-
D.40/80 Y.İ.M. 31/79
Yüksek İdare Mahkemesi Olarak Oturum Yapan
Yüksek Mahkeme Huzurunda.
Mahkeme Heyeti: Salih S. Dayıoğlu, N. Ergin Salâhi, Aziz Altay.
Anayasanın 118. Maddesi hakkında.
Müstedi: Ayşe H. Su-başı, Alsancak.
- ile -
Müstedaaleyh:İmar, İskân ve Rehabilitasyon Bakanlığı (İskân ve
Rehabilitasyon Müdürlüğü Girne Şubesi) vasıtasıyle KTFD, Lefkoşa.
A R A S I N D A.
M-üstedi namına: Şefika Durduran.
Müstedaaleyh namına: Mustafa Arıkan.
İlgili şahıs namına: Kıvanç M. Riza.
Yasa Maddesi:
İstemin Özeti: Müstedi, işbu başvuruda Alsancakta adına tahsisli dük-
kânın Müstedaaleyh tarafından iptal eden kararın hü-kümsüz ve
etkisiz olduğuna ve herhangi bir sonuç doğurmayacağına karar
verilmesi isteminde bulundu.
OLAY: Başvuru konusu dükkân, 1974'de Özkan Mustafa isimli bir şahsa
tahsis edildi. Bilâhare Özkan Mustafa'ya yapılan tahsis ipt-al
edilmeden Hasan Ramadan ve Lütfi İsmail'e tahsis edildi. Daha
iki şahsa yapılan tahsis iptal edilip dükkân Müstedinin kocasına
tahsis edildi. Özkan Mustafa'nın bilgisine gelen bu hususa, Özkan
Mustafa, YİM 125/77 sayılı başvuruy-u dosyalayarak tahsisin hüküm-
süz ve etkisiz olduğuna ve herhangi bir sonuç doğurmayacağına
karar verilmesi isteminde bulundu. Başvuru sonucu Özkan Mustafa
haklı bulundu. Müstedaaleyh durumu Müstediye bildirerek (kocası bu
arada ö-lmüştü) dükkânın adından iptal edildiğini bildirdi. Müstedi
de işbu başvuruyu dosyaladı. Müstedaaleyh ve ilgili şahıs itira-
zında bu meselenin 12/77 sayılı başvuruda karara bağlandığını
ileri sürerek, Müstedinin tahsisi iptal edildiği -ve bunun sonucu
meşru menfaati kalmadığından başvurunun daha ileri gidemeyeceğini
ileri sürdüler. Yüksek İdare Mahkemesi Müstedinin adına yapılan
tahsisin hükümsüz ve etkisiz olduğuna karar verdikten sonra Müste-
dinin kocasına yapılan- tahsis kendiliğinden ortadan kalkar.
SONUÇ: Tahsis kendiliğinden ortadan kalktıktan sonra artık onun veya
karısı durumundaki Müstedinin başvuru açısından gerekli meşru men-
faatinin olduğu söylenemez. Sonuç olarak başvuru reddolunur.
Atıfta Bu-lunulan Yargısal İçtihatlar:
125/77 sayılı Özkan Mustafa ile İskân ve Rehabilitasyon Bak.
arasındaki YİM kararı.
H Ü K Ü M
Müstedi işbu başvurusu ile müstedaaleyhin kendisine gönderdiği 26 Şubat 1979 tarih ve GİD 56/79 -sayılı yazısı ile Alsancak'ta 15 numaralı dükkânın tahsisini iptal eden 3.1.1979 tarihli kararının hükümsüz ve etkisiz olduğuna ve herhangi bir sonuç doğuramayacağına dair karar verilmesini talep etti.
Başvuru konusu dükkân 1974 yılının Eylül veya Ek-im ayında Özkan Mustafa isimli bir şahsa tahsis edilmişti. Daha sonra Özkan Mustafaya yapılan tahsis iptal edilmeden dükkân Hasan Ramadan ve Lütfi İsmail'e 5.11.1976 tarihinde tahsis edilmişti. Bilâhare her iki şahsa yapılan tahsis ilgililerce iptal edilip- 22.3.1977 tarihinde sözü edilen dükkân müstedinin kocasına tahsis edilmişti. Müstedinin kocasına yapılan bu tahsis 20.4.1977 tarihinde Özkan Mustafa'nın bilgisine getirilmesi üzerine Özkan Mustafa YİM 125/77 sayılı başvuruyu dosyalamış ve konu dükkân ile -ilgili olarak tahsisinin iptal edilmesinin ve şimdiki müstedinin kocasına yapılan tahsisin hükümsüz ve etkisiz olduğuna ve herhangi bir sonuç doğuramayacağına karar verilmesi isteminde bulunmuştu.
YİM 125/77 sayılı başvuruda hükmünü veren Mahkeme Özk-an Mustafa'yı haklı buldu ve onun tahsisi hakkında alınan iptal kararının ve işbu başvurudaki müstedinin kocasına yapılan tahsisin hükümsüz ve etkisiz olduğuna ve herhangi bir sonuç doğuramayacağına 6 Temmuz 1978 tarihinde karar verdi.
26.2.1979 tari-hinde müstedaaleyh müstediye (bu arada müstedinin kocası ölmüştü) bir yazı göndererek özetle YİM 125/77 sayılı başvurudaki hükme atıfta bulunarak konu dükkân ile ilgili tahsisin adından iptal edildiğini bildirdi. Bunun üzerine müstedi de işbu başvuruyu dos-yaladı.
Gerek müstedaaleyh ve gerekse ilgili şahıs durumunda bulunan Özkan Mustafa'nın avukatları ön itirazda bulunarak konu dükkân ile ilgili ihtilâfın 125/77 sayılı başvuruda hükme bağlandığı ve o başvuruda şimdiki müstedinin tahsisi iptal edildiği- ve bunun sonucu meşru menfaat kalmadığından başvuru konusu karar idari bir karar addolunsa bile başvurunun daha ileri gidemeyeceğini ileri sürdüler. Bütün taraflar ilkin ön itirazın dinlenmesi üzerinde mutabık kaldıkları ve Mahkeme de bunu uygun gördüğü c-ihetle ilkin bu sorunun incelenip bir karara bağlanması uygun görüldü.
Kanımızca ihtilâf oldukça basittir. Konu dükkân ilkin ilgili şahsa tahsis edildi sonra bu tahsis iptal edilip dükkân müstedinin kocasına tahsis edildi. İlgili şahıs tahsisini ipta-l eden müstedaaleyhin iptal kararını Yüksek İdare Mahkemesine getirdi ve Mahkemeden müstedaaleyhin iptal kararının hükümsüz ve etkisiz olduğuna ve herhangi bir sonuç doğuramayacağı doğrultusunda bir hüküm elde etti. Böyle bir hüküm elde edildikten sonra mü-stedinin kocasına yapılan tahsis zaten kendiliğinden ortadan kalkar. Müstedinin kocasına yapılan tahsisin geçerliliği ilgili şahsın tahsisinin iptal işleminin geçerli olmasına bağlıdır. Diğer bir deyimle ilgili şahsın tahsisi için alınan iptal kararı geçer-siz ise müstedinin kocasına yapılan tahsis geçersiz sayılır ve herhangi bir kıymet ifade etmez. Önümüzdeki meseledeki ilgili şahıs, tahsisinin iptal edildiğini öğrendiği zaman, Mahkemeye başvurdu ve Mahkemeden bu iptal kararının hükümsüz ve etkisiz olduğun-a ve herhangi bir sonuç doğuramayacağı doğrultusunda bir karar aldı. Böyle bir karar alındığı anda müstedinin kocasına yapılan tahsis kendiliğinden yok olmuştu.
Aslında müstedaaleyhin yakınma konusu olan (4) 83/77-5 sayı ve 3.1.1979 tarihli karar ida-ri bir karar addolunsa dahi -ki bu meselede bu konuyu karara bağlamayı gereksiz bulduk- böyle bir kararı almaya hiç gerek yoktu çünkü yukarıda değinildiği gibi müstedinin kocasına yapılan tahsis YİM 125/77 sayılı başvuruda verilen hükümle kendiliğinden yok- olmuştu. Bizce YİM 125/77 sayılı başvurudaki müstedi (bu başvurudaki ilgili şahıs) muvaffak olduktan sonra Mahkemenin daha da ileri giderek müstedinin kocasının adından tahsisi iptal etmesi meseleye açıklık getirmesinden başka bir şey değildir.
YİM -125/77 sayılı başvurunun seyri sonucu müstedinin kocasına yapılan tahsis yukarıda söylenlerden de anlaşılacağı gibi kendiliğinden ortadan kalktığına göre artık onun ve dolayısıyle karısı bulunan şimdiki müstedinin işbu başvuru açısından gerekli meşru menfa-atının var olduğu söylenemez ve bu nedenle de bu başvuru daha ileri gidemez.
Sonuç olarak ön itiraz kabul edilir. Başvuru reddolunur. Masraflar için herhangi bir emir verilmez.
(Salih S. Dayıoğlu)(N. Ergin Salâhi)(Aziz Altay)
Yargıç - Yargıç Yargıç
30 Eylül 1980.
- 185 -
Full & Egal Universal Law Academy