Rekabet Kurumu Başkanlığından;
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2013-3-64 (Devralma)
Karar Sayısı : 13-59/832-354
Karar Tarihi : 24.10.2013
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler : Kenan TÜRK, Dr. Murat ÇETİNKAYA
Reşit GÜRPINAR, Fevzi ÖZKAN
B. RAPORTÖRLER : Hakan Deniz KARAKOÇ, Didem ULUÇ, İbrahim Hilmi KOÇAK
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : - Yıldız Holding A.Ş.
Temsilcisi: Av. Ayşegül ÖZFINDIK
Kısıklı Mah. Ferah Cad. No:1 Üsküdar/İstanbul
(1) D. DOSYA KONUSU: Yıldız Holding A.Ş. tarafından Adapazarı Şeker Fabrikası A.Ş.
hisselerinin %98,79’unun Asya Katılım Bankası A.Ş.’den devralınması işlemine izin
verilmesi talebi.
(2) E. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 25.09.2013 tarih ve 6757 sayı ile giren bildirim
üzerine düzenlenen 11.10.2013 tarih ve 2013-3-64/Öİ sayılı Birleşme/Devralma Ön
İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.
(3) F. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle; bildirime konu işleme izin verilmesi
gerektiği kanaat ve sonucuna ulaşıldığı ifade edilmiştir.
G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
G.1. Taraflar
G.1.1. Devralan: Yıldız Holding A.Ş. (Yıldız Holding)
(4) Yıldız Holding, bisküvi, kek, çikolata ve çikolata kaplamalı ürünler, margarin ve sıvı yağ,
mutfak ürünleri, süt ve sütlü ürünler, içecek ve dondurulmuş ürünler, toptan ticaret,
ambalaj, kişisel bakım, doğrudan pazarlama, gayrimenkul ve finans alanlarında faaliyet
göstermekte olup, ortaklık yapısına aşağıda yer verilmiştir.
Tablo 1. Yıldız Holding’in Hissedarlık Yapısı
Hissedarlar Oran (%)
Kökler Yatırım Holding A.Ş. (…..)
Üs Holding A.Ş. (…..)
Orhan ÖZOKUR (…..)
Ali ÜLKER (…..)
Ahsen ÖZOKUR (…..)
Ahmet ÖZOKUR (…..)
Ömer ÖZOKUR (…..)
Murat ÜLKER (…..)
Fatma Betül ÜLKER (…..)
Yahya ÜLKER (…..)
TOPLAM 100,00
13-59/83-354
2 / 4
G.1.2. Devreden: Asya Katılım Bankası A.Ş. (Bank Asya)
(5) Bank Asya, Türkiye'nin altıncı özel finans kurumu olarak 1996 yılında faaliyetlerine
başlamış, tabana yayılmış yerli sermayeye dayanan, çok ortaklı bir yapısı olan, faizsiz
bankacılığın gereklerine uyarak üretime destek olmayı amaç edinerek faaliyetlerini
sürdüren bir şirket olup, ortaklık yapısına aşağıda yer verilmiştir.
Tablo 2. Bank Asya’nın Hissedarlık Yapısı
Hissedarlar Oran (%)
Ortadoğu Tekstil Tic. San. A.Ş. (…..)
Forum İnşaat Dekorasyon Turizm San. ve Tic. A.Ş. (…..)
Osman Can PEHLİVAN (…..)
BJ Tekstil Tic. ve San. A.Ş. (…..)
Abdulkadir KONUKOĞLU (…..)
Diğer Ortaklar (…..)
Halka Açık (…..)
TOPLAM 100,00
G.1.3. Devrin Konusu: Adapazarı Şeker Fabrikası A.Ş. (Adapazarı Şeker)
(6) Adapazarı Şeker, kristal şeker üretimi yanında şeker üretimi artıklarından elde edilen yan
ürün melas, yaş küspe, pancar kuyruğu üretimiyle iştigal etmektedir.
G.2. İlgili Pazar
G.2.1. Şeker Mevzuatı
(7) Ülkemizde, şeker ürünleri için 19.04.2001 tarih ve 24378 sayılı Resmi Gazetede
yayımlanarak yürürlüğe giren 4634 sayılı Şeker Kanunu (4634 sayılı Kanun) kabul
edilmiştir.
