoranların söz konusu avantajları
kendisine de uygulamasını sağlaması ve bu avantajlar sebebiyle restoranlara müdahale
etmesi şeklindeki eylemleri ile rakiplerinin ürün ve hizmet farklılaştırmasını önleyecek
davranışlarının 4054 sayılı Kanun'un 9. maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca
durdurulmasına da karar vermiştir.
(151) Soruşturmanın esas konusunu YEMEK SEPETİ’nin MFC uygulamaları oluşturmaktadır.
Dolayısıyla öncelikle yukarıda hakim durumda olduğu açıklanan YEMEK SEPETİ’nin, söz
konusu uygulamalarının 6. madde anlamında kötüye kullanma teşkil edip etmediği
değerlendirilecektir.
(152) YEMEK SEPETİ’nin restoranlarla imzaladığı sözleşmeler incelendiğinde, 2005 yılından bu
yana restoranlara MFC yükümlülüğü getirildiği, 2014 yılından itibaren ise bu yükümlülüğün
kapsamının “interaktif televizyon, internet sitesi, telefonla sipariş alma, facebook, twitter
kanallara örneklerdir ve bunlara benzer farklı mecralar da kanallar dahilinde kabul edilir”
hükmüyle genişletildiği anlaşılmaktadır. YEMEK SEPETİ, uygulamanın restoranlarla
yapılan sözleşmelerin ilgili hükmü çerçevesinde yürüdüğünü savunmaktadır. Oysa başvuru
sahipleri, rakip platformlar ve restoranların sunduğu bilgilerin yanı sıra, YEMEK
SEPETİ’nde yapılan yerinde incelemelerde bulunan belgeler, söz konusu uygulamaların
sözleşme hükmünü aştığını göstermektedir.
(153) Üye İşyeri Sözleşmesi’nde, restoranların –kendi internet siteleri ve rakip platformlar dahil-
herhangi bir kanalda uyguladığı kampanya, promosyon, fiyat, ürün ve diğer içerikli
kampanya çalışmalarının aynısını YEMEK SEPETİ üzerinde de uygulanacağı
düzenlenmiştir. Buna göre, restoranlar başka bir kanal üzerinde uyguladığı daha iyi/farklı
koşulları YEMEK SEPETİ platformuna da yansıtacaktır. Oysa soruşturma tarafının,
yukarıda belirtilen düzenlemenin ötesine geçerek, kendi kanalında uygulanmadığını
belirlediği promosyonların rakip platformlardan kaldırılmasına yönelik, restoranların rakip
platformlarda üyeliğine son vermesine kadar varan eylemlerde bulunduğu tespit edilmiştir.
Üstelik YEMEK SEPETİ yöneticileri ve çalışanlarının yazışmaları, sözleşmenin ilgili
hükmünü aşan uygulamaların, teşebbüsün yönlendirmesi veya en azından bilgisi dahilinde
yaşama geçirildiğini açıkça ortaya koymaktadır
(154) YEMEK SEPETİ, ilgili pazara sınırlı sayıda ilde faaliyet göstererek girdiğini ve zamanla
faaliyet alanını genişlettiğini, çift taraflı pazarın özelliklerinden bahisle etkili pazara giriş
stratejisinin bu olması gerektiğini, halihazırda pazarda yerel seviyede faaliyet gösteren
önemli oyuncuların bulunduğunu, bunların ilgili illerde/ilçelerde ciddi sayıda restoranla
(hatta YEMEK SEPETİ ile olandan daha fazla sayıda) anlaşma yapabildiğini
savunmaktadır.
(155) Tarafın savunması bir an için kabul edilerek, pazara yerel seviyede etkili girişin iki
koşulunun bulunduğu belirtilmelidir: (i) Yeterli sayıda restoranla anlaşmak, (ii) kullanıcılara
sunulan koşulları ve hizmeti farklılaştırmak. Burada amaç hiç kuşkusuz tatminkar sayıda
kullanıcıya ve sipariş büyüklüğüne ulaşmaktır. Böylece platformun ağında alıcı ve satıcı
tarafındaki kullanıcı ve restoran sayılarının büyüklüğü karşılıklı olarak sinerji doğuracaktır.
16-20/347-156
49/60

(156) Grafik 3’e bakıldığında, YEMEK SEPETİ ’nin (…..), ADRESE YEMEK’in (…..), FIRSAT BU
FIRSAT’IN (…..), BOLBOL GIDA’nın (…..), ONNET’in (…..), APLUS’ın (…..),
UNİYEMEK’in (…..) ve DOYURUN BENİ’nin (…..) restoranla anlaşmalı olduğu
görülmektedir. Ancak Türkiye genelinde ve iller seviyesinde, anlaşmalı restoranların
sayıları platformların cirolarını ve pazar paylarını orantılı olarak yansıtmamaktadır. Örneğin
ADRESE YEMEK, YEMEK SEPETİ’nin yaklaşık (…..) ve FIRSAT BU FIRSAT YEMEK
SEPETİ’nin yaklaşık (…..) kadar restoranla anlaşmalı olduğu halde, bu teşebbüslerin
Türkiye pazar payları YEMEK SEPETİ’nin payı ile karşılaştırılamayacak düzeydedir. Bu
durum iller seviyesinde de benzerlik göstermektedir.
(157) Bu noktada, bir platformun, yelpazesinde büyük zincir restoranların bulunmasıyla hem
kullanıcılar hem de restoranlar için çekici hale geleceği vurgulanmalıdır. YEMEK SEPETİ
üzerinden yapılan siparişlerde ilk sıralarda bulunan Burger King, Mcdonalds, KFC ve Pizza
Hut gibi zincir restoranlar rakip platformlarla anlaşmalı değildir. Yine bu sıralamada
yukarılarda bulunan diğer zincir restoranların oldukça sınırlı sayıda şubesi yalnızca birkaç
rakip platformla çalışmaktadır. İller seviyesinde de gözlenen bu durumun, yukarıda da
belirtildiği gibi, YEMEK SEPETİ’nin bilinilirliği, tanıtım olanakları ve ekonomik gücüyle de
ilişkili olması kaçınılmazdır. Başvuru sahipleri ve bazı rakip platformlar, bu durumda
YEMEK SEPETİ’nin baskılarının etkisinin olduğunu ileri sürmektedir.
(158) Yerelde ve ülke genelinde pazara etkili giriş yapabilmek ve pazarda tutunabilmek için,
kullanıcılara sunulan koşulları ve hizmetleri farklılaştırabilmek büyük önem arz etmektedir.
Pazara ilk girmenin getirdiği avantaj, çift taraflı pazardaki ağ etkileri ve zincir restoranlara
erişim olanaklarının sınırlılığı nedeniyle giriş engellerin zaten yüksek olduğu bu piyasada
yerleşik firmaya karşı en önemli rekabet unsurudur.
(159) Oysa YEMEK SEPETİ’nin MFC uygulamaları, rakip platformların en başta düşük fiyat
uygulama ve hatta maliyetine kendilerinin katlandığı promosyonları sunma olanağını
bütünüyle ortadan kaldırmaktadır. YEMEK SEPETİ “rakip MFC” adı altında yaptığı ayrımla
bu iddiayı reddetse de, eldeki belgeler bu itirazı desteklememektedir. Belgelerden, rakip
platformlar üzerinden sunulan indirimlere müdahale edilirken bunların maliyetine kimin
katlandığının sorgulanmadığı ve hatta gündeme dahi gelmediği görülmektedir. Kaldı ki,
bizzat YEMEK SEPETİ CEO’su indirimlerin maliyetine kimin katlandığını belirlemenin zor
olduğunu ifade etmiştir. Hatta indirimin maliyetine kimin katlandığı ayrımına değinmeksizin,
kendileri için tek kuralın, restoranların başka platformlarda daha düşük fiyat verememesi
olduğunu belirtmiştir. YEMEK SEPETİ’nin MFC uygulamaları sonucunda, rakip
platformların faklı menüler sunması ve farklı/daha geniş bir gönderim alanına hizmet
sunması da olanaksız hale gelmektedir.
(160) Sonuç olarak sözleşme hükmüne dayandığı ileri sürülen ve fiilen bunun kapsamını aşarak
yürütülen MFC uygulamaları, pazara girişi ve pazarda tutunmayı zorlaştırmaktadır. Nitekim
ilgili pazara giren teşebbüslerinin çoğu başarısız olmuş ve ilgili platformlar pazarı terk etmek
durumunda kalmıştır. YEMEK SEPETİ’nin, faaliyete başladığı 2001 yılından bu yana ülke
genelinde etkili rakibinin bulunmaması, 50 ilde alternatifsiz olması, en az bir rakibinin
bulunduğu 12 ilin 11’inde siparişlerin tamamına yakınının yine anılan teşebbüs üzerinden
veriliyor olması, MFC uygulamalarının dışlayıcı etkilerine ilişkin tespiti desteklemektedir.
(161) Bu değerlendirmeler ışığında açık bir şekilde YEMEK SEPETİ iradesiyle yürütülen
soruşturma konusu uygulamalarda, üye restoranların rakip platformlarda uyguladığı daha
iyi/farklı koşulları kaldırması veya bunları YEMEK SEPETİ’ne de aynen yansıtması ve rakip
platformla ilişkilerine son vermek durumunda kalması, bunun sonucunda rakip platformların
hiçbir şekilde ürün/hizmet farklılaşmasına gidememesi ve bunların birçoğunun pazarı terk
etmesi ya da küçük yerel oyuncular olarak kalması gibi tespitler, uygulamanın pazarda
dışlayıcı etkiler de doğurduğu anlamına gelmektedir. Buna göre, YEMEK SEPETİ’nin
kötüye kullanma amaçlı MFC uygulamaları rekabeti kısıtlayıcı etkiler doğurmuştur.
16-20/347-156
50/60

