-D.3/84 YİM 75/83 Yüksek İdare Mahkemesi Olarak Oturum Yapan
Yüksek Mahkeme Huzurunda.
Mahkeme Heyeti: Salih S. Dayıoğlu, N. Ergin Salâhi, Aziz Altay.
Anayasanın 118. Maddesi hakkında.
Müstedi: Sadi Hüseyin n/d Sadi Çelebi, 25 Türkmen So-kak, Girne.
ile -
Müstedaaleyh: KTFD Bakanlar Kurulu ve/veya Güvenlik Kuvvetleri
Komutanlığı ve/veya Asal ve Seferberlik Şubesi vas.
KTFD, Lefkoşa.
Arasında.
Müstedi namına: Ahmet M. Berberoğlu.
Müstedaaleyh namına: Erden S. Algun.
Yas-a Maddesi: 35/81 sayılı Yedek Subaylık Yasasının geçici 2(1) ile 9 ve 10(1) maddeleri.
İstemin Özeti: Müstedinin, eksik hizmetini yedek subay olarak tamamlamak üzere Güvenlik Kuvvetlerine yaptığı müracaatının red edilmesi keyfiyetinin hükümsüz ve etkisiz -olduğuna ve herhangi bir sonuç doğurmayacağına karar verilmesi istemi.
OLAY: Tahsile gideceği gerekçesi ile mücahitlikten terhis edilen Müstediye Müstedaaleyh tarafından bir yıllık görev yaptığını belirten belge verildi. Bilahare Müstedi Müstedaaleyhe mür-acaatla iki yıllık mücahitlik yaptığını gösterir bir terhis belgesinin verilmesini talep etti ve Müstedaaleyh de verdi. Daha sonra hata eseri verildiği tespit edilen belgenin Müstedaaleyh tarafından red edilimesi üzerine Müstedi bir başvuru dosyalamış, bil-ahare geri çekmiştir. Bundan sonra Müstedi eksik hizmetini yedek subay olarak tamamlamak üzere Güvenlik Kuvvetlerinden talepte bulundu. Yasal açıdan olanaksız cevabı alan müstedi işbu başvuruyu dosyaladı.
SONUÇ: Yasa, yedek subay adaylığına müracaat hakkı- kazandıran öğretim müesseselerinden mezun olanların bir yıl içerisinde müracaat etmeleri gerektiğini düzenlemektedir. Müstedi, yasanın yürürlüğe girmesinden iki yıl önce mezun olmuştur. Geçici 2(1) maddesinden ise Yasanın yürürlüğe girdiği 6 ay zarfında m-üracaat etmesi gerekmekte idi. Bu süre zarfında müracaat etmediğinden bu maddeden yararlanma olanağı yoktur.
Başvuru reddolunur.
HÜKÜM
Salih S. Dayıoğlu: İşbu başvuruda olgular hususunda taraflar arasında herhangı bir ihtilâf yoktur. Olgular şu şekil-de özetlenebilir:
Müstedi, 24.9.1952 doğumlu olup 15.10.1969'da mücahitliğine başladı. Daha sonra yüksek tahsile gideceği gerekçesi ile 15.10.1970 tarihinde terhis edildi ve kendisine geçici hizmet belgesi verildi. Verilen bu geçici hizmet belgesinde müst-edinin 15.10.1969 tarihinden 15.10.1970 tarihine kadar bir yıl süre ile görev yaptığı ve belgenin kendi isteği üzerine müstediye verildiği belirtilmektedir. Bu belge müstediye takriben Ekim 1970 tarihinde verilmişti.
Müstedi daha sonra takriben 1978 sene-sinde Güvenlik Kuvvetleri Komutanlığına yapmış olduğu bir dilekçe ile kendisine verilen geçici hizmet belgesini kaybettiğini, 15.10.1968 tarihinden 15.10.1970 tarihine kadar mücahitlik yaptığını ve buna göre kendisine bir terhis belgesi verilmesini istedi.- Güvenlik Kuvvetleri Komutanlığı da müstediye istemi uyarınca bir terhis belgesi verdi. Terhis belgesinde müstedinin 15.10.1968'den 15.10.1970 tarihine kadar mücahitlik yaptığı gösterildi. Müstediye verilen son terhis belgesinde belirlenen iki yıllık mücah-itlik süresinin Güvenlik Kuvvetleri Komutanlığınca bir hata eseri verildiği kabul edilmektedir.
Hatalı bir işlem sonucu müstedinin almış olduğu ve gerçeği yansıtmayan terhis belgesi 11 Ocak 1983 tarihinde Güvenlik Kuwetlerince iptal edildi ve bu husus müs-tediye bildirildi. Bunun üzerine müstedi YİM 7/83 sayılı başvuryu dosyaladı ve Güvenlik Kuwetleri Komutanlığının terhis belgesini iptal eden kararının hükümsüz ve etkisiz olduğuna ve herhangi bir sonuç doğuramayacağına karar verilmesi isteminde bulundu. Mü-stedi bu başvurusunu 27.1.1983 tarihinde geri çekti.
Bundan sonra müstedi, eksik hizmetini tamamlamak üzere, askere celbedilmesi üzerine 9 Şubat 1983 tarihinde Güvenlik Kuwetlerine yapmış olduğu bir müracaatla Yedek Subaylık hakkından faydalanmak istediği-ni duyurdu 6 Haziran 1983 tarihinde aldığı sözlü bir yanıtla bu isteminin yerine getirilmesinin yasal açıdan olanaksız olduğu duyuruldu. Bunun üzerine müstedi işbu başvuruyu dosyaladı ve 9 Şubat 1983 tarihli dilekçesinin reddedilmesi keyfiyetinin hükümsüz -ve etkisiz olduğuna ve herhangi bir sonuç doğuramayacağına karar verilmesi isteminde bulundu.
Yedek Subaylıkla ilgili Yasal durum 35/81 sayılı Yedek Subaylık Yasasi ile düzenlenmiştir. Bu Yasanın 9. maddesi Yedek Subay Aday Adaylığına müracaat hakkı kazan-dıran öğretim müesseselerini, 10(1) maddesi ise 9. maddede belirtilen müesseselerden mezun olanların mezuniyet tarihinden itibaren 1 yıl içinde Yedek Subay adaylığı için müracaat edebileceklerini düzenlemeketdir. Bu Yasa 10 Aralık 1981 tarihinde yayınlanar-ak yürürlüğe girdi. Halbuki müstedi Ekim 1980'de yeni Yasanın yürürlüğe girmesinden hemen hemen 2 yıl önceki bir tarihte mezun olmuştu. Bu durumda müstedinin Yasanın 10(1) maddesi uyarınca müracaat etme hakkından yararlanmasına süre açısından olanak yoktur-. Her iki tarafın da kabul ettiği gibi müstedi ancak 35/81 sayılı Yasanın geçici 2(1) maddesinden faydalanabilirdi. Bu madde aynen şöyledir:
"2(1). Bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten önce yürürlükte olan yasa uyarınca, müracaat etmeyen ve haklarını kay--, bedenlerden, bu Yasanın yayını tarihinden itibaren altı ay içinde müracaat edenler, Yedek Subay Aday Adaylığı için müracaat hakkından yararlandırılırlar."
Bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 6 ay zarfında müstedinin Yedek Subay Aday Adaylığı i-çin müracaat etmediği bir gerçektir. Müstedinin iddiasına göre bu madde altında Yedek Subay Aday Adaylığı için müracaat etmesine imkân yoktu çünkü elinde henüz iptal edilmemiş bir terhis belgesi vardı. Müstedi, terhis belgesinin iptal edilmesinden hemen so-nra Yedek Subay Aday Adaylığı için müracaat yaptığı gerçeği karşısında Yasanın geçici 2(1) maddesindeki süreye bakılmaksızın müracaatının kabul edilmesi gerektiğini savundu.
Müstedinin 35/81 sayılı Yasanın yürürlüğe girdiği tarihte ve altı ay sonraki süre -zarfında elinde henüz iptal edilmemiş ilk nazarda geçerli ve iki yıl mücahitlik yaptığını gösterir bir terhis belgesi olduğu bir gerçektir. Ancak müstedinin daha önce bilerek veya bilmeyerek ilgilileri yanıltması sonucu elde etmiş olduğu bir terhis belgesi- olduğuna da kuşku yoktur. Özellikle kendi girişimi ile meydana gelen bu durumdan müstedinin çıkar sağlaması söz konusu olamaz. Güvenlik Kuwetleri Komutanlığı böyle bir hatalı tasarrufu her zaman geri alabilir. Nitekim Güvenlik Kuwetleri Komutanlığı geç de- olsa gerçek durumun anlaşılması ile müstediye verilen terhis belgesini iptal etmiştir. Kaldı ki söz konusu iptal aleyhine müstedinin Yüksek İdare Mahkemesine yapmış olduğu başvuruyu daha sonra geri çekmesi, onun, bidayette kendisine verilen terhis belgesi-nin gerçeği yansıtmadığının ve gerçek olmadığının bilinci içinde olduğunu açık bir surette göstermektedir.
Kanımızca 35/81 sayılı Yasanın geçici 2(1) maddesi başka herhangi bir yoruma açık olmayacak bir şekilde açıktır. Buna göre Yedek Subay Aday Adaylığı -için müracaat etmek isteyenlerin Yasanın yayınlandığı tarihten itibaren 6 ay içinde müracaat etmeleri gerekmektedir. Müstedi de bu süre zarfında müracaat etmediğine göre bu maddeden yararlanma olanağı yoktur. Bu nedenle başvurunun reddolunması gerekir.
So-nuç olarak başvuru reddolunur.
(Salih S. Dayıoğlu)(N. Ergin Salâhi)(Aziz Altay)
Yargıç Yargıç Yargıç
1 Şubat 1984
- 284 -
Full & Egal Universal Law Academy