(8) 4634 sayılı Kanun’un birinci maddesinde, 4634 sayılı Kanun’un amacının yurt içi talebin
yurt içi üretimle karşılanması ve gerektiğinde ihracata yönelik olarak Türkiye’de şeker
rejiminin, şeker üretimindeki usul ve esaslar ile fiyatlandırmanın, pazarlama şart ve
yöntemlerinin düzenlenmesi olduğu, 7. maddesinde ise bu amacın gerçekleştirilmesi için
Şeker Kurumunun yetkilendirildiği ifade edilmektedir.
(9) 4634 sayılı Kanun’un 2. maddesinde şirket “ Bir veya birden fazla sayıda şeker fabrikasını
bünyesinde bulunduran ve/veya işleten tüzel kişilik” olarak tanımlanmıştır. Bu bakımdan
kararda şeker üreten teşebbüsler için “şirket” ifadesi kullanılmıştır.
(10) Şeker Kurumu, 4634 sayılı Kanun’un 3. maddesi uyarınca, yurt içi şeker talebi ile
fabrikaların işleme ve üretim kapasitelerini göz önünde bulundurarak her yıl şirketlerin A ve
B1 kotalarını belirlemektedir. Yine aynı maddede piyasaya yeni girecek olan teşebbüslerin
veya şirketlerin yeni bir fabrika kurabilmeleri veya mevcut fabrikaların kapasitelerini
arttırabilmeleri için Şeker Kurulundan izin alınması gerektiği belirtilmektedir.
G.2.2. İlgili Ürün Pazarı
(11) 21.01.2010 tarih ve 10-08/65-29 sayılı Kurul kararında ilgili ürün pazarının ham madde
alım pazarı ve nihai ürün pazarı olarak iki şekilde ele alınması gerektiği belirtilmiştir. Şeker
fabrikaları ham madde olarak şeker pancarını kullanmaktadır ve ülkemizde şeker kamışı
üretimi olmadığından bu anlamda alternatifi yoktur. Benzer şekilde 20.09.2004 tarih ve 04-
60/858-201 sayılı Kurul kararında nişasta ve nişasta bazlı sektörler grubunun gerek ana
ham maddesinin mısır olması, gerekse de kullanım alanlarının baklava, helva, dondurma,
1 4634 sayılı Kanun’un 2. maddesinde A kotası “ Yurt içi talebe göre üretilen ve pazarlama yılı içinde iç
pazara verilebilen şeker miktarı”, B kotası “ A kotasının belli bir oranına tekabül eden ve güvenlik payı için
bulundurulmak üzere üretilen şeker miktarı” ve C kotası ise ” A ve B kotaları dışında üretilen ve yurt içinde
pazarlanamayan şeker ile işlenmek üzere ihraç kaydıyla temin edilen ham ve beyaz şekeri” ifade etmektedir.
13-59/83-354
3 / 4
unlu mamuller, sakız, reçel vb. alanlarda ağırlıklı olarak endüstriyel amaçlı kullanılması
nedeniyle sakkaroz kökenli tatlandırıcılar ile nişasta kökenli tatlandırıcıların ayrı pazarlarda
ele alınması gerektiği belirtilmiştir.
(12) Ayrıca sakkaroz kökenli şeker, üretime katılan şeker pancarının belirli bir oranından elde
edilmekte ve aynı şekilde işlenen pancarın %3-4’ü kadar melas üretimi yapılmaktadır. Bu
kapsamda melas üretimi şeker pancarı payına paralel olacağından ayrıca
değerlendirmeye gerek görülmemiştir. Yan ürünlerden biri olan küspenin de hayvan yemi
olarak kullanılması sebebiyle, alternatifleri olmasından dolayı tek başına bir pazar olarak
ele alınmamıştır.
(13) Yukarıda verilen bilgiler doğrultusunda ilgili ürün pazarları ham madde alım pazarı
bakımından “şeker pancarı” ve nihai ürün pazarı bakımından “sakkaroz kökenli şeker”
olarak belirlenmiştir.
(14) Şeker Kurumunun varlığı sonucu, şeker pancarı alım pazarı tümüyle düzenlenmiş olup, bu
sebeple mevcut dosya kapsamında yapılan değerlendirme, nihai ürün pazarına (sakkaroz
kökenli şeker) yönelik olacaktır.
