-
D.9/97 YİM 160/95
Yüksek İdare Mahkemesi Olarak Oturum Yapan
Yüksek Mahkeme Huzurunda
Anayasanın 152. Maddesi Hakkında.
Mahkeme Heyeti:Metin A.Hakkı,Nevvar Nolan,Seyit A.Bensen.
Müstedi: Nebahat Menteş namı diğerle N-ebahat Süleyman,
Karaoğlanoğlu, Girne
-ile-
Müstedaaleyh: 1. İsk(n Encümeni, İçişleri Bakanlığı
vasıtası ile KKTC, Lefkoşa
2. Kaza Tapu Amirliği, Girne
A r a s ı n d a .
Müstedi namına: Avu-kat Göksel Şefik
Müstedaaleyhler namına: Savcı Süleyman Candar
İlgili Şahıs namına: Avukat Sarper Altıncık.
------------------
H Ü K Ü M
Metin A. Hakkı: Bu başvuruda Mahkemenin hükmünü Sayın Yargıç Nevvar Nolan okuyacaktır.
Nevvar Nolan: Karaoğlanoğ-lu'nda Pafta/Harita XII/II.W.2'de Parsel numarası 46/1/1 + 46/2/2 olan arsa 14. kaynak paketinde 3221. sırada 426756 puan karşılığı kaynak olarak il(n edildi. Eşdeğer Tazmin Komisyonu 26 Ağustos, 1991 tarihinde aldığı bir kararla konu arsayı Zalihe Ha-cı Mevl(t isimli bir müracaatçıya verdi. Eşdeğer Tazmin Komisyonunun bu kararına karşı işbu başvurudaki Müstedi tarafından YİM 274/91, İlgili Şahıs Tungay Aygın
tarafından ise YİM 283/91 sayılı başvurular dosyalandı. Her iki başvuru birleştirilerek din-lendi ve Yüksek İdare
Mahkemesi her iki başvurudaki Müstediyi de yakınmasında haklı bularak kaynağı Zalihe Hacı Mevl(t'e veren komisyon kararının hükümsüz ve etkisiz olduğuna karar verdi (Bak: Birleştirilmiş YİM 274/91, 283/91 D.3/94). Yüksek İdare Mahke-mesinin bu kararından sonra, İsk(n Encümeni 28 Temmuz, 1995 tarihli kararı ile, Tungay Aygın'ı Müstediye tercih ederek, konu kaynağı Tungay Aygın'a verdi. Müstedi de işbu başvuruyu dosyalayarak konu kaynağı İlgili Şahıs Tungay Aygın'a veren İsk(n -Encümeni kararının, yasal dayanaktan yoksun ve keyfi alındığı iddiası ile, hükümsüz ve etkisiz olduğuna dair karar talep etmektedir.
Konu kaynak için müracaat eden Müstedi müracaatına 6359 numaralı mal değer belgesini eklemişti. 6359 numaralı mal değer -belgesinden Müstedinin 1221599 eşdeğer puanına sahip olduğu görülmektedir. Müstedinin bu puanları L(rnaka'da terkettiği bir konut ile bir dükkandan kaynaklanmaktadır. Müstedinin 6359 numaralı mal değer belgesinde görülen 1221599 eşdeğer puanına ek olarak-, 25 Ekim, 1988 tarihinde vefat eden eşinden miras yolu ile kalan 481674 eşdeğer puanı daha vardır. Müstedi kaynağa müracaat formunda sadece 6359 numaralı mal değer belgesiyle 1221599 puan sahibi olduğunu açıklamıştır. Müstedinin eşinin puanları L(rna-ka'da terkedilen arsalardan kaynaklanmaktadır. Müstedi eşdeğer puanları ile Kuzey'de herhangi bir taşınmaz mal almamıştır.
İlgili Şahıs Tungay Aygın Limasol'da bir konut ile 5/12 hissesine sahip olduğu yazlık bir sinema terketmiştir. İlgili Şahsa terke-ttiği taşınmaz mallar
için 2521269 eşdeğer puanı takdir edildi. İlgili Şahıs bugüne dek Kuzey'de sadece ik(met ettiği konutu aldı ve bu
konut için 559139 eşdeğer puanı kullandı. İlgili Şahıs kaynağa 1962130 eşdeğer puanı ile müracaat etmiştir.
Müsted-i kendisinin Kuzey'de herhangi bir taşınmaz mal almadığını, İlgili Şahsın ise bir konut aldığını, bu nedenle İsk(n Encümeninin konu kaynağı kendisine değil de İlgili Şahsa veren kararının hatalı olduğunu, yasal dayanaktan yoksun ve keyfi alındığını ileri s-ürmektedir.
Müstedinin Kuzey'de herhangi bir taşınmaz mal almadığı doğrudur. Limasol göçmeni ve aile reisi olan İlgili Şahıs ise Kuzey'de bir konut almıştır. 41/77 sayılı İsk(n, Topraklandırma ve Eşdeğer Mal Yasasının 76 (2) paragrafı aşağıdaki gibi-dir:
"76. Eşdeğer mal uygulaması için
kaynak olarak tesbit ve ilan edilen bir taşınmaz mala birden fazla talip olması halinde hangi hak sahibine tahsis edileceği hususunda aşağıdaki esaslar dikkate alınır ve bu konudaki yöntemin saptanab-ilmesi için Bakanlar Kurulu tüzük yapabilir.
(1) ...........
(2) Bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihe kadar hak sahibi olduğu halde kendisine konut dışında herhangi bir şekilde tahsis yapılmayana"
Limasol göçmeni, aile reisi- ve eşdeğer mal alacaklısı olan İlgili Şahıs Kuzey'de sadece bir konut almıştır. Bu başvurudaki İlgili Şahsın Kuzey'de bir konut almış olması, kaynak paketine yaptığı bir müracaatta, 41/77 sayılı
yasanın 76 (2) paragrafı nedeni ile, aleyhine değerlen-dirilemez.
Gerek Müstedi gerekse İlgili Şahıs Güney'de başvuru konusu arsa ile benzer nitelikte taşınmaz mal terkettiler. İlgili Şahıs yukarıda da belirtildiği gibi Limasol göçmenidir, aile reisidir ve Kuzey'de sadece bir konut almıştır. Müstedi L(rnak-a göçmenidir. Müstedi L(rnaka'dan Kuzey'e geçtiğinde aile reisi değildi, aile reisi o tarihlerde sağ olan kocası idi. Müstedi kendisi Kuzey'de herhangi bir taşınmaz mal almamasına rağmen eşi sağlığında Kuzey'de taşınmaz mal almıştır. Müstedinin eşinin K-uzey'de aldığı taşınmaz malların da göz önüne alınması konuya daha adil bir yaklaşımdır. Müstedinin eşi sağlığında toplam 1511239 puan karşılığı Karaoğlanoğlu'nda bir konut, Karaoğlanoğlu'nda bir depo ve Girne'de bir iş yeri almıştır. Müstedi kaynağa 635-9 numaralı mal değer belgesindeki 1221599 eşdeğer puanı ile İlgili Şahıs ise 1962130 eşdeğer puanı ile müracaat etmiştir. Müstedinin müracaatında göstermediği kendisine eşinden miras yolu ile kalan 481674 eşdeğer puanı da değerlendirilse puanları yine de -İlgili Şahsın puanlarından azdır.
Müstedinin ve İlgili Şahsın yukarıda özetlenen durumları ışığında İsk(n Encümeninin konu kaynağı İlgili Şahsa veren kararının 41/77 sayılı İsk(n, Topraklandırma ve Eşdeğer Mal Verme Yasasının 76. maddesine ve bu madde al-tında yapılan 1983 Eşdeğer Mal Vermede Öncelikler Tüzüğünün 4. maddesinde yer alan düzenlemeye uygun olduğu, kararın Müstedinin iddia ettiği gibi yasal dayanaktan
yoksun ve keyfi alınmış bir karar olmadığı görülmektedir.
Yukarıda belirtilenler ışığınd-a başvuru ret ve ipt(l edilir. Başvuru masrafları ile ilgili herhangi bir emir verilmez.
Metin A. Hakkı Nevvar Nolan Seyit A. Bensen
Yargıç Yargıç Yargıç
21 Mayıs 1997
-
5
-
Full & Egal Universal Law Academy