(162) Bu aşamada, YEMEK SEPETİ’nin restoranların kendi kanallarında sunduğu koşullara
yönelik MFC uygulamalarına ilişkin bu dosya özelinde ihlal tespitinde bulunulmamıştır.
Dosya kapsamında yapılan incelemelerde, fiili münhasırlığı akla getirebilecek iddia ve
ifadelerle karşılaşılmıştır. Ancak ilgili eylemlerin münhasırlık tesis etmeye hizmet ettiği
yönünde bir tespit söz konusu değildir. Bu eylemlerin esas itibarıyla MFC uygulamalarını
daha etkili kıldığını ve tamamladığını söylemek mümkündür. Söz konusu uygulamaların
değerlendirilmesine ise yukarıda yer verilmiştir.
(163) Son olarak, soruşturma kapsamında, YEMEK SEPETİ’nin rakip platformların tanıtımlarını
engellediği, rakip platformlarla çalışmamaları karşılığında restoranlara promosyon
sağladığı, ayrıca Joker uygulamasının 4054 sayılı Kanun’a aykırı olduğuna ilişkin iddiaların
da ele alınması öngörülmüştür. Bu konularda YEMEK SEPETİ’nin savunmaları haklı
bulunmuştur. Dolayısıyla bu konularda YEMEK SEPETİ’nin 4054 sayılı Kanun’u ihlal ettiği
yönünde bir sonuca varılmamıştır.
(164) Yukarıda yapılan değerlendirmeler ışığında, online yemek siparişi-servisi platform
hizmetleri pazarında hakim durumda olan YEMEK SEPETİ’nin rakip platformlarda daha
iyi/farklı satış ve hizmet koşulları sunulmasını önleyen her türlü MFC uygulamasının 4054
sayılı Kanun’un 6. maddesi kapsamında kötüye kullanma teşkil ettiği değerlendirilmektedir.
(165) 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinin üçüncü fıkrasında 4, 6 ve 7. maddelerde yasaklanmış
davranışlarda bulunan teşebbüs ve teşebbüs birliklerine idari para cezası uygulanacağı
düzenlenmiştir. Aynı maddenin beşinci fıkrasında ise, üçüncü fıkraya göre para cezası
verilirken dikkate alınacak unsurlar sayılmıştır. İhlalin tekerrürü, süresi, teşebbüs veya
teşebbüs birliklerinin piyasadaki gücü, ihlalin gerçekleşmesindeki belirleyici etkisi, verilen
taahhütlere uyup uymaması, incelemeye yardımcı olup olmaması, gerçekleşen veya
gerçekleşmesi muhtemel zararın ağırlığı gibi hususlar cezanın tespitinde dikkate
alınmaktadır.
(166) Bu noktada YEMEK SEPETİ’nin Türkiye pazarının tamamına yakınını kontrol ediyor
olması, 50 ilde rakibinin bulunmaması, rakibinin bulunduğu 12 ilin 11’inde yine tekele yakın
konumda olması, bazı platformların pazarı terk etmesi ve iş modelini değiştirmek
durumunda kalması göz önünde bulundurulmuştur. YEMEK SEPETİ’nin soruşturma
konusu uygulamalarının mevcut ve potansiyel rakipler bakımından caydırıcı ve dışlayıcı
sonuçlarının olduğu, tüketicilerin de platformlar üzerinden online yemek siparişi verirken
birçok ilde YEMEK SEPETİ dışında alternatifinin bulunmadığı ve alternatif bulunan illerde
ise rakip platformlar üzerinden farklı/daha iyi koşullardan mahrum kaldığı, nihayetinde ilgili
pazarda rekabetçi bir yapının oluşamadığı ihlalin ağırlığı noktasında değerlendirilmiştir.
YEMEK SEPETİ’nin MFC uygulaması kapsamında tipitip ve crawler gibi uygulamalarla
rakip platformların sürekli takip ediliyor olması, bu uygulamanın YEMEK SEPETİ yönetici
ve çalışanları tarafından kararlılıkla sürdürülmesi, başka platformlarda daha iyi/farklı
koşullar sunan restoranların cezalandırılması ve YEMEK SEPETİ bilgisi ve hatta
yönlendirmesi dahilinde bu platformlarla çalışmaya son verilmesi ihlalin ağırlığının
tespitinde göz önünde bulundurulmuştur. YEMEK SEPETİ MFC şartını yalnızca fiyatla
sınırlı kalmayacak şekilde oldukça geniş yorumlamış ve menü içeriği, gönderim bölgesi ve
limiti, ödeme yöntemleri, indirim, promosyon gibi uygulamaların kendi platformunda aynı
şekilde olmasını zorunlu hale getirmiştir. YEMEK SEPETİ, buna uygun hareket etmediğini
düşündüğü restoranlara karşı, ekranının bir süre kapatılması ve sözleşmenin feshedilmesi
şeklinde bir ceza mekanizması da yürütmüştür. Diğer yandan YEMEK SEPETİ Kurul
tarafından alınan geçici tedbir kararının içeriğinden hareketle, MFC uygulamalarının
kapsamını sınırlı da olsa daraltmaya yönelik bir prosedür hazırlamış olup bu işlem ihlalin
ağırlığına yönelik değerlendirmede dikkate alınmıştır.