G.2.3. İlgili Coğrafi Pazar
(15) Şeker Kurumunun her şeker fabrikasının şeker pancarı alımı yapabileceği bölgeleri
belirleyen düzenlemeleri nedeniyle ilgili coğrafi pazarlar şeker pancarı için “alım yapılan
bölgeler”, sakkaroz kökenli şeker için ise satışların tüm ülkeye yapılabilmesinin mümkün
olması nedeniyle “Türkiye” olarak belirlenmiştir.
G.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
(16) Bildirim konusu işlem, ciro eşikleri bakımından 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin
Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ (2010/4 sayılı Tebliğ)
kapsamında olan bir devralma işlemidir.
(17) Dosya içeriğinden, işlem taraflarının 2012 yılı cirolarının, Rekabet Kurulundan İzin
Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’de Değişiklik Yapılmasına
Dair Tebliğ (2012/3 sayılı Tebliğ) ile değişik 2010/4 sayılı Tebliğ’in 7. maddesinin birinci
fıkrasının (b) bendinde öngörülen eşikleri aştığı anlaşıldığından, bildirime konu işlem izne
tabidir.
(18) Yıldız Holding’in, Asya Katılım Bankası A.Ş.’nin Adapazarı Şeker’deki %98,79 oranındaki
hissesini devralması ile birlikte oluşacak ortaklık yapısına aşağıda yer verilmiştir.
Tablo 3. Adapazarı Şeker’in Devralma Öncesi ve Sonrası Ortaklık Yapısı
Devralma Öncesi Devralma Sonrası
Hissedar Hisse Oranı (%) Hissedar
Hisse
Oranı (%)
Asya Katılım Bankası A.Ş. (…..) Yıldız Holding A.Ş. (…..)
Amasya Şeker Fabrikası A.Ş. (…..) Amasya Şeker Fabrikası A.Ş. (…..)
S.S. Eskişehir Pancar Ekicileri Koop. (…..) S.S. Eskişehir Pancar Ekicileri Koop. (…..)
S.S. Alpullu Pancar Ekicileri Koop. (…..) S.S. Alpullu Pancar Ekicileri Koop. (…..)
Gerçek Kişiler Toplamı (…..) Gerçek Kişiler Toplamı (…..)
TOPLAM 100,00 TOPLAM 100,00
(19) Bu çerçevede, işlem sonrasında devre konu şirketin kontrolünün Yıldız Holding’e
geçmesiyle birlikte şirketin kontrolünde kalıcı değişiklik meydana gelecektir.
(20) Adapazarı Şeker’in üretilen kristal şeker baz alındığında toplam sakkaroz kökenli şeker
pazarı içerisindeki payının 2012 yılı itibarıyla sadece %(…..)olduğu dosya içeriğinden
anlaşılmıştır. Diğer yandan Yıldız Holding’in bu pazarda herhangi bir faaliyeti
olmadığından, işlem neticesinde nihai ürün pazarı olan sakkaroz kökenli şeker pazarında
13-59/83-354
4 / 4
Adapazarı Şeker’in devrinden kaynaklanan herhangi bir yoğunlaşma artışı söz konusu
olmayacaktır. Benzer bir durum, ham madde pazarı olarak değerlendirilen şeker pancarı
pazarı bakımından da geçerlidir.
(21) Öte yandan, dosya içeriğinden anlaşıldığı üzere yüksek pazar payına sahip rakiplerin
varlığı ve ülkemizde şeker piyasasındaki satış kanallarının çeşitliliği dikkate alındığında,
devre konu işlem sonrasında Hızlı Tüketim Malları (HTM) perakendeciliği pazarında
iştirakleri (Şok Marketler Ticaret A.Ş., Şok Perakende Mağazacılık Tic. A.Ş. ve Onur
Ekspres Mağazacılık A.Ş.’nin organize HTM perakendeciliğinde pazar payı 2012 yılı
itibarıyla toplam %(…..)’dir.) bulunan Yıldız Holding’in faaliyet gösterdiği alt pazar
bakımından rekabeti kısıtlayıcı etki doğurmayacağı kanaatine varılmıştır.
H. SONUÇ
(22) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; bildirim konusu işlemin 4054
sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı “Rekabet
Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında
izne tabi olduğuna; işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde yasaklanan nitelikte hakim
durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin
önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy