-D.36/90 Birleştirilmiş
YİM 158/86 ve YİM 178/89
Yüksek İdare Mahkemesi Olarak Oturum Yapan
Yüksek Mahkemede
Yargıç Niyazi F. Korkut huzurunda
Anayasanın 152. maddesi hakkında
YİM 158-/86
Müstedi Hasan İsmail - Girne
-ile-
Müstedaaleyh: 1. İskân Bakanlığı vas. KKTC - Lefkoşa
2. Saptama, Değerlendirme ve Tazmin Komisyonu vas.
KKTC-Lefkoşa.
A r a s ı n d a
Müs-tedi namına: Gözel Halim
Müstedaaleyhler namına: Müjgan Irgad
İlgili şahıs namına: Cahit Yılmazoğlu adına Ahmet Kakan
YİM 178/89
Müstedi: Hasan İsmail - Girne
-ile-
Müstedaaleyh: İskân Bakanlığı Eşdeğer Tazmin Komisyonu vas. KKTC
Başsavcılığı - Lefk-oşa.
A r a s ı n d a.
Müstedi namına: Gözel Halim
Müstedaaleyhler namına: Müjgan Irgad
İlgili şahıs namına: Cahit Yılmazoğlu adına Ahmet Kalkan
Yasa Maddesi: 41/77 sayılı İskân, To-praklandırma ve Eşdeğer Mal Yasasının 72B(4) maddesi.
-İstemin Özeti: Tasarrufundaki arsanın "T" cetveline işlenmeyip ilgili şahsa kesin tasarruf belgesi verilmesine ilişkin Müstedaaleyhlerin kararının hükümsüz ve etkisiz olduğuna karar verilmesi istemi.
OLAY: Güney göçmeni olan Müstedi ve eşi eşdeğer alacakl-ısıdırlar. Girnede İskân edildikleri ev için kesin tasarruf belgesi alan Müstedinin eşine de ayrıca konutunun yanında bulunan bir arsa için kesin tasarruf belgesi verildi. Müstedi başvuru konusu arsanın "T" cetveline işlenmemesi üzerine 158/86 numaralı baş-vuruyu dosyaladı. Bilahare 41/77 sayılı yasanın tadil edilmiş olmasından dolayı ayni kararı inceleyerek onaylıyan Müstedaaleyhlere karşı 178/89 numaralı başvuruyu dosyalamıştır.
SONUÇ: Müstedinin başvuru konusu parsel için yasal bir tasarrufu olmadığı, ve- T cetveline yaptığı itiraza Müstedaaleyhlerin verdiği karara karşı itiraz etmeyerek "T" cetveli olduğu şekli ile kesinleştiğine göre ilgili şahsa kesin tasarruf verilmesine ilişkin karardan ters yönde etkilenen meşru menfaatinden söz edilemez.
Başvuru- reddolunur.
H Ü K Ü M
-
Birleştirilerek dinlenen bu başvurulardaki tartışmasız olan olgulara göre Müstedi 1974 Güney göçmeni olup kendinin ve eşinin Güneyde taşımaz malları kalmıştır. 1974 yılından sonra Müstedi Girne'de Özgür Sokak No.13'de kain bir konuta yerleştirildi. Bilâ-hare konu konut Müstedinin "T" cetveline işlenerek kendisine bu konut için kesin tasarruf belgesi verilmesi işlemleri başlatıldı. 31.1.1985 tarihli "T" cetveline göre Müstedinin Güneyde terkettiği malların puanı 32251, eşinin puanları ise 495025 olarak sap-tandı. Müstedinin "T" cetveline işlenen konutunun puanı ise 268441 olarak belirlendi. Müstedinin eşine konu konutun yanında bulunan bir arsa için 27.7.1986 tarihinde kesin tasarruf belgesi verildi. Bu arsanın puanları için 218743 puan kullanıldıktan sonra -eşinin 276282 puanı kaldı. Başvuruya konu parsel 151'in ise puan değeri 1.012.770'dir.
31.1.1985 tarihli "T" cetvelinde bu başvuruda konu edilen parsel No.151'in gösterilmemesi üzerine Müstedi 22.3.1985 tarihinde Müstedaaleyh No.2'ye bir itiraz dilekçesi- göndererek konu parselin son 10 yıldan beri kendi kullanımında olduğunu ve bu parselin de konutu ile birlikte kendine verildiğini bildiğini ve bu parselin kendi konutu ile birlikte bir bütün oluşturduğunu vurgulayarak bu parselin de "T" cetveline işlenere-k eşdeğerine karşılık kendisine verilmesi istendi.
Müstedinin dilekçesi I ve II nuamralı Saptama, Değerlendirme ve Tazmin Komisyonlarının 30.7.1986 tarihli müşterek toplantıda görüşülerek konu parsel için İlgili Şahsa, eşdeğerine karşılık, kesin tasarruf- belgesi verildiği için bir işlem yapılamıyacağına karar verildi. Bu karar Müstedaaleyh No.2'nin 16.9.1986 tarihli bir yazısı ile Müstediye bildiilrdi. Bu yanıt üzerine Müstedi 158/86 No'lu başvuruyu dosyalıyarak İlgili Şahsa konu parsel için kesin tasarru-f belgesi verilmesine ilişkin kararın hükümsüz ve etkisiz olduğuna karar verilmesini istedi.
Müstedaaleyhler dosyalamış oldukları itiraznamde:
(i) Müstedinin konu parsel için herhangi bir tahsis ya da sözleşmesi olmayışı nedeni ile alınan karardan etki-lenen meşru bir menfaatı bulunmadığını;
(ii) 22.3.1985 tarihli talebini reddeden 16.9.1986 tarihli kararın iptâlini talep etmediği cihetle bu başvuruda başarılı olsa dahi meşru menfaatinin direkt olarak etkilenmiyeceğini; ve
(iii) Müstedi ile eşinin ba-şvuru dosyaladığı tarihte konu parselin puan değerini karşılayabilecek puanları bulunmadığı cihetle bu nedenle de elde edebileceği herhangi bir menfaatı bulunmadığını; ön itiraz olarak ileri sürdüler.
Müstedaaleyhler itiraznamelerinde, sair şeyler yanınd-a, Müstedinin 22.3.1985 tarihli dilekçesini reddeden 16.9.1986 tarihli kararın iptalini istemeyip 75 günlük süreyi geçirdiği cihetle bu başvuruda başarılı olsa bile bu parselin kendisine verilemeyeceğini; Müstedi ile eşinin mevcut puanlarının bu parseli al-malarına yetmediğini ve Müstedinin konu parsel içerisinde işgalci olduğunu savundular.
Bu başvurunun dosyalanmasından sonra Müstedaaleyhlerin tâdil edilmiş şekli ile İskân, Topraklandırma ve Eşdeğer Mal Yasasının 72B maddesinin 4. fıkrası uyrınca İlgili -Şahsa kesin tasarruf belgesi verilmesi kararını inceleyerek onaylaması üzerine Müstedi 178/89 sayılı başvuruyu dosyalıyarak bu kararın da hükümsüz ve etkisiz olduğuna ve herhangi bir sonuç doğuramıyacağına ilişkin karar verilmesini istedi. Müstedi bu başvu-rusunda, sair şeyler yanında, bu karar alınırken YİM 158/86'daki iddia ve görüşlerine yer verilmeyip onları nazarı itibara almadıklarını, karar alırken yerinde inceleme yapmadıklarını ileri sürdü.
Müstedaaleyhler ise bu başvuruda dosyaladıkları itiraznam-de, sair şeyler yanında,
(i) Müstedinin konu parsel ile ilgili yasal bir tasarrufu bulunmayışı nedeni ile alınan karardan ters yönde etkilenecek meşru bir menfaatı bulunmadığını ve
(ii) Konu malın İlgili Şahsa verildiği tarihte bu parseli karşılayacak -kadar puan ya da mal değer belgesi bulunmayışı nedeni ile de ters yönde etkilenecek meşru bir menfaatından söz edilemeyeceğini ileri sürdüler.
Başvuruda şahadet veren Müstedi 31.1.1985 tarihli "T" cetvelini aldıktan sonra İskân Dairesine giderek malın ke-ndisine yerinde gösterilmesini istediğini ve gelen memurun parsel 151'in kendisine tahsis edilen konuttan ayrı olduğunu belirtmesi üzerine 22.3.1985 tarihli dilekçeyi yaparak bu parselin de "T" cetveline işlenerek kendisine verilmesini istediğini ancak dah-a sonra bu parselin İlgili Şahsa verildiğini öğrenerek bu başvuruyu dosyaladığını belirtti. Müstedi tarafından şahadete çağrılan Mimar Abdullah Onar ise Müstedinin konutu ile başvuru konusu parseli 2 yıl önce yerinde gördüğünü ve konu parselin Müstedinin k-onutuna çok uygun olduğunu ancak plan üzerinde inceleme yapmadığı gibi plana göre konut ile konu parselin kesin hudutlarını da bilmediğini belirtti. Müstedaaleyhler ile İlgili Şahıs herhangi bir şahadet çağırma-dılar ve Mahkemeye hitap etmekle yetindiler.
-
İbraz olunan şahadet ve emarelerden görülebileceği gibi Müstedinin başvurularında konu ettiği parsel ile ilgili herhangi bir tahsis ya da sözleşmesi yoktur. Nitekim bu parselin yasal tasarrufunda olmayışı nedeni ile 31.1.1985 tarihli "T" cetvelinde konu -parsel gösterilmedi ve bunun üzerine Müstedi 22.3.1985 tarihli dilekçeyi yaparak 10 yıldan beri kullanımında olan bu parselin de "T" cetveline işlenerek kendisine verilmesini istedi. Ancak bu istemi de reddedildiğinin Müstedaaleyhlerin 16.9.1986 tarihli ya-zısı ile bildirmesi üzerine 158/86 sayılı başvuruyu dosyalayarak İlgili Şahsa konu parsel için kesin tasarruf belgesi verilmesini öngören kararın iptâlini istedi. Başvurusundan görülebileceği gibi Müstedinin konu parselin "T" cetveline işlenerek kendisine -verilmesini reddeden 16.9.1986 tarihli karar aleyhine bir talebi yoktur. Müstedinin konu parsel için yasal bir tasrrufu olmadığına ve Müstedi 16.9.1986 tarihli karara itiraz etmeyerek "T"cetveli olduğu şekli ile kesinleştiğine göre de İlgili Şahsa kesin ta-sarruf verilmesine ilişkin karardan ters yönde etkilenen meşru menfaatından söz edilemez. Bir an için Müstedinin başvurusunda başarılı olduğu ve İlgili Şahsın kesin tasarrufu ile ilgili kararın ortadan kalktığını varsaysak bile Müstedinin "T" cetveli kesin-leşip konu parsel "T" cetvelinde olmadığına göre bu parselin eşdeğer paketine konmadan Müstediye verilebilmesi olanaksızdır. Kaldı ki pakete konsa bile emarelere göre Müstedi ve eşinin bu parseli karşılayabilecek puanları da mevcut değildir.
Bütün bu ned-enlerle Müstedinin başvurusu ileri gidemez ve reddedilmesi gerekir.
Müstedi 158/86 sayılı başvurusunda başarılı olmadıktan sonra aynı nedenlerle ve özellikle ters yönden etkilenen meşru bir menfaatı bulunmayışı nedeniyle 178/89 sayılı başvurusu da ileri -gidemez ve reddedilmesi gerekir.
Sonuç olarak birleştirilmiş 158/86 ile 178/89 sayılı başvurular red-dolunur.
Masraflarla ilgili herhangi bir emir verilmez.
(Niyazi F. Korkut)
- Yargıç
26 Kasım 1990
-
-280-
-
Full & Egal Universal Law Academy