16-20/347-156
51/60

I.4.5.3. YEMEK SEPETİ’nin Üye Restoranlarla Yaptığı Sözleşmelerin Düzeltilmesi
(167) Yukarıda ifade edildiği üzere YEMEK SEPETİ’nin rakip platformlarda daha iyi/farklı satış
ve hizmet koşulları sunulmasını önleyen her türlü MFC uygulaması 4054 sayılı Kanun’un
6. maddesini ihlal etmektedir. Bu kapsamda teşebbüsün indirimlerin maliyetine kimin
katlandığından bağımsız olarak rakip platformlarda daha iyi/farklı koşullar sunulmasını
engelleyen her türlü MFC uygulamasına son vermesi gerekmekte ve üye restoranlarla
yaptığı sözleşmelerde uygun değişiklikleri yapması beklenmektedir.
(168) “Dosya Evreleri”nde yer verildiği üzere 03.06.2016 tarih ve 2014-3-087/BN-06 sayılı Bilgi
Notu’nda, YEMEK SEPETİ’nin Kurum kayıtlarına 24.03.2016 tarihinde giren yazısının
ekinde yer alan şirket içi prosedür ve teşebbüsün restoranlarla yaptığı sözleşmelerde
değişiklik öngören PROTOKOL değerlendirilmiştir.
(169) PROTOKOL’ün 4.1. maddesi ile Üye İşyeri Sözleşmesi’nin 5.1. maddesi şu şeklide
değiştirilmektedir30:
"ÜYE iŞYERİ, YEMEK SEPETi SiSTEMi'nde yer alacak ürün, sipariş, ödeme tipleri ve benzeri
bilgilerinin özellikle de fiyat ve menü bilgilerinin güncelliğinden ve kendi işyerindeki paket
servis/evlere servis fiyatları ile dönem dönem sattığı ürünlerde uyguladığı kampanya fiyatları
üzerinden olduğunu kabul ve taahhüt eder. ÜYE iŞYERi paket servis/evlere serviste kendi
işyerine ait tüm kanallarda (kendi işyerine ait interaktif televizyon, restoranın internet sitesi,
telefonla sipariş alma, Facebook, Twitter bu kanallara örnek ve bunlara benzer farklı mecralar
da bu kanallar dahilinde kabul edilecektir.) müşterilerine uyguladığı her türlü kampanya,
promosyon, fiyat, ürün ve diğer içerikli kampanya çalışmalarının aynı şekilde YEMEK SEPETi
SiSTEMi üzerinde de uygulayacağını kabul ve taahhüt eder. ÜYE iŞYERİ, bu kampanya
çalışmaları dahilinde teknik bir gereksinimi olursa YEMEK SEPETi'nin kontrolünde olmayan
altyapılara erişim ve sürecin hızlanması için gerekli desteği vereceğini kabul eder. ÜYE İŞYERi,
YEMEK SEPETi' ne bildirdiği ürün fiyatlarının telefonla veya diğer paket servis siparişi kabul
eden kanallarında sipariş veren müşterilere kendi işyerinde paket servis/evlere serviste
uyguladığı fiyatlar ile aynı olacağını kabul ve taahhüt eder. Aksi SÖZLEŞME'nin ihlali
niteliğindedir.”
(170) Maddenin eski halindeki “herhangi bir kanalda veya tüm kanallarında” ifadesinin, maddenin
yeni halinde “kendi işyerine ait tüm kanallarında” şeklinde değiştirildiği görülmektedir.
Ayrıca “kendi işyerine ait tüm kanallarında” ifadesi parantez içinde “kendi işyerine ait
interaktif televizyon, restoranın internet sitesi, telefonla sipariş alma, Facebook, Twitter bu
kanallara örnek ve bunlara benzer farklı mecralar da bu kanallar dahilinde kabul edilecektir”
olarak açıklanmıştır.


30 Sözleşme’nin ilgili maddesinin eski hali: “ÜYE İŞYERİ, YEMEK SEPETİ SİSTEMİ’nde yer alacak ürün ve
sipariş bilgilerinin özellikle de fiyat ve menü bilgilerinin güncelliğinden ve kendi işyerindeki paket servis/evlere
servis fiyatları ile dönem dönem sattığı ürünlerde uyguladığı kampanya fiyatları üzerinden olduğunu kabul ve
taahhüt eder. Üye işyeri paket servis/evlere serviste herhangi bir kanalda veya tüm kanallarında (interaktif
televizyon, internet sitesi, telefonla sipariş alma, facebook, twitter kanallara örneklerdir ve bunlara benzer
farklı mecralar da kanallar dahilinde kabul edilir.) kullanıcı/müşterilerine uyguladığı her türlü kampanya,
promosyon, fiyat, ürün ve diğer içerikli kampanya çalışmalarında aynı çalışmaları Yemek Sepeti üzerinde de
uygulayacağını kabul eder. ÜYE İŞYERİ, YEMEK SEPETİ’ne bildirdiği ürün fiyatlarının telefonla veya diğer
paket servis siparişi kabul eden kanallarında sipariş veren müşterilere uyguladığı paket servisteki ürün
fiyatları ile aynı olacağını kabul ve taahhüt eder. Aksi SÖZLEŞME’nin ihlali niteliğindedir.
16-20/347-156
52/60

(171) Maddenin her iki halinde de bulunan “bunlara benzer farklı mecralar da kanallar dahilinde
kabul edilecektir” ifadesi belirsizlik arz etmektedir. Dolayısıyla ihlale bütünüyle son
verilmesi ve üye restoranlara YEMEK SEPETİ’nin rakibi konumundaki platformlara farklı
fiyat/fiyat dışı avantajlar sunabileceğinin önünde herhangi bir sözleşmesel engel
bulunmadığı hususunda yol gösterilmesi adına, Üye İşyeri Sözleşmesi’nin 5.1. maddesinde
açık bir hükme yer verilmesi daha yerinde bulunmaktadır. Ayrıca restoranların diğer online
yemek siparişi-servisi platformlarında daha iyi/farklı koşullar sunabileceği ve bu koşulları
YEMEK SEPETİ’ne yansıtmak zorunda olmadığı açıkça ifade edilerek YEMEK SEPETİ’nin
restoranlarla olan sözleşmelerini yeniden düzenlemesi ve bunu Kurumumuza yazılı olarak
bildirmesi gerekmektedir.
I.4.5.4. Savunmaların Değerlendirilmesi
(172) Bu bölümde tarafa yöneltilen iddialar karşısında yapılan savunmalara ve bu savunmalara
yönelik değerlendirmelere yer verilecektir.
(173) Soruşturma bildiriminde ihlalin tanımı, iddiaların türü ve niteliği hakkında yeterli
bilginin verilmediği, bu durumun YEMEK SEPETİ’nin savunma hakkını zedelediği
savunması:
Soruşturma bildiriminde 4054 sayılı Kanun’un 43. maddesi gereğince iddiaların türü ve
niteliği hakkında yeterli bilgi verilmiş, bu sayede taraf birinci yazılı savunmasında ve diğer
yazılı açıklamalarında birçok konuda oldukça ayrıntılı itirazlarda bulunabilmiştir.
(174) 4054 sayılı Kanun’a göre Kurul tarafından görevlendirilmesi gereken raportörlerin
Kurum Başkanlığı tarafından görevlendirilmesinin usul eksikliğine yol açtığı
savunması:
Kurulun 18.03.2015 tarih ve 15-12/161-M sayılı kararında, soruşturmanın ilgili Daire
Başkanının gözetiminde yürütülmesini teminen Soruşturma Heyetindeki raportörlerin
belirlenmesi konusunda Başkanlığın görevlendirilmesine hükmedilmiştir. Bu doğrultuda,
Başkanlık Makamının 20.03.2015, 3180 ve 09.06.2015, 5908 tarih ve sayılı Olurlarıyla
raportörler görevlendirilmiştir.
(175) 12.02.2015 tarihinde yapılan yerinde incelemede alınan, YEMEK SEPETİ çalışanları
ile şirket avukatları arasında geçen yazışmaları içeren belgelerin, avukat-müvekkil
gizliliği kapsamında değerlendirilmesi gerektiği savunması:
Sözü edilen belgeler dosya kapsamında delil olarak kullanılmamıştır.
(176) Delil 14’ün indirimlerin rakip internet sitesinden sildirildiği şeklinde hatalı
yorumlandığı, ’un restoranların kendi internet sitelerine
ulaşılmasını sağlayan bir platform olduğu ve faaliyetlerinin bu yönüyle YEMEK
SEPETİ'nin verdiği hizmetlerden farklılaştığı, restoranlara ait internet sitelerindeki bu
indirimlerin restoranlar tarafından karşılandığı, doğrudan
aracılığıyla karşılanan herhangi bir indirime müdahalede bulunulmadığı,
bulunulmayacağı savunması:
Tarafın ’un faaliyetlerinin niteliğine ilişkin itirazı haklı bulunmuştur.
(177) MFC uygulamalarının amacının YEMEK SEPETİ’nin kullanıcı gözündeki marka
değerini korumak olduğu ve üye restoranlar ile akdedilen sözleşmelere dayandığı
savunması:
Kötüye kullanma teşkil eden bir uygulamanın herhangi bir sözleşmeye dayandığı savı, bu
eylemin 4054 sayılı Kanun’a aykırılığını ortadan kaldırmayacaktır. Kaldı ki soruşturma
konusu MFC uygulamaları, YEMEK SEPETİ ile restoranlar arasında imzalanan
sözleşmelerin ilgili hükmünün kapsamını da aşmaktadır.
16-20/347-156
53/60

(178) YEMEK SEPETİ’ne üye restoranların, rakip platformlara daha avantajlı koşullar
sunamayacağını öngören şartın yaşama geçirilmediği savunması:
YEMEK SEPETİ’nde yapılan yerinde incelemelerde bulunan yazışma ve raporlamalara
bakıldığında, MFC uygulamalarının restoranlarla sınırlı olmaksızın, rakip platformlara
yönelik olarak da işletildiği ve bunun ciddi sonuçlar doğurduğu görülebilmektedir.
(179) Delil 28’e yönelik olarak, sözü edilen indirimlerin rakipler tarafından karşılandığına
dair herhangi bir bilgi ile karşılaşılmadığı savunması:
İncelenen belgelerde, YEMEK SEPETİ rakip platformlarda sunulan indirimlere müdahale
ederken, bunun maliyetine kimin katlandığının gündeme gelmediği görülmektedir. Hatta bir
yazışmada bizzat anılan teşebbüsün CEO’su, bu indirimlerin maliyetine kimin katlandığının
belirlenmesinin zor olduğunu ifade etmiştir.
(180) Delil 28’in, ilgili pazarda etki doğurabilecek sistematik bir uygulamadan ziyade, hatalı
gerçekleştirilen ve derhal sonlandırılan münferit bir vakayı gösterdiği savunması:
YEMEK SEPETİ rakip platformları düzenli olarak takip etmekte, üye restoranların bu
platformlar üzerinden daha iyi/farklı satış koşulu sunduğunu belirlemesi durumunda bu
restoranları uyarmakta ve cezalandırmaktadır. Bunların sonucunda, yine YEMEK
SEPETİ’nin bilgisi ve hatta yönlendirmesi dahilinde söz konusu restoranların rakip
platformlarla çalışmaya son vermesine varıncaya kadar ciddi etkiler ortaya çıkmaktadır. Hal
bu iken, herhangi bir olay özelinde veya genel olarak ortada sistematik bir uygulamanın
bulunmadığını ileri sürmek mümkün olmamalıdır.
(181) İlgili ürün pazarının online yemek siparişi-servisi platform hizmetleriyle sınırlı
tanımlanamayacağı, pazar tanımına restoranlara ait web siteleri ve restoranların
telefon yoluyla aldığı siparişlerin de dahil edilmesi gerektiği savunması:
İlgili ürün pazarının tanımlandığı kısmında ayrıntılı olarak açıklandığı üzere, diğer kanallarla
karşılaştırıldığında platformlar üzerinden sipariş vermenin ve almanın ciddi avantajları
bulunmaktadır. Platformların buluşturduğu tüketiciler ve restoranlar için bu avantajlar tercih
nedenidir. Bu çerçevede, piyasanın en önemli özelliklerinden biri olan ağ etkileri de dikkate
alındığında, ilgili ürün pazarı tanımının kapsamına yapılan itiraz haklı bulunmamıştır.
Tarafın yazılı savunmalarındaki bazı kısımlar ile hakim durumun kötüye kullanıldığının
delilleri niteliğinde olan belgelere bakıldığında, YEMEK SEPETİ yönetici ve çalışanlarının
“rakip” olarak bahsettiklerinin restoranlar değil, diğer yemek siparişi-servisi online
platformları olduğu görülmektedir. Bu bakımdan dosya kapsamındaki ilgili ürün pazarı
tanımı, YEMEK SEPETİ’nin savunmalarında ve yazışmalarında da karşılığını bulmaktadır.
Son olarak, tüketicinin tercih aşamalarına ilişkin itiraza değinilecektir. YEMEK SEPETİ
tarafından ilgili ürün pazarı tanımına itiraz edilirken, tüketici tercihinin “bilgi toplama” ve
“sipariş verme” olmak üzere iki aşamadan oluştuğu ancak dosyada bunların birlikte tek
aşama sayılarak dar bir pazar tanımına ulaşıldığı ileri sürülmüştür. Bu sava dayanak olarak
da YEMEK SEPETİ’nin internet sitesine yapılan ziyaretlerin bir kısmının siparişle
sonuçlanmaması gösterilmiştir. Oysa bu itirazda, ziyaret sonrasında hiçbir kanaldan sipariş
verilmemesi veya birden fazla ziyaretin tek bir siparişle sonuçlanması senaryoları göz ardı
edilmiştir. Tarafın savunmasında ayrıca MFC uygulamalarının restoran bedavacılığı
karşısında etkili bir araç olduğu belirtilmektedir. Buna göre, tüketici tercihinin ilk
aşamasından faydalanan restoranın, talebi diğer kanallara yönlendirecek şekilde fiyat
farklılaştırmasına gitmesi mümkündür ve bu durum ancak MFC uygulaması ile
engellenebilecektir. Bu noktada akla, “YEMEK SEPETİ sitesine yapılan ziyaretlerin bir
kısmı siparişle sonuçlanmıyorsa MFC şartı, varlığı ileri sürülen restoran bedavacılığı
bakımından işlevsiz midir?” sorusu gelmektedir. Görüldüğü gibi, tarafın bu itirazı da ilgili
ürün pazarı tanımına ilişkin savunmasıyla çelişmektedir.
16-20/347-156
54/60

(182) YEMEK SEPETİ’nin sunduğu hizmetlerin kullanıcılar ve üye restoranlar bakımından
bölgesellik arz ettiği, bu bakımdan pazarın İstanbul hariç iller seviyesinde
tanımlanması ve soruşturma konusu değerlendirilirken rekabetin fiilen yaşandığı
coğrafi pazarlara yoğunlaşılması gerektiği, ilgili coğrafi pazarın YEMEK SEPETİ’nin
rakiplerinin faaliyet gösterdiği coğrafi pazarlarla sınırlandırılmasının doğru olacağı,
bu durumda esasen pazara giriş engellerinin iddia edilenden çok daha düşük
olduğu, örneğin Balıkesir ilinde ACIKINCA platformunun başarılı olduğu ve
“Türkiye” şeklinde bir tanımlamanın uygun olmayacağı savunması:
YEMEK SEPETİ’nin bu itirazına kısmen hak verilmiştir. Buna göre, tüketiciler ve restoranlar
bakımından pazarın bölgesel özellikler arz ettiği dikkate alınarak öncelikle iller seviyesinde
değerlendirme yapılmıştır. YEMEK SEPETİ’nin rakiplerinin bulunduğu 12 il ve faaliyet
gösterdiği 62 il içinde lider konumda olmadığı tek il olan Balıkesir ayrıca incelenmiştir. Diğer
yandan, YEMEK SEPETİ’nin ülke genelinde bilinilirliği, rakiplerinin aksine zincir
restoranlarla yoğun bir şekilde çalışıyor olması, finansal gücü ve tanıtım olanaklarının da
pazardaki konumu açısından önemli olduğu ve iller seviyesinde etkili olduğu görülmüştür.
Nitekim Balıkesir dışındaki illerdeki (alternatif platformların bulunduğu 11 il dahil) pazar
paylarına bakıldığında, Türkiye geneline çok benzer bir manzarayla karşılaşılmıştır.
Dolayısıyla değerlendirmede YEMEK SEPETİ’nin faaliyet gösterdiği illerin temsil ettiği
Türkiye coğrafi pazarı da dikkate alınmıştır.
(183) YEMEK SEPETİ ile üye restoranlar arasında alıcı-sağlayıcı ilişkisi bulunmadığı,
anılan platformun alıcıdan ziyade aracı konumunda olduğu, dolayısıyla YEMEK
SEPETİ’nin doğrudan kendisi için değil, platform üzerinden alışveriş gerçekleştiren
tüketiciler için en uygun şartların sunulmasını talep ettiği, bu çerçevede soruşturma
bildiriminde ifade edilen “kayrılanın Yemek Sepeti olduğu” ve “tüketicinin dolaylı
olarak fayda sağladığı” argümanlarına katılınmadığı, MFC şartının sağladığı faydanın
doğrudan tüketiciye yansıdığı savunması:
YEMEK SEPETİ ve üye restoranlar arasındaki ilişkinin niteliğine dair yapılan açıklamalar
genel olarak kabul edilmektedir. Ancak ortaya çıkan faydanın tüketiciye yansıdığını ileri
sürmek bu kadar kolay olmamalıdır. Zira YEMEK SEPETİ’nin müdahaleleri sonucunda,
tüketiciler, rakip platformlarda uygulanan farklı/daha iyi koşullardan ve ürün
farklılaştırmasına gidilemediği için de büyük ve etkili platform alternatiflerinden mahrum
kalmaktadır. Ayrıca farklı kanallarda uygulayacağı farklı/daha iyi koşulları YEMEK
SEPETİ’ne de sunması gerektiğini bilen restoranların bazı indirimlerden ve
promosyonlardan vazgeçmesi ya da bunları yaşama hiç geçirmemesi de mümkündür.
Online yemek siparişi-servisi platform hizmetleri pazarında rekabetçi bir yapının oluşması,
yalnızca yenilikçi uygulamaların geliştirilmesini teşvik etmeyecek, aynı zamanda
restoranların platformlara yapacağı ödemeleri de baskılayarak bunların bir kısmının
tüketicilere yansıtılmasını sağlayacaktır. Bu çerçevede, tüketici faydası üzerinden yapılan
savunma haklı değildir. Kaldı ki, tekele yakın konumunu 15 yıldır koruyan bir teşebbüsün,
pazara girişi ve pazarda tutunmayı zorlaştıran MFC uygulamalarından en çok faydalanan
taraf olduğu açıktır.

16-20/347-156
55/60

(184) Ürün farklılaştırılması ile kastedilenin restoranların menülerinde yer alan ürünler,
dağıtım menzilleri ve maliyetlerine katlandığı promosyonlar olduğu, restoranlar
tarafından sunulan bu hizmetlerin platformlar tarafından farklılaştırılamayacağı
savunması:
Bir platformun pazarda tutunabilmesinin ilk koşulu ilgili bölgede yeterli sayıda restoranla
anlaşmış olmasıdır. Ancak bu tek başına yeterli değildir. Zira platformun portföyünde
tanınmış ve yüksek talep gören zincir restoranların bulunması, hem kullanıcıların hem de
potansiyel üye restoranların platforma ilgi göstermemesini sağlayacaktır. İkinci koşul ise,
platformun sitesinde farklı/daha iyi koşullar sunabilmesi ve bu sayede rekabetçi konum
alabilmesidir. İlk giren avantajına sahip olan, çok sayıda restoranla (büyük zincir restoranlar
dahil) anlaşmalı olan ve yine çok sayıda kullanıcısı olan, finansal gücü ve tanıtım olanakları
geniş olan YEMEK SEPETİ’ne karşı pazarda tutunabilmek pazarın özelliklerinden dolayı
zaten zorken, MFC uygulamaları bunu yapay olarak daha da zor hale getirmektedir. Bunun
sonucunda da pazara giren teşebbüsler başarısız olmakta, pazarda bulunan sınırlı sayıda
platform ise küçük ölçekli ve yerel oyuncular olarak kalmaktadır.
(185) MFC şartının restoranların indirim yapmasını engellemediği ve YEMEK SEPETİ'nin
restoranların belirleyeceği fiyatlar üzerinde herhangi kontrolünün olmadığı
savunması:
Yerinde incelemelerde elde edilen belgeler, YEMEK SEPETİ’nin müdahaleleri sonucunda
üye restoranların rakip platformlarda sunduğu indirimlerin ve promosyonların kaldırıldığını
göstermektedir. Sistematik uygulamalarla rekabet karşıtı sonuçların doğmasına neden olan
bir teşebbüsün, MFC uygulamalarının restoranların indirim yapmasına engel olmadığını
ileri sürmesi mümkün değildir.
(186) Tüketicilerin YEMEK SEPETİ üzerinden üye restoranların fiyatlarını
karşılaştırabildiği, bu sayede üye restoranlar arasındaki rekabetin arttığı savunması:
Tüketicilere bu olanağı sunan yalnızca YEMEK SEPETİ değildir. Bu avantaj, online yemek
siparişi-servisi platform hizmetleri pazarına özgüdür.
(187) Rakip platformların restoranların puanlarını ve ilgili kullanıcı yorumlarını YEMEK
SEPETİ üzerinden takip ettiği ve yalnızca başarılı restoranlarla çalışarak batık
maliyetlerini minimize ettiği, bu açıdan bedavacılık sorununun oluştuğu savunması:
Hakim durum tespitinde kullanılan veriler ile rakip platformların beyanları, zincir
restoranlarla anlaşmalı olmanın önemine işaret etmektedir. Nitekim rakipler zincir
restoranları portföylerine neredeyse hiç dahil edememişken YEMEK SEPETİ’nin bu
restoranlarla yoğun bir şekilde çalışıyor olmasının, pazar paylarının dağılımına büyük etkisi
olmuştur. Toplam ziyaret sayısı, ziyaret başına verilen sipariş sayısı ve ortalama sipariş
tutarı değerlerine bakılarak da aynı yorum yapılabilecektir. Hal bu iken, bedavacılık
sorunundan, rakiplerin sorunsuz ve başarılı restoranlarla çalışabiliyor olmasından söz
etmek makul değildir.

16-20/347-156
56/60

(188) YEMEK SEPETİ’nin tüm operasyonları dolayısıyla katlandığı maliyetleri
restoranlardan aldığı komisyonlara yansıtmak durumunda olduğu, rakiplerinin ise
doğrudan kendi yatırımları üzerinden bedavacılık yaptığından daha düşük
komisyonlarla çalışmayı karlı görebildiği, bu durumda restoranların daha düşük
komisyon talep eden rakiplere daha uygun fiyatlar sunabildiği, MFC şartı ile bu
durumun engellenmesinin amaçlandığı, MFC şartı ile rakiplerin fiyat düşürme
serbestisinin ortadan kaldırılmadığı, yalnızca YEMEK SEPETİ'nin yatırımları
üzerinden bedavacılık yapan platformların bir de üye restoranlar tarafından
kayırılmasının engellendiği savunması:
YEMEK SEPETİ 15 yıldır ilgili piyasada faaliyet göstermektedir ve halen pazarın tamamına
yakınını kontrol etmektedir. Bu süre zarfında, anılan teşebbüs restoranlardan farklı adlarda
ve artan miktarlarda ücretler tahsil etmiştir. Yukarıda özetlenen örnekte de görüldüğü gibi,
bedavacılık savı üzerine kurgulanmış itirazlar, YEMEK SEPETİ’nin yaptığı harcamaların
karşılığını alamadığı izlenimi doğurmaktadır. Oysa restoranlar cephesinde sisteme yapılan
harcamaların karşılığı alınmaktadır. Üstelik teşebbüsün 14.08.2015 tarihli yazısında,
restoranlar özelinde yatırım yapılmadığı kabul edilmiş durumdadır.
Soruşturma tarafı maliyetine rakip platformların katlandığı indirimlere yönelik MFC
uygulamalarının bulunmadığını iddia etmektedir. Oysa YEMEK SEPETİ’nin yazışmaları bu
savı desteklememektedir. Yukarıda özetlenen itirazda ise, varlığı ileri sürülen bedavacılık
sorunundan bahisle, rakiplere yönelik MFC uygulamalarında bulunmasının zorunlu olduğu
savunulmaktadır. Ayrıca açıkça ifade edilmese de, rakip platformların restoranlardan düşük
komisyon ücreti alarak bunun tüketicilere indirim olarak yansıtılmasını sağlamaya yönelik
uygulamalarının da engellenmek istendiği anlaşılmaktadır.
Bu noktada, YEMEK SEPETİ’nin savunmasının ve açıklamalarının, hem kendi içinde hem
de yerinde incelemelerde elde edilen belgeler karşısında tutarlı olmadığı görülmektedir.
Üstelik MFC şartının varlığının ileri sürülen bedavacılık sorununu nasıl çözeceğine ilişkin
hiçbir somut açıklamada bulunulmamıştır.
(189) Restoranlar bakımından da bedavacılık sorununun geçerli olduğu, kendi müşteri
çevresini kurmak için hiçbir yatırım yapmayan restoranların YEMEK SEPETİ'nin
yatırımları sayesinde elde ettiği müşterilerin doğrudan kendileri ile iletişime
geçmesini sağlamaya çalıştığı, bu şekilde alınan siparişlerde YEMEK SEPETİ
üzerinden sunulanın altında fiyat verebildiği, bu uygulamanın yaygınlaşması halinde
YEMEK SEPETİ sayesinde edinilen müşterilerin platformdan koparılacağı, müşteriler
gözünde YEMEK SEPETİ'nin yüksek fiyat uygulayan ve güvenilmez bir platform
olduğu algısının yerleşeceği, platformların yalnızca belli restoranlar hakkında bilgi
alınan bir mecra haline geleceği ve siparişlerin platform üzerinden elde edilen
bilgilere dayalı olarak doğrudan restoran üzerinden verileceği, bu anlamda MFC
şartının piyasanın devamlılığı için bir zorunlu unsur olduğu savunması:
YEMEK SEPETİ restoranlara özel yatırım yapmadığını ifade etmektedir. Ayrıca anılan
platformun sistemin işletilmesi ve geliştirilmesi için yaptığı harcamaların karşılığını
restoranlardan farklı adlar altındaki ödemelerle aldığı da belirtilmelidir. Bu noktada
restoranlara yönelik MFC uygulamaları bu dosya kapsamında bu aşamada ihlal olarak
değerlendirilmediğinden bu savunma daha ayrıntılı değerlendirilmemiştir.

16-20/347-156
57/60

(190) Zincir restoranların YEMEK SEPETİ’nin baskıları nedeniyle rakip platformlarla
çalışmadığı iddialarının ve bu restoranların YEMEK SEPETİ ile çalışmayı tercih
etmesinin nedenlerinin yeterince incelenmediği savunması:
Öncelikle belirtilmelidir ki; büyük zincir restoranların rakip platformlarla anlaşmalı
olmamasının YEMEK SEPETİ’nin baskılarından kaynaklandığı yönünde ulaşılmış bir
sonuç bulunmamaktadır. Bu konuya başvuru sahiplerinin açıklamaları kapsamında yer
verilmiştir. Ancak dosyada rakip platformların zincir restoranlara erişiminin sınırlı olduğu,
bunun tüketicinin platform tercihi bakımından çok önemli olduğu ve platformların pazardaki
konumunu belirlediği, YEMEK SEPETİ’nin ilgili pazarın tamamına yakınını kontrol
etmesinde bu durumun büyük etkisinin olduğu tespit edilmiştir.
(191) Geçmiş tarihli incelemelerde YEMEK SEPETİ tarafından yapılan sözleşmelerin 4054
sayılı Kanun’un 4. maddesi karşısında değerlendirildiği ve bu dosyada da paralel bir
anlayışın benimsenmesi gerektiği, soruşturma konusu uygulamaların Kanun’un 6.
maddesi yerine 4. maddesi kapsamında ele alınmasının talep edilmediği, ancak her
iki maddenin ortak ilkelerinin dikkate alınması gerektiği savunması:
YEMEK SEPETİ tarafından, bir yandan muafiyet koşullarının karşılanıp karşılanmadığının
tespit edilmesi gerektiği belirtilirken; bir yandan da açıklamalarının, soruşturma konusunun
4054 sayılı Kanun’un 6. maddesine göre değil, 4. maddesine göre ele alınmasının istendiği
şeklinde anlaşılmaması gerektiği ifade edilmektedir. Bunun yanında, Hakim Durumdaki
Teşebbüslerin Dışlayıcı Kötüye Kullanma Niteliğindeki Davranışlarının Değerlendirilmesi
Hakkında Kılavuz’dan bahisle haklı gerekçelerin varlığından söz edilmektedir.
Öncelikle savunmanın 4054 sayılı Kanun’un sistematiği açısından uyumsuz olduğu
belirtilmelidir. Ayrıca haklı gerekçenin varlığı iddiasının ilişkilendirildiği bedavacılık savı
geçersizdir. YEMEK SEPETİ yaptığı harcamaların ve yatırımların karşılığını restoranlardan
farklı adlar altındaki ödemelerle almaktadır. Teşebbüs tarafından zaten 14.08.2015 tarihli
yazısında, restoranlar özelinde yatırım yapılmadığı kabul edilmiştir. İkinci yazılı savunmada
ise, söz konusu ifade hafifletilmiş ve bu kez “restoranlara özgü yatırımların genel nitelikli
yatırımların yanında çok düşük seviyede olduğu bir gerçektir.” denilmiştir.
(192) “I.3.3.1. Promosyonların Rakip Platformlardan Kaldırılmasına Yönelik Eylemler”
bölümünde, YEMEK SEPETİ'nin, MFC şartını yalnızca rakip platformlarda uygulanan
promosyonların kaldırılmasını sağlamak için kullandığının ileri sürüldüğü
savunması:
Dosya kapsamında bu yönde bir değerlendirme yapılmadığı yalnızca I.3.3. başlığının
hemen altındaki açıklamaya ve belgelere ilişkin yapılan sınıflandırılmaya bakılarak dahi
anlaşılmaktadır. Delillere göre YEMEK SEPETİ,
 indirim ve promosyonların kendisine uygulanmasına yönelik,
 restoranların rakip platformlardaki üyeliklerine son vermesine neden olan ve
 diğer farklılıkların kendisine yansıtılmasına yönelik
eylemlerde de bulunmuştur.

16-20/347-156
58/60

(193) YEMEK SEPETİ’nin rakip platformlarda uygulanan fiyatlara müdahale ettiği
yönündeki tek delilin Delil 28’deki yazışma olduğu savunması:
Rakip platformlardaki indirim ve promosyonları hedefleyen, dolayısıyla rakipler üzerinde
etki doğuran uygulamaları gösteren deliller belirtilen belgeyle sınırlı değildir. Kararın
I.3.3.1., I.3.3.3 ve I.3.3.5. numaralı kısımlarında alıntılanan belgeler, MFC uygulamalarının
rakip platformlar üzerinde doğurduğu sonuçları göstermektedir. I.3.3.2 ve I.3.3.4. numaralı
kısımlarda alıntılanan belgelerden ise, rakip platformların ve restoran kanallarının izlendiği,
bu kanallarda daha iyi/farklı koşullar sunulduğunun tespit edilmesi halinde ilgili restoranın
uyarıldığı ve hatta YEMEK SEPETİ sayfasının kapatıldığı anlaşılmaktadır. Diğer belgelerde
görüldüğü üzere, bu gibi eylemler de rakip platformları etkilemektedir.
(194) MFC hükmünün YEMEK SEPETİ'nin sözleşmelerine 2011 yılından sonra eklendiği ve
2014 yılında güncellendiği, söz konusu şartın “Rakip MFC”ye yol açmadığı,
uygulamada karşılaşılan münferit olaylar hakkında danışmanlardan görüş alındığı ve
verilen görüş çerçevesinde bu olaylara son verildiği savunması:
Soruşturma tarafı, üye restoranlarla yapılan sözleşmelerdeki MFC şartının maliyetlerine
rakip platformların katlandığı indirimlere müdahale edilmesine yol açmadığını ve münferit
olayların da sonlandırıldığını ileri sürmektedir. Ne var ki, bizzat Yemek Sepeti CEO’su,
indirimin kim tarafından sağlandığının kontrol edilmesinin pratikte mümkün olmadığını ifade
etmiştir.
Bu noktada, bir YEMEK SEPETİ çalışanının Yufka Dürüm İşleri adlı restoran yetkilisine
gönderdiği e-posta önemlidir. YEMEK SEPETİ çalışanı, restoranın MEKANCOM’da
gözüken %5’lik indirimine ilişkin, sözleşmedeki MFC hükmünü adres göstermiş ve bu
durumda sözleşmenin feshedilebileceğini hatırlatmıştır. Hal bu iken, söz konusu hükmün
“Rakip MFC” olarak adlandırılan uygulamaya yol açmadığı söylenemeyecektir.
Dosya kapsamında bulunan belgeler; YEMEK SEPETİ’nin, rakip platformları düzenli olarak
takip ettiğini, bu platformlarda daha iyi/farklı satış koşulu sunduklarını belirlemesi
durumunda ilgili restoranları uyardığını ve cezalandırdığını açıkça ortaya koymaktadır. Bu
eylemlerin sonucunda, yine YEMEK SEPETİ’nin bilgisi ve hatta yönlendirmesi dahilinde
söz konusu restoranların rakip platformlarla çalışmaya son vermesine varıncaya kadar
ciddi etkiler meydana gelmiştir. Özetle ihlal teşkil ettiği değerlendirilen MFC şartı, sistematik
bir uygulamayla yaşama geçirtilmiştir. Dolayısıyla dosya konusundan münferit olaylar
şeklinde söz etmek mümkün değildir.
(195) MFC maddesinin sözleşmeye son bir yıl içinde eklendiği, ihlal konusu uygulamaların
ise yalnızca birkaç haftayı kapsadığı savunması:
YEMEK SEPETİ’nin 4054 sayılı Kanun’a aykırı olduğu değerlendirilen MFC
uygulamalarının net bir şekilde dayandığı hüküm üye restoranlarla yapılan sözleşmeye
2014 yılı başında eklenmiştir. Anılan teşebbüs, geçici tedbir kararı sonrasında, söz konusu
uygulamanın kapsamını daraltmaya yönelik bir işlem tesis etmiştir. Sözleşmenin içeriğine
ve YEMEK SEPETİ’nin yazışmalarına ilişkin tespitler, anılan teşebbüsün 4054 sayılı
Kanun’a aykırı uygulamalarının birkaç haftalık bir sürece hapsedilemeyeceğini aşağıda ele
alındığı üzere 2014 yılı Mart döneminden 2015 yılı Mart ayına kadar olan bir yıldan az süreli
bir dönemi kapsadığı görülmektedir.

16-20/347-156
59/60

I.4.5.5. Rekabeti Sınırlayıcı Anlaşma, Uyumlu Eylem ve Kararlar ile Hâkim Durumun
Kötüye Kullanılması Halinde Verilecek Para Cezalarına İlişkin Yönetmelik (Ceza
Yönetmeliği) Kapsamında Değerlendirme
(196) Ceza Yönetmeliği’nin 4. maddesinin birinci fıkrasında para cezası belirlenirken öncelikle
temel para cezasının hesaplanacağı, ardından ağırlaştırıcı ve hafifletici unsurlar göz
önünde bulundurularak artırma ve/veya indirme yapılacağı belirtilmektedir. Ceza
Yönetmeliği’nin 5. maddesinde temel para cezası düzenlenmektedir. Buna göre temel para
cezası hesaplanırken ihlalde bulunan teşebbüslerin yıllık gayri safi gelirlerinin karteller için
% 2’si ile % 4’ü, diğer ihlaller için % 0,5’i ile % 3’ü arasında bir oran esas alınacaktır.
YEMEK SEPETİ’nin 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesinin ihlali olarak değerlendirilen
soruşturma konusu eylemleri bu sınıflandırmada diğer ihlaller kategorisinde yer almaktadır.
(197) Ceza Yönetmeliği’nin 5. maddesinin ikinci fıkrasında ifade edildiği üzere oranların
belirlenmesinde, ilgili teşebbüs veya teşebbüs birliklerinin piyasadaki gücü, ihlal
neticesinde gerçekleşen veya gerçekleşmesi muhtemel zararın ağırlığı gibi hususlar
dikkate alınmaktadır. Bu hususa yönelik değerlendirme ihlalin ağırlığı bakımından yukarıda
yapılmış ve (…..) oranı uygun görülmüştür.
(198) Ceza Yönetmeliği’nin 5. maddesinin üçüncü fıkrasına göre, birinci fıkraya göre belirlenen
para cezası miktarı bir yıldan uzun, beş yıldan kısa süren ihlallerde yarısı oranında, beş
yıldan uzun süren ihlallerde bir katı oranında artırılmaktadır. YEMEK SEPETİ’nin
soruşturma konusu eylemleri bakımından yerinde incelemede elde edinilen delillerde 2011
yılına ait bir belge (Delil 12) haricinde eylemlerin 2014 yılı Mart ayı ile (Delil 14 - 27.03.2014-
12.04.2014 tarihlerine ait yazışmalar) 2015 yılı Şubat ayı (Delil 21) döneminde yoğunlukla
ve kesintisiz bir şekilde gerçekleştirildiği tespit edilmektedir. Bunun yanı sıra Kurulun
18.03.2015 tarihli toplantısında, YEMEK SEPETİ’nin maliyetine rakip platformların
katlandığı indirimleri engellemesinin ve bununla ilgili eylemlerinin durdurulmasına ilişkin
geçici tedbir kararı alınmış ve teşebbüs geçici tedbir kararı kapsamında bir işlem de tesis
etmiştir. Bu bakımdan YEMEK SEPETİ’nin ilgili eylemleri bakımından ihlalin süresi bir
yıldan az olarak değerlendirilmiştir.
(199) Açıklamalar ışığında, Ceza Yönetmeliği’nin 5. maddesinin birinci ve ikinci fıkraları
çerçevesinde belirlenen oranda, aynı maddenin üçüncü fıkrası çerçevesinde herhangi bir
artırıma gidilmeyerek temel para cezası oranı (…..) olarak belirlenmiştir.
(200) Ceza Yönetmeliği’nin 6. ve 7. maddelerinde ağırlaştırıcı ve hafifletici unsurlar düzenlenmiş
olup YEMEK SEPETİ bakımından para cezasının tespitinde dikkate alınabilecek herhangi
bir ağırlaştırıcı ve hafifletici unsur bulunmamaktadır.
J. SONUÇ
(201) 18.03.2015 tarih, 15-12/161-M sayılı Kurul kararı uyarınca yürütülen soruşturma ile ilgili
olarak düzenlenen Rapor’a, Ek Görüş’e, toplanan delillere, yazılı savunmalara, sözlü
savunma toplantısında yapılan açıklamalara ve incelenen dosya kapsamına göre;
1. Yemeksepeti Elektronik İletişim Tanıtım Pazarlama Gıda San. ve Tic. A.Ş.’nin
(Yemek Sepeti) online yemek siparişi-servisi platform hizmetleri pazarında hakim
durumda olduğuna OYBİRLİĞİ ile,
2. Yemek Sepeti’nin, “En Çok Kayrılan Müşteri Şartı” (MFC) uygulamaları ile rakip
platformlarda daha iyi/farklı koşullar (fiyat, indirim, promosyon, menü içeriği, ödeme
şekli, gönderim bölgesi ve limiti gibi) sunulmasını önlemesinin ilgili pazarda dışlayıcı
etkiler doğurduğu, bu nedenle anılan teşebbüsün söz konusu uygulamalarının 4054
sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 6. maddesi kapsamında kötüye
kullanma teşkil ettiğine OYBİRLİĞİ ile,
16-20/347-156
60/60

3. 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinin üçüncü fıkrası ve “Rekabeti Sınırlayıcı
Anlaşma, Uyumlu Eylem ve Kararlar ile Hakim Durumun Kötüye Kullanılması
Halinde Verilecek Para Cezalarına İlişkin Yönetmelik”in 5. maddesinin birinci
fıkrasının (b) bendi, ikinci fıkrası hükümleri uyarınca 2015 mali yılı sonunda oluşan
ve Kurul tarafından belirlenen yıllık gayri safi gelirinin takdiren (…..) oranında olmak
üzere;
- Yemeksepeti Elektronik İletişim Tanıtım Pazarlama Gıda San. ve Tic.
A.Ş.’ye 427.977,70 TL. idari para cezası verilmesine OYBİRLİĞİ ile,
4. Yemek Sepeti’nin, indirimlerin maliyetine kimin katlandığından bağımsız olarak rakip
platformlarda daha iyi/farklı koşullar sunulmasını engelleyen her türlü MFC
uygulamasına son vermesi gerektiğine, ayrıca restoranların diğer online yemek
siparişi-servisi platformlarında daha iyi/farklı koşullar sunabileceği ve bu koşulları
Yemek Sepeti’ne yansıtmak zorunda olmadığı açıkça ifade edilerek Yemek
Sepeti’nin restoranlarla olan sözleşmelerini yeniden düzenlemesine ve bunun
gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 120 gün içinde Kurumumuza tevsik edilmesine
OYBİRLİĞİ ile,
5. Yemek Sepeti’nin rakip platformların tanıtımlarını engellediği, rakip platformlarla
çalışmamaları karşılığında restoranlara promosyon sağladığı, ayrıca Joker
uygulamasının 4054 sayılı Kanun’a aykırı olduğuna ilişkin iddiaların reddine
OYBİRLİĞİ ile
Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere karar verilmiştir.




Full & Egal Universal Law Academy